<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/css" href="http://www.textpartnership.net/docs/code/pfs.css"?>
<!DOCTYPE ETS SYSTEM "http://www.textpartnership.net/docs/code/eebo2prf.xml.dtd">
<ETS>
<!-- TEMPHEAD>
<REVDESCR>
<CHANGE><DATE>8-5-16</DATE><RESPSTMT><NAME>lattaj</NAME><RESP>MURP</RESP></RESPSTMT><ITEM>Added TEMPHEAD, checked ID, and added TYPEs to DIVs in order to validate. Checked for N=""s. Checked for GROUP tags. Proofed title page; added a P; moved PB. Checked <SUP>s</SUP>; removed <SUP>s</SUP> from MILESTONEs. Reviewed structure; moved numerous MILESTONEs to ends of Ls; added text for two pages missing in .pdf. Checked placement and completeness of PBs. Checked for damage GAPs, #s, @s, dashes, and UNCLEARs. Corrected [dollar]s. Checked for &amp;cs with incorrect spacing. Checked for LBs. Checked for startqs and endqs, abq's, oes, qs, Ae's, and Qs. Checked proofsheets and made corrections. Checked italic I / J and U / V. Checked for missing page GAPs. Checked for EPIGRAPHs and ARGUMENTS. Checked CLOSERs, OPENERs, SIGNEDs, SALUTEs, TRAILERs, BYLINEs. Checked decorated initials. Checked FIGUREs. Sample: 2 minutes. Proofing: 0 minutes. Tag review and corrections: 50 minutes. DONE.</ITEM></CHANGE>
</REVDESCR>
</TEMPHEAD -->

<HEADER><FILEDESC><TITLESTMT>
         <TITLE TYPE="245" I2="0">Arthour and Merlin, nach der Auchinleck-hs. Nebst zwei beilagen / hrsg. von Eugen Kölbing.</TITLE>
         <TITLE TYPE="alt" I2=" ">Arthour and Merlin.</TITLE>
      </TITLESTMT><EXTENT>366 pages, ca. 906 kb</EXTENT><PUBLICATIONSTMT>
         <PUBLISHER>University of Michigan Library</PUBLISHER>
         <PUBPLACE>Ann Arbor, Michigan</PUBPLACE>
         <DATE>2018</DATE>
         <IDNO TYPE="dlps">CME00133</IDNO>
         <IDNO TYPE="aleph">13206666</IDNO>
         <IDNO TYPE="hathitrust"> sdr-zephir100370353 </IDNO>
         <IDNO TYPE="hathitrust"> sdr-hvd001434739 </IDNO>
         <AVAILABILITY><P>The University of Michigan Library provides access to these materials in furtherance of its educational and research mission. This work has been identified as being in the public domain, free of known restrictions under copyright law, including all related and neighboring rights. You may copy, modify, distribute and perform the work, even for commercial purposes, all without asking permission. If you have questions about the collection, please contact Digital Content and Collections (mec-info@umich.edu). If you have concerns about the inclusion of an item in this collection, please contact Library Information Technology (LibraryIT-info@umich.edu).</P></AVAILABILITY>
      </PUBLICATIONSTMT><SOURCEDESC>
         <BIBLFULL>
            <TITLESTMT>
              <TITLE TYPE="245" I2="0">Arthour and Merlin, nach der Auchinleck-hs. Nebst zwei beilagen / hrsg. von Eugen Kölbing.</TITLE>
              <TITLE TYPE="alt" I2=" ">Arthour and Merlin.</TITLE>
            </TITLESTMT>
            <EXTENT>clxxxix, [1], 503, [1] p. 20 cm. </EXTENT>
            <PUBLICATIONSTMT>
               <PUBPLACE>Leipzig,</PUBPLACE>
               <PUBLISHER>O.R. Reisland,</PUBLISHER>
               <DATE>1890.</DATE>
            </PUBLICATIONSTMT>
            <NOTESSTMT>
               <NOTE>Zur geschichte der Merlinsage in England.--Arthour and Merlin.--Die jüngere version.--Merlin von Lonelich the Skinner.--Anmerkungen.--Register.--Glossar.--Nachträge und besserungen.</NOTE>
               <NOTE>Mode of access: Internet.</NOTE>
            </NOTESSTMT>
         </BIBLFULL>
      </SOURCEDESC></FILEDESC><ENCODINGDESC><PROJECTDESC>
         <P>Header created with script marcschemacollection2cmeteiutf.xsl on 2018-07-31.</P>
         <P>Header expanded with script IDmapper.xsl on 2018-07-31.</P>
      </PROJECTDESC><EDITORIALDECL N="4">
         <P>Encoding has been done using the recommendations for Level 4 of the TEI in Libraries Guidelines.</P>
      </EDITORIALDECL></ENCODINGDESC><PROFILEDESC><LANGUSAGE>
         <LANGUAGE ID="enm">English, Middle (1100-1500) </LANGUAGE>
      </LANGUSAGE><TEXTCLASS>
         <KEYWORDS>
            <TERM>Arthurian romances.</TERM>
         </KEYWORDS>
      </TEXTCLASS></PROFILEDESC><REVISIONDESC>
<CHANGE><DATE>8-5-16</DATE><RESPSTMT><NAME>lattaj</NAME><RESP>MURP</RESP></RESPSTMT><ITEM>Added TEMPHEAD, checked ID, and added TYPEs to DIVs in order to validate. Checked for N=""s. Checked for GROUP tags. Proofed title page; added a P; moved PB. Checked <HI REND="sup">s</HI>; removed <HI REND="sup">s</HI> from MILESTONEs. Reviewed structure; moved numerous MILESTONEs to ends of Ls; added text for two pages missing in .pdf. Checked placement and completeness of PBs. Checked for damage GAPs, #s, @s, --s, and UNCLEARs. Corrected [dollar]s. Checked for &amp;cs with incorrect spacing. Checked for LBs. Checked for startqs and endqs, abq's, oes, qs, Ae's, and Qs. Checked proofsheets and made corrections. Checked italic I / J and U / V. Checked for missing page GAPs. Checked for EPIGRAPHs and ARGUMENTS. Checked CLOSERs, OPENERs, SIGNEDs, SALUTEs, TRAILERs, BYLINEs. Checked decorated initials. Checked FIGUREs. Sample: 2 minutes. Proofing: 0 minutes. Tag review and corrections: 50 minutes. DONE.</ITEM></CHANGE>
</REVISIONDESC></HEADER>

<EEBO>
<IDG S="marc" R="UM" ID="CME00133">
<STC T="M">133</STC>
<BIBNO T="mec">CME00133</BIBNO>
<VID>CME00133</VID>
</IDG>
<TEXT LANG="enm">
<FRONT>
<DIV1 TYPE="title page">
<PB REF="1" MS="y"/>
<P>ARTHOUR AND MERLIN</P>
<P>NACH DER AUCHINLECK-HS.</P>
<P>NEBST ZWEI BEILAGEN HERAUSGEGEBEN VON EUGEN KÖLBING</P>
<P>LEIPZIG VERLAG VON O. R. REISLAND 1890</P>
</DIV1>
</FRONT>
<BODY>
<DIV1 TYPE="poem">
<PB REF="2"/>
<HEAD>Of Arthour &amp; of M<HI REND="italic">er</HI>lin. <MILESTONE N="201 b." UNIT="f."/></HEAD>
<LG>
<L>Jesu Crist, heuen king,</L>
<L>Al ous grau<HI REND="italic">n</HI>t gode ending,</L>
<L>&amp; seynt Marie, þat swete þing,</L>
<L>So be at our bigining</L>
<L>&amp; help ous at our nede, <MILESTONE N="5"/></L>
<L>&amp; leue ous, wele to spede, <NOTE PLACE="foot">6) leue] e <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat we habbeþ euer to don,</L>
<L>&amp; scheld ous fram our fon!</L>
<L>Childer, þat ben to boke ysett,</L>
<L>In age hem is miche þe bett, <MILESTONE N="10"/></L>
<L>For þai mo witen &amp; se</L>
<L>Miche of godes priuete,</L>
<L>Hem to kepe &amp; to ware</L>
<L>Fram sinne &amp; fram warldes care,</L>
<L>&amp; wele ysen, ȝif þai willen, <MILESTONE N="15"/></L>
<L>Þat hem no þarf neuer spillen;</L>
<L>Auau<HI REND="italic">n</HI>tages þai hauen þare,</L>
<L>Freynsch &amp; Latin euer ay whare.</L>
<L>Of Freynsch no Latin nil y tel more, <NOTE PLACE="foot">19) Freynsch] y <HI REND="italic">aus</HI> n <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>Ac on I<HI REND="italic">n</HI>glisch ichil tel þ<HI REND="italic">er</HI> fore; <MILESTONE N="20"/> <NOTE PLACE="foot">20) Inglisch]. g <HI REND="italic">verklext,</HI> n <HI REND="italic">fehlt.</HI></NOTE></L>
<L>Riȝt is, þat I<HI REND="italic">n</HI>glische vnderstond, <NOTE PLACE="foot">21) Iglische <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat was born in Inglond; <NOTE PLACE="foot">Die überschrift z. th. überklebt.</NOTE></L>
<L><PB N="4" REF="3"/>
Freynsche vse þis gentilman,</L>
<L>Ac euerich Inglische Inglische can;</L>
<L>Mani noble ich haue yseiȝe, <MILESTONE N="25"/> <NOTE PLACE="foot">25) yseiȝe] ei <HI REND="italic">ganz verklext.</HI></NOTE></L>
<L>Þat no Freynsche couþe seye:</L>
<L>Biginne ichil for her loue,</L>
<L>Bi Iesus leue, þat sitt aboue,</L>
<L>On Inglische tel mi tale:</L>
<L>God ous sende soule hale! <MILESTONE N="30"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Now ich ȝou telle þis romaunce:</L>
<L>A king hiȝt while sir Costaunce,</L>
<L>Þat regned in Inglond, <MILESTONE N="201c." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">33) Inglond] ond <HI REND="italic">halb ver∣klebt.</HI></NOTE></L>
<L>Mani . . . . . . . . . . .</L>
<L>H . . . . . . . . . . . . . <MILESTONE N="35"/></L>
<L>O . . . . . . . . . . . . .</L>
<L>H . . . . . . . . . . . . .</L>
<L>. . . . . . . . . . . . . .</L>
<L>. . . . . . . . . . . . . .</L>
<L>A . . . . . . . . . . . . . <MILESTONE N="40"/></L>
<L>Þ . . . . . . . . . . . . .</L>
<L>N . . . . . . . . . . . . .</L>
</LG>
<LG>
<LG>
<L>H . . . . . . . . . .</L>
<L>Costaunce . . . . . . . . <NOTE PLACE="foot">34-44) <HI REND="italic">Das fehlende stand auf der rückseite des heraus∣geschnittenen bildes.</HI></NOTE></L>
<L>Þat oþer broþer name was <MILESTONE N="45"/></L>
<L>Sir Aurilisbrosias,</L>
<L>Þe þridde broþ<HI REND="italic">er</HI> of gret renoun</L>
<L>Was cleped Vter Pendra<HI REND="italic">g</HI>oun, <NOTE PLACE="foot">48) Pendradoun <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ac þe eldest sone, Costentine, <NOTE PLACE="foot">49) þe] <HI REND="italic">danach zwei buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Was noble clerk &amp; wise afine; <MILESTONE N="50"/></L>
<L>He loued god &amp; holy chirche,</L>
<L>&amp; holy werkes forto wirche,</L>
<L>For þi he bisouȝt his fader dere,</L>
<L><PB N="5" REF="4"/>
Þat him grau<HI REND="italic">n</HI>ted his prayer,</L>
<L>Þat he most monke be <MILESTONE N="55"/></L>
<L>At Vinchester, in þat gode cite,</L>
<L>&amp; maki Brosias, his broþer,</L>
<L>Or Pendragoun king, &amp; no noþ<HI REND="italic">er.</HI></L>
<L>Þe king was loþ grau<HI REND="italic">n</HI>ti þ<HI REND="italic">er</HI> tille,</L>
<L>Ac noþeles, to ȝain his owen wille, <MILESTONE N="60"/></L>
<L>At Winchest<HI REND="italic">er</HI> he was monke ymade,</L>
<L>Wiþ outen his fader, þe kinges, rade.</L>
</LG>
<LG>
<L>Sone after, as ich finde in boke,</L>
<L>A gret sikenes þe king him toke,</L>
<L>Þat out of þis warld he most wende; <MILESTONE N="65"/></L>
<L>After his barouns he gan sende,</L>
<L>&amp; when þai wer<HI REND="italic">e</HI> ycomen ichon,</L>
<L>Þe king seyd to hem anon:</L>
<L>"Lordinges," he seyd, "lesse &amp; mare.</L>
<L>Out of þis warld y most fare; <MILESTONE N="70"/></L>
<L>Þer fore y pray, for loue o me,</L>
<L>For godes loue &amp; for charite,</L>
<L>When ich am dede &amp; roten in clay,</L>
<L>Helpeþ mi childer þat ȝe may,</L>
<L>&amp; takeþ Costau<HI REND="italic">n</HI>t, mi neldest sone, <MILESTONE N="75"/></L>
<L>&amp; ȝif hi<HI REND="italic">m</HI> boþe ring &amp; crone,</L>
<L>&amp; holdeþ him for ȝour lord eu<HI REND="italic">er</HI> mo!" <MILESTONE N="201d." UNIT="f."/></L>
<L>Al þay grau<HI REND="italic">n</HI>t, it schuld be so.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þan hadde þis king, as ȝe may here,</L>
<L>A steward, þat hiȝt Fortiger; <MILESTONE N="80"/></L>
<L>Strong he was &amp; wiȝt, ywis,</L>
<L>Fals &amp; ful of couaitise;</L>
<L>Þe king he hadde yserued long,</L>
<L>&amp; for he was so wiȝt &amp; strong,</L>
<L>In hi<HI REND="italic">m</HI> was al his trust at nede, <MILESTONE N="85"/></L>
<L>&amp; ȝaue hi<HI REND="italic">m</HI> boþe lond &amp; lede,</L>
<L>To help his childer after his day,</L>
<L>&amp; oftsiþes he gan him pray,</L>
<L>To goruerny hem wiþ al his miȝt;</L>
<L>His treuþe he dede him forto pliȝt. <MILESTONE N="90"/></L>
<L>&amp; when þe king hadde his liif forlore,</L>
<L><PB N="6" REF="5" MS="y"/>
Sone þat traitour was forswore</L>
<L>&amp; wiþ gret tresou<HI REND="italic">n</HI> brak his treuþe</L>
<L>&amp; dede hem wrong, &amp; þat was reuþe.</L>
</LG>
<LG>
<L>Out of þis world þe king went <MILESTONE N="95"/></L>
<L>&amp; was ybiried, verrament;</L>
<L>At Winchester, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> les,</L>
<L>Þer þat king bigrauen wes.</L>
</LG>
<LG>
<L>Erls &amp; barouns euerichon</L>
<L>Token hem to red anon <MILESTONE N="100"/></L>
<L>Wiþ outen ani more duelling,</L>
<L>&amp; made Costau<HI REND="italic">n</HI>ce her king, <NOTE PLACE="foot">102) Cost.] <HI REND="italic">danach</HI> biforþ, <HI REND="italic">durchgestr.</HI> her] <HI REND="italic">mit späterer hand und dunklerer tinte ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; for þat he was monke þore,</L>
<L>King Moyne men cleped him eu<HI REND="italic">er</HI> more.</L>
<L>Ac þe steward, sir Fortiger, <MILESTONE N="105"/></L>
<L>Was wel wroþ in his maner</L>
<L>&amp; wiþ al his miȝt was þ<HI REND="italic">er</HI> oȝain,</L>
<L>As fer forþ, as he durst sayn.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Angys sone herd it telle;</L>
<L>He gadred him folk wel felle <MILESTONE N="110"/></L>
<L>Of Danmark &amp; of Sessoyne,</L>
<L>Forto wer oȝaines Moyne;</L>
<L>He filled ful mani dromou<HI REND="italic">n</HI>s</L>
<L>Of kinges, erls &amp; barouns;</L>
<L>Vp þai sett sail &amp; mast <MILESTONE N="115"/></L>
<L>&amp; in to Inglond com an hast;</L>
<L>Ac Inglond was yhoten þo</L>
<L>Michel Breteyne, wiþ outen no.</L>
<L>Þe Bretouns, þat beþ Inglisse nov,</L>
<L>Herd telle, when he com &amp; hou, <MILESTONE N="120"/> <NOTE PLACE="foot">120) &amp;] <HI REND="italic">mit dunklerer tinte ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat Angys bi water brouȝt. <MILESTONE N="202a." UNIT="f."/></L>
<L>Þe king Fortiger bisouȝt,</L>
<L>He schuld afong his pouwer</L>
<L>&amp; be steward, as he was er,</L>
<L><PB N="7" REF="6"/>
&amp; help him bi day &amp; niȝt, <MILESTONE N="125"/></L>
<L>Oȝain his fomen forto fiȝt.</L>
<L>He it forsoke &amp; seyd, he nold,</L>
<L>Noiþer for siluer no for gold,</L>
<L>&amp; feined him, þat he no miȝt</L>
<L>At batayle com, forto fiȝt, <MILESTONE N="130"/></L>
<L>&amp; al he it dede for traisoun:</L>
<L>King to be was his achesoun.</L>
</LG>
<LG>
<L>Angys was riued wiþ mani a man,</L>
<L>King Moyne went him oȝan;</L>
<L>Þo he come þider, wiþ outen faile, <MILESTONE N="135"/></L>
<L>Sone was smiten þe batayle;</L>
<L>Þer was broken spere &amp; scheld</L>
<L>&amp; mani a kniȝt of hors yfeld;</L>
<L>Ac our men &amp; king Moyne</L>
<L>Were ouercomen, wiþ outen asoine; <MILESTONE N="140"/></L>
<L>To Wincherster þai flowen þo</L>
<L>Wiþ mani siȝhing &amp; walewo,</L>
<L>Þat swiche a sleiȝster wiþ hond</L>
<L>Was fallen in to Inglond.</L>
<L>Þer was mani kniȝt yslawe <MILESTONE N="145"/></L>
<L>&amp; mani swain ybrouȝt of dawe;</L>
<L>Angis tok in a þrowe</L>
<L>Mani castels &amp; tou<HI REND="italic">n</HI>es arowe</L>
<L>&amp; put þer in his men,</L>
<L>For to stonden our oȝen, <MILESTONE N="150"/></L>
<L>&amp; sent after eld &amp; ȝing,</L>
<L>For to help in his fiȝting.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo were fel kinges in lond,</L>
<L>Þat Costaunce wan vnder his hond;</L>
<L>Mani of hem so weren þare, <MILESTONE N="155"/></L>
<L>Of þat descomfite hadden care,</L>
<L>&amp; oft Ie<HI REND="italic">s</HI>u Crist hye bisouȝt,</L>
<L>He schuld hem help, as he he<HI REND="italic">m</HI> bouȝt,</L>
<L>&amp; hem bring out of her care,</L>
<L>After þat þai worþi ware. <MILESTONE N="160"/></L>
</LG>
<LG>
<PB N="8" REF="7"/>
<L>On a day, as y ȝou telle, <NOTE PLACE="foot">161) On] n <HI REND="italic">später nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Our princes speken wordes felle</L>
<L>&amp; seyd, þat her king</L>
<L>Nas bot a breþeling;</L>
<L>Ȝif Fortiger her prince ware, <MILESTONE N="202b." UNIT="f."/> <MILESTONE N="165"/></L>
<L>"No hadde we nouȝt hadde so miche care!"</L>
<L>Þai hadden leuer þan ani þing,</L>
<L>Þat he wer<HI REND="italic">e</HI> chosen to her king;</L>
<L>In her witt þai vnderstode,</L>
<L>Þat it were so in his mode, <MILESTONE N="170"/> <NOTE PLACE="foot">170) his] i <HI REND="italic">corr. aus</HI> e.</NOTE></L>
<L>Her king to ben him selue;</L>
<L>To him þer fore þai sent tvelue,</L>
<L>Wisest þai chosen of þat lond,</L>
<L>Þat schuld wele his hert fond,</L>
<L>Why he nold wiþ hem come, <MILESTONE N="175"/></L>
<L>So he tofore was ywone.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þis tvelue to hi<HI REND="italic">m</HI> come,</L>
<L>So þe <HI REND="italic">con</HI>seil was ynome,</L>
<L>Wiþ grete honour &amp; hi<HI REND="italic">m</HI> gret,</L>
<L>&amp; he hem badde bi him site; <MILESTONE N="180"/></L>
<L>What he desired forto ben,</L>
<L>Bi his answere þai schuld ysen.</L>
<L>He asked hem, wat was her wille,</L>
<L>&amp; þai him seyd tidinges ille: <NOTE PLACE="foot">184) þai] <HI REND="italic">mit dunklere tinte später ü. d. z. nachgetr.</HI> him] <HI REND="italic">mit dunklerer tinte aus</HI> e <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>Angys hem hadde ouercome <MILESTONE N="185"/></L>
<L>&amp; michel of her lond binome,</L>
<L>&amp; mani barouns &amp; kniȝt yslawe,</L>
<L>&amp; her kin brouȝt of dawe:</L>
<L>Þer fore þe <HI REND="italic">con</HI>seyl of þe lond</L>
<L>Bad, he schuld don <HI REND="italic">to</HI> his hond. <MILESTONE N="190"/> <NOTE PLACE="foot">190) to] <HI REND="italic">om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þis ich wo amende raþe,</L>
<L>Þat þai no hadde no more scaþe.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo bispak him Fortiger:</L>
<L>"Gode kniȝt, hardi &amp; pautener,</L>
<L><PB N="9" REF="8"/>
Y nam noiþ<HI REND="italic">er</HI> ȝour douke no king: <MILESTONE N="195"/></L>
<L>Whi aske ȝe me <HI REND="italic">con</HI>seiling?</L>
<L>King Costauns y was to swore,</L>
<L>Euer y was ȝou þo tofore</L>
<L>&amp; wered ȝou wiþ mi power,</L>
<L>Wide &amp; side, fer &amp; ner: <MILESTONE N="200"/></L>
<L>Wiþ me nis it nouȝt nov so,</L>
<L>Þer fore to ȝour king ȝe go,</L>
<L>Biseche him, he ȝou socour,</L>
<L>&amp; ȝe wil him þan honour!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þan bispac to him a baroun: <MILESTONE N="205"/></L>
<L>"Sir, our king is bot a coujoun;</L>
<L>Þo he seiȝe swerdes drawe,</L>
<L>To fle sone he was wel fawe:</L>
<L>He no can <HI REND="italic">con</HI>seil to no gode; <MILESTONE N="202c." UNIT="f."/></L>
<L>He is so adrad, he is neiȝe wode. <MILESTONE N="210"/></L>
<L>Whiles þou were in our þrome,</L>
<L>No were we neuer ouercome;</L>
<L>Þat we forlorn at þis asaut, <NOTE PLACE="foot">213) forlorn] <HI REND="italic">das zweite</HI> r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Al we wite it þi defaut:</L>
<L>So siggeþ al our pers!" <MILESTONE N="215"/></L>
<L>"I leue wele," quaþ Fortigers,</L>
<L>"Nil ich me noþing auentour,</L>
<L>To purchas a fole gret honour;</L>
<L>Ȝif Moyne, ȝour king, ded ware,</L>
<L>Ich wald ȝou help out of care!" <MILESTONE N="220"/></L>
<L>"Sir," þai seyd to him þo,</L>
<L>"Wiltow, þat we Moyne slo?"</L>
</LG>
<LG>
<L>"Nay, ac goþ fro me bliue!</L>
<L>While ich wot, he is oliue,</L>
<L><HI REND="italic">Con</HI>seyl worþ ȝou of me non!" <MILESTONE N="225"/></L>
<L>Þe barouns þennes gan gon,</L>
<L>To take her king, þai wente<HI REND="italic">n</HI> alle</L>
<L>&amp; founden king Moyne in his halle,</L>
<L>Þer he sat at his mete;</L>
<L>On him þai schoten wiþ gret hete <MILESTONE N="230"/></L>
<L><PB N="10" REF="9"/>
&amp; smiten of his heued wiþ a sword,</L>
<L>Er þai spoken ani word,</L>
<L>&amp; who so struted oȝainward,</L>
<L>Anon þai ȝauen hem dintes hard. <NOTE PLACE="foot">234) hem] him, i <HI REND="italic">unterpunktet und</HI> e <HI REND="italic">übergeschr.</HI></NOTE></L>
<L>Out atte þe dore þai flowen anon <MILESTONE N="235"/></L>
<L>&amp; ascaped euerichon.</L>
<L>Þer fore was contek &amp; striif,</L>
<L>&amp; mani it abouȝt wiþ þe liif;</L>
<L>Ac seþþen þe king yslawe was</L>
<L>&amp; opon hem fallen swiche a cas, <MILESTONE N="240"/></L>
<L>A king þai mosten haue swiþe,</L>
<L>Al her sorwe for to liþe,</L>
<L>&amp; þat he miȝt hem were þan</L>
<L>Oȝain Angys, þat douhti man.</L>
</LG>
<LG>
<L>&amp; þan Vter Pendragon <MILESTONE N="245"/></L>
<L>Armes miȝt bere non,</L>
<L>No Aurilisbrosias, is broþ<HI REND="italic">er,</HI></L>
<L>Þan þai most chese anoþ<HI REND="italic">er;</HI></L>
<L>Where þurch, þai seyd, in þat nede,</L>
<L>Wele no miȝt þai nouȝt spede, <MILESTONE N="250"/></L>
<L>Bot ȝiue þai wold Fortiger</L>
<L>Chese to her king þere;</L>
<L>Nouȝt fele nar þer oȝen, <MILESTONE N="202d." UNIT="f."/></L>
<L>Ac seyden, þat it most ben;</L>
<L>What for loue, what for ay, <MILESTONE N="255"/></L>
<L>Non no durst oȝain say;</L>
<L>Ac þer þai chosen, old &amp; ȝing,</L>
<L>Fortiger, to ben her king.</L>
</LG>
<LG>
<L>Mirie time is Auerille,</L>
<L>Þan scheweth michel of our wille; <MILESTONE N="260"/></L>
<L>In feld &amp; mede floures springeþ,</L>
<L>In grene wode foules singeþ;</L>
<L>Ȝong man wereþ jolif,</L>
<L>&amp; þan proudeþ man &amp; wiif.</L>
<L><PB N="11" REF="10"/>
Þe barouns com to Fortiger <MILESTONE N="265"/></L>
<L>&amp; gretten him wiþ glad cher</L>
<L>&amp; seyd, þat her solas</L>
<L>Þurch wicked men ylorn was,</L>
<L>Þat was Moyne, her king;</L>
<L>&amp; his breþer were to ȝing: <MILESTONE N="270"/></L>
<L>"&amp; for we ȝou witeþ wiȝt &amp; trest,</L>
<L>Of al men ȝe mowen best</L>
<L>Vs kepen oȝain our fon,</L>
<L>So ȝe han er þis ydon;</L>
<L>We haue ȝou chosen our king <MILESTONE N="275"/></L>
<L>&amp; ȝouen ȝou boþe croun &amp; ring:</L>
<L>Þe heiȝe siggeþ &amp; þe lowe also,</L>
<L>It miȝt no better ben ydo!"</L>
</LG>
<LG>
<L><HI REND="italic">"N</HI>ow gramerci!" quaþ Fortiger <NOTE PLACE="foot">279) Mow <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; was made king, wiþoute<HI REND="italic">n</HI> dau<HI REND="italic">n</HI>ger. <MILESTONE N="280"/></L>
<L>Ac at his coronument</L>
<L>To barouns þer weren gent,</L>
<L>Þat þis tresoun vnderstode,</L>
<L>&amp; sore hem rewe þe kinges blod,</L>
<L>Þat it schuld be spilt so, <MILESTONE N="285"/></L>
<L>&amp; tok rede bi tvixen hem to,</L>
<L>Þe to childer ouer þe se bring,</L>
<L>&amp; went hem forþ, wiþ outen lesing;</L>
<L>Noman wist of her <HI REND="italic">con</HI>seyle,</L>
<L>Bot þai al on, wiþ outen faile. <MILESTONE N="290"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe king held fest noble &amp; gent</L>
<L>&amp; afterward his parlement,</L>
<L>In wiche parlement he hete,</L>
<L>Men schuld hi<HI REND="italic">m</HI> bring þe children skete.</L>
<L>Þai wer<HI REND="italic">e</HI> souȝt, &amp; founde hem nouȝt; <MILESTONE N="295"/></L>
<L>Þo he held him iuel bicouȝt;</L>
<L>Þo Fortiger it vnderstode, <MILESTONE N="203a." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">297) it] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>For wreþe he wex neiȝe wode;</L>
<L>It was no wonder, for soþe to say,</L>
<L>For þai dede him after gret tray. <MILESTONE N="300"/></L>
</LG>
<LG>
<PB N="12" REF="11"/>
<L>Fortiger al þis forlete,</L>
<L>Princes, doukes, al so skete,</L>
<L>Fre &amp; bond, swain &amp; kniȝt,</L>
<L>Alle graiþed hem to fiȝt,</L>
<L>Þat þai miȝten flemen Angys <MILESTONE N="305"/></L>
<L>&amp; al her dedlich enemis.</L>
<L>So þai deden, wiþ outen no,</L>
<L>&amp; were al redi, forþ to go</L>
<L>Oȝaines her foman Angys,</L>
<L>Su<HI REND="italic">m</HI> on gode hors of priis, <MILESTONE N="310"/></L>
<L>Sum on palfray &amp; on stede</L>
<L>&amp; su<HI REND="italic">m</HI> on fot, ful gode at nede,</L>
<L>Wiþ arwe &amp; bowe &amp; alblast,</L>
<L>Her fomen forto agast.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þai wenten forþ &amp; met Angys <MILESTONE N="315"/></L>
<L>Wiþ mani Sarrazin of priis.</L>
<L>Þer was mani arwe yschote</L>
<L>&amp; mani quarel þurch þe þrote,</L>
<L>Schaft tobroken &amp; cleued scheld,</L>
<L>Mani a kniȝt feld in þe feld, <MILESTONE N="320"/></L>
<L>Helme tobroken, hauberk torent,</L>
<L>Mani noble hors yschent.</L>
<L>Ac our men þer dede ful wel</L>
<L>Wiþ broun swerd of grou<HI REND="italic">n</HI>den stiel:</L>
<L>Mani a riche Sarrazin <MILESTONE N="325"/></L>
<L>Þai brouȝten in to helle pin.</L>
</LG>
<LG>
<L>Angys seiȝe his del þe wors</L>
<L>&amp; gan to fle wel swiþe on hors</L>
<L>To a castel wel strong about, <NOTE PLACE="foot">329) wel] w <HI REND="italic">corr. aus</HI> t.</NOTE></L>
<L>Where was michel of his rout. <MILESTONE N="330"/></L>
<L>Þo, þat he left bihinden hi<HI REND="italic">m,</HI></L>
<L>Hadde chau<HI REND="italic">n</HI>ce hard &amp; grim;</L>
<L>No halp hem noiþ<HI REND="italic">er</HI> pes no crie,</L>
<L>No fiȝting no criing merci.</L>
<L>Al men maden her acord <MILESTONE N="335"/></L>
<L>Wiþ axes, speres, kniif &amp; sword.</L>
<L><PB N="13" REF="12"/>
Al, þat were bihinde yfounde,</L>
<L>Anon þai were leyd to grounde;</L>
<L>No miȝt þer askape neuer on,</L>
<L>Þat he nas to deþ ydon. <MILESTONE N="340"/></L>
<L>Þus our folk hadden þe priis <MILESTONE N="203b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; went þo, to bisege Angys.</L>
<L>Þo þai hadde him long bilay,</L>
<L>Angys sent hem þan to say,</L>
<L>Ȝif he in pays wende most, <MILESTONE N="345"/></L>
<L>He wold taken al his ost</L>
<L>&amp; leden hem to his cuntraye</L>
<L>&amp; neuer eft don hem traye.</L>
<L>Fortiger bi his <HI REND="italic">con</HI>seyle</L>
<L>Lete hem wende hole &amp; hayle; <MILESTONE N="350"/></L>
<L>Ac ferst þai sworen hi<HI REND="italic">m</HI> an oþ, <NOTE PLACE="foot">351) anoþ <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þai schuld him neuer waite loþ.</L>
<L>Þus þai wenten to þe strond <NOTE PLACE="foot">353) strond] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; ferden ouer to her lond.</L>
</LG>
<LG>
<L>Fortiger &amp; his ost <MILESTONE N="355"/></L>
<L>Oȝain com wiþ gret bost</L>
<L>&amp; held fest mani a day</L>
<L>Of gret delite &amp; noble play.</L>
<L>When þis fest was don &amp; held,</L>
<L>Þe .xii. traitours, þat y of teld, <MILESTONE N="360"/></L>
<L>Þat hadde yslawe Moyne, þe king,</L>
<L>Biþouȝt hem of a selcouþe þing:</L>
<L>Þai wold go to Fortiger</L>
<L>&amp; asken him her lower</L>
<L>Of þe king, þat was yslawe <MILESTONE N="365"/></L>
<L>Wiþ tresoun, oȝain þe lawe,</L>
<L>&amp; seyden: "King, þou art aboue,</L>
<L>Þenke, what we dede for þi loue:</L>
<L>We slouȝ our lord kende;</L>
<L>Nov be sen, ȝif þou art hende! <MILESTONE N="370"/></L>
<L>Þurch ous þou art in þi power:</L>
<L>Ȝif ous now our lower!"</L>
</LG>
<LG>
<PB N="14" REF="13"/>
<L>Þan bispac hi<HI REND="italic">m</HI> Fortiger</L>
<L>Anon to hem wiþ loureand chere:</L>
<L>"Bi þe lower, þat god made, <MILESTONE N="375"/> <NOTE PLACE="foot">375) þe] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝe schul haue þat ȝe bade:</L>
<L>So ich euer mot ythe,</L>
<L>So no schul ȝe nouȝt serue me;</L>
<L>For ȝe han ȝour lord yslawe,</L>
<L>Ȝe schul ben honged &amp; todrawe!" <MILESTONE N="380"/></L>
<L>He dede feche hors wel sket</L>
<L>&amp; teyed hem to her fet</L>
<L>&amp; dede hem drawe on þe pauement <NOTE PLACE="foot">383) on þe p.] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; hong hem after, verrament.</L>
<L>Mani kniȝt &amp; baroun hende <MILESTONE N="385"/> <MILESTONE N="203c." UNIT="f."/></L>
<L>Seiȝen þis of her kende,</L>
<L>Opon þe king þai ourn ano<HI REND="italic">n</HI></L>
<L>As his dedliche fon;</L>
<L>Ac bitven hem stode his men</L>
<L>Stedfastliche oȝaines hem. <MILESTONE N="390"/></L>
<L>Þer was mani heued ofhitt,</L>
<L>Þer was mani þrote ykitt,</L>
<L>Mani hert forles his blod</L>
<L>&amp; mani þe bal vp in þe hod.</L>
<L>Vnneþe þat ich day <MILESTONE N="395"/></L>
<L>Þe king ascaped oway.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe barouns went þat ich niȝt</L>
<L>Toward her frendes ful riȝt</L>
<L>&amp; her gref anon hem teld,</L>
<L>Hou Fortiger her king aqueld <MILESTONE N="400"/></L>
<L>Þurch tresoun, þat þai hadde yspeken;</L>
<L>Of him þai wald ben awreken;</L>
<L>Ich his frendes so bisouȝt,</L>
<L>Þat opon Fortiger þai brouȝt</L>
<L>Mani erl, baroun &amp; kniȝt, <MILESTONE N="405"/></L>
<L>Hardy &amp; kene forto fiȝt.</L>
<L>Þai fouȝten wiþ Fortiger</L>
<L>Mani moneþ &amp; mani a ȝere,</L>
<L><PB N="15" REF="14"/>
Wher þurch mani a leuedi fre</L>
<L>Her lord les &amp; fair meyne. <MILESTONE N="410"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Fortiger nam gode coure,</L>
<L>Þat he no miȝt oȝain hem doure, <NOTE PLACE="foot">412) doure] d <HI REND="italic">corr. aus</HI> t.</NOTE></L>
<L>For þai wexen mo &amp; mo,</L>
<L>&amp; his men lassed al way þo.</L>
<L>Letters he made to Angys, þe welp, <MILESTONE N="415"/></L>
<L>&amp; bad, he schuld cum, him to help</L>
<L>Oȝaines his men, þat wald hi<HI REND="italic">m</HI> sle,</L>
<L>&amp; he schuld haue half his fe. <NOTE PLACE="foot">418) his] i <HI REND="italic">mit dunklerer tinte aufgefrischt,</HI> s. <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Angys þer of was bliþe,</L>
<L>His message he dede swiþe. <MILESTONE N="420"/></L>
<L>Mani þousand he tok wiþ him,</L>
<L>Þat were boþe stout &amp; grim,</L>
<L>&amp; comen ouer to Fortiger,</L>
<L>&amp; he hem welcomed wiþ glad chere;</L>
<L>Of his couenaunt he was biknawe <MILESTONE N="425"/></L>
<L>&amp; made Angys half felawe,</L>
<L>Þat he hadde or haue miȝt,</L>
<L>Wiþ þat he schuld him help in fiȝt</L>
<L>Oȝaines his men, &amp; help him were, <MILESTONE N="203d." UNIT="f."/></L>
<L>Þat were abouten, him to dere. <MILESTONE N="430"/></L>
<L>Þis couenaunt was made stedfast,</L>
<L>&amp; hem grayþed sone on hast,</L>
<L>To batayle forto wende;</L>
<L>For þe barouns were hende</L>
<L>Bi Salesbiri biside a lite <MILESTONE N="435"/></L>
<L>Al redi, bataile to smite</L>
<L>&amp; abiden her fomen,</L>
<L>Þat þider comen hem oȝen.</L>
<L>Þer was sone leyd adoun</L>
<L>Mani wel briȝt gonfaynoun, <MILESTONE N="440"/></L>
<L>Þe schaftes tobroken &amp; cloþ torent</L>
<L>&amp; mani a gret lording yschent.</L>
<L>Mani kniȝt oþer slouȝ,</L>
<L>Mani hors her guttes drouȝ.</L>
<L><PB N="16" REF="15"/>
Ich ȝou sigge riȝt treuþe: <MILESTONE N="445"/></L>
<L>Non of oþer hadde reuþe;</L>
<L>Swerdes on helmes gan driue,</L>
<L>Mani schaft þer gan riue,</L>
<L>Mani hauberk was torent</L>
<L>&amp; mani þurch þe bodi schent. <MILESTONE N="450"/></L>
<L>Þer was slawe &amp; brouȝt to grounde</L>
<L>Mani man in litel stounde;</L>
<L>A boþe half lay mani on,</L>
<L>Þe heued fro þe nek bon;</L>
<L>Wombe &amp; side þurch out dast <MILESTONE N="455"/></L>
<L>Wiþ lau<HI REND="italic">n</HI>ce, quarel &amp; alblast,</L>
<L>Þat mani leuedi &amp; damisele</L>
<L>Biwepe it seþþen wit teres fele.</L>
<L>Ac Fortiger hade eu<HI REND="italic">er</HI> four</L>
<L>Oȝain on, for soþe, of our; <MILESTONE N="460"/></L>
<L>For whi þe barouns no miȝt</L>
<L>Wiþstond in þat fiȝt,</L>
<L>Ac gun fle wel fast þenne,</L>
<L>Sum ouer se to her kenne,</L>
<L>Sum for gret ayȝe &amp; dout <MILESTONE N="465"/></L>
<L>To oþer kinges flowen about.</L>
<L>Al so we finden in þe bok,</L>
<L>Al þat Fortiger atok,</L>
<L>He let todrawe &amp; anhong,</L>
<L>Wer<HI REND="italic">e</HI> it wiþ riȝt oþ<HI REND="italic">er</HI> wiþ wrong. <MILESTONE N="470"/></L>
<L>Þe oþer he devoided alle</L>
<L>Of lond &amp; tour, castel &amp; halle,</L>
<L>&amp; bi <HI REND="italic">con</HI>seyl of Angys <MILESTONE N="204a." UNIT="f."/></L>
<L>Ȝaue it to Sarrazins of p<HI REND="italic">ris.</HI></L>
<L>Þer was loue of hert cler <MILESTONE N="475"/></L>
<L>Bitven Angys &amp; Fortiger;</L>
<L>Angys hadde, verrament,</L>
<L>A douhter, boþe fair &amp; gent,</L>
<L>Ac sche was heþen Sarrazin;</L>
<L>&amp; Fortiger for loue fin <MILESTONE N="480"/></L>
<L>Hir tok to fere &amp; to wiue</L>
<L>&amp; was curssed in al his liue,</L>
<L>For he lete cristen wedde haþen</L>
<L>&amp; meynt our blod, as flesche &amp; matþen.</L>
<L><PB N="17" REF="16"/>
Mani þousand was swiche i<HI REND="italic">n</HI> weddeloc, <MILESTONE N="485"/></L>
<L>As we finde writen in bok;</L>
<L>Þer was wel neiȝe al þis lond</L>
<L>To þe deuel gon an hond.</L>
<L>Festes he made gret &amp; fele,</L>
<L>&amp; hadden al warldes wele <MILESTONE N="490"/></L>
<L>&amp; held no better lawe,</L>
<L>Þan þe hounde wiþ his felawe.</L>
<L>Þis last wel fel ȝere.</L>
<L>On a day sat Fortiger</L>
<L>&amp; biþouȝt him of þe children to, <MILESTONE N="495"/></L>
<L>Þat ouer see weren ygo,</L>
<L>&amp; of mani noble he nam ȝeme,</L>
<L>Þat he hadde yboden flem.</L>
<L>Of afterclap he hadde care,</L>
<L>Þat he schuld forfare. <MILESTONE N="500"/></L>
</LG>
<LG>
<L>He hete chese carpenters</L>
<L>Ouer al in his powers</L>
<L>&amp; masouns, þat þai no lete,</L>
<L>To him þai schuld comen sket.</L>
<L>His hest was sone ydon: <MILESTONE N="505"/></L>
<L>Þousandes þer were anon</L>
<L>Wiþ her tole swiþe prest,</L>
<L>For to do þe kinges hest.</L>
<L>Þe king hem gan fair to calle,</L>
<L>&amp; þus he seyd to hem alle: <MILESTONE N="510"/></L>
</LG>
<LG>
<L>"Listneþ now, heiȝe &amp; lawe,</L>
<L>&amp; vnderstond to mi sawe!</L>
<L>In mi witt ich haue yþouȝt,</L>
<L>Ichil a castel han ywrouȝt</L>
<L>Of wode &amp; lime, morter &amp; ston, <MILESTONE N="515"/></L>
<L>Þat swiche be in þis world non,</L>
<L>Þat, ȝif me comeþ ani nede, <MILESTONE N="204b." UNIT="f."/></L>
<L>Ich may me þere were &amp; hede</L>
<L>Fro min fon, þat aires he<HI REND="italic">m</HI> claim;</L>
<L>At Salesbiri, opon þe plain, <MILESTONE N="520"/></L>
<L><PB N="18" REF="17"/>
Þat ȝe schul yfond</L>
<L>To maken wiþ ȝour hond! <NOTE PLACE="foot">522) maken] <HI REND="italic">danach</HI> hī, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>Loke, þat tre &amp; ston be riche, <NOTE PLACE="foot">523) tre] <HI REND="italic">danach drei buchst. ausrad.</HI></NOTE></L>
<L>Þe tour largge &amp; depe þe diche!</L>
<L>Mi deuise ich haue ysade: <MILESTONE N="525"/></L>
<L>Now heiȝeþ ȝou, þat it war made, <NOTE PLACE="foot">526) ȝou] <HI REND="italic">aus</HI> ȝen <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; ȝe schullen haue hire,</L>
<L>Al þat ȝe wil desire!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þis werkemen þider went þo,</L>
<L>Þre þousand þer were &amp; mo, <MILESTONE N="530"/></L>
<L>Hewen schides &amp; coruen ston</L>
<L>&amp; laiden foundement anon;</L>
<L>Su<HI REND="italic">m</HI> ra<HI REND="italic">m</HI>med &amp; doluen snel <NOTE PLACE="foot">533) snel] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; gun þat castel fair &amp; wel.</L>
<L>Þat folk was boþe swift &amp; sleiȝe, <MILESTONE N="535"/></L>
<L>Þat werk was arered brest-heiȝe</L>
<L>Þat ich day alle aboute,</L>
<L>So it is writen in þe Brout,</L>
<L>&amp; wenten hom, þo it was niȝt,</L>
<L>So it is werkme<HI REND="italic">n</HI>nes riȝt, <MILESTONE N="540"/></L>
<L>&amp; comen al oȝain amorwe</L>
<L>&amp; seiȝen þing of gret sorwe:</L>
</LG>
<LG>
<L>Foundement &amp; werk Þai founde <NOTE PLACE="foot">543) Foundemement <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ligge vp so &amp; doun op þe grounde; <NOTE PLACE="foot">544) so] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Sprad it was al abrod; <MILESTONE N="545"/></L>
<L>For wonder þai wer<HI REND="italic">e</HI> neiȝe wode, <NOTE PLACE="foot">546) wode] d <HI REND="italic">aus</HI> t <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>Ac her werk þai bigonne,</L>
<L>So long so þai seiȝen þe sonne,</L>
<L>&amp; als wele spedden, p<HI REND="italic">ar</HI> ma fay,</L>
<L>So þai deden þat oþer day. <MILESTONE N="550"/></L>
<L>Ac þo þai come þider eft,</L>
<L>Her werk was al vp aleft</L>
<L>&amp; yschatred here &amp; þere.</L>
<L>Þus it ferd wele half a ȝer:</L>
<L><PB N="19" REF="18"/>
Al þat euer þai wrouȝt o day, <MILESTONE N="555"/></L>
<L>Amorwe it ouerþrowe lay.</L>
<L>Þe king herd telle þis</L>
<L>&amp; gret wonder hadde, ywis;</L>
<L>He dede aspie bi day &amp; niȝt,</L>
<L>What þing hem lett miȝt; <MILESTONE N="560"/></L>
<L>Ac wite no miȝt lewed no clerk, <MILESTONE N="204c." UNIT="f."/></L>
<L>What þing felled her werk. <NOTE PLACE="foot">562) þing] g <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Fortiger sat in his halle</L>
<L>Among his kniȝtes &amp; barouns alle;</L>
<L>He bat his fest &amp; his elbowe <MILESTONE N="565"/></L>
<L>&amp; seyd to hem wiþ michel howe,</L>
<L>Wretþefulliche þere he hete,</L>
<L>Clerkes biforn him bring skete,</L>
<L>Þe best, þat were in þis lond.</L>
<L>Sone was don þe kinges sond; <MILESTONE N="570"/></L>
<L>Mani clerk was ful wide ysouȝt</L>
<L>&amp; biforn him sone ybrouȝt;</L>
<L>Hem he aposed, on &amp; alle,</L>
<L>Whi his werk was so yfalle;</L>
<L>Her non no couþe hi<HI REND="italic">m</HI> telle. <MILESTONE N="575"/></L>
<L>Þe king swore, he wold he<HI REND="italic">m</HI> quelle,</L>
<L>Bot ȝif þai wold hi<HI REND="italic">m</HI> telle an hond,</L>
<L>Whi þat his werk miȝt nouȝt stond.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ten þer were of hem ynome,</L>
<L>Wisest clerkes of þe þrome, <MILESTONE N="580"/></L>
<L>&amp; in o chau<HI REND="italic">m</HI>ber ydo,</L>
<L>Þat no man most he<HI REND="italic">m</HI> com to</L>
<L>For þe hest of þe king,</L>
<L>Bot vnneþe her mete bring;</L>
<L>Astro<HI REND="italic">no</HI>miens þese weren, <MILESTONE N="585"/> <NOTE PLACE="foot">585) Astromiens <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Wiser neuer non neren.</L>
<L>Þai were .ix. days bischet,</L>
<L>Ac ȝete þai couþe litel þe bet;</L>
<L>Bot ich ȝou sigge, verrament, <NOTE PLACE="foot">589) verr.] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þai seyȝen in þe firmament, <MILESTONE N="590"/></L>
<L><PB N="20" REF="19"/>
A child in erþe biȝeten wes</L>
<L>Wiþ outen ani ma<HI REND="italic">n</HI>nes fles. <NOTE PLACE="foot">592) flesches <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>&amp; þo þai com þe king bifore,</L>
<L>Þai seyd, a child on erþe was bore</L>
<L>Wiþ outen ma<HI REND="italic">n</HI>nes biȝeteing, <MILESTONE N="595"/></L>
<L>Þat wist wel neiȝe al þing:</L>
<L>"Do him sle wel sodanliche,</L>
<L>Þe blod to þe is tresore riche;</L>
<L>Were ȝour werk ysmerd þ<HI REND="italic">er</HI> wiþ,</L>
<L>Euer it wold stond in griþ!" <MILESTONE N="600"/></L>
<L>Þe king was of þis tale bliþe</L>
<L>&amp; dede priueliche .xii. swiþe,</L>
<L>Þat were departed, þre &amp; þre,</L>
<L>To wende about, þat childe to sle;</L>
<L>Ȝiue þai him ou<HI REND="italic">whe</HI>r finde miȝt, <MILESTONE N="605"/> <MILESTONE N="204d." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">605) our <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þai no schuld lete for wrong no riȝt,</L>
<L>Þat þai schuld sodeinliche</L>
<L>Smite of his heued hastiliche</L>
<L>&amp; no word no speke hi<HI REND="italic">m</HI> to:</L>
<L>Þus bad him þis clerkes do, <MILESTONE N="610"/></L>
<L>For þai wende, it were to her lere,</L>
<L>Ȝif þat child ȝeue answere.</L>
<L>Þis men on þe kinges sond</L>
<L>Went a four half Inglond,</L>
<L>Þre &amp; þre bi four way, <MILESTONE N="615"/></L>
<L>Þat child to finde, y ȝou say.</L>
<L>Þis clerkes, of whom ich told,</L>
<L>Wiþ þe king weren atheld,</L>
<L>For to wite, ȝif it soþe were,</L>
<L>Þat þai hadde him seyd þere: <MILESTONE N="620"/></L>
<L>Ȝif he founde wiþ hem lesing,</L>
<L>Her liif were at þe ending. <NOTE PLACE="foot">622) <HI REND="italic">mit verweisungs∣zeichen unten auf der seite nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Lete we þis clerk<HI REND="italic">es</HI> bihinde; <NOTE PLACE="foot">623) clerk <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þis .xii. went, þe child to finde;</L>
<L>&amp; are ich telle more ȝou <MILESTONE N="625"/></L>
<L>Of þis romaunce, y wil now,</L>
<L><PB N="21" REF="20"/>
Þat ȝe vnderstond &amp; wite,</L>
<L>Hou þis child was biȝete</L>
<L>On swiche maner, &amp; what he hete;</L>
<L>Now y pray ȝou listen skete! <MILESTONE N="630"/></L>
</LG>
<LG>
<L>He, þat was &amp; is &amp; ay schal ben,</L>
<L>Chese him here a swete quen,</L>
<L>In whom he nam flesche &amp; bl<HI REND="italic">o</HI>d, <NOTE PLACE="foot">633) bl<HI REND="italic">o</HI>d] bld <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ wiche he bouȝt ous on þe rode,</L>
<L>Whare þurch we ben to heuen ycorn <MILESTONE N="635"/></L>
<L>&amp; þe deuel his miȝt forlorn:</L>
<L>Blisced be he in euerich song</L>
<L>&amp; Mari, of whom he sprong!</L>
</LG>
<LG>
<L>Listneþ wele to mi steuen:</L>
<L>Þe deuels, þat fel out of heuen <MILESTONE N="640"/></L>
<L>Wiþ her pride Lucifer,</L>
<L>Sum fel to helle fer,</L>
<L>Su<HI REND="italic">m</HI> in water, sum in lond,</L>
<L>Sum in þe aire gan wiþstond;</L>
<L>Al fort our driȝt seyd: 'ho!', <MILESTONE N="645"/></L>
<L>So þai bileued euer mo; <NOTE PLACE="foot">646) So] <HI REND="italic">verklext und unsicher.</HI></NOTE></L>
<L>&amp;, for soþe, þai han power,</L>
<L>Man to dere þere &amp; here.</L>
<L>Y nil ȝou telle her priuete, <MILESTONE N="205a." UNIT="f."/></L>
<L>Bot þat longeþ now to me: <MILESTONE N="650"/></L>
<L>Þe deuelen, þat houen abouen ous,</L>
<L>Euer be luxsorius</L>
<L>&amp; oþer while makeþ hem body</L>
<L>Of þe aire, wel gent and rody,</L>
<L>&amp; hauen miȝt &amp; power, <MILESTONE N="655"/></L>
<L>Doun to liȝt &amp; derien her</L>
<L>Al þo, þat nillen wirche</L>
<L>Godes comandment in chirche,</L>
<L>Ac whilom more þan now,</L>
<L>For þurch þe miȝt of swete Jesu <MILESTONE N="660"/></L>
<L><PB N="22" REF="21"/>
Mani of hem yfelled is,</L>
<L>Al hou, y no may nouȝt tellen, ywis,</L>
<L>Mi matery wer to long</L>
<L>&amp; þe tale to ȝou wel strong.</L>
<L>As þe deuelen, of whom y said, <MILESTONE N="665"/> <NOTE PLACE="foot">665) Ac <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Seiȝe, hou Jesu of a maide</L>
<L>þurch his milce was ybore</L>
<L>&amp; bouȝt al, þat was forlore,</L>
<L>Þer to þai hadden gret ond</L>
<L>&amp; sayd, þat þai wolden fond, <MILESTONE N="670"/></L>
<L>To ligge bi a maidekin <NOTE PLACE="foot">671) maiden kin <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; biȝeten a child her in:</L>
<L>Swiche schuld acomber also fele,</L>
<L>So þat oþer had brouȝt to wele.</L>
</LG>
<LG>
<L>Bi þat day was a riche man, <MILESTONE N="675"/></L>
<L>Þat hadde to wiue a fair wiman,</L>
<L>Bi whom he hadde a sone fre</L>
<L>&amp; wel fair douhtren þre.</L>
<L>A forseyd deuel liȝt adoun</L>
<L>&amp; of þat wiif made a couioun, <MILESTONE N="680"/></L>
<L>To don alle his volunte,</L>
<L>Whar þurch in he<HI REND="italic">r</HI> he had entre <NOTE PLACE="foot">682) hem <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; brouȝt he<HI REND="italic">r</HI> in chideing &amp; fiȝt <NOTE PLACE="foot">683) hem <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; made he<HI REND="italic">r</HI> oft wroþ, y pliȝt, <NOTE PLACE="foot">684) hem <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>So þat on an euen late <MILESTONE N="685"/> <NOTE PLACE="foot">685) aneuen <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe deuel sche tauȝt hir biȝate;</L>
<L>Þat ich niȝt þe deuel com</L>
<L>&amp; strangled hir owhen grom.</L>
<L>Þe wiif hir sone seiȝe ded amorwe,</L>
<L>Anon sche heng hir self for sorwe. <MILESTONE N="690"/></L>
<L>Þo þat þe bounde yseiȝe þis,</L>
<L>Anon he starf for diol, ywis.</L>
<L>Lo, what wo &amp; diol &amp; dere <MILESTONE N="205b." UNIT="f."/></L>
<L>Dede wretþe &amp; foule answere!</L>
<L>Al þe men, ich ȝou say, <MILESTONE N="695"/></L>
<L>Þat woned in þat cuntray,</L>
<L><PB N="23" REF="22"/>
Here of hadden gret pite,</L>
<L>Boþe vp lond &amp; in cite,</L>
<L>For þat man &amp; eke his wiif</L>
<L>Were yholden of gode liif. <MILESTONE N="700"/></L>
<L>Biside þer woned an ermite,</L>
<L>Þat þider com, þis to visite, <NOTE PLACE="foot">702) visite] <HI REND="italic">nach</HI> s <HI REND="italic">steht</HI> e, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Blasy, ywis, his name was;</L>
<L>Þo he seiȝe þis, he seyd: 'allas!'</L>
<L>&amp; seyd, it was, verrament, <MILESTONE N="705"/></L>
<L>Þe deuels foule encumbrement.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þre douhtern he fonde oliue,</L>
<L>&amp; he hem dede ȝern schriue</L>
<L>Of alle, þat he couþe enserche,</L>
<L>Þurch þe lore of holy chirche, <MILESTONE N="710"/></L>
<L>&amp; penaunce on hem layd,</L>
<L>For þat þai hadde god ytrayd,</L>
<L>&amp; tauȝt hem, to serue god almiȝt;</L>
<L>&amp; þo he went hom ful riȝt.</L>
<L>Þis fair maidens þre <MILESTONE N="715"/></L>
<L>Serued god wiþ hert fre,</L>
<L>In grete drede &amp; loue.</L>
<L>Þe deuel, þat com fro aboue,</L>
<L>He, þat was fram heuen yfalle,</L>
<L>Of whom y spac tofor ȝou alle, <MILESTONE N="720"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þo he nam lickenisse of man</L>
<L>&amp; com hi<HI REND="italic">m</HI> to an old wiman</L>
<L>&amp; bihete hir ȝiftes &amp; grete fe,</L>
<L>To wende to þis sostren þre</L>
<L>&amp; þe heldest to bichaunte, <MILESTONE N="725"/></L>
<L>Ȝong ma<HI REND="italic">n</HI>nes loue for to haunte.</L>
<L>In þis lond was þo vsage,</L>
<L>Who so dede wiþ man vtrage,</L>
<L>Bot it were in wedloc,</L>
<L>In þilke time men hem tok <MILESTONE N="730"/></L>
<L><PB N="24" REF="23"/>
Wiþ iuggement, wiþ outen les,</L>
<L>&amp; al so quic doluen hes,</L>
<L>Bot sche hir knewe for liȝt woman</L>
<L>&amp; comoun hore to alle men;</L>
<L>Þan was it riȝt &amp; lawe, <MILESTONE N="735"/></L>
<L>Þat sche no schuld ben yslawe.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þis eld wiif—þat iuel sche þe!— <MILESTONE N="205c." UNIT="f."/></L>
<L>Com to þis sostren þre</L>
<L>&amp; made wailing &amp; michel fare</L>
<L>For þis þre maidens care; <MILESTONE N="740"/></L>
<L>To þe eldest soster sche seyd:</L>
<L>"Wolewo, mi swete maide,</L>
<L>Þou hast fair fot &amp; hond</L>
<L>&amp; gentil viis, bi godes sond,</L>
<L>White hond &amp; long arm: <MILESTONE N="745"/></L>
<L>Certes, it were michel harm,</L>
<L>Bot þi bodi most asay,</L>
<L>Wiþ som gentil ȝongman to play,</L>
<L>Þat þe miȝt in þis cas</L>
<L>Finde ioie &amp; solas!" <MILESTONE N="750"/> <NOTE PLACE="foot">750) Finde] <HI REND="italic">danach</HI> þe, <HI REND="italic">unr.</HI></NOTE></L>
<L>Þe maiden seyd: "Ȝiue so dede ic, <NOTE PLACE="foot">751) ic] iche, he <HI REND="italic">ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Y schuld be doluen al so quic!"</L>
</LG>
<LG>
<L>"Nay, certes," quaþ þat eld quen,</L>
<L>"Þou miȝt it do wiþ outen den</L>
<L>Ȝer &amp; oþer in þi bedde, <MILESTONE N="755"/></L>
<L>&amp; þan þe wil þat ȝong man wedde!"</L>
<L>Þurch þis quen, verrament,</L>
<L>&amp; þe fendes enticement</L>
<L>Þe eldest soster, y ȝou say,</L>
<L>A yongman lete wiþ hir play; <MILESTONE N="760"/></L>
<L>Ac þo hir liked alder best,</L>
<L>Hir gamen com al to chest,</L>
<L>For sche was nome &amp; forþ ydrawe,</L>
<L>&amp; of hir dede sche was biknowe.</L>
<L>Þurch juggement doluen sche was; <MILESTONE N="765"/></L>
<L>Mani man seyd: 'allas! allas!'</L>
<L><PB N="25" REF="24"/>
For her &amp; for her elderlinges</L>
<L>Men made gret diol &amp; wepeinges.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ȝete wald þe deuel ful of ond</L>
<L>Þe midel soster a gile fond <MILESTONE N="770"/></L>
<L>&amp; brouȝt hir vp a ȝong man,</L>
<L>Wiche þat wowen hir bigan;</L>
<L>Al his wille don him sche lete,</L>
<L>&amp; it was aperceiued skete.</L>
<L>Sche was brouȝt bifor iustise. <MILESTONE N="775"/></L>
<L>Deþ to þoly in al wise;</L>
<L>Sche seyd, sche was a liȝt woman</L>
<L>&amp; comoun hore to alle man.</L>
<L>Of þat chaunce mani nam kepe</L>
<L>&amp; wiþ eiȝen sore wepe; <MILESTONE N="780"/></L>
<L>For ribaudye gret haras <MILESTONE N="205d." UNIT="f."/></L>
<L>To<HI REND="italic">k</HI> folwe hir bod. Allas, <NOTE PLACE="foot">782) To <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þe fende haþ swiche pouwer,</L>
<L>To deri, þat god bouȝt so dere!</L>
<L>Þe þridde soster was so wo, <MILESTONE N="785"/></L>
<L>Hir þouȝt, hir hert brast atvo:</L>
<L>Hir moder was ded acurssedliche,</L>
<L>&amp; hir fader starf reuliche,</L>
<L>&amp; hir broþer yslawe al so, <NOTE PLACE="foot">789) broþer] <HI REND="italic">mit jüngerer hand und dunk∣lerer tinte ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; hir soster quic doluen þo, <MILESTONE N="790"/> <NOTE PLACE="foot">790) quic] <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Hir oþer soster hore strong,</L>
<L>Þat al harlotes ȝede among.</L>
</LG>
<LG>
<L>In wanhope sche fel neiȝe,</L>
<L>Ac þurch godes help an heiȝe</L>
<L>Sche hir biþouȝt of þermite, <MILESTONE N="795"/></L>
<L>Þat hem com to visite;</L>
<L>To him sche went þo bliue</L>
<L>&amp; hir schrof of hir liue</L>
<L>&amp; alle þe chaunces teld al so,</L>
<L>Þat hir kin were comen to. <MILESTONE N="800"/></L>
</LG>
<LG>
<PB N="26" REF="25"/>
<L>Þis hermite hadde wonder gret</L>
<L>&amp; hir tauȝt boþe &amp; hete:</L>
<L>"Haue euer Crist in mende</L>
<L>&amp; lete þe lores of þe fende!"</L>
<L>Pride, wratþe &amp; glotonie, <MILESTONE N="805"/></L>
<L>Niþe, sleuþe &amp; lecherie,</L>
<L>Couaitise &amp; trecherie,</L>
<L>Bacbiteing &amp; envie,</L>
<L>Swiche þinges he bad hir flen</L>
<L>&amp; gode &amp; bonair for to ben; <MILESTONE N="810"/></L>
<L>Alle þe werkes, þat gode ware,</L>
<L>To don, he hir tauȝt þare,</L>
<L>&amp; þat sche nere so michel ape,</L>
<L>Þat sche hir laid doun to slape,</L>
<L>Ar hir dore &amp; hir fenester <MILESTONE N="815"/></L>
<L>Hadde yblisced, &amp; ich ester</L>
<L>Þus he tauȝt hir to done,</L>
<L>&amp; þo sche went hir hom sone.</L>
<L>Þe deuel here of hadde ond,</L>
<L>Hir to gile wold he fond <MILESTONE N="820"/> <NOTE PLACE="foot">820) Þat he hir, þat he <HI REND="italic">durchgestr. ms.</HI> to] <HI REND="italic">mit dunklerer tinte ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þurch hi<HI REND="italic">r</HI> soster, ich ȝou telle, <NOTE PLACE="foot">821) his <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat was his in flesche &amp; felle.</L>
<L>Þis hore com opon a day</L>
<L>To hir soster, par ma fay,</L>
<L>&amp; to hir soster sche gan sigge, <MILESTONE N="825"/> <MILESTONE N="206a." UNIT="f."/></L>
<L>Þat sche it schuld dere abigge,</L>
<L>Þat sche hadde hir hiritage,</L>
<L>&amp; ran to hir in gret rage</L>
<L>Wiþ herlotes, þat wiþ hir ware,</L>
<L>&amp; sore bete þat wenche þare. <MILESTONE N="830"/></L>
<L>In to a chaumber sche ran hir þo</L>
<L>&amp; fast schett þe dore hir to.</L>
<L>Out sche gradde, &amp; neiȝebours come</L>
<L>&amp; driuen oway þis wreches sone.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þis sely þing was alday wroþ, <MILESTONE N="835"/></L>
<L>Hir owen liif was hir loþ;</L>
<L><PB N="27" REF="26"/>
On hir bed, þo it was niȝt,</L>
<L>Al ycloþed sche fel doun riȝt,</L>
<L>&amp; sche forȝat hir vnblisced,</L>
<L>So þe hermite hir hadde ywissed; <MILESTONE N="840"/></L>
<L>For wretþe sche þouȝt of blisseing no<HI REND="italic">n</HI></L>
<L>&amp; fel on slepe sone anon.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe fende her of was ful bliþe,</L>
<L>To hir he com þan swiþe;</L>
<L>Ouer alle hir chau<HI REND="italic">m</HI>ber in he miȝt, <MILESTONE N="845"/></L>
<L>For þer nas no merk of our driȝt.</L>
<L>To þis maiden, sikerliche,</L>
<L>He com þo &amp; lay flescheliche.</L>
<L>Þis maiden, sone þat hye awaked,</L>
<L>Feld hir legges al naked <MILESTONE N="850"/></L>
<L>&amp; feled al so bi her þi,</L>
<L>Þat sche was yleyen bi;</L>
<L>Sche ros &amp; fond hir dore loke,</L>
<L>&amp; no þing no was tobroke;</L>
<L>Sche þouȝt, it was þe foule wiȝt þo, <MILESTONE N="855"/></L>
<L>Sche was aferd, sche nist, wat to do,</L>
<L>Hir selue sche bete &amp; gan to tere</L>
<L>Wiþ boþe honden hir ȝalu here</L>
<L>&amp; wepe al niȝt wiþ gret sorwe.</L>
<L>To þermite sche went a morwe <MILESTONE N="860"/></L>
<L>&amp; told him al þe cas;</L>
<L>He was sori &amp; seyd: 'allas':</L>
<L>For sche no held nouȝt hir pena<HI REND="italic">n</HI>ce,</L>
<L>Sche was fallen in encombrau<HI REND="italic">n</HI>ce.</L>
<L>"Allas, sir," sche seyd þo, <MILESTONE N="865"/></L>
<L>"Certes, sir, men wil me slo,</L>
<L>Sone so þai it may wite,</L>
<L>Þat on me is a child biȝete!"</L>
<L>"Ich leue wele," quaþ he, "saunfaile, <MILESTONE N="206b." UNIT="f."/></L>
<L>Ich haue of þi tale gret meruaile; <MILESTONE N="870"/></L>
<L>Siker, douhter, &amp; y finde &amp; se,</L>
<L>Þat þou so wiþ child be,</L>
<L>I schal þe help wiþ al mi miȝt!</L>
<L>Til ich haue þer of a siȝt,</L>
<L><PB N="28" REF="27"/>
Go now hom, douhter min, <MILESTONE N="875"/></L>
<L>&amp; haue Crist in hert þin,</L>
<L>Do penaunce day &amp; niȝt,</L>
<L>Serue Je<HI REND="italic">s</HI>u wiþ al þi <HI REND="italic">m</HI>iȝt:</L>
<L>He may, ȝif his wille be,</L>
<L>Out of anoye bring þe!" <MILESTONE N="880"/></L>
<L>Hom sche went wiþ dreri mod</L>
<L>&amp; serued god wiþ hert gode;</L>
<L>&amp; euerich day þat biȝete</L>
<L>In hir wombe bigan to grete.</L>
<L>Hir no gett it nouȝt to hide, <MILESTONE N="885"/></L>
<L>For hir wombe wex vnride;</L>
<L>Þer sone after sche was ynome</L>
<L>&amp; yladde to hir dome;</L>
<L>Sore miȝt hir agrise,</L>
<L>Þo sche stode bifor þe iustise. <MILESTONE N="890"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þermite herd tellen þis, <NOTE PLACE="foot">891) Þermite] mite <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; þider he com anon, ywis;</L>
<L>Þe iustise him gan biþenche</L>
<L>&amp; þus aposed þat wenche:</L>
<L>"O maiden, bi mi treuþe, <MILESTONE N="895"/></L>
<L>Of þe ich haue gret reuþe;</L>
<L>Whi noldestow vnderstonde,</L>
<L>Hou þi kin is brouȝt to schond</L>
<L>&amp; ben out of þis world ywent?</L>
<L>&amp; now þou hast þi seluen yschent, <MILESTONE N="900"/></L>
<L>Þat hast mannes flesche yknawe</L>
<L>&amp; vnderfong oȝaines þe lawe:</L>
<L>Þis ich day þou schalt be slawe,</L>
<L>For þat wil now þe lawe!"</L>
</LG>
<LG>
<L>"Certes, sir," sche seyd, "nay, <MILESTONE N="905"/></L>
<L>No dede ich neuer oȝain þe lay:</L>
<L>Bi him, þat þoled ded on tre,</L>
<L>Man no lay neuer bi me,</L>
<L>No, bi his moder, seynt Marie,</L>
<L>Mannes mouþe kist in vilanie!" <MILESTONE N="910"/></L>
</LG>
<LG>
<PB N="29" REF="28"/>
<L>"Ey," quaþ þe iustise, "swiche meruaile!</L>
<L>Þou lext, damisel, saun faile;</L>
<L>Þi tale soþe no miȝt be, <MILESTONE N="206c." UNIT="f."/></L>
<L>Seþþen wiþ child y þe se!"</L>
<L>"Certes," sche sayd, "wiþ child icham <MILESTONE N="915"/></L>
<L>Wiþ outen companie of man:</L>
<L>So y slepe þis ender niȝt,</L>
<L>Bi me lay a selcouþe wiȝt;</L>
<L>Y nist neuer, wat is was,</L>
<L>Ac now ich hold to godes gras; <MILESTONE N="920"/></L>
<L>Ac wele ich wot, bi þis day,</L>
<L>Þat noman neuer bi me lay!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe iustise swore bi seynt Albon,</L>
<L>Swiche meruail herd he neu<HI REND="italic">er</HI> non:</L>
<L>"Þine tale ich no leue, <MILESTONE N="925"/></L>
<L>For, seþþen þat Adam was &amp; Eue,</L>
<L>Child biȝeten wiþ outen man</L>
<L>Herd y neuer bot of an,</L>
<L>Þat was Je<HI REND="italic">s</HI>u, our driȝt,</L>
<L>Þurch god þe fadres miȝt; <MILESTONE N="930"/></L>
<L>&amp;, for þou seyst, wiþ child þou art</L>
<L>&amp; haddest neuer of man part,</L>
<L>Ar ani man þe quic delue, <NOTE PLACE="foot">933) delue] e <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Telle schul wiues tvelue,</L>
<L>Ȝif ani child may be made <MILESTONE N="935"/></L>
<L>Wiþ outen knoweing of ma<HI REND="italic">n</HI>nes sade!"</L>
<L>Opon tvelve wiues it was ydo,</L>
<L>&amp; þai com &amp; seyden þo,</L>
<L>Þat neuer child biȝeten was,</L>
<L>Bot Ie<HI REND="italic">s</HI>u þurch godes gras, <MILESTONE N="940"/></L>
<L>Wiþ outen ma<HI REND="italic">n</HI>nes flesche, for soþ,</L>
<L>&amp; þer to þai sworen her oþ.</L>
<L>Þo spac Blasy, þermite:</L>
<L>"Iustise, listen me a lite:</L>
<L>Hir tale no may sche avowe, <MILESTONE N="945"/></L>
<L>Vnder ous alle se we mowe;</L>
<L><PB N="30" REF="29"/>
Ich haue hir schriue<HI REND="italic">n</HI> &amp; tauȝt þe lawe:</L>
<L>To me no was sche neuer biknawe,</L>
<L>Þat ani man to hir cam,</L>
<L>Þat euer knewe hir licham; <MILESTONE N="950"/></L>
<L>Þei sche haue serued, to be spilt, <NOTE PLACE="foot">951) spilt] i <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þe child þer of haþ no gilt;</L>
<L>It were gret vnriȝt, to to slon, <NOTE PLACE="foot">953) gret] <HI REND="italic">danach</HI> re, <HI REND="italic">unter∣punktet.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; reuþe, for þe gilt of on.</L>
<L>Ac lete hir in ward don, <MILESTONE N="955"/></L>
<L>Sche schal her after child son;</L>
<L>Tvo ȝer &amp; an half þan sche mot <MILESTONE N="206d." UNIT="f."/></L>
<L>Þe child loke, god it wot;</L>
<L>When þe child can go &amp; speke,</L>
<L>Þan ȝe may ben of hir awreke!" <MILESTONE N="960"/></L>
<L>"A, min dieu," seyd the justise,</L>
<L>"Þine tales ben gode &amp; wise; <NOTE PLACE="foot">962) tales] s <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þer after now wirche ichille:</L>
<L>To day no schal hir noman spille!"</L>
<L>In a tour þai han hir do, <MILESTONE N="965"/></L>
<L>Þat noman miȝt hir com to,</L>
<L>Bot an eld midwiif, <NOTE PLACE="foot">967) aneld <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat schuld ȝemen hir liif.</L>
<L>Þer in sche was don on hast</L>
<L>&amp; þer in bischet ful. fast; <MILESTONE N="970"/></L>
<L>Þilke tour was swiþe heiȝe,</L>
<L>Noman miȝt comen hem neiȝe;</L>
<L>A windowe was þer in</L>
<L>&amp; a cabel made bi gin,</L>
<L>Forto drawen vp al þing, <MILESTONE N="975"/></L>
<L>Þat nede was to her libbeing.</L>
<L>Sone to hir time come,</L>
<L>Sche childed a selcouþe grome:</L>
<L>So ich bi bok telle can,</L>
<L>It hadde fourm after a man, <MILESTONE N="980"/></L>
<L>Bot it was blacker, <NOTE PLACE="foot">981) it] <HI REND="italic">danach</HI> it, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>Þan anoþ<HI REND="italic">er,</HI> &amp; wel rower.</L>
</LG>
<LG>
<PB N="31" REF="30"/>
<L>Þo þat child was ybore,</L>
<L>Blasi stode þe hole bifore;</L>
<L>Bi þe rope þai it adoun let, <MILESTONE N="985"/></L>
<L>&amp; he it cristned al so sket;</L>
<L>He clept it Merlin a godes name;</L>
<L>Þe fende þer of hadde grame,</L>
<L>For þai lese þer þe miȝt,</L>
<L>Þat þai wende to haue bi riȝt. <MILESTONE N="990"/></L>
<L>Þo þat child ycristned was,</L>
<L>Blasi turned oȝain his pas</L>
<L>&amp; in þe rope anon it knitt,</L>
<L>Þe howe wiif anon it fett</L>
<L>&amp; ȝede &amp; held it bi þe fer, <MILESTONE N="995"/></L>
<L>Biheld his face &amp; eke his cher:</L>
<L>"Away, þou foule þing,</L>
<L>Þat þi moder swiche ending</L>
<L>For þi sake haue schal,</L>
<L>For þou art loþlich ouer al!" <MILESTONE N="1000"/></L>
<L>Þat child spac wiþ gret den: <MILESTONE N="207a." UNIT="f."/></L>
<L>"Þou lext," he seyd, "þou eld quen:</L>
<L>Mi moder quelle no may noman,</L>
<L>While þat ich oliues am!"</L>
<L>Þe wif agros of þis answere <MILESTONE N="1005"/></L>
<L>&amp; seyd: "Haue þou no power, me to dere:</L>
<L>Ich þe hals a godes name!"</L>
<L>On þat maner seyd his dame</L>
<L>&amp; halsed him also þare,</L>
<L>He schuld telle, wat he ware; <MILESTONE N="1010"/></L>
<L>Ac þei þai it hadde al yswore,</L>
<L>Þai no miȝt do him speke nomore;</L>
<L>&amp; y ȝou telle anon, saunfayl,</L>
<L>Þai hadden þer of gret meruail,</L>
<L>&amp; alle men, þat herden it, <MILESTONE N="1015"/></L>
<L>Wonder hadde in her wit.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þer afterward ȝete half a ȝer</L>
<L>His moder held him bi þe fer</L>
<L>&amp; swiþe bitter ters lete</L>
<L>&amp; seyd: "Allas, mi sone swete, <MILESTONE N="1020"/></L>
<L><PB N="32" REF="31"/>
For þe misbiȝeten stren</L>
<L>Quic y schal now doluen ben!"</L>
<L>Þe child seyd: "Dame, nay,</L>
<L>Ich þe swere, par ma fay,</L>
<L>No schal þer neuer no iustise <MILESTONE N="1025"/></L>
<L>Þe bidelue o non wise</L>
<L>No in erþe þi bodi reke,</L>
<L>Þer whiles y may gon &amp; speke!"</L>
</LG>
<LG>
<L>His moder wex a bliþe wiman;</L>
<L>Fram þat ich day after þan <MILESTONE N="1030"/> <NOTE PLACE="foot">1030) þat] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>He teld hir, vnder sonne</L>
<L>Al þat sche wald conne.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo þat child couþe go,</L>
<L>Þe iustise com þider þo</L>
<L>&amp; dede feche þat wiman <MILESTONE N="1035"/></L>
<L>Bifor þe pople riȝt onan</L>
<L>&amp; swore, ded sche schuld ben</L>
<L>Riȝt anon, bi heuen quen.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo bispac Merlin childe</L>
<L>To þe iustise wordes milde: <MILESTONE N="1040"/></L>
<L>"Man, wele wot, þat ani gode kan,</L>
<L>Oȝain chaunce no may no man;</L>
<L>Þurch chaunce &amp; eke þurch gras</L>
<L>In hir, for soþe, pelt y was!"</L>
<L>Þe iustise biheld þat childe; <MILESTONE N="1045"/> <MILESTONE N="207b." UNIT="f."/></L>
<L>For M<HI REND="italic">er</HI>lin he was neiȝe wilde</L>
<L>&amp; seyd, ydoluen most sche ben.</L>
<L>Þo quaþ Merlin: "So mot y þen,</L>
<L>For al þat euer kanestow do,</L>
<L>Schaltow it neuer bring þ<HI REND="italic">er</HI> to, <MILESTONE N="1050"/></L>
<L>Þat þou mi moder delue mow;</L>
<L>Bi resoun ichil wele avowe:</L>
</LG>
<LG>
<PB N="33" REF="32"/>
<L>A fende it was, þat me biȝat</L>
<L>&amp; pelt me in an holy fat;</L>
<L>He wende haue hadde an iuel fode, <MILESTONE N="1055"/> <NOTE PLACE="foot">1055) aniuel <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ac al icham turned to gode;</L>
<L>Ac þurch kende of hem y can bo,</L>
<L>Telle of þing, þat is ago,</L>
<L>&amp; al þing, þat is now,</L>
<L>Whi it is &amp; what &amp; how; <MILESTONE N="1060"/></L>
<L>Of oþer þing, þat is to come,</L>
<L>Telle y can nouȝt al, ac some;</L>
<L>Ich wot wele, who mi fader is,</L>
<L>Ac þou no knowest nouȝt þine, ywis,</L>
<L>Whar þurch y tel moder þine <MILESTONE N="1065"/></L>
<L>Digner, to be ded, þan moder mine!" <NOTE PLACE="foot">1066) Dingner, n <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Hou noblelich þat child answerd,</L>
<L>Wonder hadde, þat it herd,</L>
<L>Þat so couþe speke &amp; go</L>
<L>&amp; was bot of ȝeres tvo. <MILESTONE N="1070"/></L>
<L>Þe iustise seyd: "þou gabbest, couioun:</L>
<L>Mi fader was an heiȝe baroun,</L>
<L>Mi moder is a leuedi fre,</L>
<L>Oliue ȝete þou miȝt hir se;</L>
<L>Ich wene, bi þe quen Marie, <MILESTONE N="1075"/></L>
<L>Men dede neuer bi hir folie!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe child seyd: "Justise, held þi mouþe,</L>
<L>Oþer y schal make it wide couþe,</L>
<L>Of hir folis mani on;</L>
<L>Do hir after som man gon: <MILESTONE N="1080"/></L>
<L>Bot ȝif y do hir it ben aknawe,</L>
<L>Wiþ wild hors do me todrawe!"</L>
<L>Þe justise, anon raþe &amp; skete</L>
<L>His moder þider feche he hete;</L>
<L>Bifor him sche com wel sone; <MILESTONE N="1085"/></L>
<L>Þe justise seyd mid ydone:</L>
<L>"Say, Merlin, þat þou seydest arst.</L>
<L>Bifor mi moder, ȝif þou darst!"</L>
<L><PB N="34" REF="33"/>
"Now ich ise, sir iustise, <MILESTONE N="207c." UNIT="f."/></L>
<L>Þine ordinaunce no be nouȝt wise: <MILESTONE N="1090"/></L>
<L>Ȝif ich telt þis men bifore,</L>
<L>Hou þou were biȝeten &amp; bore,</L>
<L>Þi moder most ydoluen be,</L>
<L>&amp; þat were alle þurch þe!"</L>
<L>Þo þe iustise þis vnderstode, <MILESTONE N="1095"/></L>
<L>He þouȝt, þat child couþe gode;</L>
<L>In to a chau<HI REND="italic">m</HI>ber sone anon</L>
<L>Al þre þai gun to gon,</L>
<L>&amp; þe iustise seyd þo:</L>
<L>"Child M<HI REND="italic">er</HI>lin, forþ þou go: <MILESTONE N="1100"/></L>
<L>Telle now bitven ous þre,</L>
<L>What man it was, þat biȝat me!"</L>
<L>Þe child swore: "Bi seyn Symoun,</L>
<L>It was þe p<HI REND="italic">er</HI>sone of her toun,</L>
<L>Haþ ypleyd wiþ þi dame <MILESTONE N="1105"/></L>
<L>&amp; biȝat þe al a game!"</L>
<L>Þat leuedy seyd: "Þou misbiȝeten þing,</L>
<L>Þou hast ylowe a gret lesing:</L>
<L>His fader was a fair baroun;</L>
<L>Y telle þat man a couioun, <MILESTONE N="1110"/></L>
<L>Þat to þe ȝiueþ ani listening,</L>
<L>For þou art a cursed þing,</L>
<L>Misbiȝeten oȝaines þe lawe:</L>
<L>Þou schust wiþ riȝt ben yslawe,</L>
<L>Þat þou no leiȝe no lesinges mo, <MILESTONE N="1115"/></L>
<L>Men forto wirchen wo!"</L>
<L>Þe child seyd: "Dame, be stille! <NOTE PLACE="foot">1117) be] <HI REND="italic">vor und hinter diesem worte ist ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ riȝt may me no man spille,</L>
<L>For icham a ferly sond,</L>
<L>Born to gode to al þis lond, <MILESTONE N="1120"/></L>
<L>Ac þou art digne, doluen to ben:</L>
<L>Þi sone schal þe soþe ysen!</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo þi lord com fro Cardoil,</L>
<L>In hert þou haddest gret diol;</L>
<L><PB N="35" REF="34"/>
Bi niȝt it was, ar þe day, <MILESTONE N="1125"/></L>
<L>Þe persone in þine armes lay;</L>
<L>On þi dore þi lord gan knoke,</L>
<L>&amp; þou stirtest vp in þi smoke,</L>
<L>Wel neiȝe wode for dred &amp; howe;</L>
<L>Vp þou schotest a windowe, <MILESTONE N="1130"/></L>
<L>&amp; þe p<HI REND="italic">er</HI>sone þou out lete,</L>
<L>&amp; afterward þou schet it sket;</L>
<L>&amp;, for soþe, þ<HI REND="italic">at</HI> ich niȝt <MILESTONE N="207d." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1133) Þ<HI REND="italic">at] danach zwei buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>He biȝat þis ich kniȝt.</L>
<L>Hou seistow, dame, seystow auȝt?" <MILESTONE N="1135"/></L>
<L>&amp; sche no spac oȝain riȝt nauȝt,</L>
<L>Ac so gretliche sche awondred was,</L>
<L>Þat hir chaunged blod &amp; fas.</L>
<L>Þe justise seyd: "Dame, what seystow?"</L>
<L>"Sir," he seyt, "soþe bi Crist Ie<HI REND="italic">s</HI>u, <MILESTONE N="1140"/></L>
<L>Þei ȝe me hong bi a cord,</L>
<L>He no leiȝeþ neuer a word!"</L>
<L>Þe justise þo hadde no game,</L>
<L>Ac neiȝe wode he was for schame.</L>
<L>Merlin hi<HI REND="italic">m</HI> cleped to an herne <MILESTONE N="1145"/></L>
<L>&amp; to him told tales derne:</L>
<L>"Sir," he seyd, "listen to me:</L>
<L>For soþe, ichil now tellen þe:</L>
<L>Lete þi moder wende hom</L>
<L>&amp; sende þou after a litel grom, <MILESTONE N="1150"/></L>
<L>Þat hir cun wele aspie,</L>
<L>For homward sche wil an heiȝe</L>
<L>&amp; to þe p<HI REND="italic">er</HI>sone sone say,</L>
<L>Hou ichaue hem boþe biwray!</L>
<L>When þe persone haþ herd þis, <MILESTONE N="1155"/></L>
<L>Sore he worþ adrad, ywis,</L>
<L>Of schameful deþ to haue of þe;</L>
<L>To a brigge he wil fle,</L>
<L>In to þe wat<HI REND="italic">er</HI> scippe he wille,</L>
<L>&amp; so he schal hi<HI REND="italic">m</HI> seluen spille. <MILESTONE N="1160"/></L>
<L>Bot it be soþ, þat y þe telle,</L>
<L>Wiþ þine honden þou me aquelle!"</L>
</LG>
<LG>
<PB N="36" REF="35"/>
<L>Þe iustise dede, saunfail,</L>
<L>Al bi þat childes <HI REND="italic">con</HI>seyl;</L>
<L>He it aspide bi on hewe, <MILESTONE N="1165"/></L>
<L>Þe childes tale he fond al trewe;</L>
<L>&amp; seþþen he legged hir fore,</L>
<L>Þe childes moder nas nouȝt forlore;</L>
<L>&amp; al quite he lete hir go,</L>
<L>Wiþ outen pain, wiþ outen wo. <MILESTONE N="1170"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Seþþen Blasy, þermite,</L>
<L>Merlin com to visite</L>
<L>&amp; halsed hi<HI REND="italic">m</HI> a godes name,</L>
<L>Þat wiþ outen harm &amp; schame</L>
<L>He schuld him telle al þe cas, <MILESTONE N="1175"/></L>
<L>Hou he euer biȝeten was.</L>
<L>Merlin him teld ende &amp; ord <MILESTONE N="208a." UNIT="f."/></L>
<L>Of his biȝeteing, euery word,</L>
<L>&amp; seþþen seyd to Blasy after:</L>
<L>"To kinges foure y worþ maister; <MILESTONE N="1180"/></L>
<L>Hem y mot ȝete alle rade,</L>
<L>&amp; þou schalt write her dade;</L>
<L>Þou schalt write, þat y say,</L>
<L>Mani man for to averray!"</L>
<L>Þere he teld of mani a þing, <MILESTONE N="1185"/></L>
<L>Þat Blasi made of writeing,</L>
<L>Bi was bok we vnderstond</L>
<L>Al, þat M<HI REND="italic">er</HI>lin wrouȝt in lond.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo Merlin was fif winter eld,</L>
<L>He was michel, broun &amp; beld; <MILESTONE N="1190"/></L>
<L>So we in boke finde conne,</L>
<L>His moder he dede make a nonne,</L>
<L>Þat Ie<HI REND="italic">s</HI>u Crist wiþ hert gent</L>
<L>Serued ay wiþ gode entent.</L>
</LG>
<LG>
<L>On a day, as ich ȝou telle, <MILESTONE N="1195"/></L>
<L>Þo ich þre sechers snelle,</L>
<L>Þat were ysent fram þe king,</L>
<L>To hauen of þis child findeing,</L>
<L><PB N="37" REF="36"/>
Comen al þre bi cas</L>
<L>In to þe toun, þer M<HI REND="italic">er</HI>lin was. <MILESTONE N="1200"/></L>
<L>Merlin in þe strete þo pleyd,</L>
<L>&amp; on of his felawes him trayd, <NOTE PLACE="foot">1202) him] hit <HI REND="italic">ms.?</HI></NOTE></L>
<L>Þat him seyd loude to:</L>
<L>"Foule schrewe, fram ous go:</L>
<L>Þou art al biȝeten amis, <MILESTONE N="1205"/></L>
<L>Þou nost, who þi fader is,</L>
<L>Ac some deuel, as ich wene,</L>
<L>Þe biȝat, ous euer to tene!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin seiȝe þis, &amp; vnderstode,</L>
<L>Þo þre it were, þat souȝt his blod, <MILESTONE N="1210"/></L>
<L>Þat þo riden þer forbi,</L>
<L>Þat of þis child herden cri;</L>
<L>He seiȝe, þat ich his hors wiþdrouȝ;</L>
<L>Merlin schoke his heued &amp; louȝ,</L>
<L>He was of fiue winter eld, <MILESTONE N="1215"/></L>
<L>&amp; he spac wordes swiþe beld:</L>
<L>"Yuel þe bifalle, þou couioun,</L>
<L>Þou hast yseyd to loude þi roun!</L>
<L>Her comeþ þe kinges messanger,</L>
<L>Þat haþ me souȝt al þis ȝer, <MILESTONE N="1220"/></L>
<L>For to han min hert blod, <MILESTONE N="208b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; it no may don hem no gode;</L>
<L>Hast þai haue, me to slen,</L>
<L>Ac bi þat þai me wiþ eiȝe<HI REND="italic">n</HI> sen,</L>
<L>Þer to worþ hem no talent, <MILESTONE N="1225"/></L>
<L>&amp; ȝif þai deden, þai weren schent!"</L>
<L>Messangers to him gan terne,</L>
<L>&amp; he oȝaines hem fast gan erne,</L>
<L>&amp; on hem M<HI REND="italic">er</HI>lin louȝ, for soþe,</L>
<L>&amp; seyd to hem: "Wel comeþ boþe! <MILESTONE N="1230"/></L>
<L>Now ȝe haue yfounden me,</L>
<L>Þat ȝou was hoten forto sle,</L>
<L>Ar ȝe wiþ me spak auȝt,</L>
<L>Þus ȝo was bihoten &amp; tauȝt,</L>
<L><PB N="38" REF="37"/>
Mi blod to haue to þat werk, <MILESTONE N="1235"/></L>
<L>Þat schuld be so strong <HI REND="italic">&amp;</HI> sterk: <NOTE PLACE="foot">1236) <HI REND="italic">&amp;] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>For mi blod no worþ it þe bet,</L>
<L>Neuer more þe bet yset;</L>
<L>Ichil p<HI REND="italic">ro</HI>ue, leiȝers þai beþ,</L>
<L>Þat so bispoken mi deþ; <MILESTONE N="1240"/></L>
<L>Ac, certes, ȝiue ich were ded,</L>
<L>Þe king no worþ þer of no red!"</L>
</LG>
<LG>
<L>"Seynt Marie," quaþ her on,</L>
<L>"Swiche wonder haue we herd of non!</L>
<L>Hou wostow, þat we it ben, <MILESTONE N="1245"/></L>
<L>Þat þe seche forto slen,</L>
<L>&amp; þe kinges priuete,</L>
<L>So ȝong þou art? Telle it me!"</L>
<L>Merlin seyd: "Wele y wot</L>
<L>Þe kinges <HI REND="italic">con</HI>seyl eueri grot, <MILESTONE N="1250"/></L>
<L>&amp; al þat on erþe worþ ydo,</L>
<L>&amp; al þat schal be don þer to!"</L>
<L>Þis men hadde wonder gret,</L>
<L>Him to sle, it were vnnet.</L>
<L>Þe child seyd: "Nouȝt me no sleþ, <MILESTONE N="1255"/></L>
<L>For y schal scheld ȝou fram þe deþ</L>
<L>Bifor þe king, ich ȝou pliȝt,</L>
<L>&amp; telle &amp; schewe þe soþe riȝt,</L>
<L>Why his werk mai nouȝt stond, <NOTE PLACE="foot">1259) mai] mani <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; of þe clerkes, þat ben in bond, <MILESTONE N="1260"/></L>
<L>Hou þai han ylowen on me,</L>
<L>Þe king þat soþe schal yse!</L>
<L>Ȝif it ȝour willes is,</L>
<L>Wiþ ȝou ichil wende ywis!"</L>
<L>Al þre þai spoken þo: <MILESTONE N="1265"/> <MILESTONE N="208c." UNIT="f."/></L>
<L>"Certes, child, we wil, it be so!</L>
<L>Telle ous now, what is þi name,</L>
<L>Oþer what wiman was þi dame,</L>
<L>Þat we se su<HI REND="italic">m</HI> witnesseing</L>
<L>Of þi dede: þou art so ȝing!" <MILESTONE N="1270"/></L>
<L><PB N="39" REF="38"/>
Merlin, anon he hem sede:</L>
<L>"Comeþ þider, þer ich ȝou lede:</L>
<L>Mi moder ȝe schullen se</L>
<L>&amp; wiþ þe soþe finde me!"</L>
<L>Þer he ledde hem bi heiȝe sonne <MILESTONE N="1275"/></L>
<L>To his moder, þer sche was nonne,</L>
<L>Þat al þat soþe was biknawe,</L>
<L>&amp; euerich word hem teld a rawe,</L>
<L>Hou þat child <HI REND="italic">before</HI> þe justise <NOTE PLACE="foot">1279) <HI REND="italic">bef.]</HI> fram <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Fram deþ hir saued wiþ wordes wise; <MILESTONE N="1280"/></L>
<L>Of þis sche told hem þus, saunfayl;</L>
<L>Þe kniȝtes hadden gret meruail,</L>
<L>&amp; seþþen in gret quiet &amp; pays</L>
<L>He ledde hem to his maister Blays,</L>
<L>Þat hem told &amp; wittnes bar <MILESTONE N="1285"/></L>
<L>Of al þing, þat he seyd þar.</L>
<L>Merlin to Blasi þer meche seyd, <NOTE PLACE="foot">1287) Blasi] si <HI REND="italic">sehr verkratzt.</HI></NOTE></L>
<L>Þat Blasi al in writt leyd.</L>
<L>Þat niȝt al þe messangers,</L>
<L>Þai bileften to þe sopers; <MILESTONE N="1290"/></L>
<L>Amorwe, so we seþ in boke,</L>
<L>Al fiue þer her leue toke</L>
<L>At þe nonne &amp; at Blays</L>
<L>&amp; went hem forþ, wele at aise,</L>
<L>Toward þe king, þer he lay, <MILESTONE N="1295"/></L>
<L>So þat þai comen on a day</L>
<L>Þurch a toun, was chepeing,</L>
<L>&amp; to selle mani a þing;</L>
<L>Þer M<HI REND="italic">er</HI>lin houed &amp; louȝ stille</L>
<L>&amp; seiȝe, hou men loued schon to selle. <MILESTONE N="1300"/></L>
<L>Þe messanger made anon asking,</L>
<L>Whi he made swiche leiȝeing;</L>
<L>Merlin seyd: "No se ȝe nouȝt:</L>
<L>Newe schon þat man haþ bouȝt</L>
<L>&amp; strong clout leþer, hem to clout, <MILESTONE N="1305"/></L>
<L>&amp; smere, to smere hem al about;</L>
<L>He wenes, to liue &amp; hem tere,</L>
<L>Ac, bi mi soule y ȝou swere,</L>
<L><PB N="40" REF="39"/>
His wreche liif he schal forlate, <MILESTONE N="208d." UNIT="f."/></L>
<L>Her he com to his owhen gate!" <MILESTONE N="1310"/></L>
<L>Þe messangers herden þis</L>
<L>&amp; wonder hadde þer of, ywis,</L>
<L>For sone þ<HI REND="italic">er</HI> afterward þai founde</L>
<L>Þat man ded opon a stounde.</L>
<L>Rest þai token þat ich niȝt, <MILESTONE N="1315"/></L>
<L>Amorwe her way þai went forþ riȝt</L>
<L>&amp; comen bi a chirche ȝerd</L>
<L>&amp; metten a bere to chirche werd;</L>
<L>His bridel þer Merlin wiþdrouȝ,</L>
<L>&amp; swiþe schille &amp; loude he louȝ; <MILESTONE N="1320"/></L>
<L>Þe messangers bad him þo telle,</L>
<L>Whi it was, he louȝ so snelle.</L>
<L>He seyd, he seiȝe wepe, þat schuld sing,</L>
<L>&amp; sing, þat schuld make wepeing:</L>
<L>"For þe prest, þat singeþ þare, <MILESTONE N="1325"/></L>
<L>Biȝat þat child, þat liþ on bare,</L>
<L>He ouȝt for his sinne sori ben;</L>
<L>&amp; þe bond, þat ȝe ȝond sen,</L>
<L>Þat so loude &amp; sore ginneþ wepe,</L>
<L>For blis he ouȝt to sing &amp; lepe, <MILESTONE N="1330"/></L>
<L>For þe prestes sone is ded,</L>
<L>Þat euer schuld haue don hi<HI REND="italic">m</HI> qued!"</L>
<L>To þe moder þai gun gon</L>
<L>&amp; þat soþe atoken anon;</L>
<L>Alle þe soþe sche gan hem say <MILESTONE N="1335"/></L>
<L>&amp; bad hem nouȝt hir biwray,</L>
<L>For sche were þan schent ay;</L>
<L>"Verrament," þai seyd, "nay!"</L>
<L>Forþ þai went in her way</L>
<L>Þiderward, þe king hi<HI REND="italic">m</HI> lay; <MILESTONE N="1340"/></L>
<L>So ich ȝou segge in mi rime,</L>
<L>Þo louȝ Merlin þe þridde time;</L>
<L>Eft him asked al his fere,</L>
<L>Whi he maked swiche chere;</L>
<L>"Ȝis," he sayd, "listen now, <MILESTONE N="1345"/></L>
<L>Þe soþe ichil tel you:</L>
<L>Þe quen, mi lordes wiif at hom, <NOTE PLACE="foot">1347) wiif] ii <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L><PB N="41" REF="40"/>
Haþ puruayd a wrongful dom:</L>
<L>Hir chau<HI REND="italic">m</HI>berlain is a wiman,</L>
<L>Þat goþ in gise of a man; <MILESTONE N="1350"/></L>
<L>For he is louely &amp; of fair hewe,</L>
<L>Our quen, þat is vntrewe,</L>
<L>Bad hir be hir leman, <MILESTONE N="209a." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1353) &amp; bad <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>For sche wend, sche were a man.</L>
<L>Þis chaumberlain seyd, þat he nold <MILESTONE N="1355"/></L>
<L>Tresou ndo for no gold,</L>
<L>Whar þurch þe quen pleint made</L>
<L>To mi lord, þe king, &amp; sade,</L>
<L>Þat þurch fors hir chau<HI REND="italic">m</HI>berlain <NOTE PLACE="foot">1359) fors] s <HI REND="italic">corr. aus</HI> þ.</NOTE></L>
<L>Wald haue hir forlain. <MILESTONE N="1360"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe king for þis was swiþe wroþ</L>
<L>wraþfulliche swore his oþ:</L>
<L>&amp; Ȝif y may atake þis wrong,</L>
<L>'He worþ to drawe &amp; to hong!'</L>
<L>Now wendeþ to forn, on of ȝou, <MILESTONE N="1365"/></L>
<L>&amp; tel anon þe king, hou</L>
<L>Y haue ȝou teld of þe fals loue;</L>
<L>Bid him, þat he þe soþe proue!"</L>
<L>Forþ him went a messanger</L>
<L>Swiftlich on a gode destrer; <MILESTONE N="1370"/></L>
<L>Til þan he com to þe king,</L>
<L>Made he no whar no targeing.</L>
<L>Þe king he fond in his halle;</L>
<L>On þis maner he gan hi<HI REND="italic">m</HI> calle:</L>
</LG>
<LG>
<L>"Hail þou be, king Fortiger, <MILESTONE N="1375"/></L>
<L>&amp; god þe loke in þi power,</L>
<L>Saue &amp; kepe þi miȝti hond!</L>
<L>Whe han went in to al þis lond,</L>
<L>To seche a child, bi hest þine,</L>
<L>Wiche men clepeþ Merlin; <MILESTONE N="1380"/></L>
<L>Y wot, he is now fine ȝer eld,</L>
<L>Wise of speche, of dede beld;</L>
<L>He can telle al þing</L>
<L><PB N="42" REF="41"/>
On erþe vnder heuen king,</L>
<L>Þat is go, &amp; now is, <MILESTONE N="1385"/></L>
<L>&amp; michel, þat to comen is.</L>
<L>Þe ten clerkes on him lowe,</L>
<L>Aforn ȝou he wil avowe;</L>
<L>He wil ȝou teche swiþe wel,</L>
<L>What destourbes ȝour castel, <MILESTONE N="1390"/></L>
<L>Þat it may stond on þe pleyn, <NOTE PLACE="foot">1391) pleyn] p <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>&amp; al so of ȝour chaumberlain,</L>
<L>Þat ȝe no schul sle no hong,</L>
<L>For it were al wiþ wrong,</L>
<L>To sle a woman for a man, <MILESTONE N="1395"/></L>
<L>Þat ma<HI REND="italic">n</HI>nes cloþes haþ opan;</L>
<L>Bot ȝe him wiman finde, <MILESTONE N="209b." UNIT="f."/></L>
<L>Ȝe schuld him hong bi þe winde!"</L>
<L>Fortiger awondred was</L>
<L>&amp; al þo, þat herd þis cas; <MILESTONE N="1400"/></L>
<L>Þe chau<HI REND="italic">m</HI>berleyn he ofsent anon,</L>
<L>Þat in strong prisoun was ydon;</L>
<L>He was despuled fram heued to grou<HI REND="italic">n</HI>de,</L>
<L>Marked woman &amp; maiden founde.</L>
<L>Þe king was wondred out of witt <MILESTONE N="1405"/></L>
<L>&amp; toke þe messanger bi þe slit</L>
<L>&amp; seyd: "Telle me, ȝif þou can,</L>
<L>Who þe teld, sche was wiman!"</L>
<L>"Child M<HI REND="italic">er</HI>lin it gan ous say,</L>
<L>As we went hiderward in our way, <MILESTONE N="1410"/></L>
<L>For he can telle &amp; gabbe nouȝt,</L>
<L>Of al þing, þat haþ ben wrouȝt."</L>
<L>&amp; al he teld þer þe king</L>
<L>Of his biȝete, of his bereing,</L>
<L>&amp; whiche þinges he gan say, <MILESTONE N="1415"/></L>
<L>As he com bi þe way. <NOTE PLACE="foot">1413-16) <HI REND="italic">am fuss der seite mit verweisungszeichen nachgetragen.</HI></NOTE></L>
<L>Þan seyd Fortiger þe bold:</L>
<L>"&amp; it be soþe, þat þou me told,</L>
<L>Ichil þe ȝiue lond &amp; plouȝ</L>
<L>&amp; make þi felawes riche ynouȝ!" <MILESTONE N="1420"/></L>
<L><PB N="43" REF="42"/>
He dede comand anon riȝt</L>
<L>Douke, erl, baroun &amp; kniȝt,</L>
<L>To diȝt her hors &amp; make hem ȝare,</L>
<L>Wiþ him oȝain Merlin to fare.</L>
<L>&amp; when it was wele wiþ in niȝt, <MILESTONE N="1425"/></L>
<L>Wiþ Merlin he mett, apliȝt;</L>
<L>&amp; when þe king wiþ M<HI REND="italic">er</HI>lin mett,</L>
<L>Wel hendelich he him gret;</L>
<L>&amp; þe king welcomed þat child</L>
<L>Wiþ fair wordes &amp; wiþ mild. <MILESTONE N="1430"/></L>
<L>Mani worde þai spoken sone,</L>
<L>Þat y no haue nouȝt of to done,</L>
<L>No al siggen y no may,</L>
<L>Þei y sete al þis day,</L>
<L>Bot þat longeþ to þis nede: <MILESTONE N="1435"/></L>
<L>Wel schortliche ich wil me spede.</L>
<L>Þai were at ese þat ich niȝt,</L>
<L>Amorwe þai went forþ ful riȝt</L>
<L>&amp; to þe stede gun ten,</L>
<L>Þer þe castel schuld ben. <MILESTONE N="1440"/></L>
<L>Fortiger spac to Merlin: <MILESTONE N="209c." UNIT="f."/></L>
<L>"Tel me now, sone mine,</L>
<L>Whi noman no may founde <NOTE PLACE="foot">1443) may] her <HI REND="italic">add. ms. unr.</HI></NOTE></L>
<L>Castel here opon þis grounde,</L>
<L>&amp; whi it is ybrouȝt to nouȝt, <MILESTONE N="1445"/></L>
<L>Þat is here o day ywrouȝt?"</L>
<L>Merlin seyd: "Certes, sir king,</L>
<L>Þer of nis no selcouþe þing:</L>
<L>Her vnder is a ȝerde depe</L>
<L>A water, boþe swift &amp; stepe: <MILESTONE N="1450"/></L>
<L>Vnder þat water ligge stones to,</L>
<L>Brod &amp; long þai ben bo;</L>
<L>Vnder þo stones beþ depe in mold</L>
<L>To dragouns fast yfold;</L>
<L>Þat on is white so milkes rem, <MILESTONE N="1455"/></L>
<L>Þat oþer is red, so fer is lem;</L>
<L>Wiþ in þai brinneþ boþe</L>
<L>&amp; beþ to gider swiþe wroþe.</L>
<L><PB N="44" REF="43"/>
When þe sonne is doun euery niȝt,</L>
<L>To gider þai fond forto fiȝt, <MILESTONE N="1460"/></L>
<L>&amp; þurch þe strengþe of her blast</L>
<L>Al þi werk is doun ycast.</L>
<L>Þat iche þe say, now it serche,</L>
<L>&amp; þan mow þi werkmen werche</L>
<L>Castel &amp; tour after þi wille: <MILESTONE N="1465"/></L>
<L>Þai mow stond long stille!"</L>
<L>Þe king was wondred of þis cas</L>
<L>&amp; al, þat euer mid him was.</L>
<L>Werkmen he dede anon</L>
<L>Þider feche, mani on, <MILESTONE N="1470"/></L>
<L>Þat þer doluen in þe grounde</L>
<L>&amp; sone þer after a water founde,</L>
<L>In whiche sone, vnder hem alle,</L>
<L>Þai maden to þicke walles,</L>
<L>Þe water vp loden þo, <MILESTONE N="1475"/></L>
<L>Al way bi to &amp; to;</L>
<L>Þo þai comen to þe grounde,</L>
<L>To stones þicke þai founde</L>
<L><HI REND="italic">Vnder</HI> þat water, boþe long &amp; brode, <NOTE PLACE="foot">1479) <HI REND="italic">Vnder] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Hem bitven a gret schode <MILESTONE N="1480"/></L>
<L>Of grauel &amp; erþe al so,</L>
<L>Þat hem hadde schifted ato.</L>
<L>Mani on, for soþe, þer were,</L>
<L>Þo to stonnes for to arere.</L>
<L>Þo þe stones weren ywent, <MILESTONE N="1485"/> <MILESTONE N="209d." UNIT="f."/></L>
<L>To dragouns þer layen ybent;</L>
<L>Þe tail vnder hem fel feld,</L>
<L>As so Merlin hadde yteld;</L>
<L>Þat on was rede so þe fer,</L>
<L>Þe eiȝen so a bacine cler, <MILESTONE N="1490"/></L>
<L>Euerich powe a span long,</L>
<L>Þe fer out of his mo<HI REND="italic">u</HI>þe sprong, <NOTE PLACE="foot">1492) moþe <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>His tail was boþe long &amp; gret;</L>
<L>A gastlich best he was to mete;</L>
<L>He hadde a bodi as a whal. <MILESTONE N="1495"/> <NOTE PLACE="foot">1495) as] <HI REND="italic">danach ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Þat oþer dragoun was al</L>
<L><PB N="45" REF="44"/>
Nouȝt so michel, so þe rede,</L>
<L>&amp; clowes he hadde qued,</L>
<L>Hoked tail &amp; mouþe wide,</L>
<L>Tong so a brenand glede, <MILESTONE N="1500"/></L>
<L>A rugged taile so a fende,</L>
<L>&amp; an heued at þe ne<HI REND="italic">n</HI>de. <NOTE PLACE="foot">1502) nede <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Boþe þai gun arise;</L>
<L>Al þat hem seiȝe, gun agrise;</L>
<L>Þer nas noiþer king no erl, <MILESTONE N="1505"/></L>
<L>Baroun, kniȝt, fre no cherl,</L>
<L>Þat þer durst abide leng,</L>
<L>Alle þai flowen on o reng;</L>
<L>No man nome ȝeme, who þ<HI REND="italic">er</HI> was he,</L>
<L>Ac ich tofore oþer gan fle; <MILESTONE N="1510"/></L>
<L>Þe dragouns arisen of her den</L>
<L>&amp; no folwed neuer on þe men,</L>
<L>Ac to gider smiten anon:</L>
<L>Swiche batayl nas neuer non.</L>
<L>Þai kest fer on swiche maner, <MILESTONE N="1515"/></L>
<L>As al þe cuntre were a fer;</L>
<L>Wiþ mouþe, wiþ clowes &amp; wiþ tayl</L>
<L>Þer þai maden a gret batail;</L>
<L>Þe erþe quaked vnder hem þo,</L>
<L>Þe weder chau<HI REND="italic">n</HI>ged abouen al so; <MILESTONE N="1520"/></L>
<L>Þai biten &amp; smiten &amp; fer cast,</L>
<L>Þai fellen &amp; risen &amp; fouȝten fast;</L>
<L>Al mest a day þis fiȝting</L>
<L>Last, wiþ outen ani resting;</L>
<L>&amp; þo þis more rede dragoun <MILESTONE N="1525"/></L>
<L>Drof þis white fer adoun,</L>
<L>Til þai com in to a valaye,</L>
<L>&amp; þer þai gun to rest baye,</L>
<L>Ich vnderstond, so long a while, <MILESTONE N="210a." UNIT="f."/></L>
<L>While men miȝt gon a mile. <MILESTONE N="1530"/></L>
<L>Þe white þere arered <HI REND="italic">him wiþ</HI> miȝt <NOTE PLACE="foot">1531) <HI REND="italic">him wiþ] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; gan eft wiþ þe rede fiȝt,</L>
<L>&amp; þe rede he drof oȝain,</L>
<L>Til þai com to þe playn;</L>
<L><PB N="46" REF="45"/>
Þe white dragoun wiþ gret main <MILESTONE N="1535"/></L>
<L>Þe rede drof, þat men it sayn,</L>
<L>&amp; þe rede adoun cast,</L>
<L>Þat wiþ strengþe of his blast</L>
<L>Þe white brent þan rede,</L>
<L>Þat of him nas founden a schrede, <MILESTONE N="1540"/></L>
<L>Bot dust, for soþe ich saye,</L>
<L>&amp; þe white fleiȝe oway;</L>
<L>Nist neuer seþþen man,</L>
<L>Whiderwardes he bicam.</L>
<L>Alle, þat euer seiȝe þis, <MILESTONE N="1545"/></L>
<L>Wonder hadde gret, ywis,</L>
<L>Of þe dragouns, þat fouȝten þo,</L>
<L>&amp; of child Merlin al so,</L>
<L>Þat he couþe so priue þing</L>
<L>Soþe schewen to þe king. <MILESTONE N="1550"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þo spac Merlin to Fortiger:</L>
<L>"Sir, þou sest, þis þing is cler,</L>
<L>Þat ich haue yschewed þe;</L>
<L>Þe clerkes do bring bifor me,</L>
<L>Þat to þe, mi lord, þe king, <MILESTONE N="1555"/></L>
<L>On me lowe swiche lesing,</L>
<L>&amp; y schal asken hem, whare fore</L>
<L>Mi blod þai wold haue forlore!"</L>
<L>"Certes," quaþ king Fortiger,</L>
<L>"It schal be don wiþ outen danger; <MILESTONE N="1560"/></L>
<L>Y schal þe don after mi miȝt</L>
<L>Al þi wille, &amp; þat is riȝt!"</L>
<L>Þe king anon, wiþ his men <NOTE PLACE="foot">1563) wiþ] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Sent after þis clerkes ten;</L>
<L>Þo þai com bifor Merlin, <MILESTONE N="1565"/></L>
<L>He asked hem al on Latyn,</L>
<L>Þurch wiche þing þai vnderstode,</L>
<L>Þat þurch þe vertu of his blode</L>
<L>Þe kinges castel schuld on hast</L>
<L>Haue ben gode &amp; stedefast. <MILESTONE N="1570"/></L>
<L><PB N="47" REF="46"/>
Þe clerkes spoken to þe child</L>
<L>Dradefullich, wiþ wordes milde:</L>
<L>"We seiȝen," he seyd, "her aboue <MILESTONE N="210b." UNIT="f."/></L>
<L>Ouer ous a sky houe,</L>
<L>Þat ous schewed þe biȝate <MILESTONE N="1575"/></L>
<L>Of sw<HI REND="italic">iche</HI> a þing on erþe late, <NOTE PLACE="foot">1576) sw<HI REND="italic">iche]</HI> iche <HI REND="italic">verkratzt und unlesbar.</HI></NOTE></L>
<L>Þurch was blod þe castel</L>
<L>Schuld stond fair &amp; wel;</L>
<L>Þis we wenden, verrament:</L>
<L>Do wiþ ous al þi talent!" <MILESTONE N="1580"/></L>
<L>"Ow," quaþ Merlin, "sikerlike,</L>
<L>Now ȝe sen, ȝe ben biswike:</L>
<L>Þe sky, þat ȝou schewed þat,</L>
<L>It was þe fader, þat me biȝat;</L>
<L>For he me hadde nouȝt to his wille, <MILESTONE N="1585"/></L>
<L>Þurch ȝou he wald do me spille;</L>
<L>Ac for he haþ biswike ȝou,</L>
<L>Y pray mi lord, þe king, nov,</L>
<L>Þat he graunt ȝou to liue,</L>
<L>For al þis gilt y ȝou forȝiue!" <MILESTONE N="1590"/></L>
<L>Þe king it al hem grau<HI REND="italic">n</HI>ted raþe,</L>
<L>&amp; hye him al merci quaþe. <NOTE PLACE="foot">1592) hye] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þo þe king &amp; child Merlin</L>
<L>&amp; euerich went vnto his in.</L>
<L>Merlin bileft wiþ Fortiger, <MILESTONE N="1595"/></L>
<L>Ich vnderstond, al þat ȝere,</L>
<L>Bi whos <HI REND="italic">con</HI>seyl &amp; rede &amp; witt</L>
<L>Þe castel was maked in a fit,</L>
<L>Heiȝe &amp; strong, of trewe &amp; ston;</L>
<L>Swiche nas in þis lond non. <MILESTONE N="1600"/></L>
<L>Þo þe castel was ymade,</L>
<L>Men ȝeue þe king sone rade,</L>
<L>Þat he schuld at M<HI REND="italic">er</HI>lin wite,</L>
<L>Whi þe dragouns batail smite:</L>
<L>"It bitokneþ," þai seyden alle, <MILESTONE N="1605"/></L>
<L>"Sum tokening, þ<HI REND="italic">er</HI> after schuld falle."</L>
<L><PB N="48" REF="47"/>
Merlin com tofor þe king,</L>
<L>&amp; al þai asked him of þat þing,</L>
<L>Whi þe dragouns to gider fouȝt:</L>
<L>It bitokned su<HI REND="italic">m</HI>what, hem þouȝt. <MILESTONE N="1610"/></L>
<L>Merlin made sumdel danger</L>
<L>&amp; þo bispac him Fortiger:</L>
<L>"Merlin, bot þou it me telle,</L>
<L>Ichil þe do anon quelle!"</L>
<L>Quaþ Merlin: "Y sigge, apliȝt, <MILESTONE N="1615"/></L>
<L>Ȝif þou me slouȝ, it were vnriȝt;</L>
<L>Ac þer þou haddest nome an hond, <MILESTONE N="210c." UNIT="f."/></L>
<L>Me to sle or don in bond,</L>
<L>Þou miȝtest fayle, verrament,</L>
<L>So doþ mani of his talent; <MILESTONE N="1620"/></L>
<L>For, certes, sir Fortiger,</L>
<L>Y no ȝiue nouȝt of þi power;</L>
<L>Ac ȝif þou wilt finde me borwes,</L>
<L>Þat þou no schalt me waite sorwes,</L>
<L>Y wil þe telle, &amp; no þing lyȝe, <MILESTONE N="1625"/></L>
<L>What þe dragouns signifie!" <NOTE PLACE="foot">1626) þe dragouns] þe dr <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat gentil folk &amp; eke þe king</L>
<L>Awondred of his answering.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe king swore opon a boke,</L>
<L>Þat he nold him neuer harm loke, <MILESTONE N="1630"/></L>
<L>&amp; seþþen he fond him sikerliche</L>
<L>To borwe tvo doukes riche. <NOTE PLACE="foot">1632) tvo] <HI REND="italic">danach</HI> bor, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Þo him spac an heye Merlin:</L>
<L>"Now herken, king, to tale min:</L>
<L>Þe red dragoun, so strong in fiȝt, <MILESTONE N="1635"/> <NOTE PLACE="foot">1635) Þe] e <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Bitokneþ þe &amp; al þi miȝt,</L>
<L><HI REND="italic">Bi</HI> whiche þou hast procourd fro fer <NOTE PLACE="foot">1637) Bi] <HI REND="italic">om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe ded of Moyne, þe riȝt air.</L>
<L>Þat þe rede þe white drof</L>
<L>To a valay bi side a grof, <MILESTONE N="1640"/></L>
<L><PB N="49" REF="48"/>
Token, þou hast made flem</L>
<L>Þe riȝt aires out of þe rem,</L>
<L>In cite, toun &amp; in feld,</L>
<L>&amp; al þe men, þat wiþ hem held.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe white dragoun <HI REND="italic">doþ</HI> signifie <MILESTONE N="1645"/> <NOTE PLACE="foot">1645) <HI REND="italic">doþ] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe riȝt air, þat haþ envie</L>
<L>To þe, þat heldeþ al his lond</L>
<L>Wiþ gret wrong vnder þine hond;</L>
<L>Þat he fleiȝe in to þe valaye</L>
<L>&amp; recouerd, miȝt y say, <MILESTONE N="1650"/></L>
<L>Bitokneþ þe air, þe se biȝounde,</L>
<L>Þat haþ gret socour yfounde</L>
<L>&amp; is hiderward wiþ mani kniȝt,</L>
<L>Diȝt, oȝaines þe to fiȝt.</L>
<L>Þat þe white drof oȝain <MILESTONE N="1655"/></L>
<L>Þe <HI REND="italic">rede</HI> riȝt to þe plain <NOTE PLACE="foot">1656) rede] white <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; him þere adoun cast</L>
<L>&amp; al tofrust hi<HI REND="italic">m</HI> wiþ his blast,</L>
<L>Bitokneþ þe air of þis lond,</L>
<L>Þat schal þe keuer in to his hond <MILESTONE N="1660"/></L>
<L>&amp; in to þi castel driue <MILESTONE N="210d." UNIT="f."/></L>
<L>Wiþ þine children and þi wiue;</L>
<L>&amp; mani noble of þine mene</L>
<L>He schal wiþ þe þer in brenne.</L>
<L>Þe tayle of þe dragoun rede, <MILESTONE N="1665"/></L>
<L>Þat is so long &amp; so vnrede,</L>
<L>Signifieþe þe wicke stren,</L>
<L>Þat schal com out of þi kin</L>
<L>&amp; of þi wiues fader, Angys,</L>
<L>Þat schal be ded &amp; lesen his p<HI REND="italic">ri</HI>s; <MILESTONE N="1670"/></L>
<L>His kin &amp; eke þin</L>
<L>Schal don wo to Bretouns kin.</L>
<L>Þe heued of þe white <HI REND="italic">dragouns</HI> tayle <NOTE PLACE="foot">1673) <HI REND="italic">drag.] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Signifieþ gret <HI REND="italic">con</HI>seyle,</L>
<L>Þat schul held <HI REND="italic">be</HI> wiþ þe kinges blod <MILESTONE N="1675"/> <NOTE PLACE="foot">1675) <HI REND="italic">be] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Of þe gentil men &amp; gode.</L>
<L><PB N="50" REF="49"/>
Sir, for soþe, þis is þe tokening</L>
<L>Of þe dragouns fiȝting.</L>
<L>Puruay þe now, ich þe rede:</L>
<L>"Þer is comen gret ferrede!" <MILESTONE N="1680"/></L>
<L>Þo agros sir Fortiger,</L>
<L>Bot his lippe &amp; hong his cher</L>
<L>&amp; to M<HI REND="italic">er</HI>lin seyd anon:</L>
<L>"Þou most ous teche, hou to don,</L>
<L>Oȝaines our fomen for to ware, <MILESTONE N="1685"/></L>
<L>Oþer of þi liif þou art al bare!"</L>
<L>Anon þai wold hi<HI REND="italic">m</HI> han ynome,</L>
<L>Ac þai nist, where he was bicome.</L>
<L>Þe king &amp; his folk al so</L>
<L>Þer fore made michel wo; <MILESTONE N="1690"/></L>
<L>Þai hi<HI REND="italic">m</HI> souȝt &amp; nouȝt hi<HI REND="italic">m</HI> founde,</L>
<L>He was oway in a stounde</L>
<L>Vnto his maister Blasy,</L>
<L>&amp; þer he told him, sikerly,</L>
<L>Of þe dragouns rede &amp; white, <MILESTONE N="1695"/></L>
<L>&amp; Blasy dede it al in write;</L>
<L>He told him of þe rede dragoun</L>
<L>Swiþe michel <HI REND="italic">con</HI>fusyoun, <NOTE PLACE="foot">1698) confusyoun] u <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Of him &amp; of his fals stren,</L>
<L>In Inglond þat schuld ben, <MILESTONE N="1700"/></L>
<L>Mani sori chaunce &amp; hard,</L>
<L>Þat sone fel þer afterward; <NOTE PLACE="foot">1702) sone] <HI REND="italic">danach</HI> þter, er <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Sum fel now late al so,</L>
<L>&amp; sum beþ nouȝt ȝete ago.</L>
<L>For it is alle þester þing, <MILESTONE N="1705"/> <MILESTONE N="211a." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1705) alle] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Nil ich make þer of no telling,</L>
<L>Ac forþ ichil wiþ mi tale:</L>
<L>Listneþ now, gret &amp; smale!</L>
</LG>
<LG>
<L>Miri time it is in May,</L>
<L>Þan wexeþ along þe day, <MILESTONE N="1710"/></L>
<L><PB N="51" REF="50"/>
Floures schewen her borioun,</L>
<L>Miri it is in feld &amp; toun,</L>
<L>Foules miri i<HI REND="italic">n</HI> wode gredeþ, <NOTE PLACE="foot">1713) gredeþ] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Damisels carols ledeþ.</L>
<L>A baroun com to Fortiger, <MILESTONE N="1715"/></L>
<L>Þer he sat at his diner,</L>
<L>&amp; seyd: "Allas, mi lord, þe king,</L>
<L>Y sigge þe an hard tiding:</L>
<L>Orpedlich þou þe bistere</L>
<L>&amp; þi lond þou fond to were! <MILESTONE N="1720"/></L>
<L>Vterpendragoun &amp; mani anoþer,</L>
<L>&amp; Aurilisbrosias, his broþer,</L>
<L>Pople boþe gret &amp; smale</L>
<L>Wiþ hem is comen, wiþ outen tale;</L>
<L>At Winchester þai ben al mast. <MILESTONE N="1725"/></L>
<L>Sir, þine help now on hast: <NOTE PLACE="foot">1726) þine] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Socour about now after sende,</L>
<L>Þai ben here neiȝe at þine hende,</L>
<L>Þat þou miȝtest oȝain hem fiȝt</L>
<L>&amp; hem to sle anon doun riȝt!" <MILESTONE N="1730"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Vp him stirt sir Fortiger</L>
<L>&amp; ofcleped his chaunceler,</L>
<L>Þat letters fele him made, ywis,</L>
<L>Vnto his eldfader, sir Angys,</L>
<L>To erls, doukes &amp; to kniȝtes, <MILESTONE N="1735"/></L>
<L>Þat were of swiþe gret miȝtes;</L>
<L>Þe buriays of Winchester he gret</L>
<L>&amp; bad, þai schuld þe gates schet</L>
<L>&amp; helden wele her leute</L>
<L>&amp; to him loke þat cite, <MILESTONE N="1740"/></L>
<L>Ȝif þai wold his loue winne,</L>
<L>Þat his fon no com þ<HI REND="italic">er</HI> inne,</L>
<L>&amp; seyd, he wald hem com to</L>
<L>As swiþe, as he miȝt it do.</L>
</LG>
<LG>
<L>To Fortiger þai comen anon, <MILESTONE N="1745"/></L>
<L>Erls, barouns, euerichon;</L>
<L><PB N="52" REF="51"/>
Angys, his eldfader, cam</L>
<L>&amp; wiþ him wel mani a man,</L>
<L>Amirayls &amp; doukes heiȝe, <MILESTONE N="211b." UNIT="f."/></L>
<L>Þat in batayle were sleiȝe; <MILESTONE N="1750"/></L>
<L>Mani þousand þer were bi tale,</L>
<L>Boþe of gret &amp; of smale;</L>
<L>Þo þai to gider weren ycome,</L>
<L>Her <HI REND="italic">con</HI>seyl was sone ynome,</L>
<L>Wiþ outen let forþ to wende, <MILESTONE N="1755"/></L>
<L>Her fomen for to schende,</L>
<L>Þat þai no entred in þe lond,</L>
<L>Harm to don oþer schond.</L>
</LG>
<LG>
<L>Vp þai lift gomfaynoun</L>
<L>&amp; went to Winchester toun. <MILESTONE N="1760"/></L>
<L>Vterpendragoun &amp; his ferrede,</L>
<L>To Winchester þai gun spede</L>
<L>Wiþ so michel pople of men,</L>
<L>Þat þai wreȝen doun &amp; den,</L>
<L>Þat come boþe bi water &amp; lond, <MILESTONE N="1765"/></L>
<L>For to winnen Inglond.</L>
<L>Þai vndede her gomfaynoun</L>
<L>Wiþ a briȝt gliderand lyoun,</L>
<L>Þat her faders hadde yben;</L>
<L>Þe buriays it gun ysen, <MILESTONE N="1770"/></L>
<L>Þe gomfaynoun sone þai knewe:</L>
<L>Costaunce ded þo gun hem rewe,</L>
<L>Þat hadde her noble lord yben,</L>
<L>&amp; Moynes ded, þat was his stren,</L>
<L>&amp; wist wele, þat king wiþ wrong <MILESTONE N="1775"/></L>
<L>Sir Fortiger hadde ben long,</L>
<L>Þat cursed was in liif &amp; dede,</L>
<L>&amp; al, þat held <HI REND="italic">to</HI> his f<HI REND="italic">e</HI>rrede. <NOTE PLACE="foot">1778) <HI REND="italic">to] am. ms.</HI> frrede <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þer þai spoken hem bitvene,</L>
<L>For liif, for dede no for tene <MILESTONE N="1780"/></L>
<L>&amp; þei þai alle hong schold,</L>
<L>Wiþ Fortiger be þai nold,</L>
<L><PB N="53" REF="52"/>
&amp; turned hem al bi on acord</L>
<L>To Vterpendragoun, her lord;</L>
<L>Þe gates al þai deden vp wide <MILESTONE N="1785"/></L>
<L>&amp; lete al þe folk in ride;</L>
<L>Hem &amp; al her ferrade</L>
<L>Þai welcomed wiþ chere glade</L>
<L>&amp; hem del<HI REND="italic">i</HI>uerd þe toun als snel <NOTE PLACE="foot">1789) deluerd <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; hem selue &amp; þe castel; <MILESTONE N="1790"/></L>
<L>Wha<HI REND="italic">r</HI> þurch þanke &amp; frende gret <NOTE PLACE="foot">1791) What <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þai wonnen þer, þat hem was net.</L>
<L>Fortiger, þat comend was, <MILESTONE N="211c." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1793) comend] d <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Sone was told him þat cas;</L>
<L>He was neiȝe wode out of wit <MILESTONE N="1795"/></L>
<L>&amp; seyd, it schuld hem iuel atsit;</L>
<L>Swiþe he heiȝed wiþ al his men,</L>
<L>&amp; Vterpendragoun hem oȝen</L>
<L>&amp; desplayd his gomfaynoun</L>
<L>A litel wiþ outen Winchester toun, <MILESTONE N="1800"/></L>
<L>Þat ich oþer folk yseyȝe,</L>
<L>Þai were neiȝed so neiȝe. <NOTE PLACE="foot">1802) neiȝtȝe, <HI REND="italic">sehr verlöscht, ms.</HI></NOTE></L>
<L>Of þis lond baroun &amp; kniȝt</L>
<L>Of þe lyoun hadden a siȝt,</L>
<L>King Costaunce þat hadde yben, <MILESTONE N="1805"/></L>
<L>&amp; Vterpendragoun was his stren;</L>
<L>Anon turned her mode</L>
<L>To Vterpendragounes riȝt blod.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þer was þousandes mani on,</L>
<L>Opon Fortiger þai turned anon <MILESTONE N="1810"/></L>
<L>&amp; seyd to him: "Wicke traytour,</L>
<L>Þou schald abigge þine errour!"</L>
<L>Fortiger his swerd out drouȝ,</L>
<L>&amp; mani of hem þer he slouȝ;</L>
<L>Wiþ gret ire þai run him on, <MILESTONE N="1815"/></L>
<L>For he hem wende al his men; <NOTE PLACE="foot">1816) wende] n <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Ac oȝain him þai were al went,</L>
<L>Where þurch he was al yschent.</L>
<L><PB N="54" REF="53"/>
Fortiger was noble kniȝt,</L>
<L>He fauȝt &amp; slouȝ adoun riȝt; <MILESTONE N="1820"/></L>
<L>To his help þer com Angys</L>
<L>Wiþ mani Sarrazin of priis,</L>
<L>Þat wise wordes couþe speke,</L>
<L>Stedes prike &amp; launces breke;</L>
<L>Þe barouns þai bisett anon, <MILESTONE N="1825"/></L>
<L>For to sle hem euerichon.</L>
<L>Þer was a baroun, a noble man,</L>
<L>Þat brac hem al fram;</L>
<L>He dede his stede swiþe gon,</L>
<L>Til he com to Vterpendragon, <MILESTONE N="1830"/></L>
<L>&amp; seyd: "Welcome, air of þis lond,</L>
<L>No duelle her nouȝt, for Cristes hond!</L>
<L>For loue of þi fader fre</L>
<L>&amp; for drede eke of þe</L>
<L>Þe barouns ben to þe went <MILESTONE N="1835"/></L>
<L>&amp; for þi loue al mest yschent;</L>
<L>For Fortiger &amp; eke Angys <MILESTONE N="211d." UNIT="f."/></L>
<L>Hem han al biloken, ywis,</L>
<L>&amp; þenke hem sle to grounde,</L>
<L>Ȝif þou duellest ani stounde!" <MILESTONE N="1840"/></L>
<L>"Owe," quaþ Vterpendragou<HI REND="italic">n,</HI> "bi god aboue,</L>
<L>Now y schal se, who me wil loue;</L>
<L>No schal ich neuer worþ bliþe,</L>
<L>Bot ȝiue ȝe al heiȝen swiþe!"</L>
<L>Princes, doukes, erl &amp; kniȝt <MILESTONE N="1845"/></L>
<L>Priked her stedes ariȝt;</L>
<L>It was no nede, hem to hast,</L>
<L>Ac so quarel of alblast</L>
<L>Þai flowen þider riȝt anon</L>
<L>Wiþ her lord Vterpendragon. <MILESTONE N="1850"/></L>
<L>Þer was sone, verrament</L>
<L>Ȝouen mani noble dent,</L>
<L>Schaft tobroken &amp; swerd ydrawe,</L>
<L>Mani noble kniȝt yslawe,</L>
<L>&amp; þer fauȝt sir Vterpendragon, <MILESTONE N="1855"/></L>
<L>As <HI REND="italic">he were</HI> a wode lyoun, <NOTE PLACE="foot">1856) As <HI REND="italic">he were]</HI> Fauȝt þer as <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="55" REF="54"/>
&amp; his broþer nouȝt forȝat,</L>
<L>He leyd on mani a sori flat;</L>
<L>Sum he cleue to þe bacin,</L>
<L>Til þat he com to þe chin; <MILESTONE N="1860"/></L>
<L>He hadde of some <HI REND="italic">þe</HI> heued <NOTE PLACE="foot">1861) <HI REND="italic">þe h.]</HI> yweued <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Fram þe nekbon y<HI REND="italic">w</HI>eued; <NOTE PLACE="foot">1862) yreued <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þer was slayn mani men,</L>
<L>Sum on hille &amp; sum in den.</L>
<L>Ac þei Fortiger were gode kniȝt <MILESTONE N="1865"/> <NOTE PLACE="foot">1865) Fortiger] ger <HI REND="italic">von späterer hand hinzugefügt.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; wele him couþe helpen in fiȝt,</L>
<L>Þurch þe barouns of þe lond</L>
<L>&amp; oþer men miȝti of hond</L>
<L>He was þere ydriuen so neiȝe,</L>
<L>Wiþ his men oway he fleiȝe <MILESTONE N="1870"/></L>
<L>Vnto his newe castel ymade,</L>
<L>Of whom ich toforn sade.</L>
<L>Aurilisbrosias þer anon</L>
<L>&amp; his broþer Vterpendragon</L>
<L>Þere hem wroken swiþe wel <MILESTONE N="1875"/></L>
<L>Wiþ her brondes of ful gode stiel;</L>
<L>Mani hundred of Sarrazin</L>
<L>Þai sent þer to helle pine.</L>
<L>Þo Angys al þis sleiȝster seiȝe,</L>
<L>Wiþ al his miȝt anon he fleiȝe <MILESTONE N="1880"/></L>
<L>Into a castel of lime &amp; ston, <MILESTONE N="212a." UNIT="f."/></L>
<L>Þat man no miȝt him dery non.</L>
<L>Þat bihinde was yfounde,</L>
<L>Anon was ybrouȝt to grounde.</L>
<L>Þan Vterpendragoun þere <MILESTONE N="1885"/></L>
<L>Folwed after Fortiger;</L>
<L>Þo þai to þe castel ȝates come,</L>
<L>Wilde fer anon þai nome;</L>
<L>Opon þe gates þai kesten it</L>
<L>&amp; hem brend in litel fit. <MILESTONE N="1890"/></L>
<L>Fortiger &amp; wiif &amp; child</L>
<L>Brent þer in þat fer wild,</L>
<L>&amp; al, þat þer was yfounde,</L>
<L>Was ybrent in to þe grounde.</L>
<L><PB N="56" REF="55"/>
Men seyt, ȝere &amp; oþer to <MILESTONE N="1895"/></L>
<L>Wrong wil an hond go,</L>
<L>&amp; euer at þe nende</L>
<L>Wrong wil wende:</L>
<L>Þus ended sir Fortiger, <NOTE PLACE="foot">1899) ended s. F.] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat misbileued, a fewe ȝer; <MILESTONE N="1900"/></L>
<L>Þei he wer strong of miȝt,</L>
<L>To nouȝt him brouȝt his vnriȝt.</L>
<L>Sir Vterpendragoun</L>
<L>Wiþ his folk went anon, <NOTE PLACE="foot">1904) folk] <HI REND="italic">danach</HI> folk, <HI REND="italic">von späterer hand druchgestr.</HI></NOTE></L>
<L>For to bisege þe king Angis; <MILESTONE N="1905"/></L>
<L>Ac in a castel he lay of priis,</L>
<L>Þat wiþ no gin, y ȝou pliȝt,</L>
<L>Noman þer in com miȝt.</L>
<L>Al so þai in þe sege lay,</L>
<L>Fiue barouns com on a day, <MILESTONE N="1910"/></L>
<L>Þat hadde ben wiþ Fortiger,</L>
<L>&amp; seyd to Vterpendragoun þer</L>
<L>Al, hou Merli<HI REND="italic">n</HI> was ybore <NOTE PLACE="foot">1913) Merlim <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; hou messangers hi<HI REND="italic">m</HI> ȝede fore,</L>
<L>Hou he was brouȝt bifor þe king <MILESTONE N="1915"/></L>
<L>&amp; hou he couþe tellen al þing,</L>
<L>Hou þe dragouns vnder mold</L>
<L>Ben þe kinges deþ, it schold,</L>
<L>&amp; hou Fortiger him wold haue nome,</L>
<L>Ac he nist, where he was bicome, <MILESTONE N="1920"/></L>
<L>&amp; seyd: "Sir, verrament,</L>
<L>Ȝif he were here in present,</L>
<L>Bi his <HI REND="italic">con</HI>seyl ȝe schuld anon</L>
<L>Angys ouercomen &amp; slon!"</L>
<L>Her of awondred Vterpendragon <MILESTONE N="1925"/> <MILESTONE N="212b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; sent messangers anon,</L>
<L>For to finde Merlin swiþe;</L>
<L>Þai wenten forþ wiþ chere bliþe.</L>
</LG>
<LG>
<L>On a day þis messanger</L>
<L>Sett hem alle to þe diner; <MILESTONE N="1930"/></L>
<L><PB N="57" REF="56"/>
A begger þer com in</L>
<L>Wiþ a long berd on his chin;</L>
<L>A staf in his hond he hadde</L>
<L>&amp; schon on his fet badde;</L>
<L>Wiþ his scholder he gan roue <MILESTONE N="1935"/></L>
<L>&amp; bad gode, for godes loue.</L>
<L>Þai seyd, he schuld nouȝt haue,</L>
<L>Bot strokes &amp; bismare</L>
<L>Þe eld man seyd anon:</L>
<L>"Ȝe be nice, euerichon, <MILESTONE N="1940"/></L>
<L>Þat sitten here &amp; scorn me,</L>
<L>In þe kinges nedes þat schuld be,</L>
<L>For to finde M<HI REND="italic">er</HI>lin child;</L>
<L>Þe barouns ben witles &amp; wilde,</L>
<L>Þat senten men him seche, <MILESTONE N="1945"/></L>
<L>Þat nouȝt no couþe knoweleche;</L>
<L>To day he haþ ȝou oft mett,</L>
<L>No knewe ȝe him neuer þe bet;</L>
<L>Wendeþ hom, bi mi rede,</L>
<L>For him to finde no schul ȝe spede! <MILESTONE N="1950"/></L>
<L>Biddeþ him &amp; þe barouns fiue,</L>
<L>Þai comen &amp; speke wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> bliue,</L>
<L>&amp; siggeþ, Merlin wil hem abide</L>
<L>In þe forest here biside!"</L>
<L>Þo he hadde seyd hem þis, <MILESTONE N="1955"/></L>
<L>Þai nist, where he bicom, ywis.</L>
<L>Þus telleþ þe letters blak:</L>
<L>It was Merlin, wiþ hem spak.</L>
<L>Þe messangers were abobbed þo,</L>
<L>Þai nisten, what þai miȝten do; <MILESTONE N="1960"/></L>
<L>Hom þai went anon riȝt</L>
<L>&amp; to þe prince þai teld þer siȝt.</L>
<L>Vterpendragoun had meruaile</L>
<L>&amp; al, þat herden it, saunfaile,</L>
<L>Þai hadden wille &amp; talent fin, <MILESTONE N="1965"/></L>
<L>To sen &amp; speke wiþ Merlin.</L>
<L>He bad Aurilisbrosias gent,</L>
<L>To þe sege take entent,</L>
<L>Þat Angys no miȝt oway, <MILESTONE N="212c." UNIT="f."/></L>
<L>Noþer bi niȝt no bi day, <MILESTONE N="1970"/></L>
<L><PB N="58" REF="57"/>
Ar he war of him awreke,</L>
<L>For he wald wiþ M<HI REND="italic">er</HI>lin speke.</L>
<L>Aurilisbrosias bileft stille,</L>
<L>To kepe Angys in þe castil,</L>
<L>&amp; sir Vterpendragon <MILESTONE N="1975"/></L>
<L>To þe forest went anon,</L>
<L>Where þat M<HI REND="italic">er</HI>lin dede hi<HI REND="italic">m</HI> se</L>
<L>In o day in þre ble:</L>
<L>In o day an hogges herd,</L>
<L>Þat þe pri<HI REND="italic">n</HI>ce þe way lerd, <MILESTONE N="1980"/> <NOTE PLACE="foot">1980) priue <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; eft a chapman, þat bar his pac</L>
<L>&amp; long wiþ þe pri<HI REND="italic">nc</HI>e spac <NOTE PLACE="foot">1982) priue <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; seyd, of Merlin openliche</L>
<L>He wald him telle neweliche,</L>
<L>&amp; afterward a fair swain, <MILESTONE N="1985"/></L>
<L>Þat þe king com ogain</L>
<L>&amp; seyd him, þat ich niȝt</L>
<L>He schuld of Merlin han a siȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo it was wel fer in niȝt,</L>
<L>Merlin com to him, y pliȝt, <MILESTONE N="1990"/></L>
<L>In þe gise of a swain,</L>
<L>Þat he hadde arst ysain,</L>
<L>&amp; seyd, so we finde in boke,</L>
<L>To þe prince: "God þe loke!</L>
<L>Icham Merlin, leue sire, <MILESTONE N="1995"/></L>
<L>Wiþ whom to speke þou hast desire!"</L>
<L>Vp stirt Vterpendragon</L>
<L>&amp; biclept Merlin anon</L>
<L>&amp; bad, he schuld wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> bilaue,</L>
<L>&amp; al his wille he schuld haue. <MILESTONE N="2000"/></L>
<L>Merlin seyd, were so he ware,</L>
<L>To his wil he war al ȝare.</L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin teld him i<HI REND="italic">n</HI> þat cas:</L>
<L>"Y com fram Aurilisbrosias:</L>
<L>Bi mi <HI REND="italic">con</HI>seyl he haþ þis niȝt <MILESTONE N="2005"/></L>
<L>Angys slayn, y þe pliȝt!"</L>
<L><PB N="59" REF="58"/>
Vterpendragon made joie þan,</L>
<L>So doþ þe foule, when it dawy gan;</L>
<L>Al þat þer was, so made blis</L>
<L>&amp; amorwe went hom, ywis, <MILESTONE N="2010"/></L>
<L>&amp; founden Angys yslawe,</L>
<L>His heued vp set, his bodi todrawe.</L>
<L>Al his folk so was schilt, <MILESTONE N="212d." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; neuer on þer nas spilt.</L>
<L>Sir Vterpendragon þere <MILESTONE N="2015"/></L>
<L>Asked Aurilisbrosias, hou it were.</L>
<L>"Certes," seyd Aurilisbrosias, "to niȝt</L>
<L>A swain com to me ful riȝt</L>
<L>&amp; hastiliche warned me,</L>
<L>Þat Angys com, me to sle; <MILESTONE N="2020"/></L>
<L>Vp ich stirt &amp; him met,</L>
<L>&amp; to þe grounde ichim stet;</L>
<L>Y not, who him on brouȝt</L>
<L>No what deuel he here souȝt,</L>
<L>Ac wiþ mi swerd scharp of egge <MILESTONE N="2025"/></L>
<L>His liif y dede him þere legge!"</L>
<L>Þo spac Vterpendragon</L>
<L>To his broþer swiþe anon:</L>
<L>"Broþer," he seyd, "þat was M<HI REND="italic">er</HI>lin,</L>
<L>Þat so þe halp in nede þin, <MILESTONE N="2030"/></L>
<L>Þat here stont now bi me!"</L>
<L>&amp; he hi<HI REND="italic">m</HI> þonked wiþ hert fre</L>
<L>&amp; proferd him, al his þing</L>
<L>To ben vnder his ȝemeing.</L>
<L>Al so þai spac wiþ Merlin, <MILESTONE N="2035"/></L>
<L>A bod com fram þe Sarrazin,</L>
<L>Þai wold ȝeld þe castel,</L>
<L>Ȝif þai mosten wenden wel</L>
<L>To her lond wiþ outen dere;</L>
<L>Merlin ȝaf hem answere, <MILESTONE N="2040"/></L>
<L>Þat þai schuld wende anon</L>
<L>Bi þe princes leue, ichon;</L>
<L>&amp; so þai deden, bi godes sond</L>
<L>Alle þai wenten to her lond,</L>
<L>&amp; alle þe lond þo com anon <MILESTONE N="2045"/></L>
<L>&amp; maked her oþ to Vnderpendragon.</L>
<L><PB N="60" REF="59"/>
&amp; þo þe oþ was ymade <NOTE PLACE="foot">2047) þe] <HI REND="italic">danach zwei buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Bi comoun dome, bi comou<HI REND="italic">n</HI> rade,</L>
<L>Vterpendragon coroun nam</L>
<L>&amp; king of Inglond bicam. <MILESTONE N="2050"/></L>
<L>Þe fest of þe corounment</L>
<L>In Winchester was, verrament,</L>
<L>&amp; held it ful seuen niȝt,</L>
<L>Þe fest noble, a pliȝt.</L>
<L>Ac ich ȝou telle, þat M<HI REND="italic">er</HI>lin <MILESTONE N="2055"/></L>
<L>To Aurilisbrosias hadde hert fin <NOTE PLACE="foot">2056) Aur.—fin] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; loued better his litel to, <MILESTONE N="213a." UNIT="f."/></L>
<L>Þan al þat oþer bodi þo;</L>
<L>Ac ich ȝou telle, naþeles,</L>
<L>A swiþe gode kniȝt he wes: <MILESTONE N="2060"/></L>
<L>He forsoke scheld no spere</L>
<L>Neuer, oȝaines kniȝt to bere;</L>
<L>Wiþ swerd he couþe kerue wel,</L>
<L>Boþe in yren &amp; in stiel.</L>
<L>Ac, for soþe, afterward <MILESTONE N="2065"/></L>
<L>Vp him com a chaunce hard,</L>
<L>Of Danmark Sarrazins,</L>
<L>Þat were of Angys lins,</L>
<L>Þat hem souȝt gret helping</L>
<L>About hem of mani king; <MILESTONE N="2070"/></L>
<L>So michel pople wiþ hem com,</L>
<L>Þat it no miȝt telle no man;</L>
<L>Wiþ fele schippes &amp; gret ynowe</L>
<L>Vp þai comen at Bristowe.</L>
<L>Merlin þis wist anon <MILESTONE N="2075"/></L>
<L>&amp; seyd to Vterpendragon</L>
<L>&amp; to his broþer al so,</L>
<L>&amp; teld to hem boþe to:</L>
<L>"Y ȝou telle, saunfayle,</L>
<L>Vp ȝou is comen a strong batayle <MILESTONE N="2080"/></L>
<L>Of Sarrazins of michel priss,</L>
<L>For to awreke þe douke Angys;</L>
<L>In þis lond bi our day</L>
<L>So michel folk nas neuer, y say;</L>
<L><PB N="61" REF="60"/>
Ac ȝour on, wiþ outen les, <MILESTONE N="2085"/></L>
<L>Worþ yslawe in þat pres;</L>
<L>Ac ich ȝou telle, who so it is,</L>
<L>Schal wende in to heuen blis;</L>
<L>Þer fore no fors no makeþ, <NOTE PLACE="foot">2089) fors] forth <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ac gode hert to ȝou takeþ! <MILESTONE N="2090"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Ȝour folk departeþ atvo,</L>
<L>Oȝaines hem ȝe gin to go!</L>
<L>Vterpendragon hem schal asayle</L>
<L>On þe lond half, saunfayle;</L>
<L>Aurilisbrosias, y telle þe, <MILESTONE N="2095"/></L>
<L>Þou schalt wende bi þe se,</L>
<L>&amp; þer þou þe <HI REND="italic">con</HI>teyn so,</L>
<L>Þat þou hem wirche deþes wo!"</L>
<L>For no þing he nold say,</L>
<L>Whiche of hem schuld day. <MILESTONE N="2100"/></L>
<L>As he hem bad, þai deden so, <MILESTONE N="213b." UNIT="f."/></L>
<L>Her folk departed atvo;</L>
<L>Vterpendragon wiþ mani man</L>
<L>Anon þe Sarrazins ȝede oȝan,</L>
<L>&amp; al so sone, so he hem mett, <MILESTONE N="2105"/></L>
<L>Wiþ swerd &amp; launce he hem gret;</L>
<L>Mani haþen þer was, for soþ,</L>
<L>Þe heued cleued to þe toþ,</L>
<L>Þe nekbon dassed atvo,</L>
<L>Þe arm þe bodi smiten fro, <MILESTONE N="2110"/></L>
<L>Wiþ swerd þe body atvo ydast,</L>
<L>Þe bodi out of þe sadel cast. <NOTE PLACE="foot">2112) þe sadel] þe <HI REND="italic">stark ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Þe boke it seyt, nouȝt y no lye:</L>
<L>Þer was don swiche cheualrie,</L>
<L>Þat no tong telle no miȝt <MILESTONE N="2115"/></L>
<L>Þe haluendel wiþ tale riȝt.</L>
<L>Aurilisbrosias to þe se went,</L>
<L>To whom M<HI REND="italic">er</HI>lin hadde gode talent. <NOTE PLACE="foot">2118) gode talent] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin sent þan anon</L>
<L>To sir Vterpendragon <MILESTONE N="2120"/></L>
<L><PB N="62" REF="61"/>
&amp; bad him, orpedliche he schuld keþe,</L>
<L>For he no schuld þere þoly deþe.</L>
<L>Þo Vterpendragon herd þis,</L>
<L>His hert bicome ful of blis;</L>
<L>Wiþ wretþe &amp; wiþ talent fin <MILESTONE N="2125"/></L>
<L>He smot opon a Sarrazin;</L>
<L>He &amp; al his felawered,</L>
<L>Þer þai deden noble dede.</L>
<L>Al þat euer wald ariue,</L>
<L>Þai binomen <HI REND="italic">þat</HI> day oliue; <MILESTONE N="2130"/> <NOTE PLACE="foot">2130) <HI REND="italic">þat] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Vterpendragon so hard hem held,</L>
<L>Þat þai wiþ strengþe lete þe feld,</L>
<L>&amp; Aurilisbrosias hem held so hard,</L>
<L>Þat he hem brouȝt oȝanward;</L>
<L>&amp; þo þai noure fle miȝt, <MILESTONE N="2135"/></L>
<L>Wiþ Aurilisbrosias þai gun fiȝt, <NOTE PLACE="foot">2136) Wiþ] i <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; so fele about him were,</L>
<L>His liif þai binomen him þere.</L>
<L>Ac þo Vterpendragon vnderstode</L>
<L>His broþer deþ, he wex ner wode; <MILESTONE N="2140"/></L>
<L>Þo he bisouȝt his doukes fiȝt</L>
<L>&amp; him bistired þo as a kniȝt,</L>
<L>Þat of þritti þousand &amp; mo</L>
<L>No lete þai fiue oway go.</L>
<L>Of our wer slawe þan anon <MILESTONE N="2145"/> <MILESTONE N="213c." UNIT="f."/></L>
<L>Þre þousend &amp; ten &amp; on;</L>
<L>Þre mile wayes oþer to</L>
<L>No miȝt no man step no go,</L>
<L>Noiþer on hille no in den,</L>
<L>Bot he steped on ded men. <MILESTONE N="2150"/></L>
<L>Þe blod ouerran þe cuntraye</L>
<L>Ouer al in þe valaye.</L>
<L>So it fel to þe niȝt:</L>
<L>Vterpendragon com fram þe fiȝt,</L>
<L>Doukes, kinges &amp; barouns, <MILESTONE N="2155"/></L>
<L>Orped squiers &amp; garsouns</L>
<L>Hom went to her in.</L>
<L>Bi rede amorwe of Merlin</L>
<L><PB N="63" REF="62"/>
Aurilisbrosias out þai souȝt</L>
<L>&amp; richelich in erþe him brouȝt. <MILESTONE N="2160"/></L>
<L>Þan he was helden a douhti kniȝt <NOTE PLACE="foot">2161) helden] e <HI REND="italic">aus</HI> o <HI REND="italic">corr. oder umgekehrt.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; ful wele held his lond to riȝt.</L>
<L>Here he liued seþþen ȝeres fele</L>
<L>In miche pride &amp; gret wele;</L>
<L>Fer &amp; neiȝe, wide &amp; side <MILESTONE N="2165"/></L>
<L>His fomen durst hi<HI REND="italic">m</HI> nouȝt abide;</L>
<L>Bi Merlins red euer he wrouȝt,</L>
<L>Þat in to gret power him brouȝt;</L>
<L>He ouercom king Claudas,</L>
<L>Þat so strong &amp; stern was; <MILESTONE N="2170"/></L>
<L>Þurch his miȝt al so he wan</L>
<L>Þe douhti king Harman,</L>
<L>&amp; of him he badde first Gascoyne,</L>
<L>&amp; Normondye &amp; Boloyne</L>
<L>&amp; al þe marche to Paito <MILESTONE N="2175"/></L>
<L>&amp; Chaumpeine &amp; eke Ango.</L>
<L>Þis ich king Harman</L>
<L>To wiue had a fair wiman;</L>
<L>Sche hiȝt Yg<HI REND="italic">er</HI>ne, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> no,</L>
<L>Þe fairest lif, þat liued þo; <MILESTONE N="2180"/></L>
<L>Þe douke Hoel of Cornewaile</L>
<L>Spoused hir after him, saunfayl,</L>
<L>Þurch whom seþþen his liif he les:</L>
<L>Ȝe schul seþþen here in pes.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ȝete hadde Vterpendragon <MILESTONE N="2185"/></L>
<L>Wonne to him þe king Ban</L>
<L>&amp; Bohort, his broþer, al so:</L>
<L>Better bodis no miȝt non go.</L>
<L>King Ban hadded to his demeyne <MILESTONE N="213d." UNIT="f."/></L>
<L>Þe cite of Beuoit of lasse Breteyne, <MILESTONE N="2190"/> <NOTE PLACE="foot">2190) of lasse] of <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ cites &amp; borwes, castels &amp; pleyns,</L>
<L>&amp; Bohort hadde þe cite of Gaines</L>
<L>Wiþ al þe riȝt, þat longed þer to,</L>
<L>&amp; þus þai hadde schift atvo.</L>
</LG>
<LG>
<PB N="64" REF="63"/>
<L>&amp; afterward, wiþ outen fable, <MILESTONE N="2195"/></L>
<L>Our king bigan þe rounde table,</L>
<L>Þat was þurch Merlines hest,</L>
<L>Of kniȝtes, þat men wist best</L>
<L>In þis warld þurch out,</L>
<L>Þat table schuld sitte about; <MILESTONE N="2200"/></L>
<L>At þat table non sitt miȝt,</L>
<L>Bot he were noble &amp; douhti kniȝt,</L>
<L>Strong &amp; hende, hardi &amp; wise,</L>
<L>Certes &amp; trewe wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> feyntise;</L>
<L>Her non oþer schuld faile <MILESTONE N="2205"/></L>
<L>No neuer fle out of bataile,</L>
<L>Whiles he on fot stond miȝt,</L>
<L>Bot ȝif hem departed þe niȝt.</L>
<L>At bataile &amp; at bord al so</L>
<L>Bi hem selue þai schuld go, <MILESTONE N="2210"/></L>
<L>So monkes don in her celle;</L>
<L>Bi hem selue þai eten, ich telle;</L>
<L>Wher wer were alder mast,</L>
<L>Þai were þider sent on hast.</L>
<L>Þis table gan Vter, þe wiȝt, <MILESTONE N="2215"/></L>
<L>Ac it to ende haue he no miȝt,</L>
<L>For þei alle þe kniȝtes vnder our lord</L>
<L>Hadde ysiten at þat bord,</L>
<L>Kniȝt bi kniȝt, ich ȝou telle,</L>
<L>Þe table no miȝt nouȝt fulfille, <MILESTONE N="2220"/></L>
<L>Til he wer born, þat schuld do al,</L>
<L>Fulfille þe meruails of þe greal.</L>
</LG>
<LG>
<L>It was opon þe pentecost,</L>
<L>In time, þat þe holy gost</L>
<L>Among þe tvelue apostles cam, <MILESTONE N="2225"/></L>
<L>So sparc of fer, &amp; in hem ran,</L>
<L>Our king Vterpendragon,</L>
<L>Lete bede wel mani a man,</L>
<L>Doukes, kniȝtes, erls &amp; king,</L>
<L>To Cardoil to his gestening; <MILESTONE N="2230"/></L>
<L>Swiche was his won, a pliȝt,</L>
<L>To helden ful seuenniȝt;</L>
<L><PB N="65" REF="63a"/>
&amp; euerich wiþ him schuld bring <MILESTONE N="214a." UNIT="f."/></L> 
<L>His leuedi to þat gestening.</L> 
<L>Fram Kent to Norþ-Humber-lond, <MILESTONE N="2235"/></L> 
<L>Fram Wales &amp; fram Scotlond</L> 
<L>Baroun, erl, douke, &amp; kniȝt</L> 
<L>To þat fest com, a pliȝt.</L> 
</LG>
<LG>
<L>In þat time was ded Hoel,</L> 
<L>&amp; þe noble baroun Tintagel, <MILESTONE N="2240"/></L> 
<L>Þat was douke of Cornwayle,</L> 
<L>Hadde spoused Ygerne, saunfaile,</L> 
<L>Þat fair wiman, þat swete liif,</L> 
<L>Þat hadde ben Holes wiif.</L>
<L>Þese to Cardoil boþe come, <MILESTONE N="2245"/></L> 
<L>Men hem bi þe hond ynome</L> 
<L>&amp; ledden hem bifor þe king;</L> 
<L>He made hem fair welcoming,</L> 
<L>Ac þo he seiȝe þat leuedi briȝt,</L> 
<L>His hert was chau<HI REND="italic">n</HI>ged, a pliȝt, <MILESTONE N="2250"/></L> 
<L>He was nomen wiþ loue las,</L>
<L>Þat he no wist, were he was.</L> 
<L>Naþeles, Ygerne anon,</L> 
<L>Was wiþ leuedis to chau<HI REND="italic">m</HI>ber gon,</L>
<L>Whar sche was for hir beaute <MILESTONE N="2255"/></L> 
<L>Fair onourd in leaute.</L> 
<L>Þe king þe douke sett aboue</L> 
<L>Toforn al oþer for her loue;</L> 
<L>Alder next his side he sat,</L> 
<L>&amp; of his dische &amp; plater at. <MILESTONE N="2260"/></L>
<L>Þis ich douke Tintagel</L> 
<L>Hadde a boteler, hiȝt Bretel,</L> 
<L>Þat him serued day &amp; niȝt</L> 
<L>At his bord, so it was riȝt.</L> 
<L>Yg<HI REND="italic">er</HI>ne hadde a chau<HI REND="italic">m</HI>berlains, <MILESTONE N="2265"/></L>
<L>A gentil man, þat hiȝt Jurdains.</L> 
<L>Þe king at his mete sat,</L> 
<L>Michel he þouȝt &amp; litel he at;</L> 
<L>He tok a coupe in his hond,</L> 
<L>Þat was worþ a schire of lond, <MILESTONE N="2270"/></L>
<L><PB N="66" REF="63b"/>
&amp; seyd: "Bretel, þou com me ner,</L> 
<L>Þis to Ygerne, þi leuedi, ber.</L> 
<L>Bid hir drink þis licour</L> 
<L>&amp; do þe coupe in hir tresour!"</L> 
<L>Bretel tok þe coupe anon, <MILESTONE N="2275"/></L> 
<L>Bifor his leuedi he gan gon;</L> 
<L>On his knewe he him sett</L> 
<L>&amp; on þe kinges halue hir gret</L> 
<L>&amp; seyd: "Dame, þe king þe sent,</L> 
<L>&amp; drinkeþ to þe, a fair present, <MILESTONE N="2280"/></L> 
<L>To þe he drinkeþ þis licour,</L> 
<L>Þe coupe he ȝeueþ to þi tresour!"</L> 
<L>Wel sore gan þis present rewe</L> 
<L>Dam Ygerne, þat leuedi trewe;</L> 
<L>Sche seyd: "Go oȝain anon <MILESTONE N="2285"/></L> 
<L>To þe king Vterpendragon,</L> 
<L>Say, y nil it take, at o word, <NOTE PLACE="foot">2287) nil] <HI REND="italic">danach</HI> nomt, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L> 
<L>Wiþ outen leue of mi lord,</L> 
<L>Þat ich þis present vndersong:</L> 
<L>Ȝif ich dede, it were wrong!" <MILESTONE N="2290"/></L> 
<L>Bretel went oȝain anon</L> 
<L>&amp; seyd to Vterpendragon;</L> 
<L>Þo he hadde it yseyd,</L> 
<L>Þe king sore was amayd;</L> 
<L>Ac after sche it nam on hast <MILESTONE N="2295"/></L> 
<L>Þurch hir owhen lordes hest;</L> 
<L>Ulfin þer of was messanger,</L> 
<L>He was þe kinges c<HI REND="italic">on</HI>seyler.</L> 
<L>Vnneþe sche it nim wold,</L> 
<L>Ac þo sche algat schold, <MILESTONE N="2300"/></L> 
<L>Swiþe sore sche gan to <HI REND="italic">gr</HI>e<HI REND="italic">t</HI>e; <NOTE PLACE="foot">2301) wepe <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L> 
<L>Wonder hem þouȝt, þat bi hir sete.</L> 
<L>Þo alle þe cloþes weren ydrawe,</L> 
<L>After mete, fo it was lawe,</L> 
<L>Þe king ȝaue fair ȝiftes <MILESTONE N="2305"/></L> 
<L>To douk, baroun, &amp; to kniȝtes;</L> 
<L>Ac no<HI REND="italic">n</HI> no had swiche, saunfaile,</L> 
<L>So þe douke of Cornwaile,</L> 
<L><PB N="67" REF="64"/>
For þe loue of Ygerne,</L>
<L>In whas loue he dede berne. <MILESTONE N="2310"/></L>
<L>Anon after þo leuedis alle</L>
<L>Were ofsent in to þe halle;</L>
<L>Þe king toke Ygerne bi þe hond,</L>
<L>Þe fairest leuedi of þis lond,</L>
<L>&amp; sett hir bi him on þe benche, <MILESTONE N="2315"/></L>
<L>Win &amp; piment he dede senche.</L>
<L>Oþer kinges &amp; doukes heiȝe</L>
<L>Token oþer leuedis sleiȝe,</L>
<L>To gider hem set &amp; made solas.</L>
<L>Þe king bisouȝt Ygerne of gras, <MILESTONE N="2320"/></L>
<L>Þat sche schold ben his lef; <MILESTONE N="214c." UNIT="f."/></L>
<L>Þe leuedi seyd: "I nam no þef,</L>
<L>To breke mi treuþe oȝain mi lord;</L>
<L>Raþer ich wald hing bi a cord;</L>
<L>No schal y neuer, for loue no ȝift, <MILESTONE N="2325"/></L>
<L>Wiþ mi bodi don vnriȝt!"</L>
<L>Oþer wise for no preier</L>
<L>Þe king nold sche yhere.</L>
<L>Þe king spac no more þo,</L>
<L>Sumwat elles he þouȝt to do; <MILESTONE N="2330"/></L>
<L>Þo þai were al at aise,</L>
<L>Ich went to his in a paise; <NOTE PLACE="foot">2332) in] <HI REND="italic">danach</HI> at aise, t aise <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Ac ich ȝou telle þo at arst,</L>
<L>Þe king neiȝe for loue brast;</L>
<L>Ac no man nist of his pin, <MILESTONE N="2335"/></L>
<L>Bot his <HI REND="italic">con</HI>seyler Vlfin,</L>
<L>Þat bad him, nouȝt care biginne:</L>
<L>He schuld wele hir loue winne.</L>
<L>Tintagel &amp; eke Ygerne</L>
<L>To her in went ful ȝerne; <MILESTONE N="2340"/></L>
<L>Þe leuedi toke þan þe kniȝt</L>
<L>&amp; in to chaumber went ful riȝt;</L>
<L>Toforn him a knewes sche fel</L>
<L>&amp; seyd: "Lord, ȝif it be þi wille,</L>
<L><HI REND="italic">I pray,</HI> þat þou wost hennes wende: <MILESTONE N="2345"/> <NOTE PLACE="foot">2345) <HI REND="italic">I pray</HI>] <HI REND="italic">om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe king is about, me to schende;</L>
<L><PB N="68" REF="65"/>
Þe worþschip, þat he doþ to þe,</L>
<L>Al is forto schende me;</L>
<L>He haþ me of vilanie bisouȝt,</L>
<L>Me to aforce, is in his þouȝt!" <MILESTONE N="2350"/></L>
<L>Þo þe douke þis vnderstode,</L>
<L>For wretþe he wex neiȝe wode;</L>
<L>He hadde in toun .v. hundred kniȝtes, <NOTE PLACE="foot">2353) .v.] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>He hem ofsent anon riȝtes</L>
<L>&amp; told hem þis vilainie <MILESTONE N="2355"/> <NOTE PLACE="foot">2355) vilainie] <HI REND="italic">das dritte</HI> i <HI REND="italic">corr. aus</HI> e.</NOTE></L>
<L>&amp; seyd, he wald hom an heiȝe;</L>
<L>He bad hem trosse &amp; make ȝare,</L>
<L>Ar day he wold homward fare,</L>
<L>For he hadde leuer dye in fiȝt,</L>
<L>Þan schond þoli &amp; vnriȝt. <MILESTONE N="2360"/></L>
<L>His kniȝtes to hi<HI REND="italic">m</HI> ȝeuen asent <NOTE PLACE="foot">2361) asent] a <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>&amp; trossed swiþe, verrament;</L>
<L>Bi þat it was liȝt o day,</L>
<L>Þai weren al ywent oway,</L>
<L>Þe douke, þe leuedi &amp; his kniȝt. <MILESTONE N="2365"/> <MILESTONE N="214d." UNIT="f."/></L>
<L>Þe king seye þe day liȝt,</L>
<L>Þat niȝt he hadde litel yslape;</L>
<L>He stirt vp al in rape,</L>
<L>His chaumberlain hi<HI REND="italic">m</HI> com to,</L>
<L>His cloþes on for to do; <MILESTONE N="2370"/></L>
<L>Þo he was cloþed, he com adoun,</L>
<L>Sikeende &amp; romende vp &amp; doun.</L>
<L>Afterward com in anon</L>
<L>Barouns &amp; leuedis, mani on;</L>
<L>To chirche þai ȝede, more &amp; lasse, <MILESTONE N="3375"/></L>
<L>For to heren þer her messe;</L>
<L>Ac al þai loked swiþe ȝerne</L>
<L>After Tintagel &amp; Ygerne.</L>
<L>Þo þe messe was ysonge,</L>
<L>Þe king spac wiþ his tonge: <MILESTONE N="2380"/></L>
<L>"Where is þe douke Tintagel?</L>
<L>Icham adrad, him is nouȝt wel!"</L>
<L><PB N="69" REF="66"/>
"Certes, sir," quaþ a kniȝt,</L>
<L>"He is went homward to niȝt</L>
<L>Wiþ wiif &amp; kniȝtes to his lond!" <MILESTONE N="2385"/></L>
<L>"Eye," quaþ þe king, "þat is me schond: <NOTE PLACE="foot">2386) schond] n <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Þef! he haþ broken mi statout!</L>
<L>He schal abigge, wiþ outen dout!"</L>
<L>His statout was &amp; his lawe,</L>
<L>Þat non no schuld i<HI REND="italic">n</HI> seuen dawe, <MILESTONE N="2390"/></L>
<L>Þat were of priis oþer of noblay,</L>
<L>Fram þat fest wende oway,</L>
<L>Bot it were bi þe kinges wille;</L>
<L>&amp; who so dede, he schuld spille.</L>
<L>Þo þe king vnderstode <MILESTONE N="2395"/></L>
<L>Þe douke ywent, he was neiȝe wode;</L>
<L>Of þat despite pleynt he made</L>
<L>&amp; to his folk seþþen he sade,</L>
<L>Þat he was digne, to dye anon,</L>
<L>Þat swiche despite hadde ydon. <MILESTONE N="2400"/></L>
<L>Þe king him diȝt in a stounde</L>
<L>&amp; þe kniȝtes of þe table rounde;</L>
<L>Þe noblest men, þat were oliue,</L>
<L>&amp; riche kinges tvo &amp; fiue,</L>
<L>Noble kinges of þis lond, <MILESTONE N="2405"/> <NOTE PLACE="foot">2405) kinges] <HI REND="italic">danach</HI> VII, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Al wonnen vnder his hond,</L>
<L>Wiþ mani erl, baroun &amp; kniȝt</L>
<L>Armed went anon riȝt,</L>
<L>Þe douke Tintagel to nime, <MILESTONE N="215a." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">2409) to] <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>So þe kinges wiþþerwine. <MILESTONE N="2410"/></L>
<L>Ac þe douke Tintagel</L>
<L>Þis, bifore wist it wel;</L>
<L>He hadde sent fer &amp; neiȝe</L>
<L>After frendes &amp; sondes sleiȝe, <NOTE PLACE="foot">2414) frendes] r <HI REND="italic">ü. d. z. mit dunklerer tinte nachgetr.</HI> sondes] <HI REND="italic">nach</HI> e <HI REND="italic">ein</HI> r <HI REND="italic">mit dunklerer tinte ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Fiftene þousand kniȝtes hende, <MILESTONE N="2415"/> <NOTE PLACE="foot">2415) hende] <HI REND="italic">wahr∣scheinlich später hinzugef.</HI></NOTE></L>
<L>Þat schuld his lond help to defende.</L>
<L><PB N="70" REF="67"/>
Neþeles, oȝain þe king</L>
<L>Þai no hadde power in fiȝting.</L>
<L>At cite, borwe &amp; castel</L>
<L>Þai were astored swiþe wel. <MILESTONE N="2420"/> <NOTE PLACE="foot">2420) astored] re <HI REND="italic">sehr verkratzt.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe king com wiþ his barnage</L>
<L>&amp; tounes brent in gret rage;</L>
<L>He bilay him swiþe long</L>
<L>&amp; men slouȝ; it was wiþ wrong.</L>
<L>Þe douke him selue, Tintagel, <MILESTONE N="2425"/></L>
<L>Lay in a swiþe strong castel;</L>
<L>Our king Vterpendragon</L>
<L>Him asailed &amp; ek his men</L>
<L>Wiþ heweing &amp; wiþ mineinge</L>
<L>&amp; wiþ mangunels casteinge. <MILESTONE N="2430"/></L>
<L>Ac Tintagel, þat hende kniȝt,</L>
<L>His castel wered wele, a pliȝt;</L>
<L>&amp; þennes ouer miles þre</L>
<L>Lay Ygerne so fair &amp; fre</L>
<L>In a castel of roche of ston; <MILESTONE N="2435"/></L>
<L>Man no miȝt hir dery non.</L>
<L>Jurdains &amp; eke Bretel,</L>
<L>Boþe were wiþ Tintagel,</L>
<L>&amp; al, þat miȝt armes bere, <NOTE PLACE="foot">2439) armes] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>To helpen him, his castel to were. <MILESTONE N="2440"/></L>
<L>Þe king him hadde wel long ylay</L>
<L>&amp; was ful of wretþe &amp; tray,</L>
<L>Þat he no miȝt him nim anon,</L>
<L>&amp; sike he was in euerich bon</L>
<L>For loue of þe cuntasse; <MILESTONE N="2445"/></L>
<L>Gode he no couþe more no lasse.</L>
<L>On a day it bifel so,</L>
<L>Vterpendragon was swiþe wo;</L>
<L>Vlfin he tok, his chau<HI REND="italic">m</HI>berlain,</L>
<L>&amp; went, to plaien him on þe plain. <MILESTONE N="2450"/></L>
<L>An beggere þere he mett,</L>
<L>Þat þe king wel fair gret,</L>
<L><PB N="71" REF="68"/>
For godes loue þat bad him gode. <MILESTONE N="215b." UNIT="f."/></L>
<L>Þe king answerd wiþ dreri mode:</L>
<L>"Beggere," he seyd, "so mot y liue, <MILESTONE N="2455"/></L>
<L>Y no haue here nouȝt þe to ȝiue!"</L>
<L>"Sir," quaþ þe beggere þo,</L>
<L>"Tel me þan of þi wo,</L>
<L>Whi þou makest swiche chere?"</L>
<L>Þe king seyd: "Vlfin, no miȝtow here <MILESTONE N="2460"/></L>
<L>Of þis begger aposeing, <NOTE PLACE="foot">2461) aposseing, <HI REND="italic">das zweite</HI> s <HI REND="italic">unterpunktet, ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat dar so speke to a king?"</L>
<L>Vlfin þe begger biheld on</L>
<L>&amp; him knewe wel sone anon</L>
<L>Bi his semblaunt &amp; winking, <MILESTONE N="2465"/></L>
<L>Þat he made opon þe king,</L>
<L>&amp; seyd: "Sir, par ma fay,</L>
<L>Þis is a begger of noblay;</L>
<L>Þou miȝt be þer of ful fawe:</L>
<L>It is M<HI REND="italic">er</HI>lin, þat þou schalt knawe!" <MILESTONE N="2470"/></L>
<L>His semblaunt turned anon M<HI REND="italic">er</HI>lin,</L>
<L>Þe king þo hadde joie fin;</L>
<L>Of his hors sone he liȝt</L>
<L>&amp; kist Merlin anon riȝt,</L>
<L>So dede Vlfin al so; <MILESTONE N="2475"/></L>
<L>Michel ioie he made þo.</L>
<L>Merlin seyd to þe king:</L>
<L>"Al y knowe þi glosing:</L>
<L>Y wot, þou louest par amour</L>
<L>Ygerne, þat swete flour; <MILESTONE N="2480"/></L>
<L>What wiltow ȝeue me? Ar to morwe</L>
<L>Y schal þe lese out of þi sorwe!"</L>
<L>"Merlin," quaþ þo þe king,</L>
<L>"Help me now in þis þing,</L>
<L>&amp; þou schalt haue, whatow wilt ȝerne: <MILESTONE N="2485"/></L>
<L>Do me to haue swete Ygerne!" <NOTE PLACE="foot">2486) Do] d <HI REND="italic">aus</HI> t <HI REND="italic">corr.</HI> me] <HI REND="italic">mit dunklerer tinte und verweisungszeichen am rande nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>"Wiltow me ȝiue," quaþ M<HI REND="italic">er</HI>lin,</L>
<L>"Al þe biȝete, þat schal be þine,</L>
<L><PB N="72" REF="69"/>
&amp; þou hir haue ar day?"</L>
<L>"Ȝa," quaþ þe king, "p<HI REND="italic">ar</HI> ma fay!" <MILESTONE N="2490"/></L>
<L>"Now," quaþ Merlin, "þi pais þou held,</L>
<L>&amp; ar day þou schalt hir weld!"</L>
<L>Þe king was swiþe bliþe þo,</L>
<L>To his pauiloun he gan go;</L>
<L>At þe soper þai were glade, <MILESTONE N="2495"/></L>
<L>Michel ioie &amp; mirþe þai made.</L>
<L>Ar it day were, Merlin hete <MILESTONE N="215c." UNIT="f."/></L>
<L>Þe kinges men arm hem skete</L>
<L>&amp; bisett þat castel,</L>
<L>Where þe douke was, Tintagel, <MILESTONE N="2500"/></L>
<L>&amp; tauȝt hem gin &amp; eke way,</L>
<L>Þe castel to win ar ani day.</L>
<L>Þai went al to þis asailing,</L>
<L>Bot Vlfin &amp; M<HI REND="italic">er</HI>lin &amp; þe king</L>
<L>At hom bileued &amp; bispake, <MILESTONE N="2505"/></L>
<L>Hou þai miȝt of loue take.</L>
<L>Merlin bad Vlfin &amp; þe king,</L>
<L>Riden wiþ him, wiþ outen duelling;</L>
<L>So þai deden &amp; riden ȝerne</L>
<L>Toward þe castel, þer was Ygerne. <MILESTONE N="2510"/></L>
<L>Þo þai þe castel were neiȝe,</L>
<L>Merlin kidde, þat he was sleiȝe:</L>
<L>Herbes he souȝt &amp; fond</L>
<L>&amp; gnidded hem bitvix his hond;</L>
<L>Þe king he smerd viis &amp; liche <MILESTONE N="2515"/></L>
<L>&amp; made þe king Tintagel liche;</L>
<L>Him seluen he made like Jurdains,</L>
<L>Þat was þe lordes chaumberlains;</L>
<L>Vlfin he made liche Bretel</L>
<L>&amp; went þo to þe castel; <MILESTONE N="2520"/></L>
<L>On þe gate loude þai bete,</L>
<L>Seriaunce com &amp; hem in lete;</L>
<L>Þai wende, it were her seygnour,</L>
<L>&amp; ladde him in wiþ gret honour,</L>
<L>For swiche was cloþ, bodi &amp; fas; <MILESTONE N="2525"/></L>
<L>To hir chaumber he nam his pas;</L>
<L>Þe king ȝede after þo wel swiþe,</L>
<L>Was he neuer are so bliþe.</L>
<L><PB N="73" REF="70"/>
To þe king þo spac Merlin:</L>
<L>"Spede þe now on nedes þine: <MILESTONE N="2530"/></L>
<L>Ar þou arise of hir bed,</L>
<L>Þou worþ swiþe sore adred!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe king þer of nouȝt no schrof,</L>
<L>Ac to Ygerne bed he drof;</L>
<L>Ygerne wende, it were her lord, <MILESTONE N="2535"/></L>
<L>&amp; him afenge wiþ fair acord.</L>
<L>Þe king no made nouȝt long soiour,</L>
<L>Þat he no plaid wiþ þat flour</L>
<L>So oft, so his wil was,</L>
<L>Þat ich niȝt, bi godes grace; <MILESTONE N="2540"/></L>
<L>Þer was biȝeten hem bitven <MILESTONE N="215d." UNIT="f."/></L>
<L>King Arthour, þat noble stren.</L>
<L>Þer after in a litel þrawe</L>
<L>A cri þer com, her lord was slawe;</L>
<L>Þo com M<HI REND="italic">er</HI>lin to his bed: <MILESTONE N="2545"/></L>
<L>"Arise vp, for it is nede,</L>
<L>&amp; þine men þou schewe þe to:</L>
<L>Men seyt, þou art to deþ ydo!"</L>
<L>Vt strit þo þe king,</L>
<L>He no made þer no duelling. <MILESTONE N="2550"/></L>
<L>So we finden on þe boke,</L>
<L>He kist þe leuedi &amp; leue he toke;</L>
<L>In to halle he com wel swiþe,</L>
<L>Al þat folk of him was bliþe,</L>
<L>For þai wende, for soþe, þere, <MILESTONE N="2555"/></L>
<L>Þair owhen lord þat it were;</L>
<L>Þe messanger was foule yschent,</L>
<L>Þat to hem brouȝt þat present,</L>
<L>&amp; oft ycleped foule leiȝer.</L>
<L>Wiþ gret oþes he gan him swere <MILESTONE N="2560"/></L>
<L>&amp; seyd, he was in þe plas,</L>
<L>Þo þe castel ynomen was,</L>
<L>&amp; al þat folk he herd waile</L>
<L>For þat erl of Cornwaile.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe king asked his destrer red <MILESTONE N="2565"/></L>
<L>&amp; seyd, he wold kiþe, he nas nouȝt ded.</L>
<L><PB N="74" REF="71"/>
He priked him forþ out atte gate:</L>
<L>For soþe, it was al most to late,</L>
<L>For of þe way litel þai ware,</L>
<L>Þo þai herd, wiþ gret care <MILESTONE N="2570"/></L>
<L>Þe doukes man Tintagel</L>
<L>Com fleinde fram þe castel.</L>
<L>Þo þe leuedi herd þis,</L>
<L>Wo was hir liif, ywis,</L>
<L>For hir lord Tintagel: <MILESTONE N="2575"/></L>
<L>Sche was bigiled, sche wist wel;</L>
<L>In hir þouȝt wele it ran,</L>
<L>On hir was biȝeten a barn:</L>
<L>What for sorwe, wat for schame,</L>
<L>Wers was neuer gentil dame! <MILESTONE N="2580"/></L>
</LG>
<LG>
<L>So we finde in our boke:</L>
<L>Merlin þo went to a broke;</L>
<L>Þe king wiþ water þer he wesche,</L>
<L>His owhen stat he hadde, ywis;</L>
<L>&amp; seþþen he wesche hem boþe to, <MILESTONE N="2585"/> <MILESTONE N="216a." UNIT="f."/></L>
<L>Her owen stat þai hadden al so.</L>
<L>Þo þai wenten al þre</L>
<L>To þe kinges meyne.</L>
<L>Riȝt so þe day bigan dawe,</L>
<L>Þai fond Tintagel yslawe; <MILESTONE N="2590"/></L>
<L>Þer of, for soþe, our king</L>
<L>Joie made, wiþ outen lesing.</L>
<L>Long þer afterward, verrament,</L>
<L>Was ymade acordement</L>
<L>Bitvene Ygerne &amp; þe king <MILESTONE N="2595"/></L>
<L>Þurch heiȝe me<HI REND="italic">n</HI>nes <HI REND="italic">con</HI>seyling;</L>
<L>An þo was iugged, wiþout<HI REND="italic">en</HI> faile,</L>
<L>Bi heiȝe me<HI REND="italic">n</HI>nes <HI REND="italic">con</HI>seyl,</L>
<L>Þe king was iugged, Ygerne to spouse;</L>
<L>Þer of Ygerne was ioiouse. <MILESTONE N="2600"/></L>
</LG>
<LG>
<L>King Nanters of Garlot <NOTE PLACE="foot">2601) Garlot] e, <HI REND="italic">unterpunktet und</HI> a <HI REND="italic">übergeschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þer nam Blasine, god it wot,</L>
<L><PB N="75" REF="72"/>
Ygerns douhter bi Hoel;</L>
<L>Hir lord was bifor Tintagel,</L>
<L>In whom he biȝat Galaas, <MILESTONE N="2605"/></L>
<L>Þat strong &amp; hardi &amp; noble was.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Lot þer nam Belisent,</L>
<L>Al so Ygerns douhter gent,</L>
<L>In whom be seþþe biȝat Wawein</L>
<L>&amp; Guerehes &amp; Agreuein <MILESTONE N="2610"/></L>
<L>&amp; Gaheriet, þat was so fre,</L>
<L>For better kniȝtes no miȝt non be.</L>
<L>King Vriens þe þridde nam,</L>
<L>Þat was king of Schorham,</L>
<L>In whom he biȝat Ywayns, <MILESTONE N="2615"/></L>
<L>Hende &amp; noble &amp; kniȝt certeyns.</L>
<L>Þese þre sustren were bi Hoel <NOTE PLACE="foot">2617) <HI REND="italic">Nach diesem verse steht ein abschnittszeichen, unr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; oþer mo bi Tintagel,</L>
<L>Þat elles where were to loke,</L>
<L>So we finde writen in boke. <MILESTONE N="2620"/></L>
<L>Al four made spouseing</L>
<L>To gider &amp; swiþe fair gestening;</L>
<L>Þer was justes &amp; turnamens</L>
<L>Swiþe noble, verramens.</L>
<L>Þe fest lasted fourtenniȝt <MILESTONE N="2625"/></L>
<L>To al, þat euer come, y pliȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo þe fest was ydo,</L>
<L>Merlin com þe king to</L>
<L>&amp; seyd, he hadde do þe dede <MILESTONE N="216b." UNIT="f."/></L>
<L>Of gode <HI REND="italic">con</HI>seyl &amp; wise rede, <MILESTONE N="2630"/> <NOTE PLACE="foot">2630) wise] <HI REND="italic">danach</HI> of, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; seyd: "Sir, biþenke þou þe,</L>
<L>What þou next ȝeue me:</L>
<L>Þe child, biȝeten in þi quen,</L>
<L>Ichil þe telle, hou it mot ben:</L>
<L>Hir wombe greteþ, þou miȝt to niȝt <MILESTONE N="2635"/></L>
<L>Fele, hou it stireþ þat litel wiȝt.</L>
<L><PB N="76" REF="73"/>
When þou it fele<HI REND="italic">st</HI> in hir wawe, <NOTE PLACE="foot">2637) feleþ <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Bid hir, sche be biknawe,</L>
<L>Who so haþ bi hir lay:</L>
<L>Þe soþe sche wil sone say. <MILESTONE N="2640"/></L>
<L>Þat schaltow hir hot, ywis,</L>
<L>So sone so it born is,</L>
<L>It be yborn to þe gate <NOTE PLACE="foot">2643) yborn] <HI REND="italic">zwischen</HI> y <HI REND="italic">und</HI> born <HI REND="italic">ein buchstabe ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; ȝouen, whom men findeþ þ<HI REND="italic">er</HI> at;</L>
<L>Þer man schal yfinde me, <MILESTONE N="2645"/></L>
<L>To fong þat child, þat is so fre.</L>
<L>Þou hast a baroun in þi lond</L>
<L>Of gentil blod &amp; miȝti hond;</L>
<L>Þat is Antour, þi baroun heye;</L>
<L>Þat is a man of gret noblay, . . . . <MILESTONE N="2650"/></L>
<L>In þis lond nis swiche blode <NOTE PLACE="foot">2651) swiche] <HI REND="italic">danach</HI> b, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>No milk þat haþ half so gode.</L>
<L>Þou hast biȝeten a noble stren,</L>
<L>&amp; sche is wiþ child, so is þe quen:</L>
<L>Pray Antour wiþ wordes milde, <MILESTONE N="2655"/></L>
<L>Þe milke he ȝiue to þi childe; <NOTE PLACE="foot">2656) he] sche, sc <HI REND="italic">unterpunktet, ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; ȝif he þer of ȝiue graunt,</L>
<L>Our lord y take to waraunt,</L>
<L>Þi child worþ þe noblest man</L>
<L>Of al þis world an for an, <MILESTONE N="2660"/></L>
<L>Ac to þi quen be nouȝt biknawe,</L>
<L>Þat þat child be þine awe!"</L>
<L>Þe king swore bi Crist, his sire,</L>
<L>He nold neuer tel it hire;</L>
<L>Al he dede, so Merlin bad. <MILESTONE N="2665"/></L>
<L>Þe quen agros &amp; was adrad</L>
<L>&amp; seyd: "Lord, wiþ child ich am:</L>
<L>Not ich neuer, who is þe man;</L>
<L>Biȝeten it was þat ich þrawe,</L>
<L>Þat mi lord was yslawe: <MILESTONE N="2670"/></L>
<L>So mot ich proue, &amp; y the,</L>
<L>Y wend, mi lord it hadde ybe;</L>
<L><PB N="77" REF="74"/>
Do wiþ me, what þi wille is, <MILESTONE N="216c." UNIT="f."/></L>
<L>Þe soþe ich haue yseyd, ywis!"</L>
<L>"Dame," he seyd, "no drede nouȝt þe. <MILESTONE N="2675"/></L>
<L>Al þe gilt y forȝiue þe</L>
<L>Wiþ þat, at, when þou child hast.</L>
<L>Þou do nim þat child on hast,</L>
<L>Do bere it to þe gate</L>
<L>&amp; ȝiue it, whom þou finde<HI REND="italic">st</HI> þ<HI REND="italic">er</HI> at. <MILESTONE N="2680"/> <NOTE PLACE="foot">2680) findeþ <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat y no here þer of tidinge</L>
<L>Neuer eft more, wiþ outen lesing!"</L>
<L>"Sir," sche seyd, "bleþeliche</L>
<L>It schal be don, sikerliche!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe king þer after amorwe aros <MILESTONE N="2685"/></L>
<L>&amp; osent sir Antour of gret los;</L>
<L>Þo he was comen, þe king him nam</L>
<L>&amp; al his men ladde him fram</L>
<L>&amp; gan his priuete vnhele,</L>
<L>&amp; <HI REND="italic">bad,</HI> þat he it schuld hele; <MILESTONE N="2690"/> <NOTE PLACE="foot">2690) <HI REND="italic">bad] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>He seyd, he hadde biȝeten a child,</L>
<L>&amp; teld him, hou, wiþ tale milde;</L>
<L>"Late," he seyd, "þi wiif it loke</L>
<L>Of hir milk &amp; ȝiue it souke,</L>
<L>&amp; þou schalt haue riche mede, <MILESTONE N="2695"/></L>
<L>Brod londes &amp; heiȝe stede!"</L>
<L>Þe king vnneþe al þis biȝat;</L>
<L>Þe quen childed after þat</L>
<L>A fair knaue, a gentil biȝate,</L>
<L>Þat was born to þe gate; <MILESTONE N="2700"/></L>
<L>An old hore man it was bitake, <NOTE PLACE="foot">2701) Anold <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>So we finden in þe blake:</L>
<L>It was M<HI REND="italic">er</HI>lin, þat him afeng, <NOTE PLACE="foot">2703) M<HI REND="italic">er</HI>lin] <HI REND="italic">sehr verlöscht.</HI></NOTE></L>
<L>Forþ he ȝede wiþ outen lesing,</L>
<L>To a chirche he went wiþ honour <MILESTONE N="2705"/></L>
<L>&amp; dede þat child cristen Arthour.</L>
<L>After he went swiþe</L>
<L>&amp; bar it to sir Antoris wiue;</L>
<L><PB N="78" REF="75"/>
A child bed he hir fond</L>
<L>&amp; tok it hir in þe hond <MILESTONE N="2710"/></L>
<L>&amp; bad it hir loke wiþ mild mode:</L>
<L>"Þi mede schal be riche &amp; gode!" <NOTE PLACE="foot">2712) &amp;] <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin went anon oway,</L>
<L>No seiȝe noman hi<HI REND="italic">m</HI> after mani a day;</L>
<L>Antors wiif child hete Cay, <MILESTONE N="2715"/></L>
<L>Sche dede it fram hir oway <NOTE PLACE="foot">2716) oway] <HI REND="italic">auf rasur von späterer hand geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; lete souke Artouret: <MILESTONE N="216d." UNIT="f."/></L>
<L>Þat milk was wel bisett,</L>
<L>He wex fair &amp; wele yþei</L>
<L>&amp; was a child of gret noblay; <MILESTONE N="2720"/></L>
<L>He was curteys, hende &amp; gent</L>
<L>&amp; wiȝt &amp; hardi, verrament,</L>
<L>Curteyslich &amp; fair he spac,</L>
<L>Wiþ him was non iuel lac;</L>
<L>His fader he miȝt oft ysen, <MILESTONE N="2725"/></L>
<L>Ac him no knewe neuer þe quen,</L>
<L>N<HI REND="italic">o</HI> Artour no miȝt neuer wite, <NOTE PLACE="foot">2727) N <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þe king him hadde biȝete,</L>
<L>While þe king was libbeing,</L>
<L>So ich in þe Brout yfinde; <MILESTONE N="2730"/></L>
<L>Ac his fader, wele he wende,</L>
<L>Were Antour, þe kniȝt hende.</L>
<L>His moder starf, so god wold,</L>
<L>&amp; richeliche was brouȝt in mold; <NOTE PLACE="foot">2734) richeliche] hel <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Afterward long þe king <MILESTONE N="2735"/></L>
<L>In bedde fel in gret sekeling</L>
<L>&amp; was ycomen riȝt to his fin;</L>
<L>Riȝt þo bifor him stode M<HI REND="italic">er</HI>lin;</L>
<L>Þe king quiked anon riȝt, <NOTE PLACE="foot">2739) king] in <HI REND="italic">sehr verlöscht.</HI></NOTE></L>
<L>Þo he had of Merlin siȝt; <MILESTONE N="2740"/></L>
<L>He asked, where he hadde yben, <NOTE PLACE="foot">2741) where] r <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat he no miȝt him fer ysen;</L>
<L><PB N="79" REF="76"/>
He seyd: "Fer hennes, saunfail,</L>
<L>Now is to comen mi trauail:</L>
<L>Þou schal be dede sone, ywis, <MILESTONE N="2745"/></L>
<L>&amp; wenden in to heuen blis;</L>
<L>Þi sone after worþ king <NOTE PLACE="foot">2747) worþ] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Bi godes grace &amp; min helping,</L>
<L>Bi wos day worþ don alle</L>
<L>Þe meruails of þe sen greal." <MILESTONE N="2750"/></L>
<L>Þe king her of lete ful gode</L>
<L>&amp; þonked god wiþ mild mode.</L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin fram him went oway,</L>
<L>Þe king starf þat ich day;</L>
<L>For him wepen lowe &amp; heiȝe <MILESTONE N="2755"/></L>
<L>Swiþe sore wiþ her eiȝe;</L>
<L>Þe holy bischop, þat hiȝt Brice,</L>
<L>For him dede þe office;</L>
<L>In erþe he was, sikerliche,</L>
<L>Layd swiþe nobeliche. <MILESTONE N="2760"/></L>
<L>After his enterement <MILESTONE N="217a." UNIT="f."/></L>
<L>Þai gan make a parlement,</L>
<L>To whiche p<HI REND="italic">ar</HI>lement was yfet</L>
<L>Al, þat hadde power gret,</L>
<L>Of þis lond al about; <MILESTONE N="2765"/></L>
<L>Þider com wel gret rout</L>
<L>Of kinges, erls, baroun &amp; kniȝt, <NOTE PLACE="foot">2767) erls] s <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>Princes, doukes, mani, y pliȝt.</L>
<L>Non no wist hem among,</L>
<L>Þat Arthour of þe king sprong, <MILESTONE N="2770"/></L>
<L>Bot sir Antor &amp; sir Vlfin</L>
<L>&amp; þe gode clerk Merlin;</L>
<L>Ac for in spous<HI REND="italic">had</HI>e he nas biȝete, <NOTE PLACE="foot">2773) spouse <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>No man no most it wite.</L>
<L>Þis parlement last mani a day, <MILESTONE N="2775"/></L>
<L>To chese a king of gret noblay</L>
<L>To þe heiȝe &amp; to þe lawe,</L>
<L>To gouern hem in her lawe;</L>
<L><PB N="80" REF="77"/>
Ac þai no miȝt nouȝt acord,</L>
<L>For ich of hem wold be lord. <MILESTONE N="2780"/></L>
<L>Þis last half ȝer so,</L>
<L>Þat þai no miȝt comen at on þo.</L>
</LG>
<LG>
<L>On Cristenmesse euen þe bischop Brice</L>
<L>Kid, þat he nas nouȝt nice;</L>
<L>Þer he was among hem alle, <MILESTONE N="2785"/></L>
<L>Þis wise he gan hem calle: <NOTE PLACE="foot">2786) gan] <HI REND="italic">danach</HI> hem, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>"Lordinges," he seyd, "ȝe no may acord,</L>
<L>For to chese ȝou a lord;</L>
<L>Þer fore y pray for loue of Crist,</L>
<L>Wircheþ now bi gin &amp; list! <MILESTONE N="2790"/></L>
<L>It is a wel gode time, a pliȝt,</L>
<L>To chirche goþ al to niȝt</L>
<L>&amp; pray to Crist so gode &amp; fre,</L>
<L>A king ous sende, þat bihouesu<HI REND="italic">m</HI> be</L>
<L>To þe riȝt oȝains þe wrong, <MILESTONE N="2795"/></L>
<L>He graunt to chesen ous among,</L>
<L>&amp; þat we haue þer of tokening</L>
<L>To morwe at our seruise ending!"</L>
<L>&amp; þat it so miȝt ben,</L>
<L>Euerichon seyden: 'amen!' <MILESTONE N="2800"/> <NOTE PLACE="foot">2800) &amp;] <HI REND="italic">hinzugef. unr., ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þus þer ȝede more &amp; lasse</L>
<L>A niȝt to chirche, amorwe to masse,</L>
<L>&amp; maden solempne bisecheinge,</L>
<L>For to haue a riȝtful kinge,</L>
<L>&amp; þo þe seruise don was, <MILESTONE N="2805"/> <MILESTONE N="217b." UNIT="f."/></L>
<L>Outward þai wenten her pas;</L>
<L>Tofor þe chirche dore þai founde</L>
<L>A ston stonden on þe grounde,</L>
<L>Long &amp; heiȝe, for soþe to say,</L>
<L>Þer in a swerd of gret noblay. <MILESTONE N="2810"/></L>
<L>King &amp; douke, baroun &amp; kniȝt,</L>
<L>Ich hadde wonder of þat siȝt;</L>
<L>Þe bischop com &amp; it seyȝe</L>
<L>&amp; þonked Jesu Crist on heiȝe.</L>
<L><PB N="81" REF="78"/>
Ichil wele, þat ȝe it wite, <MILESTONE N="2815"/> <NOTE PLACE="foot">2815) Ichil] <HI REND="italic">danach</HI> wil, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>On þe pomel was ywrite: <NOTE PLACE="foot">2816) pomel] o <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>'Icham yhot Estalibore,</L>
<L>Vnto a king fair tresore.'</L>
<L>On Inglis is þis writeing <NOTE PLACE="foot">2819) þis] <HI REND="italic">danach</HI> þis, <HI REND="italic">ausgestr.</HI> writeing] r <HI REND="italic">mit dunklerer tinte ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Kerue, stiel &amp; iren al þing. <MILESTONE N="2820"/> <NOTE PLACE="foot">2820) iren] <HI REND="italic">danach</HI> &amp;, <HI REND="italic">unr. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe bischop seyd to hem anon:</L>
<L>"Þis swerd who drawe of þe ston,</L>
<L>He schal be our king ymade</L>
<L>Bi godes wille &amp; our rade!"</L>
<L>Þai ȝaue al her to concentement. <MILESTONE N="2825"/></L>
<L>King Lot proued, verrament,</L>
<L>Out it to drawe anon riȝt,</L>
<L>Ac he no miȝt for alle his miȝt;</L>
<L>King Nanters no king Clarion</L>
<L>No miȝt it drawe out of þe ston. <MILESTONE N="2830"/></L>
<L>No no gentil man of priis</L>
<L>No miȝt it ones stiren, ywis.</L>
<L>Þider com ich noble blod,</L>
<L>&amp; to candelmesse þer it stode;</L>
<L>Al þat was born in Inglond, <MILESTONE N="2835"/></L>
<L>On þis swerd cast his hond,</L>
<L>Ac, for liif no for deþe,</L>
<L>Þai no miȝt it stir vnneþe.</L>
<L>Þer it stode til ester tide;</L>
<L>Þider to comen men ful wide <MILESTONE N="2840"/> <NOTE PLACE="foot">2840) Þider] ide <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Fram þis half se &amp; eke biȝonde,</L>
<L>&amp; nouȝt þai sped, bi godes sond.</L>
<L>&amp; ȝete it stode to pentecost,</L>
<L>Þer com þider mani an ost, <NOTE PLACE="foot">2844) anost <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>To turnaien in þat tide <MILESTONE N="2845"/> <NOTE PLACE="foot">2845) in þat] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Al most fast þer bi side.</L>
<L>Kay, his sone, sir Antour</L>
<L>Him made kniȝt wiþ gret honour;</L>
<L>Þis Kay it was, þat nas nouȝt late, <MILESTONE N="217c." UNIT="f."/></L>
<L>For to souken his moder tate, <MILESTONE N="2850"/></L>
<L><PB N="82" REF="79"/>
Ac Arturet, for soþe, it seke,</L>
<L>Þat bicom mild &amp; meke.</L>
<L>Kay was swiþe noble kniȝt,</L>
<L>Ac he stamered a litel wiȝt,</L>
<L>Þat, he it hadde in nortoure <MILESTONE N="2855"/> <NOTE PLACE="foot">2855) it] <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þurch þe norices coure.</L>
<L>Arthour had serued Lot</L>
<L>Swiþe long, wele y wot.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ac þo Cay was kniȝt ymade,</L>
<L>Sir Antor ȝaf to Kay rade, <MILESTONE N="2860"/></L>
<L>For to ofsende Arthour oȝein,</L>
<L>For to make of him his swain,</L>
<L>For he was hardi, trewe &amp; trest, <NOTE PLACE="foot">2863] trewe] <HI REND="italic">das zweite</HI> e <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Of al þis lond &amp; ȝong man best.</L>
<L>Kay was swiþe wele ypaid; <MILESTONE N="2865"/></L>
<L>Al was don, þat Antor seyd.</L>
<L>Arthour com hom &amp; was wiþ Kay,</L>
<L>&amp; went hem to þat turnay;</L>
<L>Þer Kay contend him, a pliȝt,</L>
<L>So a wele doinde kniȝt; <MILESTONE N="2870"/> <NOTE PLACE="foot">2870) doinde] de <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Boþe at side &amp; at ende</L>
<L>He feld kniȝtes swiþe hende.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo he com amidward,</L>
<L>About he leyd on so hard,</L>
<L>Þat his swerd brast atvo, <MILESTONE N="2875"/></L>
<L>Anon he bad Arthour þo:</L>
<L>"To mi leuedi swiþe <HI REND="italic">w</HI>ende, <NOTE PLACE="foot">2877) <HI REND="italic">w</HI>ende] hende <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Anoþer swerd bid hir me sende!"</L>
<L>&amp; so he dede wiþ outen abode,</L>
<L>Swiftliche hom he rode; <MILESTONE N="2880"/></L>
<L>His leuedi finde he no miȝt,</L>
<L>Oȝain he went anon riȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>&amp; to þe swerd in þe ston</L>
<L>Wel riȝt he gan for to gon,</L>
<L><PB N="83" REF="80"/>
Noman was þer, verrament, <MILESTONE N="2885"/></L>
<L>Ac alle weren at þe turnament.</L>
<L>Arthour tok þe hilt bi hond,</L>
<L>Þe swerd out drawe he gan fond,</L>
<L>Ac for nouȝt out it cam;</L>
<L>In his hond he it nam, <MILESTONE N="2890"/></L>
<L>His hors he lepe vp anon,</L>
<L>To þe turnay he com son</L>
<L>&amp; seyd: "Haue þis swerd, sir Kay! <MILESTONE N="217d." UNIT="f."/></L>
<L>Þi leuedi finden y no may!"</L>
<L>Kay þis swerd wele knewe, ywis, <MILESTONE N="2895"/></L>
<L>To Arthour he seyd: "Wher<HI REND="italic">e</HI> hadestow þis?"</L>
<L>"Certes," quaþ Arthour, "her biȝonde</L>
<L>In a ston ich it fond!"</L>
<L>Arthour no seiȝe it neuer ar</L>
<L>No wist neuer, why it stode þar. <MILESTONE N="2900"/></L>
<L>Sir Kay seyd þo to Arthour:</L>
<L>"Telle it to no man, p<HI REND="italic">ar</HI> amour,</L>
<L>Þat þou þis swerd out drouȝ,</L>
<L>&amp; þou schal haue gode ynouȝ!"</L>
<L>Arthour seyd: "Certes, nay!" <MILESTONE N="2905"/></L>
<L>Forþ went anon sir Kay</L>
<L>&amp; ledde his fader, sir Antour,</L>
<L>To þe chirche of seyn sauour</L>
<L>&amp; seyd: "Ichaue þis swerd out drawe:</L>
<L>Þat ich be king, it is lawe!" <MILESTONE N="2910"/></L>
<L>Sir Antor biheld þat sword</L>
<L>&amp; seyd at þe first word:</L>
<L>"Þou gabbest me, bi god aboue:</L>
<L>Ȝif þou say soþ, eft þou it proue!</L>
<L>For bifor þis heiȝe men <MILESTONE N="2915"/> <NOTE PLACE="foot">2915) þis] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Þou most it pelt in oȝen,</L>
<L>&amp; bot þou miȝtest drawe it out,</L>
<L>Þe wold schame berd &amp; snout!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þai wenten boþe to þe ston</L>
<L>&amp; Kay pelt it in anon, <MILESTONE N="2920"/></L>
<L><PB N="84" REF="81"/>
Ac þei he war strong &amp; wiȝt, <NOTE PLACE="foot">2921) þei he] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Drawe it out he no miȝt.</L>
<L>Þo bispac hi<HI REND="italic">m</HI> sir Antour:</L>
<L>"Telle me, sone, p<HI REND="italic">ar</HI> amour,</L>
<L>Who it was, þis swerd out drouȝ?" <MILESTONE N="2925"/></L>
<L>&amp; þo stode sir Kay &amp; louȝ:</L>
<L>"Sir," he seyd, "bi godes sond:</L>
<L>Arthour toke it me i<HI REND="italic">n</HI> hond!"</L>
<L>Antor cleped Arthour þo</L>
<L>&amp; dede him to þe ston go, <MILESTONE N="2930"/></L>
<L>&amp; boþe swiþe &amp; eke soft <NOTE PLACE="foot">2931) boþe] <HI REND="italic">danach ein buchstabe ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>In &amp; out he pelt it oft.</L>
<L>Antor was her of ful bliþe</L>
<L>&amp; drouȝ Arthour to chirche swiþe</L>
<L>&amp; seyd to him priueliche þo: <MILESTONE N="2935"/></L>
<L>"Arthour, listen now me to!</L>
<L>Seþþen þou wer<HI REND="italic">e</HI> born, verrament, <MILESTONE N="218a." UNIT="f."/></L>
<L>Ich haue ȝouen þe norisement."</L>
<L>&amp; þer he teld him al þe cas,</L>
<L>Hou he biȝeten &amp; born was, <MILESTONE N="2940"/></L>
<L>Hou his fader was þe king,</L>
<L>&amp; hou, þurch his bisecheing,</L>
<L>"Kay, mi sone, a norice y toke,</L>
<L>&amp; þou mi wiues tate soke."</L>
<L>Þo seyd Antor: "Min coure, <MILESTONE N="2945"/></L>
<L>Mi sone þou art þurch norture; <NOTE PLACE="foot">2946) norture] <HI REND="italic">nach</HI> t o, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>It nis no riȝt, þat þou me werne,</L>
<L>Riȝtfulliche þat y wil ȝerne,</L>
<L>Ich pray þe, graunt me a bone,</L>
<L>Þat ich þe wil axi sone: <MILESTONE N="2950"/> <NOTE PLACE="foot">2950) axi a <HI REND="italic">sehr verlöscht;</HI> nach axi <HI REND="italic">ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Ich þe wil help, sone Arthour,</L>
<L>King to ben wiþ michel honour!"</L>
<L>Þo bispac Arthour, þe hende:</L>
<L>"Crist of heuen me defende,</L>
<L>Þat ich þe wern ani þing, <MILESTONE N="2955"/></L>
<L>Of what þou makest axing!"</L>
<L><PB N="85" REF="82"/>
"God þe forȝeld!" seyd sir Antour;</L>
<L>"Now y þe pray par amour:</L>
<L>Þi steward make mi sone Kay,</L>
<L>So long so þou liue may! <MILESTONE N="2960"/></L>
<L>In nesse, in hard, y pray þe nowe,</L>
<L>In al stedes þou him avowe,</L>
<L>&amp; y schal þe help in þis nede, <NOTE PLACE="foot">2963) þe] e <HI REND="italic">mit dunklerer tinte auf rasur geschr., danach zwei buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Þurch godes help þat þou schalt spede!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo bispac him sir Arthour: <MILESTONE N="2965"/></L>
<L>"Y grau<HI REND="italic">n</HI>t þi wil, sir Antour,</L>
<L>Þat Kay, þi sone, be mi steward;</L>
<L>Y schal him avowe i<HI REND="italic">n</HI> nesse &amp; hard!</L>
<L>When ich euer faile Kay,</L>
<L>Crist me forȝete þat day!" <MILESTONE N="2970"/></L>
<L>Forþ ȝede Antor anon riȝt</L>
<L>&amp; sir Arthour made kniȝt;</L>
<L>First he fond hi<HI REND="italic">m</HI> cloþ &amp; cradel,</L>
<L>Þo he fond him stede &amp; sadel,</L>
<L>Helme &amp; brini &amp; hauberioun, <MILESTONE N="2975"/></L>
<L>Saumbers, quissers &amp; aketoun,</L>
<L>Quarre scheld, gode swerd of stiel</L>
<L>&amp; launce stef, biteand wel.</L>
<L>Þer he ȝaue hi<HI REND="italic">m</HI> anon riȝtes</L>
<L>To his seruise fourti kniȝtes. <MILESTONE N="2980"/></L>
<L>A morwe þai went to turname<HI REND="italic">n</HI>t, <MILESTONE N="218b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; so þer dede, verrament,</L>
<L>Þat ich day sir Arthour,</L>
<L>Þe los he bar &amp; þe honour.</L>
<L>A morwe Antor, þat was nouȝt nice, <MILESTONE N="2985"/></L>
<L>Went to þe bischop Brice</L>
<L>&amp; teld him, he wist a kniȝt,</L>
<L>Boþe gent &amp; noble, a pliȝt:</L>
<L>"Þat schuld be our king wiþ lawe,</L>
<L>For he may þat swerd out drawe!" <MILESTONE N="2990"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe bischop was her of bliþe</L>
<L>&amp; sent after Arthour swiþe;</L>
<L><PB N="86" REF="83"/>
Toforn al þe heiȝe of þe lond</L>
<L>Arthour tok þe swerd in hond;</L>
<L>He drouȝ it out &amp; pelt oȝen: <MILESTONE N="2995"/></L>
<L>Wonder hadde mani men,</L>
<L>For no man stiren it no miȝt, <NOTE PLACE="foot">2997) stiren] e <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Bot he on, y ȝou pliȝt.</L>
<L>King &amp; erls, wiþ outen dout,</L>
<L>Þer gun hi<HI REND="italic">m</HI> anon rebout, <MILESTONE N="3000"/></L>
<L>For to prouen his maner;</L>
<L>Ac euer he was of milde chere,</L>
<L>No couþe her non better deuise,</L>
<L>Þan he he<HI REND="italic">m</HI> answerd i<HI REND="italic">n</HI> al wise.</L>
<L>Sir Antor hi<HI REND="italic">m</HI> halp al so, <MILESTONE N="3005"/></L>
<L>Þat he was king chosen þo;</L>
<L>&amp; þer was boden to his gestening</L>
<L>Mani prince &amp; mani king;</L>
<L>Al, þat euer com wold,</L>
<L>At seyn Jon tide com schold. <MILESTONE N="3010"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin com hem bitven,</L>
<L>Sir Arthour, þe prince, to sen,</L>
<L>Of whos come miche blis</L>
<L>Sir Arthour made, ywis.</L>
<L>Swiþe anon hete M<HI REND="italic">er</HI>lin, <MILESTONE N="3015"/></L>
<L>Men schuld ofsende þe douke Vlfin,</L>
<L>Sir Jordains &amp; sir Bretel,</L>
<L>Þat hadde yben wiþ Tintagel.</L>
<L>Al þre þai comen swiþe,</L>
<L>Merlin was þer of wel bliþe; <MILESTONE N="3020"/></L>
<L>Merlin seyd: "Y wil, ȝe wite,</L>
<L>Hou þat Arthour was biȝete!"</L>
<L>Þer he told hem ende &amp; ord,</L>
<L>Of his biȝete eueri word,</L>
<L>Whar of Vlfin wittnes bar <MILESTONE N="3025"/> <MILESTONE N="218c." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">3025) wittnes] u <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>&amp; seyd, certes, þat he was þar, <NOTE PLACE="foot">3026) certes] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; Antor bar witnesse þer to</L>
<L>&amp; seyd, þe king him seyd so.</L>
<L><PB N="87" REF="84"/>
Þo loued Jordains &amp; sir Bretel</L>
<L>Sir Arthour wiþ hert lel <MILESTONE N="3030"/> <NOTE PLACE="foot">3030) Arthour] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>For loue of Ygerne fre,</L>
<L>Her leuedi þat hadde ybe;</L>
<L>His men þo þai bicomen swiþe,</L>
<L>To help him vp deþe &amp; liue.</L>
<L>Þis barouns &amp; eke Merlin <MILESTONE N="3035"/></L>
<L>Wenten to þe bischopes in</L>
<L>&amp; al him teld fair &amp; ȝerne,</L>
<L>Hou Arthour was biȝeten of Ygerne;</L>
<L>Þe bischop þonked god so gode,</L>
<L>Þat he was of þe kinges blode. <MILESTONE N="3040"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin seyd: "Listen meruaile:</L>
<L>Ȝou is comand strong bataile; <NOTE PLACE="foot">3042) strong] o <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Kinges sex at þis fest</L>
<L>Þer schul arere michel chest,</L>
<L>Whare fore ȝe schul þan wite wel <MILESTONE N="3045"/></L>
<L>Boþe in iren &amp; in stiel</L>
<L>&amp; loke, þat ichon held wiþ oþer,</L>
<L>As ich man schal wiþ his broþer;</L>
<L>For ich ȝou bihot, al þe honour</L>
<L>Schal bileue wiþ ȝou &amp; wiþ Arthour." <MILESTONE N="3050"/></L>
<L>Þar þai biheten, þat non nold <NOTE PLACE="foot">3051) biheten] bi, e <HI REND="italic">corr. in</HI> i <HI REND="italic">oder umgekehrt.</HI></NOTE></L>
<L>Oþer fail for no gold;</L>
<L>Þe bischop seyd, his helping</L>
<L>He schuld haue in al þing.</L>
<L>What helpeþ it make tale long? <MILESTONE N="3055"/></L>
<L>Þai hem poruaid alle among</L>
<L>Swiþe redi alle þing,</L>
<L>Þat schuld to þat coroning.</L>
</LG>
<LG>
<L>Mirie it is in time of June,</L>
<L>When fenel hongeþ abrod in toun; <MILESTONE N="3060"/> <NOTE PLACE="foot">3060) toun] tou <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="88" REF="85"/>
Violet &amp; rose flour</L>
<L>Woneþ þan in maidens bour.</L>
<L>Þe sonne is hot, þe day is long,</L>
<L>Foules make miri song. <NOTE PLACE="foot">3064) Fouleth <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>King Arthour bar coroun <MILESTONE N="3065"/></L>
<L>In Cardoile, þat noble toun.</L>
<L>King Lot, þat spoused Belisent,</L>
<L>Com to þis coronment,</L>
<L>He held þe lond of Lyoneis, <MILESTONE N="218d." UNIT="f."/></L>
<L>Man wel strong &amp; curteys, <MILESTONE N="3070"/></L>
<L>Wiþ fiue hundred noble kniȝtes,</L>
<L>Hardi &amp; strong &amp; leue to fiȝtes.</L>
<L>King Nanters com, god it wot,</L>
<L>Þat held þe lond of Garlot,</L>
<L>Swiþe noble man &amp; wiȝt, <MILESTONE N="3075"/></L>
<L>&amp; wele couþe fende him in fiȝt;</L>
<L>He hadde yspoused Blasine,</L>
<L>Arthours soster fair &amp; <HI REND="italic">f</HI>ine; <NOTE PLACE="foot">3078) dine <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Seuen hundred kniȝtes, y telle þe,</L>
<L>He brouȝt wiþ him of meyne, <MILESTONE N="3080"/></L>
<L>Of noble destre<HI REND="italic">r</HI>s &amp; stede, <NOTE PLACE="foot">3081) noble] <HI REND="italic">danach</HI> st, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI> destres <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat swiþe gode were at nede.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Vrien com þer to,</L>
<L>Þe þridde suster hadde, al so;</L>
<L>Þe lond of Gorre he held, ywis, <MILESTONE N="3085"/></L>
<L>He was ȝong man of noble p<HI REND="italic">ri</HI>s,</L>
<L>.xx. þousand he brouȝt &amp; fiue, <NOTE PLACE="foot">3087) þousand] <HI REND="italic">danach &amp;, unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>No better kniȝtes nere oliue. <NOTE PLACE="foot">3088) kniȝt<HI REND="italic">e</HI>s] t <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þer com ȝete king Carodas;</L>
<L>Þe king of Strangore he was, <MILESTONE N="3090"/></L>
<L>A swiþe miȝti man of mounde <NOTE PLACE="foot">3091) miȝti] <HI REND="italic">das zweite</HI> i <HI REND="italic">spät mit schwärzerer tinte nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; kniȝt of þe tabel rounde; <NOTE PLACE="foot">3092) tabel] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Þei he fer hadde yride,</L>
<L>.vi. hundred kniȝtes he brouȝt hi<HI REND="italic">m</HI> mide,</L>
<L><PB N="89" REF="86"/>
Þat wele couþe juste in feld <MILESTONE N="3095"/></L>
<L>Wiþ stef launce vnder scheld.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ȝete þer com king Yder,</L>
<L>King of þe marche, of gret pouwer,</L>
<L>Wiþ him he brouȝt þritti score</L>
<L>Wiȝt kniȝtes him bifore. <MILESTONE N="3100"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þer com king Angvisant,</L>
<L>King he was of Scotlant;</L>
<L>Of al þe sex he was richest,</L>
<L>Of grete power &amp; ȝongest;</L>
<L>.v. hundred he brouȝt wiþ hi<HI REND="italic">m,</HI> ywis, <MILESTONE N="3105"/></L>
<L>Wiȝt &amp; strong kniȝtes &amp; al Scottis;</L>
<L>&amp; mani oþer bi souþe &amp; bi est</L>
<L>Þider com to þat fest.</L>
<L>King &amp; baroun, y ȝou say,</L>
<L>Welcomed he<HI REND="italic">m</HI> wiþ gret noblay; <MILESTONE N="3110"/></L>
<L>Biforn hem al þe bischop Brice</L>
<L>Arthour crouned &amp; dede þe office.</L>
<L>Þo þe seruise ydon was, <MILESTONE N="219a." UNIT="f."/></L>
<L>To mete þai turned her pas; <NOTE PLACE="foot">3114) hir pas, hir p <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þai founde al redi cloþ &amp; bord, <MILESTONE N="3115"/></L>
<L>Vp first ȝede þe heiȝest lord;</L>
<L>Men hem serued of gret plente,</L>
<L>Mete &amp; drink of gret deynte.</L>
<L>Þer was venisoun of hert &amp; bors,</L>
<L>Swa<HI REND="italic">n</HI>nes, pecokes &amp; botors; <MILESTONE N="3120"/></L>
<L>Of fesaunce, pertris &amp; of crane</L>
<L>Þer was plente &amp; no wane;</L>
<L>Þer was piment &amp; clare</L>
<L>To heiȝe lordinges &amp; to meyne;</L>
<L>Þai hadden al so noble seruise, <MILESTONE N="3125"/></L>
<L>So ani man couþe devise.</L>
<L>Þo þai hadde yeten alle,</L>
<L>Heiȝe &amp; lowe in þe halle,</L>
<L>To ȝeuen ȝiftes, sir Arthour aros,</L>
<L>To heiȝe men of grete los, <MILESTONE N="3130"/></L>
<L><PB N="90" REF="87"/>
&amp; to haue of hem vmage,</L>
<L>So it was riȝt &amp; her vssage.</L>
<L>As he was fair doinde þis,</L>
<L>King Lot, king Nanters &amp; oþ<HI REND="italic">er</HI> of priss</L>
<L>Of his ȝiftes spite hadden <MILESTONE N="3135"/></L>
<L>&amp; his coroun anon wiþradden.</L>
</LG>
<LG>
<L>Vp þai sterten wiþ gret bost,</L>
<L>Euerich king wiþ al his ost,</L>
<L>&amp; seyd, an herlot for no þing</L>
<L>No schuld neuer ben her king, <MILESTONE N="3140"/></L>
<L>&amp; þouȝt wiþ gret deshonour</L>
<L>For to misdo sir Arthour.</L>
<L>Ac Arthour men bitven þrest,</L>
<L>Forþ com Merlin in þat chest</L>
<L>&amp; seyd, he nas harlot non, <MILESTONE N="3145"/></L>
<L>Ac nobler þan her ani on;</L>
<L>Þer he teld al hem bifore, <NOTE PLACE="foot">3147) he] e <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Hou Arthour was biȝeten &amp; bore;</L>
<L>Þe wisemen of þat lond <NOTE PLACE="foot">3149) of þat lond] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þonked Ie<HI REND="italic">s</HI>u Cristes sond, <MILESTONE N="3150"/></L>
<L>Þat her king schuld ben</L>
<L>Of Vterpendragouns stren.</L>
<L>Þe barouns seyd to Merlin: <NOTE PLACE="foot">3153) barouns] s <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>"He was founde þurch wiching þin:</L>
<L>Traitour," þai seyd, "verrament, <MILESTONE N="3155"/></L>
<L>For al þine enchauntement</L>
<L>No schal neuer no hores stren <MILESTONE N="219b." UNIT="f."/></L>
<L>Our king no heued ben,</L>
<L>Ac he schal sterue riȝt anon!"</L>
<L>Toward þe king &amp; gun gon. <MILESTONE N="3160"/></L>
<L>Þe king was armed swiþe wel,</L>
<L>&amp; alle his frende in iren <HI REND="italic">&amp;</HI> stiel <NOTE PLACE="foot">3162) <HI REND="italic">&amp;] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Oȝain wiþstonden nobliche</L>
<L>&amp; al out driuen, sikerliche,</L>
<L>Wiþ swerdes &amp; kniues sone anon <MILESTONE N="3165"/></L>
<L>Out of halle þe kinges fon;</L>
<L><PB N="91" REF="88"/>
Þe sex kinges were wel wroþe</L>
<L>&amp; al her barouns sworen her oþe,</L>
<L>No schuld þai neuer tviis eten,</L>
<L>Er þai of Arthour were awreken, <MILESTONE N="3170"/></L>
<L>&amp; swiþe telt her pauiloun</L>
<L>A litel wiþ outen Cardoil toun.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe bischop stode on þe castel wal</L>
<L>&amp; gan to preche to hem alle</L>
<L>&amp; seyd, Arthour was kinges stren, <MILESTONE N="3175"/></L>
<L>Of king biȝeten &amp; born of quen;</L>
<L>Þe king it wist in his liue,</L>
<L>Blisced his child &amp; bad him þriue</L>
<L>&amp; tok him to sir Antour</L>
<L>To norice wiþ gret honour; <MILESTONE N="3180"/></L>
<L>Ȝif þai wisten neiȝer blod,</L>
<L>To make him king, it nar nouȝt gode;</L>
<L>"Ac, for he is king &amp; kinges sone,</L>
<L>Y cors al mididone</L>
<L>His enemis wiþ Cristes mouþe <MILESTONE N="3185"/></L>
<L>Bi est, bi west, bi norþ &amp; souþe!"</L>
<L><HI REND="italic">&amp;</HI> 'prut!' þai seyden euerichon. <NOTE PLACE="foot">3187) <HI REND="italic">&amp;]</HI> t (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Merlin went adoun anon</L>
<L>&amp; Arthours frende anon riȝt</L>
<L>He told, heiȝe &amp; lowe, y pliȝt; <MILESTONE N="3190"/></L>
<L>Four þousand among hem he fond,</L>
<L>Hardi &amp; noble &amp; wiȝt of hond,</L>
<L>Ac alle it were, for soþe, fotmen,</L>
<L>Bot fiftene score &amp; ten;</L>
<L>Þe oþer were so gret rout, <MILESTONE N="3195"/></L>
<L>Þat þai wreiȝe þe cuntre about.</L>
<L>Merlin bad hem no þing drede:</L>
<L>"Bot alle doþ bi mi rede!"</L>
<L>Wiþ him þai went to þe gate anon,</L>
<L>Wele atired euerichon. <MILESTONE N="3200"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin made enchau<HI REND="italic">n</HI>tement <MILESTONE N="219c." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; kest gret encumberment</L>
<L><PB N="92" REF="89"/>
Into þe pauilonis, wild fer,</L>
<L>Þat brent briȝt so candel cler,</L>
<L>&amp; seyd to hem euerichon: <MILESTONE N="3205"/></L>
<L>"Now sle swiþe ȝour fon!"</L>
<L>Forþ þai went on hors gode</L>
<L>To þe pauilouns, þat on fer stode,</L>
<L>&amp; on her fomen smiten anon;</L>
<L>O liue þai reften mani on; <MILESTONE N="3210"/></L>
<L>Wiþ scharpe speres &amp; swe<HI REND="italic">r</HI>des kene <NOTE PLACE="foot">3211) swedes <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Tventi score &amp; fiftene</L>
<L>O liue dawe þai brouȝten þere,</L>
<L>Er þai wist, where þai were,</L>
<L>For her witt was o way go <MILESTONE N="3215"/></L>
<L>For þe fer, þat brent so,</L>
<L>&amp; þe oþer her wit binam fulliche,</L>
<L>Þat com on hem so sodanliche;</L>
<L>Þer were so fele, naþeles,</L>
<L>Þat litel sen þe slauȝter wes; <MILESTONE N="3220"/></L>
<L>Ac þurch his encumbrement</L>
<L>Þai flowen alle, verrament,</L>
<L>Til þai com fer oway,</L>
<L>A mile þennes in o valay;</L>
<L>Þer wiþstode þis sex kinges <MILESTONE N="3225"/></L>
<L>Oȝain Arthour wiþ fiȝtinges;</L>
<L>&amp; her folke wenten oȝen,</L>
<L>Mo þan ten þousand of men,</L>
<L>Fram þis contek þat were ascaped,</L>
<L>Sore adrad &amp; awaped. <MILESTONE N="3230"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe kinges gadred hem to gider alle</L>
<L>&amp; seyd, gret schame he<HI REND="italic">m</HI> was bifalle,</L>
<L>Þat Arthour wiþ a litel punay</L>
<L>Hadde ydriuen hem oway.</L>
<L>Euerich to oþer þus made his mon, <MILESTONE N="3235"/></L>
<L>Ȝif þai were of Arthour on</L>
<L>Awreken, alle þai hadde wonne;</L>
<L>Alle þai swore bi mone &amp; sonne,</L>
<L><PB N="93" REF="90"/>
Hye schulden abigge þat ich striif,</L>
<L>&amp; went oȝain als biliif. <MILESTONE N="3240"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Nanter, þe king of Garlot,</L>
<L>Biforn he went, god it wot;</L>
<L>He was a wele limed kniȝt,</L>
<L>Hardi &amp; strong &amp; wise in fiȝt;</L>
<L>A stef launce he bar an hand, <MILESTONE N="3245"/> <MILESTONE N="219d." UNIT="f."/></L>
<L>Wiþ spores he smot his stede strong;</L>
<L>Arthour seiȝe, where he cam,</L>
<L>A stef launce anon he nam,</L>
<L>His fet in þe stiropes he streiȝt,</L>
<L>Þe stirop tobent, þe hors aqueiȝt; <MILESTONE N="3250"/></L>
<L>Þe stede he smot &amp; he forþ glode,</L>
<L>Oȝaines þe king Nanters he rode;</L>
<L>Nanters hi<HI REND="italic">m</HI> mett amid þe feld</L>
<L>&amp; hitt Arthour on þe schelde,</L>
<L>Þat his launce gan to riue <MILESTONE N="3255"/></L>
<L>&amp; tobrast on peces fiue.</L>
</LG>
<LG>
<L>Arthour smot so Nanters þo,</L>
<L>Þat his scheld brak atvo,</L>
<L>&amp; of his hors so him cast,</L>
<L>Þat al mast his nek tobrast; <MILESTONE N="3260"/></L>
<L>Þo king Lot seiȝe þis,</L>
<L>Hou his nevou was feld, ywis,</L>
<L>—He was on of þe strongest man</L>
<L>Of al þis lond an for an—</L>
<L>A launce he tok of gret valour <MILESTONE N="3265"/></L>
<L>&amp; smot his stede oȝain Arthour;</L>
<L>Euerich gan oþer wiþ lau<HI REND="italic">n</HI>ces take,</L>
<L>Þat al to peces þai gun crake;</L>
<L>Wiþ so gret ire to gider þai mett,</L>
<L>Þat her bodis to gider stet. <MILESTONE N="3270"/></L>
</LG>
<LG>
<L>So astoned was king Lot,</L>
<L>He lese his sadel, god it wot,</L>
<L>&amp; ouer þe croupe of his stede</L>
<L>To grounde he fel, þat he gan blede;</L>
<L><PB N="94" REF="91"/>
Arthour aforced him to dere, <MILESTONE N="3275"/></L>
<L>Ac michel folk com him to were;</L>
<L>Þer come swiþe michel route,</L>
<L>To slen Arthour, al aboute;</L>
<L>Arthour drouȝ his swerd anon,</L>
<L>Þat he drouȝ out of þe ston; <MILESTONE N="3280"/></L>
<L>A kniȝt he toke wiþ þe egge,</L>
<L>Þat him clef heued &amp; rigge</L>
<L>Into þe sadel, so seyt þe bok.</L>
<L>Al he hirt, þat he toke;</L>
<L>So sore he leyd on al aboute, <MILESTONE N="3285"/></L>
<L>Þat þai his dintes gun doute.</L>
<L>Þis to kinges weren arisen,</L>
<L>Þat were first of hi<HI REND="italic">m</HI> agrisen;</L>
<L>Þai &amp; her feren four <MILESTONE N="220a." UNIT="f."/></L>
<L>Wiþ four launces smiten Arthour <MILESTONE N="3290"/></L>
<L>Al at ones, þat was no glewe,</L>
<L>&amp; Arthour stede adoun þrewe,</L>
<L>Þe king bi neþen, þe stede aboue:</L>
<L>For soþe, sir Arthour was a swowe.</L>
<L>Sir Antour al þis ysay, <MILESTONE N="3295"/></L>
<L>Bretel, Vlfin &amp; sir Kay; <NOTE PLACE="foot">3296) Vlfim <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þai com swiþe to þis rideing,</L>
<L>Forto helpen her king;</L>
<L>Kay ful riȝt bigan to bere</L>
<L>To king Angvisaunt a spere; <MILESTONE N="3300"/></L>
<L>He smot him þurch out þe scheld</L>
<L>&amp; his hauber<HI REND="italic">k</HI> felefeld, <NOTE PLACE="foot">3302) hauber <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; þurch his scholder an ellen long,</L>
<L>&amp; of his hors to grounde he þrong,</L>
<L>&amp; ȝete he feld, verrament, <MILESTONE N="3305"/></L>
<L>King Carodas wiþ þat dent:</L>
<L>Þat was a dint of gret mounde,</L>
<L>Þat tvay kinges þrewe to grou<HI REND="italic">n</HI>de!</L>
<L>Vlfin &amp; Nanters met þo,</L>
<L>Þat her launces brosten atvo; <MILESTONE N="3310"/></L>
<L>To gider wiþ bodis þai metten,</L>
<L>Þat boþe to grounde þai stetten;</L>
<L><PB N="95" REF="92"/>
Þe hors hem lay anoward,</L>
<L>Þat hem þouȝt chaunce hard.</L>
<L>Antor wiþ launce þe king Yder <MILESTONE N="3315"/></L>
<L>To grounde bar of his destrer;</L>
<L>Bretel &amp; king Vrien</L>
<L>Her launces brust hem bitven.</L>
<L>Þer whiles king Lot wiþ gret rout,</L>
<L>To sle Arthour he was about. <MILESTONE N="3320"/></L>
<L>Kay, his steward, yseiȝe þis;</L>
<L>He was neiȝe of his witt, ywis;</L>
<L>Wiþ his swerd he gan him stere,</L>
<L>His ȝong lord for to were;</L>
<L>Wiþ pure strengþe of swerdes dint <MILESTONE N="3325"/></L>
<L>King Lot he feld, verrament,</L>
<L>&amp; was about, him to slen,</L>
<L>Ac oþer stirt hem bitven.</L>
<L>Þer kidde Kay, þat he was wiȝt,</L>
<L>For he no feined neuer of fiȝt, <MILESTONE N="3330"/></L>
<L>Til þat Arthour, y ȝou pliȝt,</L>
<L>Was opon his stede diȝt;</L>
<L>&amp; þo he was opon his stede, <MILESTONE N="220b." UNIT="f."/></L>
<L>Wiþ swerd he gan about rede;</L>
<L>Sum he binam scholder &amp; arm <MILESTONE N="3335"/></L>
<L>&amp; sum þe liif, it nas non harm;</L>
<L>Non no durst abide more</L>
<L>His stroke, for he smot so sore.</L>
<L>Her ȝe schul vnderstond,</L>
<L>Þat men o fot of þis lond <MILESTONE N="3340"/> <NOTE PLACE="foot">3340) þis] þ <HI REND="italic">von auffallender form, corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Helden wiþ king Arthour</L>
<L>&amp; dede him wel gret honour,</L>
<L>Wiþ axes, staues, &amp; wiþ bowe</L>
<L>Dede so, þat alle þe oþer flowe,</L>
<L>&amp; þis kinges flowen also; <MILESTONE N="3345"/></L>
<L>Arthour after hem gan to go,</L>
<L>&amp; so he rode, wel fele he feld,</L>
<L>Þat no more no tale teld.</L>
<L>He ouertok þe king Yder</L>
<L>&amp; wold him heued wiþ his swerd cler; <MILESTONE N="3350"/> <NOTE PLACE="foot">3350) him] i <HI REND="italic">corr. aus</HI> e.</NOTE></L>
<L><PB N="96" REF="93"/>
Ac a litel forbi he smot,</L>
<L>His hors he hit, god it wot,</L>
<L>Þe nek he karf adoun to grounde:</L>
<L>Doun fel Yder, bi godes mounde.</L>
<L>Oȝain turned þo kinges fiue <MILESTONE N="3355"/></L>
<L>&amp; halp hi<HI REND="italic">m</HI> oway wiþ þe liue;</L>
<L>Ac ich ȝou swere, in þat rideing</L>
<L>Þai lauȝt woundes wel sore biteing.</L>
<L>Yder þai keuerd, naþeles,</L>
<L>&amp; þo he brouȝt on hors wes, <MILESTONE N="3360"/></L>
<L>Þai flowen al so swiþe anon,</L>
<L>As her steden miȝten gon,</L>
<L>&amp; swore al wiþ wordes flegge,</L>
<L>King Arthour it schuld abigge.</L>
<L>King Arthour þo went oȝen, <MILESTONE N="3365"/></L>
<L>To gider he gadred al his men</L>
<L>&amp; depar<HI REND="italic">te</HI>de wiþ hem þe tresour, <NOTE PLACE="foot">3367) deparde <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat he wan wiþ gret honour;</L>
<L>&amp; þo he þonked þe king of glorie,</L>
<L>Þat hi<HI REND="italic">m</HI> hadde ȝouen þe victorie, <MILESTONE N="3370"/></L>
<L>To ouercomen his fomen.</L>
<L>In to Cardoil he went oȝen</L>
<L>&amp; held fest noble &amp; gent</L>
<L>Wiþ his meyne, verrament;</L>
<L>Al, þat euer wald þider gon, <MILESTONE N="3375"/> <NOTE PLACE="foot">3375) Of al <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Curteyseliche were ressaiued anon;</L>
<L>Þis fest last fourteniȝt, <MILESTONE N="220c." UNIT="f."/></L>
<L>Þat was riche &amp; noble, a pliȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo þe fest was ydo,</L>
<L>Merlin com þe king to; <MILESTONE N="3380"/></L>
<L>To Londen he bad him heiȝe</L>
<L>&amp; þer schewe his curteisie, <NOTE PLACE="foot">3382) curteisie] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; when he com þer, saunfayl,</L>
<L>He wold him schewe gret <HI REND="italic">con</HI>seil,</L>
<L>Ac nouȝt, ar he had fest ymade <MILESTONE N="3385"/></L>
<L>To al þe lond &amp; made ful glade.</L>
<L><PB N="97" REF="94"/>
King Arthour dede his <HI REND="italic">con</HI>seyl</L>
<L>&amp; went to Londen, saunfail,</L>
<L>Where þe king, sir Arthour,</L>
<L>Was afong wiþ gre<HI REND="italic">t</HI> honour. <MILESTONE N="3390"/> <NOTE PLACE="foot">3390) gre <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Sone after seyn Jones misse</L>
<L>Þe king lete bidden more &amp; lesse</L>
<L>Into Londen to his fest; <NOTE PLACE="foot">3393) to] <HI REND="italic">danach</HI> londei, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Swiche he made &amp; held onest</L>
<L>Þurch þe <HI REND="italic">con</HI>seyl of Merlin; <MILESTONE N="3395"/></L>
<L>H<HI REND="italic">is</HI> seriauntes þo þurch him, <NOTE PLACE="foot">3396) He seriaunted <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Merlin tok to ich mester, <NOTE PLACE="foot">3397) tok] <HI REND="italic">danach</HI> þo, <HI REND="italic">unr., ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat sleiȝe were &amp; of power.</L>
<L>Þo drouȝ bi half þe clerk M<HI REND="italic">er</HI>lin <NOTE PLACE="foot">3399) clerk] cle <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>Þe king Arthour &amp; eke Vlfin <MILESTONE N="3400"/> <NOTE PLACE="foot">3400) Arthour] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; Bretel &amp; sir Antour</L>
<L>&amp; Kay, þe steward of valour,</L>
<L>&amp; seyd: "Listen to me now,</L>
<L>For soþe, ichil telle ȝou:</L>
<L>.xi. kinges &amp; doukes on <MILESTONE N="3405"/></L>
<L>Han ysworn, Arthour to slon;</L>
<L>Swiche is her parlement <NOTE PLACE="foot">3407) is] <HI REND="italic">danach</HI> now, <HI REND="italic">unr., ms.</HI></NOTE></L>
<L>Now in þe marche, verrament;</L>
<L>Oȝaines hem ȝe no haue no miȝt,</L>
<L>Bot ȝe hauen help to fiȝt; <MILESTONE N="3410"/></L>
<L>Y wil ȝou telle, what do ȝe mote,</L>
<L>Ȝif ȝe wil finden bote:</L>
<L>Mi lord Vterpendragon</L>
<L>Wan vnder him þe king Ban</L>
<L>&amp; his broþer Bohort al so; <MILESTONE N="3415"/></L>
<L>No better bodis no mowe go,</L>
<L>Þai were sworn to Vter, mi lord:</L>
<L>To hem ich rede sende word,</L>
<L>To lesse Breteine, for it is nede,</L>
<L>Þat Vterpendragon is dede; <MILESTONE N="3420"/></L>
<L><PB N="98" REF="95"/>
Ȝe mot hem sigge, verrament, <MILESTONE N="220d." UNIT="f."/></L>
<L>Þat he vnto þis parlement</L>
<L>Wiþ outen abod wel swiþe come,</L>
<L>To don vmage Arthour, his sone;</L>
<L>Þai wil comen anon, y wot, <MILESTONE N="3425"/></L>
<L>&amp; help þe oȝain king Lot</L>
<L>&amp; elles where <HI REND="italic">wiþ</HI> her power, <NOTE PLACE="foot">3427) elles] e <HI REND="italic">corr. aus? wiþ] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝou worþ to hem wel gret mister</L>
<L>Her afterward, par ma fay,</L>
<L>Ichil ȝou tel som day. <MILESTONE N="3430"/></L>
<L>Þis message, sir Vlfin,</L>
<L>Þou most bere bi <HI REND="italic">con</HI>seil min,</L>
<L>&amp; þi fere schal be sir Bretel;</L>
<L>Loke, ȝe ben atired wel</L>
<L>Wiþ gode armes, on gode stede, <MILESTONE N="3435"/></L>
<L>Þer to ȝou worþ a litel nede,</L>
<L>Ar ȝe comen oȝain to ous:</L>
<L>Now heiȝeþ ȝou for loue of Je<HI REND="italic">s</HI>us!"</L>
<L>Al þis hem liked wel,</L>
<L>&amp; sir Vlfin &amp; sir Bretel <MILESTONE N="3440"/></L>
<L>Wele hem atired, sikerliche,</L>
<L>&amp; went forþ wel hastiliche.</L>
<L>Þo þai com þe se biȝounde,</L>
<L>A gret wildernisse þai founde</L>
<L>Bitven Fraunce &amp; Breteyne, <MILESTONE N="3445"/></L>
<L>Þai seiȝe mani mou<HI REND="italic">n</HI>teyn &amp; pleine.</L>
<L>Þo þai seiȝe a litel hem abone</L>
<L>Seuen kniȝtes yarmed come,</L>
<L>Of wiche to her steden smiten</L>
<L>&amp; to hem ward gun priken <MILESTONE N="3450"/></L>
<L>Wiþ loude cri, &amp; bad hem ȝeld;</L>
<L>Bretel tok his launce &amp; scheld,</L>
<L>Þat o kniȝt sone he mett</L>
<L>&amp; wiþ his scharp launce hi<HI REND="italic">m</HI> gret;</L>
<L>He bar him þurch þe þrote anon, <MILESTONE N="3455"/></L>
<L>Þat <HI REND="italic">doun</HI> he fel ded so ston. <NOTE PLACE="foot">3456) doun] ded <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="99" REF="96"/>
Þat oþer he mett oȝainward, <NOTE PLACE="foot">3457) mett] <HI REND="italic">auf rasur geschr.; danach</HI> t, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>A dint he ȝaf him so hard,</L>
<L>Þe launce ran þe brini þurch,</L>
<L>Þe kniȝt fel ded in a forwe; <MILESTONE N="3460"/></L>
<L>In his falling brast þe spere,</L>
<L>Bretel bar it no ferþere. <NOTE PLACE="foot">3462) it] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Oþer to þer come glide,</L>
<L>Vlfin gan oȝain hem ride</L>
<L>Opon a stede stef &amp; strong <MILESTONE N="3465"/> <MILESTONE N="221a." UNIT="f."/></L>
<L>Wiþ a launce gret &amp; long;</L>
<L>Þat on he bar þurch scheld &amp; hat,</L>
<L>Þat neuer seþþen mete no at;</L>
<L>Þe oþer oȝain Vlfin brac his spere,</L>
<L>Ac he no miȝt Vlfin dere; <MILESTONE N="3470"/></L>
<L>Vlfin him ȝaue a din<HI REND="italic">t</HI> of wo <NOTE PLACE="foot">3471) din <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þurch out þe membre &amp; sadel also;</L>
<L>Stede &amp; kniȝt ouerþrewe anon;</L>
<L>Þe kniȝt brast his nek bon,</L>
<L>Vlfines launce tobrac. <MILESTONE N="3475"/></L>
<L>Þe þre come þo gret rac;</L>
<L>Þe oþer foure, forto wreken</L>
<L>Þe þre, gun her launces breken</L>
<L>&amp; her noiþer hirt nouȝt;</L>
<L>Bretel kidde, þat he was auȝt, <MILESTONE N="3480"/></L>
<L>His swerd he drouȝ, þat on he hit,</L>
<L>His heued fram þe bodi he kit.</L>
<L>Þat oþer oftoke sir Vlfin</L>
<L>&amp; so him hit on þe bacin,</L>
<L>Þat he hi<HI REND="italic">m</HI> cleue to þe toþ, <MILESTONE N="3485"/></L>
<L>So ous seyt þe Brout, for soþ.</L>
<L>Þe oþer kniȝt, her lord þat was,</L>
<L>Wel swiþe went oȝain his pas;</L>
<L>Ȝif he abod ani longere,</L>
<L>Wele he seiȝe, it was his lere. <MILESTONE N="3490"/></L>
<L>Þis ich kniȝtes four &amp; þre</L>
<L>Wiþ Claudas hadde ybe,</L>
<L><PB N="100" REF="97"/>
Wiþ Claudas hadde werred oȝan</L>
<L>Þe king Bohort &amp; þe king Ban;</L>
<L>Claudas was þo ouercome <MILESTONE N="3495"/></L>
<L>Priueliche &amp; went to Rome,</L>
<L>Him to puruay sum socour,</L>
<L>To wreke him of his deshonour.</L>
<L>Þer while þo kniȝtes, cert,</L>
<L>Were ywent in to desert, <MILESTONE N="3500"/></L>
<L>To libben bi her robrie;</L>
<L>Ac þer he<HI REND="italic">m</HI> fel gret vilanie.</L>
<L>Þer after Vlfin forþ hi<HI REND="italic">m</HI> rode</L>
<L>&amp; eke Bretel, wiþ outen abod;</L>
<L>No lete þai neuer jornaying, <MILESTONE N="3505"/></L>
<L>Til þai com to Ban, þe king;</L>
<L>&amp; þo he com bifor Ban,</L>
<L>Þus his wordes he bigan:</L>
</LG>
<LG>
<L>"Je<HI REND="italic">s</HI>us Crist, heuen king, <MILESTONE N="221b." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">3509) Shus(!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe loke, sir Ban, þe king, <MILESTONE N="3510"/></L>
<L>&amp; þi meine so gent &amp; fre,</L>
<L>Þat ich here about þe se!</L>
<L>Þe barouns of Breteine þe more</L>
<L>Tiding þe sent, þat reweþ he<HI REND="italic">m</HI> sore:</L>
<L>Vterpendragon, þi lord, is ded <MILESTONE N="3515"/></L>
<L>&amp; is departed þurch godes red;</L>
<L>King is made his sone Arthour</L>
<L>&amp; þe greteþ wiþ gret honour</L>
<L>&amp; bad þe &amp; <HI REND="italic">þi</HI> broþer gent <NOTE PLACE="foot">3519) <HI REND="italic">þi]</HI> his <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Com to his parlement, <MILESTONE N="3520"/></L>
<L>For to wite &amp; vnderstond</L>
<L>Of þe lawes of his lond!"</L>
</LG>
<LG>
<L>King Ban wiþ noble cher</L>
<L>Welcomed þo messanger</L>
<L>&amp; seyd, her wil do he wold <MILESTONE N="3525"/></L>
<L>&amp; his broþer al so schold.</L>
<L><PB N="101" REF="98"/>
Þe messangers þo he made</L>
<L>Wele at ese; wiþ gret ferrade</L>
<L>Bohort þer after swiþe he sent</L>
<L>Bi on asent, &amp; swiþe went <MILESTONE N="3530"/></L>
<L>In to þis lond wiþ mani fair,</L>
<L>Forto se þe kinges air.</L>
<L>In euerich toun fram Portesmouþe</L>
<L>To Londen of gret valoure</L>
<L>Men made song &amp; hopinges <MILESTONE N="3535"/></L>
<L>Oȝain þe come of þis kinges.</L>
<L>No was wonded for drie no wete,</L>
<L>Þat i<HI REND="italic">n</HI> lond eueri strete <NOTE PLACE="foot">3538) i<HI REND="italic">n</HI> lond] irlond <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Was bihonged, ich say for soþ,</L>
<L>Wiþ mani pal &amp; riche cloþ; <MILESTONE N="3540"/></L>
<L>Euerich man of ich mester</L>
<L>Hem riden oȝain wiþ fair ater;</L>
<L>In euerich strete damisels</L>
<L>Karols ledden fair &amp; fels.</L>
<L>Þo þai were to court ycome, <MILESTONE N="3545"/></L>
<L>Þai were hendeliche welcome;</L>
<L>Him selue þe king Arthour</L>
<L>Hem com oȝain wiþ gret honour,</L>
<L>Curteiseliche &amp; hem gan calle</L>
<L>&amp; anon ledde hem to halle <MILESTONE N="3550"/></L>
<L>Wiþ her broþer Gvinbaut,</L>
<L>Noble clerk, so dieu me saut;</L>
<L>In þe sterres he was þe best deuine <MILESTONE N="221c." UNIT="f."/></L>
<L>In al þe warld, wiþ outen M<HI REND="italic">er</HI>lin.</L>
<L>Þer atwot þe clerk Merlin <MILESTONE N="3555"/></L>
<L>At þe fest þe douke Vlfin</L>
<L>&amp; Bretel, þat was his felawe,</L>
<L>Hou þai hadde þe kniȝtes yslawe;</L>
<L>Ac al þat euer herden þis,</L>
<L>Wonder hadde þer of, ywis, <MILESTONE N="3560"/></L>
<L>Þat he told her bataile,</L>
<L>&amp; þer no com nouȝt, saunfaile,</L>
<L>&amp; namliche Bohort &amp; Ban</L>
<L>&amp; Gvinbaut, þe þridde man.</L>
<L><PB N="102" REF="99"/>
Þere þo men miȝt yhere <MILESTONE N="3565"/></L>
<L>Þe queintise of þe spere,</L>
<L>Of þe sonne, of mone &amp; ster,</L>
<L>When þe welken turned of herre,</L>
<L>&amp; of mani priue werk</L>
<L>Bitven M<HI REND="italic">er</HI>lin &amp; Gvimbaut, þe clerk. <MILESTONE N="3570"/></L>
<L>Her after sone M<HI REND="italic">er</HI>lin swore</L>
<L>&amp; sir Vlfin &amp; sir Antore</L>
<L>&amp; sir Kay &amp; sir Bretel</L>
<L>Tofore þe king on o messel,</L>
<L>Þat Arthour was Vter stren <MILESTONE N="3575"/></L>
<L>Bi Ygerne, þat was his quen.</L>
<L>Þer afterward sone, for soþ,</L>
<L>Þe kinges swore Arthour hold oþ</L>
<L>&amp; deden him also swiþe omage,</L>
<L>So it was riȝt &amp; vsage; <MILESTONE N="3580"/></L>
<L>&amp; þo held Arthour fest, a pliȝt,</L>
<L>Þat last ful fourtenniȝt;</L>
<L>Of ich riches &amp; deinte,</L>
<L>Certes, þer was gret plente;</L>
<L>Þo was þer made a turnament, <MILESTONE N="3585"/></L>
<L>Þat was swiþe noble &amp; gent,</L>
<L>Of bacheler &amp; ȝong kniȝt,</L>
<L>Swiþe strong &amp; swiþe wiȝt.</L>
<L>Þo, þat were of ȝond half,</L>
<L>Oȝain þo weren of þis half. <MILESTONE N="3590"/></L>
<L>Þe best was Lucan, þe boteler,</L>
<L>A ȝong kniȝt of grete power,</L>
<L>Wiþ outen þe steward Kay,</L>
<L>He was a kniȝt of gret noblay;</L>
<L>Grimfles, Maruc &amp; Gumas, <MILESTONE N="3595"/></L>
<L>Ich of hem wel noble was;</L>
<L>Placides &amp; eke Driens, <MILESTONE N="221d." UNIT="f."/></L>
<L>Holias &amp; Graciens,</L>
<L>Marlians &amp; Flaundrius,</L>
<L>Sir Meliard &amp; eke Drukius, <MILESTONE N="3600"/></L>
<L>&amp; al so Breoberuis,</L>
<L>Þese born oway þe priis;</L>
<L>Noman no herd of fairer <NOTE PLACE="foot">3603) herd] h <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L><PB N="103" REF="100"/>
Turnament no nobler.</L>
<L>Þo al þis mirþe was ydo, <MILESTONE N="3605"/></L>
<L>Merlin com þe king to</L>
<L>&amp; to hem seyd: "Bieu segnours, <NOTE PLACE="foot">3607) sengours <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝe ben yswore to king Arthours,</L>
<L>Ȝe mot boþe wiþ him ride</L>
<L>To Leodegan of Carmalide; <MILESTONE N="3610"/></L>
<L>For bi mi rede he schal spouse</L>
<L>Gvenour, his douhter precious;</L>
<L>Sche is boþe fair &amp; wise,</L>
<L>Of al þe lond sche berþ þe priis;</L>
<L>Hir fader Leodegan <MILESTONE N="3615"/></L>
<L>Is a swiþe noble man,</L>
<L>Ac king Rion, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> lesinges,</L>
<L>Him werreþ opon wiþ tventi kinges:</L>
<L>Þere ȝe mot him help, ywis, <NOTE PLACE="foot">3619) ȝe] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Forto win los &amp; pris!" <MILESTONE N="3620"/></L>
<L>"Certes," quaþ king Ban, þe gent, <NOTE PLACE="foot">3621) king] g <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>"Þer to we han gret talent,</L>
<L>Ȝif king Claudas in our lond</L>
<L>Þer whiles nold ous wait no schond;</L>
<L>For he ous haþ werred long <MILESTONE N="3625"/></L>
<L>Wiþ vnriȝt &amp; michel wrong."</L>
<L>"Nay," quaþ M<HI REND="italic">er</HI>lin, "drede ȝou nouȝt:</L>
<L>Ȝif þou lesest þer fore ouȝt,</L>
<L>For þe mou<HI REND="italic">n</HI>taunce of pani on</L>
<L>Þou schalt han hundred oȝan!" <MILESTONE N="3630"/></L>
<L>"To þat couenau<HI REND="italic">n</HI>t," quaþ Ban, þe king,</L>
<L>"We beþ redi in al þing,</L>
<L>Anon to go wiþ king Arthour,</L>
<L>To his manschipe &amp; his honour!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin seyd: "Bi seyn Jon, <MILESTONE N="3635"/></L>
<L>Arst ȝe mot anoþer don:</L>
<L>.xi. kinges &amp; a douke</L>
<L>Beþ hiderward, wiþ outen dout,</L>
<L>To slen Arthour &amp; his man,</L>
<L>In þe forest of Rokeingham; <MILESTONE N="3640"/></L>
<L><PB N="104" REF="101"/>
Þere ȝe mot help him were <MILESTONE N="222a." UNIT="f."/></L>
<L>Vnder scheld wiþ swerd &amp; spere!"</L>
<L>"Allas!" quaþ Ban, "for Cristes sond,</L>
<L>We no haue no folk of our lond!"</L>
<L>Quaþ Merlin: "So god me spede, <MILESTONE N="3645"/></L>
<L>No schal ȝou faile non at nede!"</L>
<L>Þer it was forboden anon,</L>
<L>Ich man bi way for to gon,</L>
<L>Noiþer mile tene no fiue,</L>
<L>Opon pain of her liue; <MILESTONE N="3650"/></L>
<L>Þis was don for non oþer þing,</L>
<L>Bot for a spies andwaiteing,</L>
<L>Where þurch alle weren yhent,</L>
<L>Þat fram þe barouns weren ysent,</L>
<L>&amp; non com oȝain, verrament, <MILESTONE N="3655"/></L>
<L>To wray þe kinges parlement.</L>
<L>Ȝete Merlin went to Rokingham, <NOTE PLACE="foot">3657) Rokingham] <HI REND="italic">zwischen</HI> a <HI REND="italic">und</HI> m <HI REND="italic">ü. d. z. ein abkürzungs∣zeichen für</HI> a <HI REND="italic">oder</HI> ar, <HI REND="italic">unr.</HI></NOTE></L>
<L>Vlfin &amp; oþer wiþ him he nam,</L>
<L>Mani pauilouns &amp; telt,</L>
<L>&amp; dede þer in flesches &amp; selt <MILESTONE N="3660"/></L>
<L>&amp; oþer store of mele &amp; win,</L>
<L>&amp; tok it to lok Sir Vlfin</L>
<L>&amp; bad, he no schuld lete passe</L>
<L>Noiþer þe more no þe lasse,</L>
<L>Þat miȝt bere ani tiding <MILESTONE N="3665"/></L>
<L>To þe barouns of her king</L>
<L>No of his parlement,</L>
<L>No þai no deden, verrament.</L>
<L>Þo ȝede Merlin to Ban, þe king,</L>
<L>&amp; tok of him his kinges ring, <MILESTONE N="3670"/></L>
<L>&amp; to king Bohort al so;</L>
<L>To lasse Breteine he ȝede þo</L>
<L>Ouer þe se in on niȝt,</L>
<L>Fele iurnes, y ȝou pliȝt,</L>
<L>For in þe Brut ich it lerne, <MILESTONE N="3675"/></L>
<L>To Leonce of Paerne,</L>
<L>Þat was kinges Banes steward,</L>
<L>A wiseman wiþ hore bard,</L>
<L><PB N="105" REF="102"/>
&amp; to Farien, wel noble kniȝt,</L>
<L>Bohortes steward þat was, a pliȝt, <MILESTONE N="3680"/></L>
<L>&amp; schewed hem her lordes ring</L>
<L>&amp; bad, þai schuld hi<HI REND="italic">m</HI> socour bring.</L>
<L>Leonce and eke Farien</L>
<L>To gider brouȝten her men,</L>
<L>Fourti þousand þat were teld, <MILESTONE N="3685"/> <MILESTONE N="222b." UNIT="f."/></L>
<L>On stede in armes swiþe beld.</L>
<L>.xv. þousende þai leten þere,</L>
<L>Her lond to kepen &amp; to were,</L>
<L>And .xxv. þousend wiþ him toke,</L>
<L>So we finden in þe boke, <MILESTONE N="3690"/></L>
<L>Wiche ouer se þe clerk M<HI REND="italic">er</HI>lin</L>
<L>Brouȝt &amp; loged bi Vlfin.</L>
<L>To kinges court he gan þo fare</L>
<L>&amp; asked, ȝif þai weren ȝare,</L>
<L>For her fomen were neiȝehond. <MILESTONE N="3695"/></L>
<L>King Ban seyd: "For godes sond, <NOTE PLACE="foot">3696) King] g <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Whi no hastow brouȝt me socour?"</L>
<L>Merlin seyd: "Al rady to ȝour honour!"</L>
<L>Þo þai diȝt hem, swain &amp; kniȝt,</L>
<L>&amp; wenten þider þat ich niȝt. <MILESTONE N="3700"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þo þai þider weren ycome,</L>
<L><HI REND="italic">Þai</HI> ordeind &amp; teld her þrome; <NOTE PLACE="foot">3702) <HI REND="italic">Þai] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Fourti þousand men þai founde,</L>
<L>To batail men of gret mounde.</L>
<L>Michel ioie made king Ban <MILESTONE N="3705"/></L>
<L>&amp; Bohort al so of her man;</L>
<L>For þai deden þere finde</L>
<L>.xxv. þousinde.</L>
<L>Arthour hadde þousandes fiftene</L>
<L>&amp; na mo, al so y wene, <MILESTONE N="3710"/></L>
<L>For al þe barouns &amp; þe kinges</L>
<L>Were in þe marche, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> lesinges,</L>
<L>Wiþ al þe men, y ȝou say,</L>
<L>Þat þai miȝt hem puruay.</L>
<L><PB N="106" REF="103"/>
To slen Arthour, lasse &amp; more, <MILESTONE N="3715"/></L>
<L>Al þai hadde to gider swore;</L>
<L>Ac, for soþe, non of hem</L>
<L>No wist of Arthoures men;</L>
<L>Ac we finden in þe boke,</L>
<L>Þat þai hadde þer bispoke, <MILESTONE N="3720"/></L>
<L>On Arthour wiþ her route</L>
<L>Þai wold happen al aboute</L>
<L>&amp; hem to taken in þe forest,</L>
<L>When þai seiȝen time best.</L>
</LG>
<LG>
<L>To þis tresoun for to don <MILESTONE N="3725"/></L>
<L>Com þe king Clarion,</L>
<L>Þat was king of Norþ-Hu<HI REND="italic">m</HI>berlond,</L>
<L>Wiþ seuen þousand kniȝtes strong.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Brangores, þat held Strangore, <MILESTONE N="222c." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">3729) Brangores] b, <HI REND="italic">mit schwärzerer tinte auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þider com, bi godes ore, <MILESTONE N="3730"/></L>
<L>&amp; brouȝt wiþ him fiue þousand kniȝt,</L>
<L>In bataile þat were strong &amp; wiȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>Cradelman, king of Norþ-Wales,</L>
<L>Hardi man &amp; wise of tales,</L>
<L>Sex þousend þider he brouȝt, <MILESTONE N="3735"/></L>
<L>Of liue or deþe þat litel rouȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>A king þer com of an hundred kniȝtes,</L>
<L>His name was cleped bi riȝtes,</L>
<L>For he no ladde neuer lasse rout,</L>
<L>Þan an hundred kniȝtes, about; <MILESTONE N="3740"/></L>
<L>He was king wel fer bi norþ,</L>
<L>A wel strong man &amp; michel worþ;</L>
<L>Kniȝtes he brouȝt four þousinde,</L>
<L>Men no miȝt non better finde.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Lot, þat held londes tvo, <MILESTONE N="3745"/></L>
<L>Leonis &amp; Dorkaine al so, <NOTE PLACE="foot">3746) Leonis] nach e i, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="107" REF="104"/>
He brouȝt seuen þousend kniȝtes,</L>
<L>Swiþe hardi &amp; stronge in fiȝtes. <NOTE PLACE="foot">3748) stronge] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Ȝete þer com king Carodas,</L>
<L>Þat of þe rounde table was; <MILESTONE N="3750"/></L>
<L>Seuen þousand he brouȝt also;</L>
<L>No better kniȝtes no miȝt go.</L>
</LG>
<LG>
<L>Nanters, þe king of Garlot,</L>
<L>Þider com, god it wot, <NOTE PLACE="foot">3754) wot] wo <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Vp Arthour, þat was wroþ &amp; grim, <MILESTONE N="3755"/></L>
<L>Sex þousinde he brouȝt wiþ him,</L>
<L>Stronge kniȝtes &amp; noble, saunfaile,</L>
<L>Þat wise &amp; hardi were in bataile.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ȝete þer come king Vrien</L>
<L>Wiþ sex þousand of wiȝt men, <MILESTONE N="3760"/></L>
<L>Wele atired on gode destrers,</L>
<L>Wiþ outen fotmen &amp; squiers.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ȝete þer com king Yder</L>
<L>Wiþ fiue þousand of gret power.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ȝete þer com king Angvisau<HI REND="italic">n</HI>t, <MILESTONE N="3765"/></L>
<L>Þe riche king of Scotlaunt,</L>
<L>Wiþ sex þousende kniȝtes beld</L>
<L>Boþe in toun &amp; eke in feld.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ȝete þer come þe douc Sestas,</L>
<L>Erl of Canbernic he was; <MILESTONE N="3770"/></L>
<L>Arundel was hoten þo</L>
<L>Cambernic, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> no;</L>
<L>He brouȝt wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> þousandes fiue, <MILESTONE N="222d." UNIT="f."/></L>
<L>Non better nere oliue.</L>
<L>Alle þese priueliche <MILESTONE N="3775"/></L>
<L>To Rokingham com, sikerliche,</L>
<L>&amp; loged hem in þe forest,</L>
<L>Stille, wiþ outen ani chest,</L>
<L><PB N="108" REF="105"/>
Wiþ al, þat þai procoure miȝt,</L>
<L>Boþe of baroun &amp; of kniȝt. <MILESTONE N="3780"/></L>
<L>Ac Arthour was wel stilly</L>
<L>Wiþ his folk neiȝe hem bi;</L>
<L>Noiþer baroun no king</L>
<L>Nist nouȝt of his being.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe ferþ niȝt after her soiour <MILESTONE N="3785"/></L>
<L>Merlin bad þe king Arthour</L>
<L>&amp; Bohort &amp; king Ban,</L>
<L>Hem atiren &amp; her man</L>
<L>&amp; com wiþ him anon riȝtes</L>
<L>&amp; kiþe, ȝif þai were noble kniȝtes. <MILESTONE N="3790"/></L>
<L>Boþe in iren &amp; in stiel</L>
<L>Þai hem armed swiþe wel</L>
<L>&amp; wiþ Merlin went, y say, <NOTE PLACE="foot">3793) <HI REND="italic">f. umgestellt im ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ar day þre mile way.</L>
</LG>
<LG>
<L>In þis time Lot, þe king, <MILESTONE N="3795"/></L>
<L>In bed was in gret meteing;</L>
<L>Him þouȝt, water, winde &amp; rain</L>
<L>In her te<HI REND="italic">ld</HI> was hem oȝain, <NOTE PLACE="foot">3798) teþ <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Her pauilouns ouerþrewe þe þonder.</L>
<L>He ofwoke &amp; had wonder; <MILESTONE N="3800"/> <NOTE PLACE="foot">3800) ofwoke] <HI REND="italic">nach</HI> of he, <HI REND="italic">ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>His sweuen he teld his feren hard,</L>
<L>Þai hi<HI REND="italic">m</HI> axed, whiderward</L>
<L>Him þouȝt, þat his sweuen bar;</L>
<L>Þe soþe anon he teld þar.</L>
<L>Þiderward wel swiþe an hye <MILESTONE N="3805"/></L>
<L>Þai senten spies, forto aspie.</L>
<L>Þis spies anon forþ stetten</L>
<L>&amp; wiþ Merlin sone metten</L>
<L>&amp; wiþ Arthour, king of los;</L>
<L>Of þat meteing hem agros. <MILESTONE N="3810"/></L>
<L>Merlin hem seiȝe &amp; bad he<HI REND="italic">m</HI> bide;</L>
<L>Fleand oway þai gun ride</L>
<L><PB N="109" REF="106"/>
&amp; euer grad: "Traisoun, traisoun!"</L>
<L>Þe oþ<HI REND="italic">er</HI> her of herd þe soun</L>
<L>&amp; hem atired, verrament; <MILESTONE N="3815"/></L>
<L>Ac M<HI REND="italic">er</HI>lin cast enchau<HI REND="italic">n</HI>tment,</L>
<L>Þat her pauilouns, on &amp; alle, <MILESTONE N="223a." UNIT="f."/></L>
<L>To þe grounde gun to falle, <NOTE PLACE="foot">3818) gun] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp;, so ich in þe boke yfinde,</L>
<L>Þe mest part he made blinde. <MILESTONE N="3820"/></L>
<L>King Arthour &amp; Bohort &amp; Ban</L>
<L>Opon hem smiten onan,</L>
<L>&amp; eke alle her ferrede</L>
<L>Wiþ hors fete on hem trede,</L>
<L>Wiþ speres stong, wiþ swerdes korwe <MILESTONE N="3825"/></L>
<L>Ten þousende kniȝtes bi þe morwe, <NOTE PLACE="foot">3826) bi] i <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Ar ani of hem miȝt hem stere</L>
<L>Oþer sen abouten, hem to were.</L>
<L>Ac, naþeles, þis .xi. kinges</L>
<L>Flowen o way wiþ michel genge <MILESTONE N="3830"/></L>
<L>A litel þennes in til a lowe; <NOTE PLACE="foot">3831) þenntes <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>A loude horn þai gun blowe,</L>
<L>Of her kniȝtes &amp; gaderd hem so</L>
<L>To gider þritti þousende &amp; mo.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ich king <HI REND="italic">had</HI> to his dale <MILESTONE N="3835"/> <NOTE PLACE="foot">3835) <HI REND="italic">had]</HI> xv <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þre þousand gret &amp; smale,</L>
<L>Her hors girten &amp; sadels riȝt</L>
<L>&amp; made hem redi forto fiȝt.</L>
<L>On þe hille þai gun ten,</L>
<L>Arthour &amp; his folk to sen; <MILESTONE N="3840"/></L>
<L>Þo seiȝe þai seuen baners, <NOTE PLACE="foot">3841) Þo] o <HI REND="italic">mit dunklerer tinte aufgefrischt.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Of whiche Lucan, þe boteler,</L>
<L>Of þe first maister was,</L>
<L>For swiþe hardi man he was.</L>
</LG>
<LG>
<L>Grifles ladde þe secounde, <MILESTONE N="3845"/></L>
<L>A wiȝt man of gret mounde;</L>
</LG>
<LG>
<PB N="110" REF="107"/>
<L>Þe þridde folc ladde Bretel,</L>
<L>Strong kniȝt &amp; doinde wel. <NOTE PLACE="foot">3848) Strong &amp; doinde kniȝt wel <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe ferþ baner ladde Kay,</L>
<L>Þe kinges steward of noblay. <MILESTONE N="3850"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe fift baner ladde Vlfin,</L>
<L>A noble baroun gode afin.</L>
<L>Ich hadde of þis to his baner</L>
<L>Þre þousand of gret power.</L>
<L>Arthour on hors sat stef so stok <MILESTONE N="3855"/></L>
<L>&amp; gouerned þe seuend flok</L>
<L>&amp; ladde wiþ him four þousinde</L>
<L>Wiȝt men &amp; wel doinde.</L>
<L>Þe oþer no miȝt ben ykidde,</L>
<L>Bi hinden hem þai weren yhidde; <MILESTONE N="3860"/></L>
<L>King Lot, king Nanters &amp; king Vrien <MILESTONE N="223b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; king Carodas wiþ his men,</L>
<L>Þis foure bi hinde were</L>
<L>&amp; lete þe oþer al forþ fare,</L>
<L>&amp; in þe sonnes vpriseing <MILESTONE N="3865"/> <NOTE PLACE="foot">3865) Þe] þ <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Bigan, certes, þis rideing.</L>
<L>Þer miȝt men se þe baners roten,</L>
<L>Þe stedes forþ wel ȝern schoten;</L>
<L>Þo þai first oþer metten,</L>
<L>Ich oþer wiþ launces gretten; <MILESTONE N="3870"/></L>
<L>Mani in sadles held hem stille,</L>
<L>&amp; mani al so of hors felle;</L>
<L>Mani brac his spere þare,</L>
<L>Mani oþer þurch out bar.</L>
<L>Kai þan felled þe king Yder <MILESTONE N="3875"/></L>
<L>Wiþ his spere of his destrer;</L>
<L>Þe king of hundred kniȝtes</L>
<L>Kay doun feld anon riȝtes.</L>
</LG>
<LG>
<L>Kay vp stirt &amp; king Yder,</L>
<L>A fot fouȝten wiþ swerdes cler; <MILESTONE N="3880"/></L>
<L><PB N="111" REF="108"/>
On boþe half so com her men</L>
<L>&amp; swiþe stirten hem bitven.</L>
<L>Þer come Lucan, þe boteler,</L>
<L>&amp; bar Eustas of his destrer;</L>
<L>Eustas, þe douke of Arundel, <MILESTONE N="3885"/></L>
<L>Bi Yder stode &amp; werd him wel.</L>
</LG>
<LG>
<L>Grifles feld þe king Clarion;</L>
<L>Þe king of hundred kniȝtes com</L>
<L>&amp; hit Grifles bi þe side;</L>
<L>Of his stede he gan doun glide; <MILESTONE N="3890"/></L>
<L>Vp strit Grifles &amp; stode bi Kay</L>
<L>&amp; fauȝt so a kniȝt of noblay. <NOTE PLACE="foot">3892) kniȝt] iȝ <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Forþ com Vlfin &amp; eke Lucan</L>
<L>&amp; feld king Cradelman,</L>
<L>&amp; wiþ oþer kniȝtes mo <MILESTONE N="3895"/></L>
<L>Riden he <HI REND="italic">þese</HI> kniȝtes to, <NOTE PLACE="foot">3896) <HI REND="italic">þese] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe douke Grifles &amp; þe steward Kay</L>
<L>On hors þai brouȝt, par ma fay;</L>
<L>Þo þai were mounted, y sigge, a pliȝt,</L>
<L>Þai kedden her noble miȝt: <MILESTONE N="3900"/></L>
<L>Þan þe king of þe hundred kniȝtes</L>
<L>Kay doun feld anon riȝtes,</L>
<L>&amp; þre kniȝtes al a rawe</L>
<L>He binam þer her liif dawe. <NOTE PLACE="foot">3904) her] er <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Arthour wiþ his miȝti hand <MILESTONE N="3905"/> <MILESTONE N="223c." UNIT="f."/></L>
<L>Feld king Brangors &amp; king Anguisau<HI REND="italic">n</HI>t.</L>
<L>Þo were a fot seuen kinges,</L>
<L>Gret slauȝter was at her rideinges,</L>
<L>Þat þai no miȝt nouȝt keuer her destrers</L>
<L>For her alder powers. <MILESTONE N="3910"/></L>
</LG>
<LG>
<L>King Lot &amp; king Carodas</L>
<L>&amp; Nanters, þat bi hinde was,</L>
<L>&amp; eke þe king Vrien</L>
<L>Wiþ tvelf þousand of strong men, <NOTE PLACE="foot">3914) þousand] s <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="112" REF="109"/>
Þe hors of baundoun lete þai frem <MILESTONE N="3915"/> <NOTE PLACE="foot">3915) frem] r <HI REND="italic">corr. aus</HI> e.</NOTE></L>
<L>&amp; come flingand wiþ al her men;</L>
<L>So Arthours folk þai metten</L>
<L>&amp; of her steden mani stetten;</L>
<L>In þat ich hard meteinges</L>
<L>Al þai socourd her kinges <MILESTONE N="3920"/></L>
<L>&amp; brouȝten hem on her steden;</L>
<L>Þe better þo þai miȝt speden.</L>
<L>Þer wer fele of hors yfeld</L>
<L>&amp; kniȝtes yslawe vnder scheld;</L>
<L>Ac þer schewed king Arthour <MILESTONE N="3925"/></L>
<L>At þat batayl gret vigour;</L>
<L>Of his men mani feld ware,</L>
<L>Now he was here, now he was tare,</L>
<L>&amp; chalanged his men bi riȝt</L>
<L>&amp; wiȝtlich bigan, for hem to fiȝt; <MILESTONE N="3930"/></L>
<L>Wiþ his swerd of gode egge</L>
<L>Sum he clef to þe rigge,</L>
<L>&amp; sum he smot þe nek atvo,</L>
<L>&amp; sum he smot þe schulder fro.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe oþer kinges were wiȝt also, <MILESTONE N="3935"/></L>
<L>Arthours folk þai deden wo;</L>
<L>.xxx. þousand, for soþe y wene,</L>
<L>Fouȝten þer oȝain sextene;</L>
<L>Lucan, Grifles &amp; king Arthour,</L>
<L>Vlfin, Bretel &amp; sir Antour, <MILESTONE N="3940"/></L>
<L>Þis ich seuen, saunfail,</L>
<L>Þe cark hadde of þe batayl.</L>
<L>Þe folk descomfit hadde men sen,</L>
<L>No hadde her miȝt þe better ben;</L>
<L>Ac in al þis surcarking <MILESTONE N="3945"/></L>
<L>Merlin com to Ban, þe king,</L>
<L>&amp; seyd: "Sir, time it is,</L>
<L>Þou help king Arthour, ywis!"</L>
<L>Al so swiþe þan Ban, þe king, <MILESTONE N="223d." UNIT="f."/></L>
<L>Went forþ wiþ outen letting. <MILESTONE N="3950"/></L>
<L><PB N="113" REF="110"/>
Farien, a kniȝt of gret power,</L>
<L>He was douke of þe first bane<HI REND="italic">r;</HI> <NOTE PLACE="foot">3952) bane <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Maruc loked þe secounde,</L>
<L>A kniȝt of swiþe gret mounde;</L>
<L>Of þe þridde maister was <MILESTONE N="3955"/></L>
<L>Þe noble king Belias;</L>
<L>Þe ferþ ledde Bleoberiis,</L>
<L>A baroun of wel noble p<HI REND="italic">ri</HI>s;</L>
<L>Þe fif ladde Gracian,</L>
<L>Strong baroun &amp; noble man; <MILESTONE N="3960"/></L>
<L>Þes fiue, so y finde,</L>
<L>Led of men fiftene þousinde;</L>
<L>Þer ich of hem hastiliche</L>
<L>Wen<HI REND="italic">t</HI> hem forþ, hardiliche. <NOTE PLACE="foot">3964) When <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Bohort afterward cam <MILESTONE N="3965"/></L>
<L>Wiþ four þousand of noble man;</L>
<L>In þis world wele to fiȝt</L>
<L>No were yhelden non better kniȝt.</L>
<L>Al so þai maden þis wailing,</L>
<L>Þe oþer com on hem smiteing <MILESTONE N="3970"/></L>
<L>Wiþ her speres &amp; feld to grounde</L>
<L>Mani, þat þai þere founde.</L>
</LG>
<LG>
<L>In þis time king Lot</L>
<L>Went out of þe plas, god it wot,</L>
<L>&amp; king Nanters &amp; king Vrien <MILESTONE N="3975"/></L>
<L>Wiþ mani noble of her men,</L>
<L>&amp; king Carodas, þe wiȝt,</L>
<L>&amp; king of þe hundred kniȝt.</L>
<L>Þese so michel pite seiȝen,</L>
<L>Þat þai wepe wiþ her eiȝen <MILESTONE N="3980"/></L>
<L>For þe sleȝster of her man</L>
<L>&amp; sore þe dede of king Ban,</L>
<L>&amp; Bohort al so, his broþer:</L>
<L>Þere no schuld go no noþer;</L>
<L>Adoun þai liȝt &amp; her hors girten, <MILESTONE N="3985"/></L>
<L>Wiþ outen stirop þer in stirten;</L>
<L><PB N="114" REF="111"/>
Euerich of hem nome in his hond</L>
<L>A launce boþe stef &amp; strong;</L>
<L>King Nanters, king Lot, king Karodas,</L>
<L>Þis men armed wiþ gret ras; <MILESTONE N="3990"/></L>
<L>King Ban þai hitten alle at ones,</L>
<L>Adoun þai þrewe him on þe stones;</L>
<L>King of þe hundred kniȝtes &amp; king Vrien, <MILESTONE N="224a." UNIT="f."/></L>
<L>King Bohort þai riden oȝen</L>
<L>&amp; hitten him boþe at a dent <MILESTONE N="3995"/></L>
<L>&amp; feld his stede, verrament;</L>
<L>Ac Ban vp stirt &amp; Bohort al so</L>
<L>&amp; wele hem wered o fot bo;</L>
<L>Þe oþer hem were about to dere,</L>
<L>Ac manliche þai gun hem were. <MILESTONE N="4000"/></L>
<L>King Arthour seiȝe doun king Ban,</L>
<L>Swiþe wo him was for þan;</L>
<L>His stede he smot þider anon,</L>
<L>A kniȝt, þat was about, king Ban to slon,</L>
<L>On þe helme he smot, for soþ, <MILESTONE N="4005"/></L>
<L>Þurch helme &amp; palet to þe toþ</L>
<L>&amp; pelt doun þat bodi dede</L>
<L>&amp; tok þat stede gode at nede.</L>
<L>King Ban þan þurch fine miȝt</L>
<L>On þat stede lepe, a pliȝt; <MILESTONE N="4010"/></L>
<L>Þo he þe stede was opon,</L>
<L>He ȝaue a nedel of his fon.</L>
<L>Anoþer king Arthour hitte,</L>
<L>Þe bodi to þe nauel he kitte</L>
<L>Fro þe scholder, y tel ȝou; <MILESTONE N="4015"/></L>
<L>It was a dint of gret vertu;</L>
<L>Arthour pelt adoun þat buke,</L>
<L>Þat hors he lad Bohort, þe douke;</L>
<L>Þo þai on hors seten boþe,</L>
<L>Þai were aschamed &amp; eke wroþ; <MILESTONE N="4020"/></L>
<L>So we finden on þe boke:</L>
<L>Who þat ani of hem oftoke,</L>
<L>Of liue no hadde þai no bote,</L>
<L>Ac to þe deþ went, god it wot.</L>
<L>What gette it, al to tellen here? <MILESTONE N="4025"/></L>
<L>Arthur &amp; Ban &amp; her fere</L>
<L><PB N="115" REF="112"/>
So michel pople toforn he<HI REND="italic">m</HI> slowe,</L>
<L>Þat her enemis hem wiþdrowe</L>
<L>&amp; gun to fle to on brigge,</L>
<L>Þat þai toforn dede ligge. <MILESTONE N="4030"/></L>
<L>Þer spac Morganor on hast,</L>
<L>King Vriens sone o bast,</L>
<L>—He was on of þe best kniȝt,</L>
<L>Þat miȝt held swerd in fiȝt— <NOTE PLACE="foot">4034) <HI REND="italic">danach folgende zwei verse:</HI> He was on of þe best kniȝt. Þat miȝt weld swerd in fiȝt <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>He seyd: "Sir, listneþ alle: <MILESTONE N="4035"/> <MILESTONE N="224b." UNIT="f."/></L>
<L>O our folk we moten calle</L>
<L>Bi on horn, þat y schal blawe,</L>
<L>Oþer þai worþ alle yslawe</L>
<L>&amp; destroied of our fon!"</L>
<L>Þe kinges seyd: "Þat is wele don!" <MILESTONE N="4040"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Morganor þo gan to blowe,</L>
<L>Þat folk so gun his horn knowe,</L>
<L>Swiftlich al þai gunnen flen</L>
<L>&amp; to þe kinges socour ten.</L>
<L>Þo þai comen to þe brigge, <MILESTONE N="4045"/></L>
<L>Ich on oþer gan to legge;</L>
<L>Ac, al so wolf þe schip gan driue,</L>
<L>Arthour smot hem after swiþe,</L>
<L>&amp; king Ban &amp; her men</L>
<L>Slouȝ of hem þousendes ten. <MILESTONE N="4050"/></L>
<L>Þer þai hadde mani slawe,</L>
<L>Ac Merlin gan hem wiþdrawe</L>
<L>&amp; seyd, oȝain wende þai schold,</L>
<L>Þe siluer to part &amp; þe gold</L>
<L>&amp; mani oþer riche þinges, <MILESTONE N="4055"/></L>
<L>Þat þer hadde left þe riche kinges.</L>
<L>Arthour þouȝt gode afin</L>
<L>Þe riche <HI REND="italic">con</HI>seyl of Merlin:</L>
<L>Þe oþer oway þai leten flen</L>
<L>&amp; gan oȝain wiþ his folk ten. <MILESTONE N="4060"/></L>
<L>Of gold, of siluer &amp; noblesse</L>
<L>Þai founden grete riches;</L>
<L><PB N="116" REF="113"/>
Arthour it ȝaf Bohort &amp; Ban</L>
<L>&amp; bad it part among her man;</L>
<L>So þai deden wiþ gret honour <MILESTONE N="4065"/></L>
<L>To hem &amp; to þe king Arthour.</L>
</LG>
<LG>
<L>After þat gentil parting</L>
<L>To Londen went Arthour, þe king,</L>
<L>&amp; king Bohort &amp; king Ban</L>
<L>&amp; alle her noble man; <MILESTONE N="4070"/></L>
<L>Fourten niȝt Arthour held fest</L>
<L>Swiþe noble &amp; swiþe onest. <NOTE PLACE="foot">4072) onest] <HI REND="italic">davor</HI> wiȝt, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Þo þe fest ydon was,</L>
<L>Merlin teld Arthour þat cas;</L>
<L>"Arthour," he seyd þis þinges, <MILESTONE N="4075"/></L>
<L>"No drede þe nomore of þis kinges;</L>
<L>Now þai han ymade it touȝ,</L>
<L>Sone hem worþ to don ynouȝ,</L>
<L>E<HI REND="italic">r</HI> þan com þe trinite. <MILESTONE N="224c." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">4079) E <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ich wald ȝiuen o cite, <MILESTONE N="4080"/></L>
<L>Wiþ þat þai hadde made acord</L>
<L>&amp; þat þou were made her lord,</L>
<L>For here is comand to þis lond</L>
<L>Gret hunger, &amp; here gong</L>
<L>Sex hundred Sarrazins, <MILESTONE N="4085"/></L>
<L>Forto awreke þe douke Angis;</L>
<L>Þis lond þai comen al about,</L>
<L>Of hem no þarf þe noþing dout;</L>
<L>Her schal com a bachelrie,</L>
<L>Of þe to haue cheualrie <MILESTONE N="4090"/></L>
<L>&amp; of þe to ben made kniȝt,</L>
<L>&amp; for þi lond þai wil fiȝt;</L>
<L>Þai schul don mani agrise,</L>
<L>Of hem þi los schal arise,</L>
<L>Þou schalt hem alle knowe wel <MILESTONE N="4095"/></L>
<L>&amp; of þe kinges wite eueridel. <NOTE PLACE="foot">4096 wite] <HI REND="italic">danach</HI> wel, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="117" REF="114"/>
Þai schullen hauen in her lond</L>
<L>Of wer to don ful her hond;</L>
<L>&amp; ich ȝou sigge, Bohort &amp; Ban,</L>
<L>Sendeþ hom al ȝour man, <MILESTONE N="4100"/> <NOTE PLACE="foot">4100) &amp; sendeþ <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝour lond to loke &amp; ouersen,</L>
<L>Bot it swiþe fewe ben.</L>
<L>Arthour schal alle his tounes</L>
<L>Astore wiþ flesche &amp; venisouns,</L>
<L>Wiþ corn &amp; mele &amp; men strong, <MILESTONE N="4105"/></L>
<L>Oȝain her fon to werre long;</L>
<L>&amp; þou, Arthour, me schalt abide</L>
<L>Bitven Inglond &amp; Carmelide</L>
<L>In þe toun of Brekenho,</L>
<L>Til ich me self þe com to!" <MILESTONE N="4110"/></L>
<L>Þis was do, wiþ outen doute:</L>
<L>Arthour his tounes stored aboute <NOTE PLACE="foot">4112) his] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ corn, mele, flesche &amp; fische <NOTE PLACE="foot">4113) <HI REND="italic">Der hs. zufolge wäre diese zeile einzurücken.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; wiþ men strong, ywis.</L>
<L>Þe douke þo, wiþ outen fable, <MILESTONE N="4115"/></L>
<L>Of Cardoil hadde ben <HI REND="italic">con</HI>stable;</L>
<L>Of Londen, bi Merlines rade,</L>
<L>He was þo <HI REND="italic">con</HI>stable ymade.</L>
</LG>
<LG>
<L>Leonce he sent hom of Paerne,</L>
<L>Ban &amp; Bohort swiþe ȝerne <MILESTONE N="4120"/> <NOTE PLACE="foot">4120) <HI REND="italic">Desgl.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; þe douke al so Pharien</L>
<L>&amp; þe baroun Gracien,</L>
<L>Wiþ her ost þe lond to loke, <MILESTONE N="224d." UNIT="f."/></L>
<L>So we finden on þe boke.</L>
<L>King Arthour, Bohort &amp; Ban <MILESTONE N="4125"/></L>
<L>Wele wiþ sex score of her man</L>
<L>Went hem to Brekenho,</L>
<L>So Merlin hem seyd to,</L>
<L>Bitven Inglond &amp; Carmelide,</L>
<L>Merlines com forto abide, <MILESTONE N="4130"/></L>
<L>Þat þo fro hem was ywent,</L>
<L>Þai nist whider, verrament.</L>
<L><PB N="118" REF="115"/>
Þo þai hadde þere a while abiden,</L>
<L>On a day out þai riden</L>
<L>&amp; seiȝe com bi on lowe <MILESTONE N="4135"/></L>
<L>An eld cherl wiþ aruwe &amp; bowe; <NOTE PLACE="foot">4136) Aneld <HI REND="italic">ms.</HI> bowe] b <HI REND="italic">corr. aus</HI> d.</NOTE></L>
<L>Þe cherl bent his bowe sone</L>
<L>&amp; smot a doke mididone,</L>
<L>&amp; wiþ a bolt afterward</L>
<L>Anon he hitt a maulard. <MILESTONE N="4140"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þis foules he nam þo,</L>
<L>Oȝain þe king he gan go;</L>
<L>Arthour him asked, as y ȝou telle,</L>
<L>Ȝif he wold þo foules selle.</L>
<L>Þis old man seyd, par ma fay, <MILESTONE N="4145"/></L>
<L>He wold hem ȝiue for monay;</L>
<L>Þe king him axed, so most he liue,</L>
<L>Hou he wold þe foules ȝiue;</L>
<L>Þeld man seyd: "Sir king,</L>
<L>Nouȝt þou schust make hucking, <MILESTONE N="4150"/></L>
<L>Ac þou schust hote hem bere forþ</L>
<L>&amp; tviis ȝiue me þe worþ,</L>
<L>Fo<HI REND="italic">r</HI> ich þe wold soner ȝiue <NOTE PLACE="foot">4153) Fo <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þis to foules, so mot y liue,</L>
<L>Þan þou a pani of þi gold, <MILESTONE N="4155"/></L>
<L>Þat liþ bidoluen depe in mold!"</L>
<L>Wiþ þis word, þe foules to,</L>
<L>Sir Kay he tok hem bo.</L>
</LG>
<LG>
<L>To þat eld seyd Arthour:</L>
<L>"Who teld þe of mi tresour?" <MILESTONE N="4160"/></L>
<L>"Certes," he seyd, "þe clerk Merlin,</L>
<L>For swiþe late y spac wiþ him!"</L>
<L>Þe king nold him leue nouȝt,</L>
<L>Þeld man seyd, him no rouȝt,</L>
<L>"For, king," he seyd, "þou hast of me, <MILESTONE N="4165"/></L>
<L>&amp; y no haue nouȝt of þe!"</L>
<L>Bretel &amp; Vlfin him vnderstode <MILESTONE N="225a." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; seyd anon wiþ milde mode:</L>
<L><PB N="119" REF="116"/>
"Sir, god þe ȝeld þis foules to:</L>
<L>Ȝiftes þou hast him ȝeuen mo, <MILESTONE N="4170"/></L>
<L>&amp; ȝete þou schalt wiþ godes miȝt</L>
<L>Mo presantes &amp; ȝiftes hi<HI REND="italic">m</HI> diȝt!"</L>
<L>Þer þai wisten bi Vlfin,</L>
<L>Þat þis eld was Merlin.</L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin him schewed to king Arthour, <MILESTONE N="4175"/></L>
<L>&amp; he him kist wiþ gret honour,</L>
<L>&amp; Bohort &amp; Ban &amp; oþer swiþe</L>
<L>Of his come weren bliþe.</L>
<L>A damisel of gret valour</L>
<L>Was þo comen to king Arthour, <MILESTONE N="4180"/></L>
<L>To knowe hi<HI REND="italic">m</HI> lord &amp; don omage,</L>
<L>Þat sche no hadde afterward damage;</L>
<L>&amp; alle hir kniȝtes deden al so,</L>
<L>Þat wiþ hir were comen þo;</L>
<L>Liȝanor þat may was hot, <MILESTONE N="4185"/></L>
<L>Erl Siweinis douhter, god it wot.</L>
<L>Þo Arthour hir hadde yseiȝe,</L>
<L>Bi hir he wald haue yleiȝe;</L>
<L>So he dede þurch Merlin,</L>
<L>A child he biȝat hir in, <MILESTONE N="4190"/></L>
<L>Þat wex seþþen of gret mounde</L>
<L>&amp; kniȝt of þe table rounde.</L>
<L>Þere þai soiournud euerichon,</L>
<L>Til þat lenten were half agon.</L>
</LG>
<LG>
<L>Lete we hem þer stille be <MILESTONE N="4195"/></L>
<L>&amp; of þe kinges telle we,</L>
<L>.xi., þat flowen are,</L>
<L>Hou þai bicomen &amp; whare.</L>
</LG>
<LG>
<L>In time of winter alange it is:</L>
<L>Þe foules lesen her blis, <MILESTONE N="4200"/></L>
<L>Þe leues fallen of þe tre,</L>
<L>Rein alangeþ þe cuntre;</L>
<L>Maidens leseþ here hewe,</L>
<L>Ac euer hye louieþ, þat be trewe.</L>
<L><PB N="120" REF="117"/>
Þe kinges, þat descomfit ware, <MILESTONE N="4205"/></L>
<L>Al day &amp; al niȝt hadde yfare</L>
<L>On hors, armed, wiþ gret hete,</L>
<L>Wiþ outen drink, wiþ outen mete,</L>
<L>Til þai com to Norhant,</L>
<L>A fair cite of gode warau<HI REND="italic">n</HI>t. <MILESTONE N="4210"/></L>
<L>Norham was þat time, y wene, <MILESTONE N="225b." UNIT="f."/></L>
<L>A prout cite &amp; strong &amp; kene;</L>
<L>Ich ȝou telle at on word:</L>
<L>King Vriens was þ<HI REND="italic">er</HI>of lord.</L>
<L>Þis kinges alle þider comen ware <MILESTONE N="4215"/></L>
<L>&amp; hadden sorwe &amp; gret care, <NOTE PLACE="foot">4216) care] a <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>For her kniȝtes were so yslawe</L>
<L>&amp; her kin brouȝt o liue dawe;</L>
<L>Swiche diol þai hadden dayes to,</L>
<L>Nold þai mete to mirþe do. <MILESTONE N="4220"/></L>
<L>Vp him stirt Bandamagu,</L>
<L>A kniȝt of gret vertu,</L>
<L>&amp; seyd: "Kinges, leteþ ben:</L>
<L>Ȝour diole is rewþe for to sen;</L>
<L>Ȝe habbeþ frendes fer &amp; wide, <MILESTONE N="4225"/></L>
<L>To hem ȝe schulleþ nouþe ride</L>
<L>&amp; ȝour diol to hem speke,</L>
<L>Þurch whom ȝe worþ awreke!"</L>
<L>Þurch his speche comfort þai nome,</L>
<L>Þe þridde day &amp; to gider come, <MILESTONE N="4230"/></L>
<L>&amp; euerich oþer ȝaue swiche solas,</L>
<L>So þai miȝten in þas cas;</L>
<L>Þat day þai maden hem at aise,</L>
<L>To bed aniȝt þai ȝeden in paise.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe ferþ day euerich aros, <MILESTONE N="4235"/></L>
<L>&amp; sone days hem agros,</L>
<L>For to hem com a messanger</L>
<L>&amp; gret hem wiþ rewelich chere</L>
<L>&amp; seyd, in to Cornnewaile</L>
<L>Sarrazins were comen, saunfaile, <MILESTONE N="4240"/></L>
<L><PB N="121" REF="118"/>
&amp; hadde neiȝe strued al þat lond</L>
<L>Wiþ wilde fere &amp; wiþ brond</L>
<L>&amp; þe lond of Dorkaine also</L>
<L>Ystroied &amp; don michel wo;</L>
<L>Nambires þai hadde bilay <MILESTONE N="4245"/></L>
<L>&amp; destrued al þe cuntray</L>
<L>Boþe wiþ fer &amp; wiþ sword;</L>
<L>Spard þai noiþer knaue no lord.</L>
<L>Þer was so michel pople of hem,</L>
<L>Þat tellen hem no miȝt men. <MILESTONE N="4250"/></L>
<L>Þo þe kinges yherd þis,</L>
<L>In her hertes nas no blis;</L>
<L>Al her flesche bigan to quake.</L>
<L>So þe feuer hem had ytake;</L>
<L>Ich of hem seyd: 'allas!' <MILESTONE N="4255"/> <MILESTONE N="225c." UNIT="f."/></L>
<L>Þat ani of hem ybore was.</L>
<L>Þe wailing, þat þai made,</L>
<L>To day no miȝt ich ful rade,</L>
<L>Ac swiche sorwe made, a pliȝt,</L>
<L>Ich of hem fourtenniȝt, <MILESTONE N="4260"/></L>
<L>Þat litel mete com hem among,</L>
<L>Bot waileway &amp; wepeing strong.</L>
<L>At þe fourtenniȝtes ende</L>
<L>King Brangore wiȝt &amp; hende</L>
<L>Com him forþ in to þe halle <MILESTONE N="4265"/></L>
<L>&amp; ofsent his feren alle;</L>
<L>To hem alle þan spak Brangori:</L>
<L>"Yblisced be þe king of glorie</L>
<L>Of his grace &amp; of his sending!</L>
<L>What helpeþ ous swiche morning? <MILESTONE N="4270"/></L>
<L>Fond we ous to bistere</L>
<L>&amp; our lond su<HI REND="italic">m</HI> del to were:</L>
<L>We no haue pouer Arthour oȝen</L>
<L>For king Bohort &amp; king Ban</L>
<L>No for Merlin, þe gode clerk, <MILESTONE N="4275"/></L>
<L>Þat can so michel schandliche werk;</L>
<L>We no haue deserued, of Arthour</L>
<L>To haue nonskinnes socour,</L>
<L>To helpen ous oȝain Angys kende.</L>
<L>Þat þenkeþ ous forto schende, <MILESTONE N="4280"/></L>
<L><PB N="122" REF="119"/>
&amp; we haue ylorn our miȝt,</L>
<L>Nouȝt wiþ wrong, ac al wiþ riȝt,</L>
<L>Þat wold haue our lord kende</L>
<L>Yslawe þurch lore of þe fende.</L>
</LG>
<LG>
<L>Of king Leodegan help worþ ous non, <MILESTONE N="4285"/></L>
<L>For of Yrlond þe king Rion</L>
<L>Him haþ awerred to ȝer &amp; more</L>
<L>Wiþ tventi kinges, bi godes ore,</L>
<L>No of king Pelles of Listonei</L>
<L>No worþ ous help, par ma fay, <MILESTONE N="4290"/></L>
<L>For þe ward of Pelleore,</L>
<L>His broþer, liþ sike &amp; sore</L>
<L>&amp; schel be seke, fort þe meruaile</L>
<L>Of þe greal be don, saunfaile, <NOTE PLACE="foot">4294) saunsaile(!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>No forþer of þe king Alain <MILESTONE N="4295"/></L>
<L>No worþ ous noiþer help no main,</L>
<L>For he liþ sike &amp; sike schal ben</L>
<L>For þe best kniȝt of stren:</L>
<L>Y haue seyd, wherfore it is, <MILESTONE N="225d." UNIT="f."/></L>
<L>Þat he bicom sike, ywis— <MILESTONE N="4300"/></L>
<L>No of þe king of þe Marais</L>
<L>Nor Maga of Sorailes</L>
<L>No may þer com help to ous,</L>
<L>For him awerreþ Galaous,</L>
<L>No of þe king Bremeins <MILESTONE N="4305"/></L>
<L>No of þe king Adameins</L>
<L>No of þe king Clamadas</L>
<L>No may <HI REND="italic">ous</HI> com no solas, <NOTE PLACE="foot">4308) <HI REND="italic">ous]</HI> hem <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>For alle hem werreþ Galeus,</L>
<L>Þe riche king so vertouous. <MILESTONE N="4310"/></L>
<L>Lokeþ now, hou we may spede,</L>
<L>For we habbeþ wel gret nede!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo bispac Cradelman,</L>
<L>King of Norþ-Wales, a wise man:</L>
<L>"Þe best <HI REND="italic">con</HI>seil, þat y can: <MILESTONE N="4315"/></L>
<L>Part we alle our man,</L>
<L><PB N="123" REF="120"/>
&amp; hire we alle þo,</L>
<L>Þat we wiþ catel may ago,</L>
<L>&amp; ich man wende to his cite.</L>
<L>Þat we wene strangest be, <MILESTONE N="4320"/></L>
<L>&amp; kepe we þe strait wais</L>
<L>Ouer alle in þe cuntrays</L>
<L>&amp; robben hem her sustenaunce</L>
<L>Wiþ skec, &amp; don hem combrau<HI REND="italic">n</HI>ce</L>
<L>&amp; waiten hem al þe qued, <MILESTONE N="4325"/></L>
<L>Þat we mowe, bi mi red!"</L>
<L>Þo bispac sir Lot, þe king:</L>
<L>"Gode ware al þis <HI REND="italic">con</HI>seiling,</L>
<L>Ac ich wot, when Arthour seþ,</L>
<L>Þat we of þe payens awerred beþ, <MILESTONE N="4330"/></L>
<L>Anoþer half he wil ous anoie</L>
<L>&amp; wiþ schond ous destroie!"</L>
<L>Þe king of þe hundred kniȝt</L>
<L>Seyd: "Drede ȝou nouȝt, y ȝou pliȝt:</L>
<L>Arthour wiþ Bohort &amp; Ban <MILESTONE N="4335"/></L>
<L>Beþ toward Leodegan</L>
<L>&amp; help hi<HI REND="italic">m</HI> oȝain Rion</L>
<L>&amp; hem warnisen euerichon</L>
<L>Boþe cite &amp; castel</L>
<L>Wiþ mete &amp; men swiþe wel, <MILESTONE N="4340"/></L>
<L>Þat hem no stondeþ no doute</L>
<L>Of þe payens no of her route;</L>
<L>Of him no haueþ no<HI REND="italic">n</HI> drede, <MILESTONE N="226a." UNIT="f."/></L>
<L>For it is soþe, þat ich ȝou sede;</L>
<L>Mi <HI REND="italic">con</HI>seyl is, ȝe don anon, <MILESTONE N="4345"/></L>
<L>So þou seydest, king Cradelman!"</L>
<L>Þis <HI REND="italic">con</HI>seyl þai deden þo</L>
<L>&amp; senten after mani mo,</L>
<L>Kniȝtes, swaines, man, þat wold <NOTE PLACE="foot">4349) swaines] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Winnen siluer oþer gold, <MILESTONE N="4350"/></L>
<L>For to loke, wiþ outen asoine,</L>
<L>Al þe marches of Galoine</L>
<L>&amp; of Cornwaile þe pleines</L>
<L>&amp; eke þe place of Dorkains</L>
<L><PB N="124" REF="121"/>
&amp; of Gorre al so, ich say, <MILESTONE N="4355"/></L>
<L>&amp; eke þe entres of Galeway.</L>
<L>Alder first Yder, þe king,</L>
<L>Þre þousand hadde of bileueing,</L>
<L>Þat yslawe no were nouȝt, <NOTE PLACE="foot">4359) were] <HI REND="italic">danach</HI> no were <HI REND="italic">unr., ms.</HI></NOTE></L>
<L>Oȝaines Arthour þan þai fouȝt, <MILESTONE N="4360"/></L>
<L>&amp; .viii. þousand of purchas</L>
<L>He hadde al so, bi godes gras,</L>
<L>&amp; to þis strong cite Nante,</L>
<L>Wiþ alle þis men he wante,</L>
<L>&amp; ȝete he hadde þousandes þre <MILESTONE N="4365"/></L>
<L>Of þe cite, bi mi leute.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þis Ider loked wele þe wayes</L>
<L>Wiþ his folk in þat cuntreys,</L>
<L>&amp; payens he ouercam</L>
<L>Oft &amp; her mete binam <MILESTONE N="4370"/></L>
<L>&amp; so wele in armes dede,</L>
<L>Þat men h<HI REND="italic">i</HI>m blisced in eu<HI REND="italic">er</HI>i stede. <NOTE PLACE="foot">4372) him] hem <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>King Nanters, þe wiȝt man,</L>
<L>So went forþ in to Hussidan,</L>
<L>His owhen cite, þat was of priis, <MILESTONE N="4375"/></L>
<L>Wiþ þre þousand, him bileued, ywis,</L>
<L>In þe bataile, þer he was,</L>
<L>Wiþ seuen þousand of purchas,</L>
<L>&amp; fif þousand in toun he fond,</L>
<L>Orped men &amp; gode of hond. <MILESTONE N="4380"/></L>
<L>Þis loked wele þe paþes</L>
<L>&amp; þe paiens oft deden scaþes,</L>
<L>Boþe o lif &amp; eke tresour</L>
<L>Þai dede þe paiens misaue<HI REND="italic">n</HI>tour.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Lot went to Dorkaine <MILESTONE N="4385"/></L>
<L>Wiþ þre þousand bileued wiþ paine,</L>
<L>Þer he was at þe bataile, <MILESTONE N="226b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; wiþ fiue þousand of purchas, sau<HI REND="italic">n</HI>faile,</L>
<L><PB N="125" REF="122"/>
&amp; four þousand he fond i<HI REND="italic">n</HI> his toun,</L>
<L>Wiȝt men &amp; of grete renoun; <MILESTONE N="4390"/></L>
<L>&amp; ȝete for his wiȝt pruesse</L>
<L>&amp; hendeschip &amp; largesse</L>
<L>Þre þousand after him come,</L>
<L>Gode bataile forto done.</L>
</LG>
<LG>
<L>.viii. þousand þo hadde Lot, <MILESTONE N="4395"/></L>
<L>Þat wele hi<HI REND="italic">m</HI> holpe, god it wot,</L>
<L>Þe waies &amp; þe paþes ȝeme</L>
<L>&amp; of þe Sarrains h<HI REND="italic">e</HI>m reme, <NOTE PLACE="foot">4398) him <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; often deden hem gret greuau<HI REND="italic">n</HI>ce</L>
<L>&amp; robbed hem her sustenaunce. <MILESTONE N="4400"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þo went king Clarion</L>
<L>To Norþ-Humberlond anon,</L>
<L>To his cite, þat hete Arlende,</L>
<L>Wiþ þre þousand, þat were hende,</L>
<L>Þat hi<HI REND="italic">m</HI> bileued at þat fiȝt <MILESTONE N="4405"/></L>
<L>Oȝain Arthour, þe gode kniȝt.</L>
<L>.viii. þousand he hadde of purchas,</L>
<L>Þat wele deden in eueri plas; <NOTE PLACE="foot">4408) Arlende] a <HI REND="italic">sehr verloschen.</HI></NOTE></L>
<L>Þe wayes þai deden wele awayt</L>
<L>&amp; þe paþes, þat were strait, <MILESTONE N="4410"/></L>
<L>&amp; oft deden þe Sarrazins</L>
<L>Grete schame &amp; grete pines.</L>
</LG>
<LG>
<L>After went anon riȝtes,</L>
<L>Þe king of þe hundred kniȝtes,</L>
<L>Aguigines was his name, <MILESTONE N="4415"/></L>
<L>He was a kniȝt of gret fame;</L>
<L>He went him to Malaot,</L>
<L>A riche cite, god it wot;</L>
<L>Þe cite on leuedis was</L>
<L>&amp; stode in a wel gret pas, <MILESTONE N="4420"/></L>
<L>Where þe Sarrazins com &amp; ride;</L>
<L>Þre þousand he brouȝt hi<HI REND="italic">m</HI> mide,</L>
<L>Ascaped from deþes hond,</L>
<L>Þat leuedi marched on his lond;</L>
<L><PB N="126" REF="123"/>
Þer fore sche com to his socour <MILESTONE N="4425"/></L>
<L>&amp; fond kniȝtes of grete valour,</L>
<L>Ynouȝ to loken her lond,</L>
<L>&amp; so þai deden wiþ miȝti hond.</L>
<L>After went Cradelman,</L>
<L>To Norþ-Wales þat he cam <MILESTONE N="4430"/></L>
<L>Wiþ þre þousand of his kniȝtes, <MILESTONE N="226c." UNIT="f."/></L>
<L>Þat were ascaped fram þe fiȝtes;</L>
<L>He purchast seuen þousinde,</L>
<L>So ich in þe boke yfinde;</L>
<L>Four þousand he fond at hom, <MILESTONE N="4435"/></L>
<L>Þat were bliþe of his com,</L>
<L>For vnneþe fram hem fiue mile</L>
<L>Woned a wiche, hete Carmile;</L>
<L>Hir broþer hiȝt Hardogabran,</L>
<L>A swiþe riche soudan; <MILESTONE N="4440"/></L>
<L>Of wichecraft &amp; vilain<HI REND="italic">i</HI>e <NOTE PLACE="foot">4441) vileine <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; eke of nigrama<HI REND="italic">n</HI>c<HI REND="italic">i</HI>e <NOTE PLACE="foot">4442) nigramace <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Of þis warld sche couþe mast,</L>
<L>Wiþ outen Arthours sone a bast;</L>
<L>Morgein, for soþe, was hir name, <MILESTONE N="4445"/></L>
<L>&amp; woned wiþ outen Niniame,</L>
<L>Þat wiþ hir queint gin</L>
<L>Bigiled þe gode clerk Merlin.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þis Carmile in þat cuntray</L>
<L>Hadde a castel of gret noblay; <MILESTONE N="4450"/></L>
<L>Of þat castel hadde socour</L>
<L>Þe Sarrazins &amp; gret recour,</L>
<L>Whar þurch þe king Cradelman</L>
<L>Was soure carked &amp; alle his man;</L>
<L>Ac swiþe wele, noþelas, <MILESTONE N="4455"/></L>
<L>Þe marche he loked &amp; eke þe pas;</L>
<L>Ac Carmile, par ma fay,</L>
<L>Bi Merlines liif day</L>
<L>No miȝt do wiþ hir wicheing</L>
<L>In Inglond non anoiing. <MILESTONE N="4460"/></L>
</LG>
<LG>
<PB N="127" REF="124"/>
<L>King Brangore þo went forþ</L>
<L>To Estrangore, wel fer bi norþ,</L>
<L>&amp; woned þat wiche bi side:</L>
<L>Þe more noiȝe him gan bitide;</L>
<L>Þre þousinde wiþ him he nam, <MILESTONE N="4465"/></L>
<L>Þe sleiȝt þat were ascaped fram;</L>
<L>Sex þousinde he hadde of purchas</L>
<L>&amp; fiue, of his cite þat was,</L>
<L>Þat loked þe cuntray</L>
<L>&amp; often dede þe panimes tray. <MILESTONE N="4470"/></L>
<L>Þis Brangores of valour</L>
<L>Ludranef dou<HI REND="italic">h</HI>ter þemp<HI REND="italic">er</HI>our <NOTE PLACE="foot">4472) douster <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Bi þat time hadde yspoused,</L>
<L>A leuedi gent &amp; preciouse;</L>
<L>Ac þe king of Hungri &amp; of Blaske <MILESTONE N="4475"/> <MILESTONE N="226d." UNIT="f."/></L>
<L>Hir hadde first to wiue ytake;</L>
<L>Bi hir form husbounde</L>
<L>Sche hadde a child of gret mounde,</L>
<L>Þat was yhoten Sagremor,</L>
<L>In ward wiþ þemp<HI REND="italic">er</HI>our; <MILESTONE N="4480"/></L>
<L>Þat was air of þemp<HI REND="italic">e</HI>r<HI REND="italic">ie</HI> <NOTE PLACE="foot">4481) þempire <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; of Blaske &amp; of Hungrie.</L>
<L>Ȝe schul here afterward, hou Segremor</L>
<L>Com to kniȝt of king Arthour,</L>
<L>Where þurch þemp<HI REND="italic">er</HI>our, sikerliche, <MILESTONE N="4485"/></L>
<L>Him hadde ygraiþed richeliche</L>
<L>&amp; hadde him sent to Costentinenoble,</L>
<L>To Inglond ward wiþ mani noble.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ȝete went forþ king Carodas,</L>
<L>Þat of þe rounde table was, <MILESTONE N="4490"/></L>
<L>To Galence, his cite,</L>
<L>A cite riche of gret plente;</L>
<L>Wiþ him he hadde þre <HI REND="italic">þ</HI>o<HI REND="italic">us</HI>and kniȝt, <NOTE PLACE="foot">4493) sonand <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat were ascaped fram þat fiȝt,</L>
<L>&amp; þer he fond foure þousinde <MILESTONE N="4495"/></L>
<L>Noble kniȝtes, so ich finde,</L>
<L>&amp; seuen þousand of gret powers</L>
<L>He purchasced, on heiȝe destrers,</L>
<L><PB N="128" REF="125"/>
Þat wiþ swerd &amp; launce &amp; kniif</L>
<L>Binomen mani painems her liif <MILESTONE N="4500"/></L>
<L>&amp; wiþ skekes &amp; wiþ fiȝt</L>
<L>Þe wayes loked wele, a pliȝt.</L>
<L>Þer after þe king Anguisau<HI REND="italic">n</HI>t</L>
<L>Went to Coranges in Scotland</L>
<L>Wiþ fiue þou<HI REND="italic">s</HI>and gode kniȝtes <MILESTONE N="4505"/> <NOTE PLACE="foot">4505) þouand <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Alle ascaped fram þe fiȝtes;</L>
<L>Of purchas he hadde þousendes ten,</L>
<L>Swiþe wele fiȝtand men,</L>
<L>Wiþ outen mani, þat he fond</L>
<L>In his cite &amp; in his lond. <MILESTONE N="4510"/></L>
<L>He nas bot tventi mile way</L>
<L>Fram Nambire, þat was bilay</L>
<L>Of mani þousand Sarrain,</L>
<L>Where of he hadde mister fin,</L>
<L>To fele kniȝtes, him to helpe, <MILESTONE N="4515"/> <NOTE PLACE="foot">4515) him] <HI REND="italic">der letzte</HI> m-<HI REND="italic">strich später zugef.</HI></NOTE></L>
<L>To fiȝt oȝain þe Sarrazin welpe;</L>
<L>So þai deden wiþ chere bliþe</L>
<L>Swiþe oft &amp; mani siþe,</L>
<L>On hem schoten bi wayes &amp; paþes <MILESTONE N="227a." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; dede þe Sarr<HI REND="italic">a</HI>ins gret scaþes. <MILESTONE N="4520"/> <NOTE PLACE="foot">4520) sarrins <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þo went Eustas to Arundel</L>
<L>Wiþ þre þousand armed wel,</L>
<L>Þat were ascaped fram þe batayle,</L>
<L>Wiþ seuen þousand, sanfaile,</L>
<L>Þat wele loked paþ &amp; way <MILESTONE N="4525"/></L>
<L>Ouer al in þat cu<HI REND="italic">n</HI>tray. <NOTE PLACE="foot">4526) cumtray <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>King Vriens bileued stille</L>
<L>In Norham, sori &amp; eke ille</L>
<L>For depart of his felawes</L>
<L>&amp; for her men, þat weren yslawe; <MILESTONE N="4530"/></L>
<L>He hadde in alle þousandes ten,</L>
<L>Boþe wiȝt &amp; hardy men,</L>
<L>Þat anoied bi al her miȝt</L>
<L>Þe Sarrazins bi day &amp; niȝt.</L>
</LG>
<LG>
<PB N="129" REF="126"/>
<L>Now ȝe schul vnderstond: <MILESTONE N="4535"/></L>
<L>Fif ȝer þis last in Inglond,</L>
<L>Þat no corn no was ysowe,</L>
<L>Noiþer on doun no on lowe.</L>
<L>Alle þis ich ȝeres fiue</L>
<L>Þis kinges þus ladde her liue <MILESTONE N="4540"/></L>
<L>Wiþ þat þai miȝt reue &amp; robbe</L>
<L>Of Sarrazins wiþ swerd &amp; clobbe;</L>
<L>Þe lowe folk in þe cuntray</L>
<L>Were yslawe for nouȝt al day,</L>
<L>&amp; alle yslawe hadde yben, <MILESTONE N="4545"/></L>
<L>No hadde sir Wawain to hem sen;</L>
<L>Þat was þo a bacheler,</L>
<L>Jolif &amp; of strong power.</L>
<L>Ac ar ich ȝou more þing</L>
<L>Of paiems telle oþer king, <MILESTONE N="4550"/> <NOTE PLACE="foot">4550) tellen <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Of Nanters sones &amp; of his feren</L>
<L>Noble þing ȝe schullen yheren;</L>
<L>His sone was hoten Galathin.</L>
</LG>
<LG>
<L>Now listneþ wele for loue min <NOTE PLACE="foot">4554) <HI REND="italic">Das abschnittszeichen stcht, statt hier, bei v.</HI> 4555.</NOTE></L>
<L>Of Ygerne, þat ich er of spake, <MILESTONE N="4555"/></L>
<L>Hou Hoel hir hadde spoused to make;</L>
<L>On hir he biȝat Blasine gent,</L>
<L>&amp; so he dede Belisent.</L>
<L>King Nanters hadde spoused Blasine</L>
<L>&amp; Lot Belisent fair &amp; dine. <MILESTONE N="4560"/></L>
<L>Y wil wele, þat ȝe it wite:</L>
<L>Nanters in Blasine hadde biȝete</L>
<L>A fair ȝong man, Galathin, <MILESTONE N="227b." UNIT="f."/></L>
<L>Wiȝt, hende &amp; gentil afin.</L>
<L>Lot biȝat in Belisent <MILESTONE N="4565"/></L>
<L>Four sones swiþe gent,</L>
<L>Gveheres &amp; eke Wawain,</L>
<L>Gaheriet &amp; Agreuein.</L>
</LG>
<LG>
<PB N="130" REF="127"/>
<L>Galathin in þis time</L>
<L>Com to his moder Blasine <MILESTONE N="4570"/> <NOTE PLACE="foot">4570) Blasine] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; asked, ȝif it were soþ,</L>
<L>Þat men seyd souþe &amp; norþ:</L>
<L>"Ȝif mi nem be king Arthour,</L>
<L>Telle me, dame, paramour!"</L>
<L>Blasine þo bigan to wepe <MILESTONE N="4575"/></L>
<L>&amp; seyd: "Sone, so god me kepe,</L>
<L>Mi broþer king Arthour is,</L>
<L>In on wombe we weren, ywis; <NOTE PLACE="foot">4578) wombe] b <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Bot he is Vterpendragons stren,</L>
<L>Þer fore þi fader hi<HI REND="italic">m</HI> wold slen, <MILESTONE N="4580"/></L>
<L>&amp; nere þi fader was slawe i<HI REND="italic">n</HI> fiȝt,</L>
<L>Nouȝt wiþ wrong, bot al wiþ riȝt."</L>
<L>Þer sche him teld anon</L>
<L>Arthours biȝete of Vterpendragon</L>
<L>&amp; alle þe destaunce, whi &amp; whar fore <MILESTONE N="4585"/></L>
<L>Arthours deþ þai hadden yswore,</L>
<L>&amp; seyd: "Sone, were þou wiis,</L>
<L>Or so þou þe heldest of priis,</L>
<L>Þou scholdest bi day &amp; bi niȝt</L>
<L>Wiþ queyntise &amp; al þi miȝt <MILESTONE N="4590"/></L>
<L>Fond, for to maken acord</L>
<L>Bitven Arthour &amp; þi lord!"</L>
<L>Galathin swore wiþ wordes bold,</L>
<L>He nold neuer oȝain <HI REND="italic">hold,</HI> <NOTE PLACE="foot">4594) hold] <HI REND="italic">om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; seyd, he wold of him afong <MILESTONE N="4595"/></L>
<L>Helme &amp; swerd &amp; launce strong</L>
<L>&amp; of him be dubbed kniȝt</L>
<L>&amp; wiþ him be in pays &amp; fiȝt.</L>
<L>A messanger he sent anon</L>
<L>&amp; badde him, swiþe to Wawain gon <MILESTONE N="4600"/></L>
<L>&amp; sigge him wiþ wordes bonaire,</L>
<L>He com to þe newe faire</L>
<L>Of Brocklond, to speke hi<HI REND="italic">m</HI> wiþ</L>
<L>Mani word of loue &amp; griþ.</L>
<L>Þis erand bar þe messanger; <MILESTONE N="4605"/></L>
<L>Wawain answerd wiþ glad chere,</L>
<L><PB N="131" REF="128"/>
Þat, ȝif he hadde liif of ma<HI REND="italic">n</HI>ne, <MILESTONE N="227c." UNIT="f."/></L>
<L>He wold speke wiþ him þanne.</L>
<L>In time, þat þis sond cam,</L>
<L>Gawinet fram hunting nam; <MILESTONE N="4610"/></L>
<L>Þre grehoundes he ledde on hond</L>
<L>&amp; þre raches in on bond.</L>
</LG>
<LG>
<L>His moder biheld hi<HI REND="italic">m</HI> &amp; wepe sore</L>
<L>&amp; seyd: "Sone, now þi nore,</L>
<L>Þou lest þi time wiþ vnriȝt, <MILESTONE N="4615"/></L>
<L>Þou hast age to ben kniȝt;</L>
<L>Þou schust leten þi folye,</L>
<L>Þi rage &amp; þi ribaudye;</L>
<L>Þenke on þi nem Arthour,</L>
<L>Kniȝt þat is of mest valour, <MILESTONE N="4620"/></L>
<L>&amp; fond, to make gode acord</L>
<L>Bitven him &amp; Lot, þi lord!"</L>
<L>Þer sche told him bifore,</L>
<L>Hou Arthour was biȝeten &amp; bore.</L>
<L>His brether<HI REND="italic">e</HI> seyd, he hadde wrong, <MILESTONE N="4625"/></L>
<L>For it was al on him ylong,</L>
<L>Þat þai her<HI REND="italic">e</HI> time lorn so,</L>
<L>&amp; bot he wald wiþ hem go,</L>
<L>Þai wolden fare to king Arthour</L>
<L>&amp; him seruen wiþ honour. <MILESTONE N="4630"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þo bispac him child Wawain,</L>
<L>Whom Crist ȝaf boþe miȝt &amp; main:</L>
<L>"Swete dame &amp; breþern þre,</L>
<L>Wiþ gret wrong ȝe blamen me: <NOTE PLACE="foot">4634) wrong] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Seþþen ich euer born was, <MILESTONE N="4635"/></L>
<L>Nist y neuer are þis cas,</L>
<L>Ac, seþþen þus fer comen it is,</L>
<L>Y bihote þe king of blis,</L>
<L>No schal y neuer armes afong,</L>
<L>Bot of king Arthours hond!" <MILESTONE N="4640"/></L>
<L>His þre breþer on hast <NOTE PLACE="foot">4641) breþer] <HI REND="italic">danach</HI> þer, <HI REND="italic">unr., ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þer biheten anon þat hast.</L>
</LG>
<LG>
<PB N="132" REF="129"/>
<L>Þo bispac Wawain curteys:</L>
<L>"Madame, purvaieþ ous harnais,</L>
<L>&amp; we nil neuer blinne, <MILESTONE N="4645"/></L>
<L>What we may þe acord winne!"</L>
<L>"Sone," sche seyd, "sikerliche,</L>
<L>"Ȝe schullen haue neweliche</L>
<L>Hors &amp; armes &amp; alle þing,</L>
<L>Þat bihoueþ to ȝour dubbeing!" <MILESTONE N="4650"/></L>
<L>Þer after sone, bi godes sond, <MILESTONE N="227d." UNIT="f."/></L>
<L>Galathin went to Brocklond;</L>
<L>Oȝain him com Wawain, þe fre,</L>
<L>Wiþ his gentil breþer þre,</L>
<L>&amp; in her to gider coming <MILESTONE N="4655"/></L>
<L>Þai maden ioie &amp; gret kisseing.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo seyd Wawain to Galathin:</L>
<L>"Certes, gentil nevou min,</L>
<L>No hadde it be for loue þine,</L>
<L>Ich &amp; al breþer mine <MILESTONE N="4660"/></L>
<L>Were ywent to our em Arthour,</L>
<L>To seruen him &amp; make amour</L>
<L>Our fader &amp; him bitven,</L>
<L>Þurch help of heuen quen!"</L>
</LG>
<LG>
<L>"Yherd be Crist," quaþ Galathin, <MILESTONE N="4665"/></L>
<L>"Þat is desire &amp; wil min:</L>
<L>For þat ich selue þing</L>
<L>Ich made after þe sending;</L>
<L>To gider, y pray þe, wende we!"</L>
<L>"Bleþeliche!" quaþ Wawain, þe fre. <MILESTONE N="4670"/></L>
<L>Þer þai setten ioifulliche</L>
<L>Day, to wende, sikerliche;</L>
<L>&amp; ȝif þai no hadde to gider ywent,</L>
<L>Inglond hadde ben yschent.</L>
</LG>
<LG>
<L>Mirie is þentre of May, <MILESTONE N="4675"/></L>
<L>Þe foules make muri play;</L>
<L>Maidens singgeþ &amp; makeþ play,</L>
<L>Þe time is hot &amp; long þe day;</L>
<L><PB N="133" REF="130"/>
Þe iolif niȝtingale singeþ,</L>
<L>In þe grene mede f<HI REND="italic">lo</HI>u<HI REND="italic">r</HI>es springeþ. <MILESTONE N="4680"/> <NOTE PLACE="foot">4680) foules <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>King Lot &amp; þe leuedi Belisent</L>
<L>Hadde puruayd her sone gent</L>
<L>Fif hundred on hors wel,</L>
<L>In armour of iren &amp; stiel,</L>
<L>Erls sones &amp; barouns boþe, <MILESTONE N="4685"/></L>
<L>Alle in sout of o cloþe;</L>
<L>Ac of hem, bot neiȝen, kniȝt <NOTE PLACE="foot">4687) bot] t <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Þer no ware, y ȝou pliȝt.</L>
<L>He blisced Gawaynet</L>
<L>&amp; Gueheres &amp; Gaheriet <MILESTONE N="4690"/></L>
<L>&amp; Agreuein, þat was so hende,</L>
<L>&amp; on godes name bad hem wende.</L>
</LG>
<LG>
<L>On þis maner dede Blasine,</L>
<L>King Nanters leuedi dine:</L>
<L>Hir sone Galathin <MILESTONE N="4695"/> <MILESTONE N="228a." UNIT="f."/></L>
<L>Sche graiþed in atire fin;</L>
<L>To hundred feren sche hi<HI REND="italic">m</HI> fond</L>
<L>&amp; blisced him wiþ hi<HI REND="italic">r</HI> hond; <NOTE PLACE="foot">4698) hir] his <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Of þis to hundred were .xx. kniȝtes.</L>
<L>Swiþe noble &amp; gode in fiȝtes. <MILESTONE N="4700"/></L>
<L>Galathin &amp; Gawainet</L>
<L>To gider com, þer þai hadde sett,</L>
<L>&amp; wenten forþ in her way</L>
<L>Toward Londen, for soþe to say;</L>
<L>Þai wenden haue king Arthour fou<HI REND="italic">n</HI>de <MILESTONE N="4705"/></L>
<L>In þe noble toun of Lounde;</L>
<L>Þe þridde day in her jurneie</L>
<L>Þai were Londen swiþe neie.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þai seiȝen hem com swiþe ner</L>
<L>Seuen hundred charged somer <MILESTONE N="4710"/></L>
<L>&amp; seuen hundred cartes al so,</L>
<L>&amp; fiue hundred waines after go,</L>
<L><PB N="134" REF="131"/>
Ycharged alle wiþ ale &amp; bred,</L>
<L>Wiþ fische &amp; flesche &amp; win red,</L>
<L>Robbed of men of þe cuntray, <MILESTONE N="4715"/></L>
<L>To leden to her ost oway;</L>
<L>For þe poudre of þis charging</L>
<L>No miȝt men se sonne schining.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þre þousand, seyt our boke,</L>
<L>Þat robberie went to loke. <MILESTONE N="4720"/></L>
<L>Þis robberie þan hadde ydon</L>
<L>A king, hiȝt Leodebron,</L>
<L>&amp; þe king Semgra<HI REND="italic">n,</HI> <NOTE PLACE="foot">4723) Semgram <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Swiþe fel &amp; wicke man,</L>
<L>&amp; þe king Mandelec, <MILESTONE N="4725"/></L>
<L>Þat euer waited scaþe &amp; skec,</L>
<L>&amp; þe king Seruagare;</L>
<L>Of Yrlond al þai ware;</L>
<L>Þis four heþen kinges</L>
<L>Went, to loken þis robbeinges, <MILESTONE N="4730"/></L>
<L>&amp; were so wroþ, þat king Arthour</L>
<L>Hadde ywarnist toun &amp; tour,</L>
<L>Þat <HI REND="italic">þai</HI> þe cuntre aboute Lounde <NOTE PLACE="foot">4733) <HI REND="italic">þai] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Slowen &amp; brent to þe grounde;</L>
<L>Men seiȝe þe fer fer away <MILESTONE N="4735"/></L>
<L>Þennes ouer a iurnay;</L>
<L>Man &amp; wiif &amp; children bo</L>
<L>No hadde þai no pite to slo;</L>
<L>Þe folk sch<HI REND="italic">ri</HI>ȝten so heiȝe &amp; loude, <MILESTONE N="228b." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">4739) schirsten <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat it schilled in to þe cloude. <MILESTONE N="4740"/> <NOTE PLACE="foot">4740) it] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Wawain seiȝe &amp; herd þis fare</L>
<L>&amp; asked men, what it ware,</L>
<L>&amp; þai hi<HI REND="italic">m</HI> teld sone anon,</L>
<L>So ich toforn haue ydon.</L>
<L>Wawain asked, where was þe king; <MILESTONE N="4745"/></L>
<L>Þai seyd, þurch Merlins <HI REND="italic">con</HI>seiling</L>
<L>He was went to king Leodegon,</L>
<L>To help him wer oȝain king Rion.</L>
<L><PB N="135" REF="132"/>
Quaþ Waway<HI REND="italic">n:</HI> "Bi mi leute, <NOTE PLACE="foot">4749) waway <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>We nil suffre now þis pite! <MILESTONE N="4750"/></L>
<L>Seþþen king Arthour is out of lond,</L>
<L>We wil þe painemes wiþstond</L>
<L>&amp; saue his lond, we beþ his men,</L>
<L>Til þat he com hider oȝen!"</L>
<L>Þat folk abouten him gan ten <MILESTONE N="4755"/></L>
<L>&amp; asked, wat folk it miȝt ben;</L>
<L>Þai seyden, whos sones þai were</L>
<L>&amp; wherefore þai comen þere;</L>
<L>Þe folk, þat was of þis lond,</L>
<L>Þonked Ie<HI REND="italic">s</HI>u Cristes sond. <MILESTONE N="4760"/></L>
<L>Chasteleins sones &amp; vauasours</L>
<L>Seþþen wele deden wiþ king Arthours,</L>
<L>&amp; fele men of þis lond</L>
<L>Þer fellen to þis children hond,</L>
<L>Fif hundred of wiȝt man. <MILESTONE N="4765"/></L>
<L>Wawain hete on hast þan</L>
<L>Euerich man hi<HI REND="italic">m</HI> arme wel</L>
<L>Boþe in yren &amp; in stiel,</L>
<L>&amp; suwen hi<HI REND="italic">m,</HI> for <HI REND="italic">he</HI>r sleiȝt <NOTE PLACE="foot">4769) <HI REND="italic">he</HI>r] our <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>He wald awreke anon riȝt. <MILESTONE N="4770"/></L>
<L>Now hadde he a þousand &amp; hu<HI REND="italic">n</HI>dred to,</L>
<L>Of wiche four score &amp; no mo</L>
<L>Hardi &amp; wele doinde kniȝtes,</L>
<L>Þat hi<HI REND="italic">m</HI> suwed anon riȝtes</L>
<L>In four parties, so y finde, <MILESTONE N="4775"/></L>
<L>&amp; dede hem oȝain þre þousinde</L>
<L>&amp; acontred þat carroy.</L>
<L>It was passed þe midday</L>
<L>&amp; þo fel fro Wawain</L>
<L>Sumdel of his miȝt &amp; main. <MILESTONE N="4780"/></L>
</LG>
<LG>
<L>For of his strengþe þe maner</L>
<L>Sumdel ȝe may lern &amp; here:</L>
<L>Bitven auensong &amp; niȝt <MILESTONE N="228c." UNIT="f."/></L>
<L>He no hadde bot o ma<HI REND="italic">n</HI>nes miȝt,</L>
<L><PB N="136" REF="133"/>
&amp; þat strengþe hi<HI REND="italic">m</HI> last <MILESTONE N="4785"/></L>
<L>Fort arnemorwe bi þe last;</L>
<L>&amp; fram arnemorwe to þe midday</L>
<L>He hadde strengþe of kniȝtes tvay;</L>
<L>Fram midday fort afternone</L>
<L>He nadde strengþe bot of one; <MILESTONE N="4790"/></L>
<L>Fram afternone to auensong</L>
<L>So to kniȝtes he was strong;</L>
<L>Þis was þe manere of Wawain,</L>
<L>Of his strengþe &amp; of his main.</L>
<L>In þe time of midday <MILESTONE N="4795"/></L>
<L>On þe paiens he smot, p<HI REND="italic">ar</HI> fay,</L>
<L>Wiþ an ex scharp &amp; strong,</L>
<L>Þe bite was to fot long;</L>
<L>Whom he miȝt take &amp; hitt,</L>
<L>Þe heued he clef oþ<HI REND="italic">er</HI> of kitt; <MILESTONE N="4800"/></L>
<L>He hem tohewe, ich ȝou swer,</L>
<L>So flesche doþ þe flesche heweere;</L>
<L>He &amp; his hors fram heued to taile <NOTE PLACE="foot">4803) fram] r <HI REND="italic">über</HI> a <HI REND="italic">geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Blodi weren al, saunfayl,</L>
<L>Of þe paiems, þat he slouȝ <MILESTONE N="4805"/></L>
<L>Wiþ gode riȝt &amp; no wouȝ.</L>
</LG>
<LG>
<L>Alder next him was Galathin, <NOTE PLACE="foot">4807) him] i <HI REND="italic">aus</HI> e <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat him halp wiþ miȝt fin;</L>
<L>What Sarrazin so he mett,</L>
<L>Wel soriliche he hem grett, <MILESTONE N="4810"/></L>
<L>Þat, wom euer þat he hitt,</L>
<L>Þe heued to þe chinne he slitt,</L>
<L>Oþer þe scholder oþer þe heued</L>
<L>Fro þe bodi was bireued,</L>
<L>Oþer legge oþer fest <MILESTONE N="4815"/></L>
<L>Oþer what he miȝt take best;</L>
<L>Who so euer he atrauȝt,</L>
<L>Tombel of hors he him tauȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>Wawaines broþer Agreuein</L>
<L>Þer him kidde a noble mayn, <MILESTONE N="4820"/></L>
<L><PB N="137" REF="134"/>
For .xx. kniȝtes al a rawe</L>
<L>Þer he brouȝt o liue dawe.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe þridde broþer, Gueheres,</L>
<L>Smot him in amid þe pres,</L>
<L>On alle half about he smot <MILESTONE N="4825"/></L>
<L>&amp; mani slouȝ, god it wot.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe ȝongest broþer, Gaheriet, <MILESTONE N="228d." UNIT="f."/></L>
<L>No child no miȝt fiȝt bet,</L>
<L>Þan he dede, verrament; <NOTE PLACE="foot">4829) þan] n <HI REND="italic">mit dunklerer tinte aufgefrischt.</HI></NOTE></L>
<L>Þer he bisett mani a dent; <MILESTONE N="4830"/></L>
<L>Þurch armes out euerichon</L>
<L>He clef þurch flesche &amp; bon;</L>
<L>Fourti Sarrazins &amp; mo</L>
<L>Þer he dede to helle go;</L>
<L>Oþer men, þat mid hi<HI REND="italic">m</HI> were, <MILESTONE N="4835"/></L>
<L>Deden nobleliche þere;</L>
<L>Þai slouȝwen &amp; brouȝt to grounde</L>
<L>Mani paien in litel stounde.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ac, certes, oȝain Wawain</L>
<L>Non no miȝt kiþe his main, <MILESTONE N="4840"/> <NOTE PLACE="foot">4840) his] s <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>For armes non, ywrouȝt wiþ hond, <NOTE PLACE="foot">4841) arme <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Oȝain his dent no miȝt stond;</L>
<L>Þat he tok, he al torof,</L>
<L>So dust in winde &amp; aboute drof;</L>
<L>Þer he him contende so manliche, <MILESTONE N="4845"/></L>
<L>Þat in litel while, sikerliche,</L>
<L>Child Wawain &amp; his felawe</L>
<L>Þis þre þousand brouȝten of dawe,</L>
<L>Bot tventi paiems, þat gun ascape,</L>
<L>Fleand oway wiþ gret rape, <MILESTONE N="4850"/> <NOTE PLACE="foot">4850) &amp; fleand <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Of wiche ten com bihinde <NOTE PLACE="foot">4851) wiche] <HI REND="italic">danach</HI> þe, <HI REND="italic">unr., ms.</HI></NOTE></L>
<L>To on ost of seuen þousinde,</L>
<L>Wiþ loude voice &amp; to hem gradde:</L>
<L>"Harou, painems, ȝe ben to badde:</L>
<L><PB N="138" REF="135"/>
Cartes &amp; somers ous beþ binome <MILESTONE N="4855"/></L>
<L>&amp; alle our folk is ouercome</L>
<L>&amp; yslawe euerich man,</L>
<L>Bot we &amp; oþer ten,</L>
<L>Þat here bineþe fram ous ȝede,</L>
<L>More socour to bring hem midde!" <MILESTONE N="4860"/></L>
<L>Euerich payem þo was sori</L>
<L>&amp; criden a grisely crie:</L>
<L>"As armes, for Mahouns sake,</L>
<L>Þat þis traitour were ytake!"</L>
<L>Þat armes hadde, ron þer to, <MILESTONE N="4865"/></L>
<L>Ac som no hadde non þo,</L>
<L>Ac þai hem hadde laid for hot</L>
<L>In þe cartes, god it wot,</L>
<L>Wiche þe children hadde sent</L>
<L>To Londen, verrament; <MILESTONE N="4870"/></L>
<L>Alle þe cartes &amp; somers <MILESTONE N="229a." UNIT="f."/></L>
<L>Were sent þider wiþ men of powers.</L>
<L>Þis paiens, wiþ outen let,</L>
<L>Oȝains þis children set;</L>
<L>Oȝain a þousand come seuen, <MILESTONE N="4875"/></L>
<L>Þat was no þing delt euen,</L>
<L>Ac þe help of our driȝt</L>
<L>Wiþ Wawain &amp; his gan aliȝt;</L>
<L>No herd men neu<HI REND="italic">er</HI> so fewe in lond</L>
<L>Noblicher so fe<HI REND="italic">l</HI>e wiþstond. <MILESTONE N="4880"/> <NOTE PLACE="foot">4880) fe<HI REND="italic">l</HI>e] fewe <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þer aros noble bataile</L>
<L>A boþe half, wiþ outen faile,</L>
<L>Ac Wawain swiþe noble was,</L>
<L>For þer he met king Thoas,</L>
<L>A wiȝt geaunt, gret &amp; strong, <MILESTONE N="4885"/></L>
<L>Of fet fourtene he was long, <NOTE PLACE="foot">4886) of] <HI REND="italic">danach</HI> þo, <HI REND="italic">unr., ms.</HI></NOTE></L>
<L>A king he was of Yrlond;</L>
<L>Wawain his ax left an hond,</L>
<L>On þe helme he hi<HI REND="italic">m</HI> hitt,</L>
<L>Þat to þe brest he him slit. <MILESTONE N="4890"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Galathin mett king Samgran,</L>
<L>An vnsely hoge man;</L>
<L><PB N="139" REF="136"/>
Wiþ his swerd he hi<HI REND="italic">m</HI> hitt,</L>
<L>Þat his heued of he kitt;</L>
<L>Wawain broþer Agreuain <MILESTONE N="4895"/></L>
<L>Amid þe pres kidde his main,</L>
<L>For a left half &amp; a riȝt</L>
<L>He leyd on &amp; slouȝ doun riȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þer com þe king Gvinbat</L>
<L>&amp; ȝaf Gueheres swiche a flat, <MILESTONE N="4900"/> <NOTE PLACE="foot">4900) flat] t <HI REND="italic">ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Þat he fel adoun to grounde;</L>
<L>Ac he stirt vp in a stounde</L>
<L>&amp; so smot a Sarrazin,</L>
<L>Þat he clef his bacin</L>
<L>&amp; eke his heued to þe toþ, <MILESTONE N="4905"/></L>
<L>&amp; on his hors lepe, for soþ.</L>
<L>Gaheriet seiȝe Gvinbat,</L>
<L>Þat his broþer ȝaue swiche a flat,</L>
<L>&amp; Gvinbat him com seiȝe</L>
<L>&amp; gan to fleiȝe swiþe oway, <MILESTONE N="4910"/></L>
<L>For þe strokes, he seiȝe him ȝeue,</L>
<L>He no durst abide, so mot y liue,</L>
<L>For, þo Gaheriet was ymade kniȝt,</L>
<L>In euerich place &amp; eueri fiȝt</L>
<L>He kidde ner as miche main, <MILESTONE N="4915"/> <MILESTONE N="229b." UNIT="f."/></L>
<L>So dede his broþer Wawain.</L>
<L>Gvinbat fleiȝe out of þe place,</L>
<L>Gaheriet on hors his trace</L>
<L>Folwed out fram þat ost</L>
<L>Wele þe schote of an alblast; <MILESTONE N="4920"/></L>
<L>So we finden on þe bok,</L>
<L>In o valay he him oftok,</L>
<L>In wiche valay þe oþer ten,</L>
<L>Þat scaped Wawain &amp; our men,</L>
<L>Hadden brouȝt þousandes eiȝt, <MILESTONE N="4925"/></L>
<L>Of our men to make sleiȝt.</L>
<L>Gaheriet no lete nouȝt for þat,</L>
<L>Þat he no folwed king Gvinbat,</L>
<L><PB N="140" REF="137"/>
&amp; folwed him, wiþ outen doute,</L>
<L>Al on amidward þe route <MILESTONE N="4930"/></L>
<L>&amp; smot him so on þe helme cler</L>
<L>&amp; þer of carf a quarter,</L>
<L>&amp; þe scheld þurch ato</L>
<L>Wiþ þe scholder &amp; arme al so.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Gvinbat in þat stounde <MILESTONE N="4935"/></L>
<L>A swon fel adoun to grounde;</L>
<L>Gaheriet þo turned his bridel</L>
<L>&amp; swiþe wald oȝain ride,</L>
<L>Ac þe paiems about hi<HI REND="italic">m</HI> come</L>
<L>&amp; wold him han ynome, <MILESTONE N="4940"/></L>
<L>Ac þer he carf wiþ swerd &amp; smot</L>
<L>Mani to þe deþ, god it wot.</L>
<L>He nas nouȝt tventi winter eld,</L>
<L>Ac in armes he was beld;</L>
<L>Sum wiþ swerd so he hitt, <MILESTONE N="4945"/></L>
<L>Þat to þe chin he him slitt;</L>
<L>Of mani he smot þe neck ato</L>
<L>&amp; wounded &amp; dede michel wo;</L>
<L>Non durst him neiȝe, verrament,</L>
<L>For doute of his hard dent. <MILESTONE N="4950"/></L>
<L>Þo þai him dede gret vilanie,</L>
<L>His hors slouȝ biforn his eiȝe;</L>
<L>Gaheriet a fot stode</L>
<L>&amp; werd him wiþ hert gode,</L>
<L>Boþe he slouȝ hors &amp; man <MILESTONE N="4955"/></L>
<L>Him aboute fiue &amp; ten;</L>
<L>So sore he hitt, so sore he smot,</L>
<L>Non durst hi<HI REND="italic">m</HI> neiȝe, god it wot:</L>
<L>Þer þai þrewen on him anon <MILESTONE N="229c." UNIT="f."/></L>
<L>Stones &amp; kniues mani on, <MILESTONE N="4960"/></L>
<L>Swerdes, staues &amp; launces long</L>
<L>&amp; wounded hi<HI REND="italic">m</HI> swiþe strong</L>
<L>&amp; tviies feld him on þe ston:</L>
<L>Allas, help no hadde he non!</L>
<L>On him þai schoten attelast <MILESTONE N="4965"/></L>
<L>&amp; deden of his armes on hast,</L>
<L><PB N="141" REF="138"/>
For to haue anon yreued</L>
<L>His bodi fram his gentil heued.</L>
<L>In þat time a gentil swain</L>
<L>Wel gode scour com to Wawain: <MILESTONE N="4970"/></L>
<L>"Wawain," he seyd, "þi broþer y say</L>
<L>Riden ȝonder to ȝon valay,</L>
<L>Folwand on heþen king;</L>
<L>Me þenkeþ, he makeþ long duelling;</L>
<L>Go we þider, for our leudi, <MILESTONE N="4975"/></L>
<L>Y herd þer gret noise &amp; cri:</L>
<L>Y dar legge heued min,</L>
<L>Þat þer ben mo Sarrazin,</L>
<L>Þat beþ comand hiderward</L>
<L>&amp; han þi broþer in hondling hard!" <MILESTONE N="4980"/></L>
<L>"Allas!" he seyd, "icham yschent,</L>
<L>Be mi broþer so yhent:</L>
<L>As lef me were, to ben of dawe,</L>
<L>As mi broþer were yslawe!"</L>
<L>&amp; seyd to Galathin: <MILESTONE N="4985"/></L>
<L>"Gode nevou, broþer min,</L>
<L>Ȝond bineþen, icham adred,</L>
<L>Þurch his folye he is misled!"</L>
<L>Quaþ Galathin: "Lete be þi striff,</L>
<L>&amp; wende we þiderward bi liif: <MILESTONE N="4990"/></L>
<L>While we speki &amp; makeþ tale,</L>
<L>He may lachi deþes bale!"</L>
<L>Þer þai smiten al about,</L>
<L>Þai four dassed out of þe rout.</L>
</LG>
<LG>
<L>Galathin &amp; eke Wawain, <MILESTONE N="4995"/></L>
<L>Gveheres &amp; Agreuein,</L>
<L>Sum oþer of þe best</L>
<L>After þese four þrest;</L>
<L>Þo þai seiȝen, ich ȝou say,</L>
<L>.viii. þousand in o valay, <MILESTONE N="5000"/></L>
<L>Of wiche her maister king,</L>
<L>Was yhoten Gvinbating,</L>
<L>Anoþer hiȝt Medalan, <MILESTONE N="229d." UNIT="f."/></L>
<L>Boþe wiȝt &amp; hoge man;</L>
<L><PB N="142" REF="139"/>
Wawain swiþe among hem smot, <MILESTONE N="5005"/></L>
<L>His broþer to seche, god it wot;</L>
<L>His ex he houe swiþe heiȝe,</L>
<L>Galathin was him wel neiȝe;</L>
<L>Þai laiden on hem about</L>
<L>&amp; toschiften al þat rout; <MILESTONE N="5010"/></L>
<L>Sum þe scholder &amp; som þe regge</L>
<L>He cleued wiþ swerdes egge,</L>
<L>Of sum þe midel ato he girt,</L>
<L>Mani he slouȝ &amp; mani he hirt;</L>
<L>Abouten hem swiche sleiȝst þai made, <MILESTONE N="5015"/></L>
<L>Þat y no may it nouȝt al ful rade.</L>
</LG>
<LG>
<L>Gveheres &amp; Agrevein</L>
<L>Schewed al so her main;</L>
<L>Mani þai hitten &amp; smiten þurch,</L>
<L>Þat fellen ded in þe furch; <MILESTONE N="5020"/></L>
<L>No fined þai neuer swiche a sleiȝt,</L>
<L>What þai to Gaheriet com riȝt</L>
<L>&amp; pitouseliche hi<HI REND="italic">m</HI> ligge founde</L>
<L>Deueling opon þe grounde;</L>
<L>Mani on about him were, <MILESTONE N="5025"/></L>
<L>His armour of þai gun to tere.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo was Wawain so wroþ,</L>
<L>His owhen liif was him loþ;</L>
<L>Þer he smot sore, a pliȝt,</L>
<L>Boþe a left half &amp; a riȝt; <MILESTONE N="5030"/></L>
<L>On he smot, þat þe dent þrest</L>
<L>Þurch helme &amp; heued to þe brest;</L>
<L>Anoþer on þe schulder he hitt,</L>
<L>Þat to þe ribbes he hi<HI REND="italic">m</HI> slitt; <NOTE PLACE="foot">5034) þe] <HI REND="italic">danach</HI> bi, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>Anoþer he toke aboue þe scheld, <MILESTONE N="5035"/></L>
<L>Þat his heued fleiȝe in þe feld:</L>
<L>Þus he serued mani a rawe;</L>
<L>Al so dede his felawen,</L>
<L>So fele þai slowen, hors &amp; man,</L>
<L>Þat tellen alle y no can. <MILESTONE N="5040"/></L>
<L><PB N="143" REF="140"/>
Þos, þat Gaheriet held þo,</L>
<L>Alle hem bifel sorwe &amp; wo;</L>
<L>No durst no abide lenge,</L>
<L>Ac flowen oway all on renge. <NOTE PLACE="foot">5044) all] II <HI REND="italic">auffallend kurz, corrigirt aus?</HI></NOTE></L>
<L>Þo Gaheriet seiȝe Wawain, <MILESTONE N="5045"/></L>
<L>He lepe vp wiþ al his main;</L>
<L>His armes he tok vp anon <MILESTONE N="230a." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; swiftliche dede hem opon</L>
<L>&amp; toke a swerd in his hond gode;</L>
<L>A fot mani he schadde blode. <MILESTONE N="5050"/> <NOTE PLACE="foot">5050) he] <HI REND="italic">danach zwei buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>A destrer þo ladde Agreuein</L>
<L>&amp; toke it Gaheriet bi þe rein</L>
<L>&amp; seyd: "Worþ her on hastiliche!"</L>
<L>&amp; seyd: "Þou de<HI REND="italic">de</HI>st foliliche, <NOTE PLACE="foot">5054) dest <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þo þou folwedest hunting <MILESTONE N="5055"/></L>
<L>Ani man in þis gret þring!"</L>
<L>Vp on þe stede Gaheriet</L>
<L>Lepe anon, wiþ outen let;</L>
<L>Alle his felawes weren bliþe,</L>
<L>Out of þe route dasten swiþe, <MILESTONE N="5060"/></L>
<L>Anon þai gun hem wiþdrawe,</L>
<L>What þai com to her felawe.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þese Sarrazins þo gun vnplie <NOTE PLACE="foot">5063) <HI REND="italic">Das ab∣schnittszeichen steht, statt hier, bei v.</HI> 5065.</NOTE></L>
<L>Her baners &amp; after heiȝe;</L>
<L>To nimen þis children anon, <MILESTONE N="5065"/> <NOTE PLACE="foot">5065) þis] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Mahoun þai sworen euerichon;</L>
<L>Vnder hem alle so was, y finde,</L>
<L>Almest fiften þousinde;</L>
<L>Our was litel more þan on,</L>
<L>Ac Crist hem halp, wele to don, <MILESTONE N="5070"/></L>
<L>Our were gode bodis alle,</L>
<L>Þe Sarrazins þai gun to talle;</L>
<L>A boþe half þai laiden on, <NOTE PLACE="foot">5073) laiden] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>So fast so þai miȝten don. <NOTE PLACE="foot">5074) so] þo <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<PB N="144" REF="141"/>
<L>Listneþ now, gret &amp; smale, <MILESTONE N="5075"/></L>
<L>Hou ȝou seiþ here þis tale!</L>
<L>Þe vplondismen, þat hadden ladde</L>
<L>Cartes &amp; somers, so Wawain badde,</L>
<L>To Londen wel <HI REND="italic">safe</HI> þai come; <NOTE PLACE="foot">5079) <HI REND="italic">safe]</HI> wele <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe citisains fair in hem nome <MILESTONE N="5080"/></L>
<L>&amp; asked hem, for heuen king,</L>
<L>Whennes com þat noble þing.</L>
<L>Alle þai telden, hou Wawain</L>
<L>&amp; his feren þurch noble main</L>
<L>Hadden met toward Lounde <MILESTONE N="5085"/></L>
<L>&amp; þre þousand leyd to grounde</L>
<L>&amp; þe Sarrazins hadde yschent</L>
<L>&amp; to Londen þat catel sent,</L>
<L>&amp; seyden to þe <HI REND="italic">con</HI>stable þo,</L>
<L>Þat was yhoten sir Do, <MILESTONE N="5090"/></L>
<L>Þat Sarrazins seuen þousinde <MILESTONE N="230b." UNIT="f."/></L>
<L>Hadde asailed hem bihinde.</L>
</LG>
<LG>
<L>Sir Do went to Algate</L>
<L>&amp; dede blowe an horn þ<HI REND="italic">er</HI> ate;</L>
<L>Of þat cite þe alderman, <MILESTONE N="5095"/></L>
<L>Ich wiþ his ward cam;</L>
<L>Þo þai were þider ycome,</L>
<L>Seuen þousand were in her trome.</L>
<L>Þo spac sir Do, þat was kniȝt</L>
<L>Trewe, hardi &amp; eke wiȝt: <MILESTONE N="5100"/></L>
<L>"Loke," he seyd, "leue frende:</L>
<L>Her bisiden ben childer hende,</L>
<L>Þat han þis ich dawe</L>
<L>Mani cursed painem slawe,</L>
<L>Þat hadden robbed þis cuntray <MILESTONE N="5105"/></L>
<L>Of al þis ich fair pray;</L>
<L>Þis children han hem yschent</L>
<L>&amp; þis present hider sent:</L>
<L>We were coward &amp; vnhende,</L>
<L>Bot we holpen þo children kende; <MILESTONE N="5110"/></L>
<L><PB N="145" REF="142"/>
It beþ Galathin &amp; eke Wawain,</L>
<L>Gveheres, Gaheriet &amp; Agreuein;</L>
<L>Þurch þe grace of Crist Je<HI REND="italic">s</HI>u</L>
<L>&amp; þis children, y telle ȝou,</L>
<L>Bitvene Arthour &amp; þe .xi. king <MILESTONE N="5115"/></L>
<L>May be pes &amp; acording.</L>
<L>As armes," he seyd, "paramour,</L>
<L>&amp; dasse we to her socour!"</L>
<L>Wiþ outen abod sone anon</L>
<L>Her armes þai deden on; <MILESTONE N="5120"/></L>
<L>Euerich of þe alderman</L>
<L>His baner biforn him nam,</L>
<L>&amp; þe <HI REND="italic">con</HI>stable, sir Do,</L>
<L>His baner toke al so.</L>
<L>Of þe seuen þousand to þai lete, <MILESTONE N="5125"/></L>
<L>For alle chaunce Londen to kepe,</L>
<L>&amp; wiþ hem toke þousandes fiue,</L>
<L>Swiþe gode in fiȝt &amp; striue;</L>
<L>Her steden swiþe þai bistriden</L>
<L>&amp; toward þe children swiþe riden. <MILESTONE N="5130"/></L>
<L>Lete we now ben her cominge</L>
<L>&amp; speke we of þe children fiȝting;</L>
<L>Þis children fouȝten, so y finde,</L>
<L>Oȝain fiftene þousinde</L>
<L>&amp; no hadde bot four score kniȝtes <MILESTONE N="5135"/> <MILESTONE N="230c." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; fif hundred of squiers wiȝt</L>
<L>&amp; tventi al so, þat schulden ben</L>
<L>Kniȝtes, when þai miȝt her time sen,</L>
<L>&amp; þre hundred of þe cuntray, <NOTE PLACE="foot">5139) þre] þere <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Boþe on fot &amp; hors, y say; <MILESTONE N="5140"/></L>
<L>Þat was a þousand an hundred las;</L>
<L>Nas þer namore in þat cas.</L>
<L>Ac Gvinbating &amp; Medelan,</L>
<L>To vnsely hardi man,</L>
<L>Wiþ .viii. þousand i<HI REND="italic">n</HI> a þrome <MILESTONE N="5145"/></L>
<L>On our folk dasseand come</L>
<L>Wiþ strong cours &amp; gret hete,</L>
<L>So þai hem wald nim &amp; þrete.</L>
<L><PB N="146" REF="143"/>
Gvinbating, an hoge spere</L>
<L>Oȝain Wawain he gan to bere; <MILESTONE N="5150"/></L>
<L>Wawain it seiȝe sone on hast,</L>
<L>His scheld þer oȝ<HI REND="italic">e</HI>in gan cast, <NOTE PLACE="foot">5152) oȝin <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>His scheld perced Gvinbating,</L>
<L>Ac his strong hauberk no þing;</L>
<L>Þe launce brac atvo, a pliȝt, <MILESTONE N="5155"/></L>
<L>Wawain nouȝt stired, ac sat vpriȝt,</L>
<L>His ax he hef wiþ boþe his hond,</L>
<L>To hit Gvinbating, ich vnderstond;</L>
<L>On his helme he him smot,</L>
<L>Þe ax glod, god it wot; <MILESTONE N="5160"/></L>
<L>Of þe gode ax þe scharpe egge</L>
<L>Fel doun on þe hors rigge</L>
<L>&amp; tocarf it euen ato,</L>
<L>&amp; to þe grounde, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> no,</L>
<L>Þe kniȝt donward gan butten <MILESTONE N="5165"/></L>
<L>Amidward þe hors gutten,</L>
<L>&amp;, no hadde Wawain þer o fot ylawe,</L>
<L>He hadde þer þe king yslawe.</L>
<L>Þo þe Sarrazin yseiȝe þis, <NOTE PLACE="foot">5169) sarrazin] a <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Þer com man hundred, ywis, <MILESTONE N="5170"/></L>
<L>Her lord to ben bitven</L>
<L>&amp; Wawain to nimen or slen.</L>
<L>Þe Sarrazin her lord vpnome</L>
<L>&amp; on hors sett him sone,</L>
<L>&amp; sir Wawain þai asailed strong, <MILESTONE N="5175"/></L>
<L>His hors þai slowen wiþ wrong;</L>
<L>Him to nim þai deden strengþe,</L>
<L>&amp; non durst hi<HI REND="italic">m</HI> neiȝe his ax lengþe,</L>
<L>Ac þai hi<HI REND="italic">m</HI> þrewe wiþ swerd &amp; spere, <MILESTONE N="230d." UNIT="f."/></L>
<L>Him to nimen &amp; him to dere. <MILESTONE N="5180"/></L>
<L>At þat rideing slouȝ Galathin</L>
<L>Swiþe mani Sarrazin;</L>
<L>So dede al so Gveheres,</L>
<L>Mani heuded in þat pres;</L>
<L>Agreuein dede al so, <MILESTONE N="5185"/></L>
<L>Mani slouȝ &amp; deden wo;</L>
<L><PB N="147" REF="144"/>
So dede þe child Gaheriet,</L>
<L>Noman no miȝt fiȝt bet.</L>
<L>Miday passed &amp; none cam,</L>
<L>Wawain strengþe double gan; <MILESTONE N="5190"/></L>
<L>Þo he seyd &amp; swore: "Parde,</L>
<L>To day no schul ȝe nimen me!"</L>
<L>Wiþ boþe his honden his ax he hef</L>
<L>&amp; fele he slouȝ in stounde bref;</L>
<L>In blod he stode, ichil avowe, <MILESTONE N="5195"/></L>
<L>Of hors &amp; man in to þe anclowe,</L>
<L>Þat he hadde him selue yslawe</L>
<L>Wiþ outen sleiȝt of his felawe.</L>
<L>Þo seiȝe he, wiþ gret main</L>
<L>A paiem smot to Agreuein, <MILESTONE N="5200"/></L>
<L>Þat he fel on his hors nek,</L>
<L>Him to heueden he gan to bek;</L>
<L>Wawain wiþ his ax helue</L>
<L>Lepe þo fet ten &amp; tvelue</L>
<L>&amp; ouer al, þat bitven he<HI REND="italic">m</HI> was, <MILESTONE N="5205"/></L>
<L>To help his broþer in þat cas;</L>
<L>Þat ich painem wele he knewe,</L>
<L>Þat on his broþer nek hewe;</L>
<L>Þe paiem seye, he miȝt nouȝt flen,</L>
<L>His scheld he kest him bitvene, <MILESTONE N="5210"/></L>
<L>&amp; Wawain smot on þe scheld, <NOTE PLACE="foot">5211) smot] somt <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat it clef &amp; fel in þe feld;</L>
<L>Ȝete decended þat ich dent</L>
<L>Þurch þe armes, verrament,</L>
<L>&amp; þurch out flesche &amp; bon &amp; blode, <MILESTONE N="5215"/></L>
<L>Þat at þe girdel stede it stode;</L>
<L>Þat dede bodi he put adoun</L>
<L>&amp; lepe anon in þe arsoun</L>
<L>&amp; seyd: "To day ich ȝeld ȝour rentes</L>
<L>Wiþ hard woundes &amp; deþ dentes; <MILESTONE N="5220"/></L>
<L>Mi strengþe is dubled, bi god aboue,</L>
<L>&amp; þat ȝe schul ȝete to day proue!"</L>
<L>&amp; slouȝ to grounde al doun riȝt <MILESTONE N="231a." UNIT="f."/></L>
<L>Boþe a left half &amp; a riȝt;</L>
<L><PB N="148" REF="145"/>
So he smot in al þat route, <MILESTONE N="5225"/></L>
<L>Þat grete hepes him lay about</L>
<L>Of mani paiem miscreaunt:</L>
<L>Þe Brut þer of is mi waraunt.</L>
</LG>
<LG>
<L>Agreuein al so wiþ his sword</L>
<L>Of Sesox smot þe nek ford; <MILESTONE N="5230"/></L>
<L>Þat seiȝe Gvinbating, þe qued,</L>
<L>Þat Sesox, his nevou, was ded,</L>
<L>Wreken him he wold fond;</L>
<L>A strong launce he tok on hond</L>
<L>&amp; smot Agreuein, so god it wold, <MILESTONE N="5235"/></L>
<L>Þurch þe hauberk fele fold</L>
<L>&amp; þurch þern hel vnder þe arm, <NOTE PLACE="foot">5237) þern] <HI REND="italic">danach</HI> c <HI REND="italic">ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>He hadde neiȝe ȝouen him deþes harm, <NOTE PLACE="foot">5238) neiȝe] n <HI REND="italic">corr. aus</HI> R.</NOTE></L>
<L>Þat Agreuein &amp; his destrer</L>
<L>To grounde he kest wiþ gret power. <MILESTONE N="5240"/></L>
<L>Gaheriet, Gveheres &amp; Galathin</L>
<L>Þo bicome sori afin, <NOTE PLACE="foot">5242) afin] <HI REND="italic">danach</HI> e, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>For ich of hem wende, certein,</L>
<L>Þat dede were Agreuein,</L>
<L>&amp; wenten swiþe to þat rideing; <MILESTONE N="5245"/></L>
<L>Galathin smot first Guinbating</L>
<L>Wiþ his sword ful but,</L>
<L>Þat on his arsoun dou<HI REND="italic">n</HI>ward he lut. <NOTE PLACE="foot">5248) dou<HI REND="italic">n</HI>ward] n <HI REND="italic">om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Gveheres him dede more harm,</L>
<L>For he smot of his riȝt arm; <MILESTONE N="5250"/></L>
<L>Forþ com swiþe Gaheriet,</L>
<L>He him þouȝt to hit bet,</L>
<L>For he him tok aboue þe scheld, <NOTE PLACE="foot">5253) aboue tok <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat his heued fleiȝe in þe feld.</L>
</LG>
<LG>
<L>Galathin wit fot him stett, <MILESTONE N="5255"/> <NOTE PLACE="foot">5255) wit] i <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Out of his sadel he him pett,</L>
<L>&amp; Agreuein tok þat destrer</L>
<L>&amp; fleiȝe þer on so a speruer,</L>
<L><PB N="149" REF="146"/>
&amp; abouten hem þai redden</L>
<L>&amp; her noble strengþe kedden; <MILESTONE N="5260"/></L>
<L>Þo non of hem no wist þere,</L>
<L>Whare Wawain was bicomen no where.</L>
<L>Al þe ost of Guinbating</L>
<L>Flowen to Medelan, þe king,</L>
<L>&amp; þo wiþdrouȝ hi<HI REND="italic">m</HI> Agreuein, <MILESTONE N="5265"/></L>
<L>What he seiȝe child Wawain;</L>
<L>Al fiue, to gider þai ȝede, <MILESTONE N="231b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; our folk þo ȝede hem mide.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo þai loked hem bi side,</L>
<L>&amp; sir Do þai seiȝe com ride, <MILESTONE N="5270"/></L>
<L>Whom þai knewe bi þe vplondismen,</L>
<L>Þat bifore were went hem fram;</L>
<L>Hastiliche þo þai aliȝt</L>
<L>&amp; on her stedes her sadles diȝt.</L>
<L>Þis fiue þousand fram Lounde <MILESTONE N="5275"/></L>
<L>To hem com in a stounde.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe children were of socour bliþe,</L>
<L>Opon her hors þai lopen swiþe</L>
<L>Wiþ hem &amp; riden sarreliche</L>
<L>Her fon toward, sikerliche; <MILESTONE N="5280"/></L>
<L>Oȝain hem com þe paiems fling</L>
<L>For þe deþ of Guinbating;</L>
<L>Launces þai broken mani on,</L>
<L>Afterward drouȝ her swerdes anon;</L>
<L>For pouder, þat ros hem bitven, <MILESTONE N="5285"/></L>
<L>Non no miȝt oþer ysen.</L>
<L>Þer was noble contenaunce</L>
<L>In bataile of remembraunce;</L>
<L>Wawain him <HI REND="italic">con</HI>teind þan so,</L>
<L>Þat men of Londen &amp; sir Do <MILESTONE N="5290"/></L>
<L>Wonder hadde, hou man on</L>
<L>Swiche pruesse miȝt don.</L>
<L>So mani paiems, sau<HI REND="italic">n</HI>faile,</L>
<L>Were yslawe at þat bataile,</L>
<L>Þat þe blod ran in þe valaie, <MILESTONE N="5295"/></L>
<L>So water out of a laie.</L>
<L><PB N="150" REF="147"/>
Þer com þe strong king Medlan</L>
<L>&amp; feld Do, þat gentil man,</L>
<L>Þe helme hadde hi<HI REND="italic">m</HI> bireued,</L>
<L>For to smite of his heued; <MILESTONE N="5300"/></L>
<L>No man no miȝt him binim,</L>
<L>Þat vnsely wiþþerwin,</L>
<L>Bot Wawain, þat bi him cam,</L>
<L>&amp; he hi<HI REND="italic">m</HI> of his tolling nam;</L>
<L>Þat he was gode kniȝt, he kidde, <MILESTONE N="5305"/></L>
<L>Biforn him þe way he ridde,</L>
<L>What he com to Medelan,</L>
<L>Þat vnsely hoge man;</L>
<L>Wawain on þe helme him smot,</L>
<L>Þe ax sank depe, god it wot, <MILESTONE N="5310"/></L>
<L>What he com to þe brest; <MILESTONE N="231c." UNIT="f."/></L>
<L>Þe paiem fel wiþ iuel rest.</L>
<L>Þe Sarrazins seiȝen þis</L>
<L>&amp; gun fle wel swiþe, ywis;</L>
<L>Wawain þan &amp; his nevou <MILESTONE N="5315"/></L>
<L>&amp; his broþer, y telle ȝou,</L>
<L>&amp; her feren &amp; sir Do</L>
<L>&amp; þe gode <HI REND="italic">men</HI> of Londen al so, <NOTE PLACE="foot">5318) <HI REND="italic">men] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Driuen hem fiue mile way,</L>
<L>&amp; mani of hem, for soþe y say, <MILESTONE N="5320"/></L>
<L>Þai slouȝ, þousandes þrettene, <NOTE PLACE="foot">5321) Of hem þai <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat nold no more don hem tene,</L>
<L>Wiþ outen al þe oþer heþen man,</L>
<L>Þat þai slouȝwen tofor þan.</L>
<L>Þo þis sleiȝt was ydo, <MILESTONE N="5325"/></L>
<L>To Lunden al þai comen þo;</L>
<L>Men hem oȝain comen of þe toun</L>
<L>Wiþ wel fair p<HI REND="italic">ro</HI>cessioun; <NOTE PLACE="foot">5328) wel] e <HI REND="italic">aus</HI> i <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>Of þe cartes alle þe priis</L>
<L>Bifor Wawain þai brouȝt, ywis, <MILESTONE N="5330"/></L>
<L>&amp; sir Do him bisouȝt, cert,</L>
<L>So he wald, he schuld it part.</L>
</LG>
<LG>
<PB N="151" REF="148"/>
<L>Wawain seyd to sir Do:</L>
<L>"Wo worþ me þan, wo!</L>
<L>Ac to hem, þat habben nede mast, <MILESTONE N="5335"/></L>
<L>Departeþ it now on hast!"</L>
<L>Wawain was þe better ay</L>
<L>Þer fore ypraised, par ma fay;</L>
<L>Þis þing was deled &amp; diȝt</L>
<L>So hem þouȝt best, a pliȝt. <MILESTONE N="5340"/></L>
<L>Þer after þis children of mounde</L>
<L>Soiournd wel long in Lounde,</L>
<L>Þat no Sarrazin hem miȝt</L>
<L>Noiþer deri bi day no niȝt. <NOTE PLACE="foot">5344) Noiþer] i <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Sir Do made hem gret solas <MILESTONE N="5345"/></L>
<L>&amp; alle, þat euer in Londen was. <NOTE PLACE="foot">5346) <HI REND="italic">Bei diesem verse ist ein abschnittszeichen.</HI></NOTE></L>
<L>Lete we hem þer soiour</L>
<L>&amp; wende oȝain to king Arthour!</L>
</LG>
<LG>
<L>Marche is hot, miri &amp; long,</L>
<L>Foules singen her song; <MILESTONE N="5350"/></L>
<L>Buriouns springeþ, mede greneþ,</L>
<L>Of euerich þing þe hert keneþ.</L>
<L>Arthour went to Brekingho,</L>
<L>Merlin, Ban, Bohort al so,</L>
<L>&amp; her feren fiue &amp; þritti; <MILESTONE N="5355"/> <MILESTONE N="231d." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">5355) þritti &amp; fiue <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Was þer no more compainie,</L>
<L>Bot in alle fourti &amp; to,</L>
<L>Alle chosen, so mot y go,</L>
<L>Bi clerk M<HI REND="italic">er</HI>lines <HI REND="italic">con</HI>seyl,</L>
<L>Þe wiȝtest, þat he wist, saunfail. <MILESTONE N="5360"/></L>
<L>Forþ þai wenten al in paise,</L>
<L>What þai com to Carohaise,</L>
<L>A riche cite of al þing;</L>
<L>Þer was Leodegan, þe king,</L>
<L>Þat was king of al þat lond <MILESTONE N="5365"/></L>
<L>&amp; hadde Carmelide in his hond,</L>
<L><PB N="152" REF="149"/>
&amp; made swiþe gret pite,</L>
<L>For he was bilayn in þat cite</L>
<L>Of king Rion &amp; kinges fiftene,</L>
<L>Þat al born corounes schene, <MILESTONE N="5370"/></L>
<L>Þat hadden him &amp; al his man</L>
<L>Ouercomen bifor þan,</L>
<L>No he no hadde men, þat miȝt</L>
<L>Him to awreke, y ȝou pliȝt,</L>
<L>&amp; <HI REND="italic">con</HI>seild him þat ich stounde <MILESTONE N="5375"/></L>
<L>At kniȝtes of þe table rounde</L>
<L>&amp; at barouns of þe lond,</L>
<L>Hou þai miȝt hem were fro schond.</L>
<L>Amid þe strete in þat cite</L>
<L>Þe king þer stode wiþ his meine <MILESTONE N="5380"/></L>
<L>On a palmesonnes aue,</L>
<L>Sum <HI REND="italic">con</HI>seil of hem to haue.</L>
</LG>
<LG>
<L>Riȝt þo entred king Arthour</L>
<L>&amp; Ban &amp; Bohort &amp; sir Antour</L>
<L>&amp; her feren, wiþ outen doute, <MILESTONE N="5385"/></L>
<L>Al þai comen in on route;</L>
<L>Alle it were ȝong man,</L>
<L>Bot it were þe king Ban</L>
<L>&amp; Bohort &amp; Vlfin þe bel <NOTE PLACE="foot">5389) vilfin <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; sir Antour &amp; sir Bretel; <MILESTONE N="5390"/></L>
<L>Þis were noble kniȝtes fiue</L>
<L>&amp; alle of midel liue;</L>
<L>Þe oþer al were bachelers,</L>
<L>Sittand on heiȝe destrers.</L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin seyd: "Þe king is ȝounde: <MILESTONE N="5395"/></L>
<L>Liȝteþ al to þe grounde,</L>
<L>Ȝe schullen wende on on ring,</L>
<L>Ȝour hors schul þe gromes bring;</L>
<L>&amp; þou, sir Ban, þe king, <MILESTONE N="232a." UNIT="f."/></L>
<L>To Leodegan so ȝeue greteing <MILESTONE N="5400"/></L>
<L>&amp; sey þe wordes him to,</L>
<L>Þat we bispeke at Brekenho!"</L>
<L><PB N="153" REF="150"/>
Hou þai went &amp; on wiche man<HI REND="italic">er,</HI> <NOTE PLACE="foot">5403) swiche <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Now ȝe may al yhere;</L>
<L>Of swiche bodis noble &amp; wiȝt <MILESTONE N="5405"/> <NOTE PLACE="foot">5405) bodis] is <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Tofor men me þink it riȝt,</L>
<L>Her names to tellen ȝou i<HI REND="italic">n</HI> sawe,</L>
<L>Hou þai wenten al on rawe.</L>
<L>First wenten þre wiþ gret honour:</L>
<L>Ban &amp; Bohort &amp; king Arthour; <MILESTONE N="5410"/></L>
<L>King Arthour ȝede bitven, a pliȝt,</L>
<L>&amp; king Ban hi<HI REND="italic">m</HI> ledde bi þe hond riȝt;</L>
<L>Bohort him ladde nobleliche</L>
<L>Bi þe left hond, sikerliche;</L>
<L>Alle þe oþer com after þo, <MILESTONE N="5415"/></L>
<L>Joinand bi hond to &amp; to;</L>
<L>Þe ferþ so was Antour,</L>
<L>Kayes fader of gret valour;</L>
<L>On his hond ȝede sir Vlfin,</L>
<L>At euerich nede gode &amp; fin; <MILESTONE N="5420"/></L>
<L>Þe sext kniȝt so was Bretel,</L>
<L>Of gret noblay, strong &amp; lel;</L>
<L>On his hond ȝede þe steward Kay,</L>
<L>Þe seuend kniȝt of gret noblay;</L>
<L>Þe .viii. Lucan, þe boteler, <MILESTONE N="5425"/></L>
<L>A gode kniȝt of gret power;</L>
<L>Erl Does sone, þat loked Lounde,</L>
<L>Þe .ix. was, ich vnderstonde;</L>
<L>Grifles so was tiþe,</L>
<L>Wiȝt he was &amp; noble swiþe; <MILESTONE N="5430"/></L>
<L>Marec so ȝede on his hond,</L>
<L>On of þe best of al þat lond;</L>
<L>Þe .xii. Drians of þe Forest sauage,</L>
<L>A strong kniȝt of heiȝe parage;</L>
<L>Belias, þe lord of Maiden castel, <MILESTONE N="5435"/></L>
<L>On his hond ȝede fair &amp; wel;</L>
<L>The .xiiii. so was Flau<HI REND="italic">n</HI>drin,</L>
<L>A noble kniȝt of gentil lin;</L>
<L>On his hond ȝede Lamuas,</L>
<L>An hardi kniȝt, þe fiftend was; <MILESTONE N="5440"/></L>
<L><PB N="154" REF="151"/>
Þe .xvi. was Amores þe broun,</L>
<L>A stalworþ kniȝt vnder hauberioun;</L>
<L>Ancales þe rede ȝede hi<HI REND="italic">m</HI> bi, <MILESTONE N="232b" UNIT="f."/></L>
<L>Þe .xvii. kniȝt strong &amp; hardi;</L>
<L>Þe .xviii. was Bliobel, <MILESTONE N="5445"/> <NOTE PLACE="foot">5445) bliovel <HI REND="italic">ms.?</HI></NOTE></L>
<L>A kniȝt doand swiþe wel;</L>
<L>Þe .xix. was Bleoberiis,</L>
<L>Of gret los &amp; michel priis;</L>
<L>Canode þe .xx. was,</L>
<L>He no fleiȝe neuer for no cas; <MILESTONE N="5450"/></L>
<L>Aladanc þe crispe was .xx. &amp; on,</L>
<L>Non better bodi no miȝt gon;</L>
<L>Þe .xxii. was Islacides,</L>
<L>Wiȝt &amp; strong in eueri pres;</L>
<L>Lampades was .xx. &amp; þre, <MILESTONE N="5455"/></L>
<L>A noble kniȝt, gent &amp; fre;</L>
<L>Þe .xxiiii. kniȝt was</L>
<L>A noble kniȝt, yhote Ierias;</L>
<L>Cristofer of þe roche norþ</L>
<L>Þe .xxv. was, for soþ; <MILESTONE N="5460"/> <NOTE PLACE="foot">5460) xxv] x <HI REND="italic">corr. aus</HI> v.</NOTE></L>
<L>Þe .xxvi. was Aigilin,</L>
<L>A wiȝt kniȝt of gentil lin;</L>
<L>Þe .xxvii. was Calogreua<HI REND="italic">n</HI>d,</L>
<L>A gentil kniȝt of noble hand;</L>
<L>Þe .xxviii. was Angusale, <MILESTONE N="5465"/></L>
<L>Of no man no held he tale;</L>
<L>Wiȝt Agrauel was .xx. &amp; niȝe,</L>
<L>Ful of wiȝtschip &amp; curteisie;</L>
<L>Þe .xxx. was Cleades, þe fondling,</L>
<L>Man seiȝe neuer better ȝongling; <MILESTONE N="5470"/></L>
<L>Þe gode kniȝt Gimires of Lambale</L>
<L>Þe on &amp; þritti was bi tale;</L>
<L>Þe .xxxii. was Kehedin,</L>
<L>Fair &amp; wiȝt &amp; gentil fin;</L>
<L>Þe þre &amp; þritti was Merangis, <MILESTONE N="5475"/></L>
<L>A gode kniȝt of noble priis;</L>
<L>Þe .xxxiiii. was Goruain,</L>
<L>An hardi kniȝt of michel main;</L>
<L><PB N="155" REF="152"/>
Þe .xxxv. was Craddoc,</L>
<L>An hardi kniȝt in ich floc; <MILESTONE N="5480"/></L>
<L>Þe .xxxvi. was Claries,</L>
<L>He was ful wiȝt in eu<HI REND="italic">er</HI>i pres;</L>
<L>Þe .xxxvii. was Blehartis,</L>
<L>Bold of dede, of speche wiis;</L>
<L>Þe .xxxviii. was Ama<HI REND="italic">n</HI>dauorgulous, <MILESTONE N="5485"/></L>
<L>A kniȝt of dede vertuous;</L>
<L>Þe .xxxix. Osoman, cert, <MILESTONE N="232c." UNIT="f."/></L>
<L>His surname was: hardi of hert;</L>
<L>Þe .xl. was Galescounde,</L>
<L>Þer nas no kniȝt of more mounde; <MILESTONE N="5490"/></L>
<L>Þe .xli. was Bleherris, <NOTE PLACE="foot">5491) Bleherris] i <HI REND="italic">corr. aus</HI> e.</NOTE></L>
<L>King Bohortes godsone, ywis;</L>
<L>Þe .xlii. Merlin was þar,</L>
<L>Bifor Arthour þe ȝerd bar;</L>
<L>Þis alle ȝede hand in hand, <MILESTONE N="5495"/></L>
<L>As y ȝou seyd bifornhand.</L>
</LG>
<LG>
<L>Leodegan &amp; al his ginge</L>
<L>Gret wonder had of her cominge;</L>
<L>Kniȝtes, swaines, leuedis beld</L>
<L>Maden crud, hem to biheld; <MILESTONE N="5500"/></L>
<L>Wonder þai hadden euerichon,</L>
<L>For non no knewe her non.</L>
</LG>
<LG>
<L>Oȝain hem ȝede king Leodegan,</L>
<L>&amp; him gret þe king Ban;</L>
<L>Leodegan seid: "Ȝou blisse þe rode, <MILESTONE N="5505"/> <NOTE PLACE="foot">5505) seid] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝif ȝe beþ ycomen for gode!"</L>
<L>Quaþ king <HI REND="italic">Ban:</HI> "So Crist me spede, <NOTE PLACE="foot">5507) <HI REND="italic">Ban] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Com we nouȝt hider for þi qued</L>
<L>No for þi schame, ac for þi gode,</L>
<L>So ous help þe gode rode! <MILESTONE N="5510"/></L>
<L>We beþ souders of fer lond;</L>
<L>Men doþ ous to vnderstond,</L>
<L>Þat þou to socour haddest nede,</L>
<L>Þer fore we com fram our þede,</L>
<L><PB N="156" REF="153"/>
Þat is fer hennes, saunfaile, <MILESTONE N="5515"/></L>
<L>Þe to help in þi bataile <NOTE PLACE="foot">5516) to] t <HI REND="italic">corr. aus</HI> þ.</NOTE></L>
<L>&amp; to serue on swiche maner,</L>
<L>So þou schalt now yher:</L>
<L>We aske þe on godes name,</L>
<L>Noiþer to þine harm no þi schame, <MILESTONE N="5520"/></L>
<L>Ac þat þou graunt ous now a þing,</L>
<L>&amp; þer of no make werning:</L>
<L>Þou no schalt aske name our <NOTE PLACE="foot">5523) aske] s, <HI REND="italic">mit dunklerer tinte</HI> aus l <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>No wo we beþ no non of our,</L>
<L>No apose ous of our being, <MILESTONE N="5525"/></L>
<L>What we þe wil make scheweing;</L>
<L>&amp; ȝif þe likeþ so our seruise,</L>
<L>Telle it ous now in al wise,</L>
<L>&amp; bot þou like, we seruen þe,</L>
<L>We wille ȝern fram þe te <MILESTONE N="5530"/></L>
<L>To sum oþer &amp; serue swiþe, <MILESTONE N="232d." UNIT="f."/></L>
<L>Þat of our come wil be bliþe!"</L>
<L>Leue toke Leodegan,</L>
<L>To asky <HI REND="italic">con</HI>seil of his man;</L>
<L>Alle his barouns hi<HI REND="italic">m</HI> seyd, ywis, <MILESTONE N="5535"/></L>
<L>It sembled men of gret priis,</L>
<L>Her semblaunt hem bar witnisse;</L>
<L>He schuld of hem nim sikernisse</L>
<L>&amp; afong her seruise</L>
<L>&amp; nouȝt hem lete o non wise. <MILESTONE N="5540"/></L>
<L>Oȝain com king Leodegan</L>
<L>&amp; þus seyd to Arthour &amp; to Ban:</L>
<L>"Bewe seygnours, me þenkeþ schame,</L>
<L>Þat ȝe me heleþ ȝour name,</L>
<L>For ich vnderstond wele, þat ȝe <MILESTONE N="5545"/> <NOTE PLACE="foot">5545) þat] <HI REND="italic">danach</HI> be, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Ben of more power, þan ich be;</L>
<L>Ac ȝe semble so wiȝt &amp; fre,</L>
<L>Þat ȝe beþ welcome to me,</L>
<L>&amp; ȝour seruise ȝeld y schal,</L>
<L>Ȝif he me saueþ, þat welt al. <MILESTONE N="5550"/></L>
<L>Ac arst ȝe schul me make siker,</L>
<L>Wiþ me held in eueri biker,</L>
<L><PB N="157" REF="154"/>
&amp; ȝour names telle ȝe me,</L>
<L>When ȝe seþ, þat time be!"</L>
<L>His treuþe þer tok þe king Ban <MILESTONE N="5555"/> <NOTE PLACE="foot">5555) to<HI REND="italic">k]</HI> to <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; þer to ȝaf Leodegan.</L>
<L>Þer whiles þe clerk Merlin</L>
<L>Hem hadde ypuruaid a riche in</L>
<L>&amp; ledde hem þider al faire.</L>
<L>Her ost was ycleped Blaire, <MILESTONE N="5560"/></L>
<L>Leonele hete his wiif,</L>
<L>A fair buriays &amp; joliif.</L>
<L>Boþe þai wenten oȝain Arthour</L>
<L>&amp; him welcomed wiþ gret honour.</L>
<L>Arthour &amp; his feren wiȝt <MILESTONE N="5565"/></L>
<L>Soiournde þer seuen niȝt</L>
<L>In her in, &amp; wiþ þe king</L>
<L>Þai maden oft solausing.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe king þo sent his messangers</L>
<L>Ouer alle to her souders <MILESTONE N="5570"/></L>
<L>&amp; sent ouer alle in his lond</L>
<L>Euerich gentil man his sond,</L>
<L>Þat þai comen to hi<HI REND="italic">m</HI> alle</L>
<L>To Carohaise into his halle</L>
<L>Attelast bi holy þorsday, <MILESTONE N="5575"/> <MILESTONE N="233a." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">5575) þorsday] s <HI REND="italic">corr. aus</HI> þ.</NOTE></L>
<L>To help him in his medlay,</L>
<L>&amp; who so nold to hi<HI REND="italic">m</HI> come,</L>
<L>As traitour he schuld ben ynome,</L>
<L>So ich in boke writen finde,</L>
<L>&amp; him hing bi þe winde; <MILESTONE N="5580"/></L>
<L>For so long trewes bitven Rion <NOTE PLACE="foot">5581) For] r <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Weren &amp; þe king Leodegan.</L>
<L>Ac listneþ now: swiche traisoun</L>
<L>Hem come ar þe assensioun!</L>
</LG>
<LG>
<L>In estre on þe tewisday, <MILESTONE N="5585"/></L>
<L>Þe euen of seint Philip in May,</L>
<L><PB N="158" REF="155"/>
Four kinges, gret geauntz, <NOTE PLACE="foot">5587) geauntz] z <HI REND="italic">sehr verlöscht.</HI></NOTE></L>
<L>Þat were vnder þe king Riounz,</L>
<L>Went hem out in iren &amp; stiel</L>
<L>Wiþ sexti þousand armed wel; <MILESTONE N="5590"/></L>
<L>Þe first king hiȝt Roulyous;</L>
<L>Þe oþer hete king Clarious;</L>
<L>Þe þridde king hete Soneg<HI REND="italic">ur</HI>ens; <NOTE PLACE="foot">5593) Soneg<HI REND="italic">ur</HI>ens] g<HI REND="italic">ur sehr verkratzt und unsicher.</HI></NOTE></L>
<L>Þe ferþ hete king Sorhens;</L>
<L>Þise went fram þe gret ost <MILESTONE N="5595"/></L>
<L>To Carohaise wiþ gret bost</L>
<L>&amp; robbeden al þe cuntray</L>
<L>Boþe in doun &amp; in valaye;</L>
<L>Man &amp; wiman, al þat þai founde,</L>
<L>Þai slowen doun in to þe grou<HI REND="italic">n</HI>de; <MILESTONE N="5600"/></L>
<L>Þe cuntre wiþ wild fer</L>
<L>Ouer al þai set on fer,</L>
<L>Ten hundred cartes on on route</L>
<L>Biforn hem brouȝt, saun doute,</L>
<L>Charged wiþ mete &amp; wiþ drink, <MILESTONE N="5605"/></L>
<L>Þat ani man miȝt of þink;</L>
<L>&amp; .vc. kniȝtes þe pray toke, <NOTE PLACE="foot">5607) vc] <HI REND="italic">nach</HI> v <HI REND="italic">eine rasur.</HI></NOTE></L>
<L>For to condue hem &amp; loke.</L>
<L>To Carohaise þe kinges wente</L>
<L>&amp; at þe gates wolden entre, <MILESTONE N="5610"/></L>
<L>Ac þe gateward þe gates schetten,</L>
<L>Ac þer oȝain anon þai stetten;</L>
<L>Boþe wiþ launce &amp; wiþ sword</L>
<L>Þai dusched &amp; hewen on þe bord</L>
<L>&amp; wenten to þe plaines oȝan, <MILESTONE N="5615"/></L>
<L>To quellen wiif, child &amp; man;</L>
<L>Men miȝt hem here schriche</L>
<L>So fer, þat it was ferliche.</L>
<L>Þo in þe cite seiȝe þis harmes, <MILESTONE N="233b." UNIT="f."/></L>
<L>Manliche þai grad: 'As armes!' <MILESTONE N="5620"/></L>
<L>Þai went &amp; armed he<HI REND="italic">m</HI> eu<HI REND="italic">er</HI>ichon</L>
<L>&amp; to þe gates comen anon, <NOTE PLACE="foot">5622) gates] ga <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="159" REF="156"/>
Opon gode stede hem rest,</L>
<L>For to abide þe kinges hest,</L>
<L>&amp; þe kniȝtes of þe table rounde, <MILESTONE N="5625"/></L>
<L>Of al þe warld of mest mounde,</L>
<L>Wiche hadde made Vterpendragon, <NOTE PLACE="foot">5627) Vterpendragon] <HI REND="italic">das zweite</HI> r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Ac king Arthour no knewe her non;</L>
<L>Tvo hundred &amp; to score &amp; ten,</L>
<L>Verrament, þer weren of hem. <MILESTONE N="5630"/></L>
<L>Herui þe riuel &amp; Malot þe broun</L>
<L>Were maisters of þe gomfainoun;</L>
<L>So ich in þe Brut finde,</L>
<L>Her gomfainou<HI REND="italic">n</HI> was of cendel Ynde,</L>
<L>Of gold þer were on þre coroune; <MILESTONE N="5635"/></L>
<L>Þo it bar Malot þe broune.</L>
<L>Of þe cite four þousand were þar;</L>
<L>Her maister gomfainoun so bar</L>
<L>Þe kinges steward, Cleodalis,</L>
<L>A kniȝt he was of gret priis; <MILESTONE N="5640"/></L>
<L>His pensel hadde riche colour, <NOTE PLACE="foot">5641) pensel] e, <HI REND="italic">urspr.</HI> o, <HI REND="italic">von späterer hand und mit dunklerer tinte in</HI> e <HI REND="italic">verwandelt.</HI></NOTE></L>
<L>Alle he was couched wiþ azur, <NOTE PLACE="foot">5642) azur] z <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Of gold þer were four bore heuedes ybete; <NOTE PLACE="foot">5643) bore h.] re heuedes <HI REND="italic">mit dunk∣lerer tinte auf rasur etwas über der zeile nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þese houed al in þe strete.</L>
<L>Þo com king Arthour, Bohort &amp; Ban <MILESTONE N="5645"/></L>
<L>Wiþ her feren, eueri man;</L>
<L>So y in boke telle can,</L>
<L>Non nere armed hem oȝan;</L>
<L>A queintise þai hadden riche,</L>
<L>Þat non nas hem yliche: <MILESTONE N="5650"/></L>
<L>On stedes þai lopen euerichon,</L>
<L>In þe world nar better non;</L>
<L>Merlin rode biforn, ichil avowe,</L>
<L>&amp; bad hem alle swiþe him suwe;</L>
<L>So þai deden, wiþ outen faintise, <MILESTONE N="5655"/></L>
<L>On hors in fair queintise.</L>
<L>Merlin bar her gomfanoun,</L>
<L>Opon þe top stode a dragoun,</L>
<L><PB N="160" REF="157"/>
Swiþe griseliche, a litel croume;</L>
<L>Fast him biheld al þo in þe toune, <MILESTONE N="5660"/></L>
<L>For þe mouþe he had grininge</L>
<L>&amp; þe tong out flattinge,</L>
<L>Þat out kest spa<HI REND="italic">r</HI>kes of fer, <MILESTONE N="233c." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">5663) spakes <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Into þe skies þat flowen cler;</L>
<L>Þis dragoun hadde a long taile, <MILESTONE N="5665"/></L>
<L>Þat was wiþþerhoked, saunfaile.</L>
<L>Merlin com to þe gate</L>
<L>&amp; bad þe porter him out late;</L>
<L>Þe porter seyd, he schuld rest,</L>
<L>What he hadde of his lord hest. <MILESTONE N="5670"/></L>
<L>"Certes," quaþ Merlin, "y þe tell:</L>
<L>No lenger resten here y nille!"</L>
<L>He toke þe gate bi þe legge</L>
<L>&amp; slong hem vp at his rigge;</L>
<L>Þo he was out &amp; his feren eke, <MILESTONE N="5675"/></L>
<L>Fast oȝain þe gate he leke</L>
<L>Wiþ lockes, haspes &amp; mani pin,</L>
<L>Wiþ mani bar &amp; mani gin;</L>
<L>Þus fast loken he hem fand</L>
<L>&amp; as fast after him lete he<HI REND="italic">m</HI> stand. <MILESTONE N="5680"/></L>
<L>Alle, þat seiȝen þis, saunfaile,</L>
<L>Of him hadde gret meruaile,</L>
<L>Boþe þo of þe cite</L>
<L>&amp; eke his feren, bi mi leute!</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo bad Merlin his compainie, <MILESTONE N="5685"/></L>
<L>Her stedes priken &amp; swiþe hiȝe;</L>
<L>Wiþ þe baner dast Merlins</L>
<L>Among to þousand Sarrazins,</L>
<L>Þat ledden a wel gret pray</L>
<L>Toward king Rion, y say. <MILESTONE N="5690"/></L>
<L>Ich of hem so dede bere</L>
<L>Þurch a Sarrain wiþ his spere,</L>
<L>Afterward her swerdes drowe</L>
<L>&amp; þe Sarrazins to grounde slowe;</L>
<L><PB N="161" REF="158"/>
Sum þai cleued to þe brest, <MILESTONE N="5695"/></L>
<L>Sum þai binomen fot &amp; fest;</L>
<L>Of mani þai hadde helme &amp; heued</L>
<L>Sone fro þe bodi weued;</L>
<L>Þe to &amp; fourti weren ȝep,</L>
<L>Þai leten þer hors gode chep, <MILESTONE N="5700"/></L>
<L>Boþe wiþ sadel &amp; wiþ bridel</L>
<L>For nouȝt to haue &amp; oway ride.</L>
<L>Þe to þousand todriuen &amp; slawe</L>
<L>Þai hadden in a litel þrawe,</L>
<L>So man wold in a mile way <MILESTONE N="5705"/></L>
<L>Ouergon his jurnay,</L>
<L>&amp; þat priis ladde at aise <MILESTONE N="233d." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">5707) aise] i <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Toward þe cite of Caroaise.</L>
<L>Ac so þai comen bi þe way,</L>
<L>Eft þai metten michel pray: <MILESTONE N="5710"/></L>
<L>A þousand cartes al mast</L>
<L>Comand wel swiþe on hast,</L>
<L>Swiche þre kinges wiþ .xvi. þousinde</L>
<L>Comen &amp; condid hem bihinde,</L>
<L>&amp; Merlin seyd wiþ griseli chere: <MILESTONE N="5715"/></L>
<L>"Now suweþ me, gode fere!"</L>
<L>Forþ he flang &amp; þai after anon,</L>
<L>So swiþe so þe stedes miȝt gon;</L>
<L>Þo þai com þe kinges neiȝe,</L>
<L>Merlin hef his heued on heiȝe <MILESTONE N="5720"/></L>
<L>&amp; kest on hem enchauntement,</L>
<L>Þat he hem alle al mest blent,</L>
<L>Þat non oþer sen no miȝt</L>
<L>A grete while, y ȝou pliȝt,</L>
<L>&amp; our fourti smiten he<HI REND="italic">m</HI> on <MILESTONE N="5725"/></L>
<L>&amp; slowen of hem mani on</L>
<L>&amp; mani .c. of painems hewe,</L>
<L>Ar ani þer oþer knewe.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo of þe cite seiȝen þis;</L>
<L>Þai seyden, it were men of priis; <MILESTONE N="5730"/></L>
<L><PB N="162" REF="159"/>
Þo were vp vndon þe gate,</L>
<L>Cleodalis rode out þer ate;</L>
<L>Þe steward wiþ fiue þousinde</L>
<L>Opon þe painems gun to winde;</L>
<L>Þer was din, þer was cri, <MILESTONE N="5735"/></L>
<L>Mani schaft broken, sikerly;</L>
<L>For in þe coming of Cleodalis,</L>
<L>Þe paiens miȝt sen, ywis,</L>
<L>Þer was swiche contek &amp; wonder,</L>
<L>Þat it dined so þe þonder. <MILESTONE N="5740"/></L>
<L>Þis ich heþen kinges þre</L>
<L>Ato parted her meine,</L>
<L>Seuen þousand to ben þer riȝt,</L>
<L>Oȝain þe fiue þousand to fiȝt,</L>
<L>&amp; setten þer þousandes eiȝte, <MILESTONE N="5745"/></L>
<L>Oȝain king Leodegan to fiȝt,</L>
<L>Þat hem toward <HI REND="italic">com</HI> i<HI REND="italic">n</HI> þat stounde <NOTE PLACE="foot">5747) <HI REND="italic">com] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ þridde half hundred of þe table rou<HI REND="italic">n</HI>de,</L>
<L>Ac bi hem self þe rounde table wes, <NOTE PLACE="foot">5749) rounde] d <HI REND="italic">corr. aus</HI> e.</NOTE></L>
<L>Þe king Leodegan, naþeles, <MILESTONE N="5750"/></L>
<L>Wiþ him brouȝt þousandes to <MILESTONE N="234a." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; to þe bataile flongen þo.</L>
<L>Þe .viii. þousand hem com oȝain;</L>
<L>Þer was meting of men o main</L>
<L>Wiþ spere &amp; wiþ scharp sword; <MILESTONE N="5755"/></L>
<L>Þer les mani man his lord,</L>
<L>Þer was sched so michel bold,</L>
<L>Þat it ran as a flod.</L>
<L>Leodegan wiþ his fewe,</L>
<L>Noble main he gan to shewe; <MILESTONE N="5760"/></L>
<L>He slouȝ þre oȝaines anne</L>
<L>&amp; craked mani hern panne. <NOTE PLACE="foot">5762) craked] k <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Þe kniȝtes of þe table rounde</L>
<L>Mani þer slouȝ in litel stounde</L>
<L>&amp; bilimeden &amp; feld of hors <MILESTONE N="5765"/></L>
<L>Mani heþen orped cors;</L>
<L>Ac þei her swerdes wele þ<HI REND="italic">er</HI> bite</L>
<L>&amp; to ded mani smite,</L>
<L><PB N="163" REF="160"/>
It was swiþe litel sene,</L>
<L>For oȝaines on þ<HI REND="italic">er</HI> wer tene; <MILESTONE N="5770"/></L>
<L>Ac so sarre was þe þrang,</L>
<L>Þat non miȝt com he<HI REND="italic">m</HI> omang.</L>
<L>Þe Sarrazins hadde gret despite,</L>
<L>Þat so hem schent swiche popel lite;</L>
<L>He swore bi Mahoun &amp; Dagon, <MILESTONE N="5775"/></L>
<L>Hem no schuld ascape non,</L>
<L>&amp; drouȝ hem wel fer aroume—</L>
<L>Þat Crist hem ȝeue <HI REND="italic">con</HI>fusioun!—</L>
<L>&amp; baren doun in þat stounde</L>
<L>Ȝete fourti of þe table rounde, <MILESTONE N="5780"/></L>
<L>&amp; were abouten, hem to dere,</L>
<L>Ac her feren hem gun were, <NOTE PLACE="foot">5782) <HI REND="italic">unten auf der seite nachgetragen.</HI></NOTE></L>
<L>Þat he no hadde power non,</L>
<L>Non of hem for to slon.</L>
<L>Þat time was Leodegan <MILESTONE N="5785"/></L>
<L>Feld adoun &amp; his man;</L>
<L>Ȝete an hundred oþer mo,</L>
<L>Leodegan þai nomen þo</L>
<L>&amp; beten him sore &amp; ȝeuen hi<HI REND="italic">m</HI> wounde</L>
<L>&amp; to an hors fast him bounde <MILESTONE N="5790"/></L>
<L>&amp; token fif hundred kniȝtes,</L>
<L>To lade him forþ anon riȝtes,</L>
<L>&amp; so þai deden, sikerliche,</L>
<L>Defuiland vilanliche,</L>
<L>Toward þe riche king Rion, <MILESTONE N="5795"/> <MILESTONE N="234b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; wenden, her bataile were ydon.</L>
<L>&amp; þo þe king Leodegan</L>
<L>Him seiȝe fer fram al his man</L>
<L>&amp; him aboute socour non</L>
<L>&amp; hi<HI REND="italic">m</HI> loþeliche lade to king Rion: <MILESTONE N="5800"/></L>
<L>"Allas!" he seyd, "þat y was bore:</L>
<L>Mi liif &amp; priis so is forlore,</L>
<L>&amp; Gvenoure, mi dohter gent,</L>
<L>Of vile paiems worþ yschent,</L>
<L>&amp; alle min noble kniȝtes <MILESTONE N="5805"/></L>
<L>Worþ yslawe adoun riȝtes,</L>
<L><PB N="164" REF="161"/>
&amp; þe leuedis of mi lond</L>
<L>Alle ynomen in payems hond!"</L>
<L>For riȝt gret sorwe &amp; care</L>
<L>A swon he fel, as he ded ware, <MILESTONE N="5810"/></L>
<L>To gret mile fram þe bataile</L>
<L>Þo he was, wiþ outen faile.</L>
</LG>
<LG>
<L>His douhter stode on þe cite wal</L>
<L>&amp; biheld þis misauentour al;</L>
<L>Hir hondes sche sett on hir here <MILESTONE N="5815"/></L>
<L>&amp; hir fair tresses al totere;</L>
<L>Sche hir totar to hir smok</L>
<L>&amp; on þe wal hir heued gan knok</L>
<L>&amp; swoned oft &amp; seyd: 'allas!',</L>
<L>Þat hir socour lorn was; <MILESTONE N="5820"/></L>
<L>So deden al þo of þe cite,</L>
<L>Maden endeles pite.</L>
<L>Þe kniȝtes of þe table rounde</L>
<L>Kedden, þai were men of mou<HI REND="italic">n</HI>de:</L>
<L>Bitven hem þai wolden speke, <MILESTONE N="5825"/></L>
<L>Leodegan þai wolden awreke,</L>
<L>Oþer steruen þai wolden alle</L>
<L>&amp; renged hem oȝain þe walle,</L>
<L>For þai no seiȝen no socour,</L>
<L>&amp; schewed þo her vigour; <MILESTONE N="5830"/></L>
<L>Þridde half hundred oȝain .M. seuen,</L>
<L>Me þenkeþ, certes, þat was vneuen;</L>
<L>Ac þer þai fouȝten vnder þe toun</L>
<L>&amp; mani Sarrazin leyd adoun;</L>
<L>Hem þai tohewen &amp; hors al so, <MILESTONE N="5835"/></L>
<L>Þay þoled michel pine &amp; wo; <NOTE PLACE="foot">5836) þay] y <HI REND="italic">aus</HI> t <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>Þe citisains þat yseiȝe</L>
<L>&amp; sore wepen wiþ her eiȝe.</L>
<L>Now lete we hem fiȝtand here, <MILESTONE N="234c." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; speke we of Arthour &amp; his fere! <MILESTONE N="5840"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Now seyt our tale, saunfaile,</L>
<L>Þat orible is þe bataile</L>
<L><PB N="165" REF="162"/>
Of gret crie &amp; swiþe strong,</L>
<L>Almest þennes fiue forlong,</L>
<L>Þat Arthour held wiþ fourti &amp; to, <MILESTONE N="5845"/></L>
<L>&amp; Cleodalis wiþ four þousand &amp; mo,</L>
<L>Oȝaines hem Sornegreons &amp; king Saphare<HI REND="italic">m,</HI></L>
<L>Þat seuen þousand hadd wiþ hem.</L>
<L>So fele paiems þer lay slawe,</L>
<L>Þat fele hepes þer lay on rawe <MILESTONE N="5850"/></L>
<L>Of armed men, of fatt stede,</L>
<L>Þat her liif þ<HI REND="italic">er</HI> les to mede.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo seyd Merlin to his ferrede:</L>
<L>"Now me suweþ alle, ich rede!"</L>
<L>Forþ riden þe fourti &amp; to, <MILESTONE N="5855"/></L>
<L>So swiþe so þe hors miȝt go;</L>
<L>Þer bileued Cleodalis</L>
<L>Wele fiȝtand, &amp; al his. <NOTE PLACE="foot">5858) Wele] <HI REND="italic">danach</HI> y, <HI REND="italic">ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Þo Merlin hadde riden a while,</L>
<L>Þe mountaunce of to mile, <MILESTONE N="5860"/></L>
<L>He seyd to king Arthour &amp; Ban:</L>
<L>"Lo, ȝond men ledeþ Leodegan</L>
<L>Ybounden toward king Rion,</L>
<L>On hard dede for to slon:</L>
<L>After hem now dasseþ swiþe <MILESTONE N="5865"/></L>
<L>&amp; oftakeþ hem biliue!</L>
<L>Ȝif ȝou ascapeþ of he<HI REND="italic">m</HI> ten,</L>
<L>Schal i ȝou neuer held men!" <NOTE PLACE="foot">5868) i] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Þai stirten forþ &amp; ouertoke hes</L>
<L>&amp; dassed hem amid þe pres; <MILESTONE N="5870"/></L>
<L>Þe first slouȝ Merlin, verrament,</L>
<L>To ȝeuen þe oþer gode talent;</L>
<L>Arthour smot on hem, saunfaile,</L>
<L>So on þe singel doþe þe haile;</L>
<L>So we finden on þe bok, <MILESTONE N="5875"/></L>
<L>Al he slouȝ, þat he oftok;</L>
<L>So dede Ban, þe gode kniȝt,</L>
<L>He clef mani on doun riȝt;</L>
<L><PB N="166" REF="163"/>
So dede king Bohors,</L>
<L>He slouȝ þer mani heþen cors; <MILESTONE N="5880"/></L>
<L>So deden al þo gentil feren,</L>
<L>Her swerdes þai dede in blod steren;</L>
<L>Alle þai laiden doun riȝt <MILESTONE N="234d." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; made þer swiche a sleiȝt,</L>
<L>Þat man seiȝe neuer i<HI REND="italic">n</HI> so litel stou<HI REND="italic">n</HI>de <MILESTONE N="5885"/></L>
<L>So fewe bring so fele to grounde,</L>
<L>For þer no schaped fram he<HI REND="italic">m</HI> oliue</L>
<L>Of fiue hundred vnneþe fiue;</L>
<L>Þer men miȝtten haue frely</L>
<L>Four .c. steden for gramerci, <MILESTONE N="5890"/> <NOTE PLACE="foot">5890) gramerci] <HI REND="italic">das zweite</HI> r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat ȝede, drawend her bridel brod</L>
<L>To þe fitlokes in þe blod.</L>
<L>Þus Arthour &amp; his felawered</L>
<L>Deliuerd Leodegan fram þe dede.</L>
<L>Michel wonder had Leodegan, <MILESTONE N="5895"/></L>
<L>Þat swiche a litel poine of man</L>
<L>So fele in so litel þrawe</L>
<L>So manliche had yslawe:</L>
<L>Bi þe dragon, þat kest fer,</L>
<L>He wist, it were þe newe souders. <MILESTONE N="5900"/></L>
<L>Þat he was deliuerd fram his fon,</L>
<L>He þonked Ie<HI REND="italic">s</HI>u Crist anon.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo liȝt þe clerk Merlin</L>
<L>&amp; sir Bretel &amp; sir Vlfin</L>
<L>&amp; þe king Leodegan vnbounde <MILESTONE N="5905"/></L>
<L>&amp; sett him on a stede of mounde</L>
<L>&amp; armed hi<HI REND="italic">m</HI> fineliche wel</L>
<L>&amp; dede on his heued an helm of stiel,</L>
<L>About his nek a scheld strong,</L>
<L>&amp; toke him a launce long <MILESTONE N="5910"/></L>
<L>&amp; sett him vp as a king,</L>
<L>Þat er lay as a breþeling;</L>
<L>He joined his honden, ioe v<HI REND="italic">us</HI> di,</L>
<L>&amp; ȝalt hem þank &amp; gram<HI REND="italic">er</HI>ci.</L>
<L><PB N="167" REF="164"/>
On his stede þo lepe Merlin, <MILESTONE N="5915"/></L>
<L>So dede Bretel &amp; sir Vlfin.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo seyd Merlin: "Mine kniȝtes fre,</L>
<L>Prikeþ ȝour stedes &amp; folweþ me!"</L>
<L>So þai deden, wiþ outen abod,</L>
<L>So aruwe of bowe ich forþ glod. <MILESTONE N="5920"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Ac þo Gvenoure opon þe walle</L>
<L>Þis to &amp; fourti seiȝe com alle,</L>
<L>Bi þe dragon, þat cast fer,</L>
<L>Þat fleiȝe in to þe skies cler,</L>
<L>Sche wist, it were þe fourti &amp; to; <MILESTONE N="5925"/></L>
<L>Hir fader sche seiȝe com al so,</L>
<L>On hors, yarmed &amp; wele atired <MILESTONE N="235a." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; fram his fon þurch he<HI REND="italic">m</HI> deliuerd. <NOTE PLACE="foot">5928) fon] n <HI REND="italic">von späterer hand und mit dunklerer tinte nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>No ask no man of þe gret blisse,</L>
<L>Þat sche made þan, ywis, <MILESTONE N="5930"/></L>
<L>&amp; al þe men, þat it seiȝen,</L>
<L>For ioie þai wepe wiþ her eiȝen.</L>
<L>Þis þre &amp; fourti com on hast,</L>
<L>Wiþ norþþen winde so doþ tempast;</L>
<L>Þe kniȝtes of þe table rounde, <MILESTONE N="5935"/></L>
<L>Þai founden alle felled to grounde,</L>
<L>Þat stoden a fot &amp; wered hem</L>
<L>Oȝain on euer .xx. &amp; ten.</L>
<L>Bot .xx. of hem openliche</L>
<L>On hors fouȝten nobliche <MILESTONE N="5940"/></L>
<L>&amp; ouercarked weren þo;</L>
<L>Her liif, þat was neiȝe ago.</L>
<L>Þis .xliii. of gret mounde</L>
<L>So dassed on þe heþen hounde,</L>
<L>Þat ich of hem who so mett, <MILESTONE N="5945"/></L>
<L>Hastiliche þe heued ofgrett,</L>
<L>&amp; slowen hem doun i<HI REND="italic">n</HI> to þe grounde,</L>
<L>Mani geaunt in litel stounde.</L>
<L>Euerich dede swiþe wel</L>
<L>Wiþ scharpe swerd of gode stiel; <MILESTONE N="5950"/></L>
<L><PB N="168" REF="165"/>
Mani þai smiten þurch, saunfaile,</L>
<L>Fram þe top to þe taile,</L>
<L>Of su<HI REND="italic">m</HI> þe side, god it wot,</L>
<L>Wiþ scheld &amp; arme, eueri grot,</L>
<L>Of sum þe midel euen ato, <MILESTONE N="5955"/></L>
<L>Of sum þei &amp; legge al so;</L>
<L>Auberk, aketoun &amp; scheld <NOTE PLACE="foot">5957) aketoun] k <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Was mani tobroken i<HI REND="italic">n</HI> þat feld</L>
<L>&amp; mani paiem wiþ deþes wounde</L>
<L>&amp; mani stede coruen to grounde. <MILESTONE N="5960"/></L>
<L>Þe king hi<HI REND="italic">m</HI> self þer, Leodegan,</L>
<L>Wele hi<HI REND="italic">m</HI> wrake of his foman.</L>
<L>Oȝain þe þre &amp; fourti of our</L>
<L>Non armour no miȝt dour, <NOTE PLACE="foot">5964) miȝt] i <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>No hors of priis no heþen kniȝt, <MILESTONE N="5965"/></L>
<L>Þat he nas dede anon riȝt.</L>
<L>Þ<HI REND="italic">er</HI> was an heþen king, hiȝt Ca<HI REND="italic">n</HI>lang,</L>
<L>Fiftene fet he was lang;</L>
<L>He &amp; anoþer, þat strengest were</L>
<L>Of alle þe paiems, þ<HI REND="italic">at</HI> were þere, <MILESTONE N="5970"/></L>
<L>Þis dede his miȝt, saunfable, <MILESTONE N="235b." UNIT="f."/></L>
<L>To stroie þe kniȝtes of þe rounde table.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Arthour mett Canlang,</L>
<L>Togider þai made fiȝting strang, <NOTE PLACE="foot">5974) Togider] g <HI REND="italic">corr. aus</HI> d.</NOTE></L>
<L>&amp; so strong was Canlang, verrament, <MILESTONE N="5975"/></L>
<L>Þat king Arthour miȝt fest no dent</L>
<L>To him haue, bot bihinde,</L>
<L>Bot ones he him hitt kerueinde</L>
<L>Vnder þe scheld þe scholder on,</L>
<L>Þurch out armes &amp; flesche &amp; bon, <MILESTONE N="5980"/></L>
<L>Vnto þe nouel he him carf,</L>
<L>Þe misbileueand paiem starf;</L>
<L>A boþe half his hors he hing,</L>
<L>Þat ernne forþ arudand i<HI REND="italic">n</HI> þ<HI REND="italic">at</HI> þring.</L>
<L>Þe paiems seiȝe Canlang so hit, <MILESTONE N="5985"/></L>
<L>Agrisen of þat dint out of wit.</L>
<L><PB N="169" REF="166"/>
Gvenour þat dint of Arthour seye</L>
<L>&amp; þonked Ie<HI REND="italic">s</HI>u Crist on heiȝe</L>
<L>&amp; <HI REND="italic">seyd: "God</HI> ȝeue, þat he mi lord were, <NOTE PLACE="foot">5989) <HI REND="italic">seyd god] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat ȝong, þat fiȝteþ so þere!" <MILESTONE N="5990"/></L>
<L>Anon seyden al her men:</L>
<L>"So were it me, dame, amen!</L>
<L>For we no seiȝe neuer of his power</L>
<L>Noiþer eld man no bacheler!"</L>
</LG>
<LG>
<L>King Ban þo mett Clarion, <MILESTONE N="5995"/></L>
<L>Þat oþer strongest of euerichon;</L>
<L>He was <HI REND="italic">of</HI> .xiiii. fet long <NOTE PLACE="foot">5997) <HI REND="italic">of]</HI> gret <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; swiþe gret &amp; swiþe strong;</L>
<L>He hadde mani of our yslawe:</L>
<L>King Ban hi<HI REND="italic">m</HI> mett wiþ outen awe, <MILESTONE N="6000"/></L>
<L>So we finden in þe boke,</L>
<L>&amp; ouer þe ere he him toke,</L>
<L>Þe cheke he carf, þe schulder al so,</L>
<L>To þe girdel þe dint gan go;</L>
<L>His ribbes &amp; scholder fel adoun, <MILESTONE N="6005"/></L>
<L>Men miȝt se þe liuer abandoun.</L>
<L>King Bohort of gent power</L>
<L>Met Sarmedon, þe gomfanou<HI REND="italic">n</HI> bere;</L>
<L>On þe schulder he him hit,</L>
<L>Þat arm &amp; scholder of he kit; <MILESTONE N="6010"/></L>
<L>His scheld &amp; his gomfanoun</L>
<L>&amp; him self þer fel adoun.</L>
<L>King Leodegan þo gan crie:</L>
<L>"For loue of þe quen Marie,</L>
<L>Bistireþ ȝou, min gentil kniȝtes, <MILESTONE N="6015"/> <MILESTONE N="235c." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; leggeþ doun þis paiems riȝtes!"</L>
<L>Þe kniȝtes of þe table rounde</L>
<L>Alle lopen on hors o mounde</L>
<L>&amp; hewen on þe Sarrazin</L>
<L>Wiþ gode wille &amp; hert fin. <MILESTONE N="6020"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe paiems seiȝe ded Canlang</L>
<L>&amp; Clarion, þat was so strang,</L>
<L><PB N="170" REF="167"/>
&amp; þe baneour Sormedon;</L>
<L>Þo þai nist, what to don,</L>
<L>Ac, so swiþe so þai miȝt, <MILESTONE N="6025"/></L>
<L>Oway flowen anon riȝt.</L>
<L>To þousand com out of þe cite</L>
<L>&amp; feld hem doun wiþ outen pite,</L>
<L>Wiþ kniȝtes of þe table rounde</L>
<L>Þai hewen he<HI REND="italic">m</HI> doun vnto þe grou<HI REND="italic">n</HI>de. <MILESTONE N="6030"/> <NOTE PLACE="foot">6030) hen <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>King Arthour &amp; king Ban,</L>
<L>King Bohort &amp; king Leodegan</L>
<L>&amp; þe fourti liȝt &amp; wiþstode</L>
<L>&amp; gerten her stedes gode</L>
<L>Þurch <HI REND="italic">con</HI>seil of Merlin, ywis, <MILESTONE N="6035"/></L>
<L>&amp; went &amp; holpen Cleodalis,</L>
<L>Þe king steward Leodegan,</L>
<L>Þat fauȝt oȝain seuen .M. man</L>
<L>Wiþ four þousand &amp; namore,</L>
<L>So ȝe herden here bifore. <MILESTONE N="6040"/></L>
<L>Þis fourti &amp; to &amp; on</L>
<L>Opon þis seuen þousand smiten anon</L>
<L>&amp; hewen on wiþ gret powers,</L>
<L>On schides so doþ þis carpenters;</L>
<L>It was nede, for Cleodalis <MILESTONE N="6045"/></L>
<L>Stode on fot, &amp; mani of his</L>
<L>Aboute him stode sarreliche,</L>
<L>Fram deþ to were, sikerliche.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þer king Arthour &amp; Bohort &amp; Ban</L>
<L>&amp; þe king Leodegan <MILESTONE N="6050"/></L>
<L>Paiems wiþ outen tale slouwe, <NOTE PLACE="foot">6051) Paiems] s <HI REND="italic">corr. aus</HI> e.</NOTE></L>
<L>A þousand stedes her bridels drowe.</L>
<L>Þis þre &amp; fourti fouȝten so,</L>
<L>Forȝeten miȝt it be neuer mo,</L>
<L>For þe blod of kniȝtes dede <MILESTONE N="6055"/></L>
<L>&amp; of destre<HI REND="italic">r</HI>s &amp; of stede <NOTE PLACE="foot">6056) destres <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ran hem after al day so ȝerne,</L>
<L>So water out of wel streme.</L>
<L><PB N="171" REF="168"/>
Þurch þe pouwer &amp; miȝt of þos <MILESTONE N="235d" UNIT="f."/></L>
<L>Cleodalis, þat kniȝt of los, <MILESTONE N="6060"/></L>
<L>Was ybrouȝt on hors, ywis,</L>
<L>&amp; kniȝtes oþer fele of pris.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe kinges of þo heþen man</L>
<L>Heten Sornegrex &amp; Saphiran;</L>
<L>Aiþer of hem was .xiiii. fot lang <MILESTONE N="6065"/></L>
<L>&amp; swiþe hardi &amp; swiþe strang,</L>
<L>&amp; hadden swiþe gret despite,</L>
<L>Þat hem schent pople so lite;</L>
<L>A schille horn þai gun blawe,</L>
<L>To gider þai gader her felawe. <MILESTONE N="6070"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Kay &amp; Vlfin, þe buteler,</L>
<L>&amp; Grifles, þat was of gret power,</L>
<L>Ich of hem tok a launce long</L>
<L>&amp; dassed þe Sarrazins among;</L>
<L>Kay king Sornigrex hitt <MILESTONE N="6075"/></L>
<L>&amp; kest him to grounde i<HI REND="italic">n</HI> þat flit</L>
<L>&amp; rode on him wiþ his hors</L>
<L>&amp; defoiled his cursed cors,</L>
<L>&amp; had him slawe, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> letting;</L>
<L>Ac mani com to þis rideing: <MILESTONE N="6080"/></L>
<L>Wiþ his launce dan Lucan</L>
<L>Þe hert þurch smot of Abadan,</L>
<L>Ac on hors in þis toiling</L>
<L>Was brouȝt Sornigrex, þe king.</L>
<L>Þo aros gret batail &amp; strif, <MILESTONE N="6085"/></L>
<L>For of þe Sarrazins ȝete .M. fif</L>
<L>Were ouercomen vnder þe wal,</L>
<L>Þider were flowen alle;</L>
<L>Þer fore so fel þer were,</L>
<L>Þat litel was sene her sleiȝster þer. <MILESTONE N="6090"/></L>
</LG>
<LG>
<L>King Sornigrex, þat was yfeld,</L>
<L>His bodi tobrussed, tobroken his scheld,</L>
<L>For schame he was out of wit;</L>
<L>Our folk he þouȝt for to hit</L>
<L><PB N="172" REF="169"/>
&amp; gred to alle þo Sarains, <MILESTONE N="6095"/> <NOTE PLACE="foot">6095) gred] d <HI REND="italic">aus</HI> t <HI REND="italic">corr. oder umgekehrt.</HI></NOTE></L>
<L>Þat for loue of Apolins</L>
<L>Þai schuld of al his fon</L>
<L>Him awreke sone anon.</L>
<L>Of Sarazins gret þreng</L>
<L>About our Cristen made reng <MILESTONE N="6100"/></L>
<L>&amp; hem biclepten in þat place</L>
<L>&amp; leyden on wiþ swerd &amp; mace,</L>
<L>&amp; wiþ axes &amp; wiþ gisharm <MILESTONE N="236a." UNIT="f."/></L>
<L>Our folk þai deden michel harm;</L>
<L>Ac in þis ich self stounde <MILESTONE N="6105"/> <NOTE PLACE="foot">6105) ich] <HI REND="italic">danach</HI> ich, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>Kniȝtes of þe table rounde,</L>
<L>Þat folweden þe paiems fleinde,</L>
<L>Al on hors com flinginde</L>
<L>&amp; seiȝe þe pensel of fourti &amp; to,</L>
<L>Þat day þat hadde he<HI REND="italic">m</HI> holpen so; <MILESTONE N="6110"/></L>
<L>In to bataile to hem þai drowen,</L>
<L>Alle þat þai met, þai doun slowen,</L>
<L>Boþe wiþ launce &amp; swerd briȝt</L>
<L>Þo þai metten, þai slouȝ doun riȝt,</L>
<L>&amp; þurch miȝt þai keuerden so, <MILESTONE N="6115"/></L>
<L>Þat þai com to fourti &amp; to</L>
<L>&amp; þo so gret sleiȝt made,</L>
<L>Þat y no may it ful rade.</L>
</LG>
<LG>
<L>At þe oþer half Cleodalis</L>
<L>Fauȝt wiþ Sarrazins of priis, <MILESTONE N="6120"/></L>
<L>Þat wiþ gret iniquite</L>
<L>Brouȝt hem oȝain to þe cite. <NOTE PLACE="foot">6122) hem] h <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Þe strong king Saphiran</L>
<L>It was, þat fauȝt him oȝan</L>
<L>Wiþ neiȝen þousand, verrament, <MILESTONE N="6125"/></L>
<L>&amp; dede him gret encumbrement;</L>
<L>Ac þo ich to þousinde,</L>
<L>Þat folwed þe oþer fleinde,</L>
<L>To help þer com Cleodalis</L>
<L>&amp; on þe paiems smot, ywis, <MILESTONE N="6130"/></L>
<L><PB N="173" REF="170"/>
In her coming &amp; smiten to grounde</L>
<L>A þousand paiems in þat stounde,</L>
<L>&amp; þurch þe <HI REND="italic">h</HI>elp of our driȝt <NOTE PLACE="foot">6133) help] lelp(!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Cleodalis halp wele to fiȝt</L>
<L>&amp; helden gode <HI REND="italic">con</HI>tre oȝan <MILESTONE N="6135"/></L>
<L>Saphiran &amp; al his man.</L>
<L>Þo nar þo wiþ king Arthour</L>
<L>Bot to &amp; fourti of valour, <NOTE PLACE="foot">6138) of] <HI REND="italic">danach</HI> anour, <HI REND="italic">unter∣punktet.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; of þe rounde table kniȝtes</L>
<L>To hundred &amp; fifti wiȝte; <MILESTONE N="6140"/></L>
<L>No more þer ner, so y finde,</L>
<L>&amp; fouȝten oȝain .viii. þousinde;</L>
<L>Sornegrex hete her king,</L>
<L>An hardi paiem þurch al þing.</L>
<L>Þer hadde ben miche mischef, <MILESTONE N="6145"/></L>
<L>No had M<HI REND="italic">er</HI>lin seyd a <HI REND="italic">con</HI>seil bi hef:</L>
<L>"Bieu seygnours, y nil nouȝt hele, <MILESTONE N="236b." UNIT="f."/></L>
<L>Of þis paiems beþ so fele,</L>
<L>Þat we no may oȝain he<HI REND="italic">m</HI> doure;</L>
<L>Bot to mi <HI REND="italic">con</HI>seil nimeþ coure: <MILESTONE N="6150"/></L>
<L>Her ben among þis Sarrazins</L>
<L>Ten geauntes wel strong afins;</L>
<L>&amp; þai were of dawe ydon,</L>
<L>Þe bataile were passed sone."</L>
<L>Þai asked him, wiche þai were, <MILESTONE N="6155"/></L>
<L>&amp; he hem tauȝt anon riȝt þere.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Ban, þat was gode &amp; strong,</L>
<L>Tok his swerd in his hond,</L>
<L>His stede he smot &amp; forþ glod,</L>
<L>Oȝain king Sornegrex he rode; <MILESTONE N="6160"/></L>
<L>His helme he smot bi þe side,</L>
<L>Þurch helme &amp; palet it gan glide,</L>
<L>Fram þe cheke þe neb he bar,</L>
<L>Þe scheld fram þe schulder þar</L>
<L>&amp; þe left arme &amp; þe hond; <MILESTONE N="6165"/> <NOTE PLACE="foot">6165) arme] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Ich vnderstond, he dede him schond. <NOTE PLACE="foot">6166) schond] o <HI REND="italic">urspr.</HI> e, <HI REND="italic">mit dunklerer tinte in</HI> o <HI REND="italic">verwandelt.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="174" REF="171"/>
Þe Sarrazins kest a gret cri</L>
<L>&amp; fleiȝe oway wiþ gret hy.</L>
</LG>
<LG>
<L>Bohort met Marganan</L>
<L>&amp; smot þat vnsely man <MILESTONE N="6170"/></L>
<L>On þe helme, ichot for soþ,</L>
<L>Þat he him cleued to þe toþ.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Arthour, so dieu me saut,</L>
<L>Met wiþ amiral, was hote<HI REND="italic">n</HI> Sinalaut;</L>
<L>On þe helme he him hitt <MILESTONE N="6175"/></L>
<L>&amp; a quarter þer of kitt;</L>
<L>On þe schulder slod þe dent</L>
<L>&amp; kitt it of, verrament,</L>
<L>&amp; þer wiþ ribbes four;</L>
<L>Þe painem starf wiþ misantour. <MILESTONE N="6180"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Sir Vlfin slouȝ þo Sabalant</L>
<L>&amp; Bretel þe douk Cordant;</L>
<L>Þe steward Kay slouȝ Danderiard,</L>
<L>&amp; Lucan þe boteler slouȝ, Malard,</L>
<L>&amp; Grifles so slouȝ Menadap, <MILESTONE N="6185"/></L>
<L>&amp; Meragys slouȝ þe douke Sadap,</L>
<L>&amp; Gorueins slouȝ þe douke Maupas,</L>
<L>&amp; Craddok slouȝ Darrilas; <NOTE PLACE="foot">6181-88) <HI REND="italic">Vor jedem dieser verse ist ein abschnittszeichen.</HI></NOTE></L>
<L>Þese were þe geauntes ten</L>
<L>&amp; princes of þe heþen men. <MILESTONE N="6190"/></L>
<L>Þo þe paiems he<HI REND="italic">m</HI> ded seiȝe, <MILESTONE N="236c." UNIT="f."/></L>
<L>A cri þai gun areren heiȝe</L>
<L>&amp; seyd, it were deuelen, þat þai wiþ fouȝten,</L>
<L>Sikerliche, so hem þouȝten.</L>
<L>Þai flowen oway wiþ outen abode, <MILESTONE N="6195"/></L>
<L>Our folk swiþe after hem rode</L>
<L>&amp; to grounde slouȝ doun riȝt</L>
<L>Al, þat þai oftake miȝt;</L>
<L>Þre þousend þai slowen of þe eiȝtte;</L>
<L>Þe oþer ascaped anon riȝt <MILESTONE N="6200"/> <NOTE PLACE="foot">6200) oþer] r <HI REND="italic">ü. d. z. von späterer hand mit dunklerer tinte nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="175" REF="172"/>
To þe riche king Saphiran;</L>
<L>Þo were þai .xiiii. þousand of man</L>
<L>&amp; smiten on Cleodalis,</L>
<L>Þat had bot four þousand, ywis,</L>
<L>&amp; þe to, þat comen out of þe cite; <MILESTONE N="6205"/></L>
<L>Þer men seiȝe wel gret pite,</L>
<L>Hou þe painems &amp; king Saphiran</L>
<L>Defoiled our cristenmen;</L>
<L>A þousand &amp; mo þai slowen,</L>
<L>Þe remanant of hors drowen. <MILESTONE N="6210"/></L>
<L>Oft Cleodalis was wo,</L>
<L>Ac neuer wers, þan hi<HI REND="italic">m</HI> was þo;</L>
<L>Ydriuen he was vnder þe toun</L>
<L>&amp; loked after þe dragoun,</L>
<L>Þat Merlin bar, ac he no miȝt <MILESTONE N="6215"/></L>
<L>Nowhar of him han a siȝt,</L>
<L>No þe kniȝtes of þe rounde table</L>
<L>Miȝt he no whar se, saunfable;</L>
<L>He wende, þat dede þai hadden ben;</L>
<L>Þer miȝt men gret pite sen: <MILESTONE N="6220"/></L>
<L>Now he flowe, now he wiþstode,</L>
<L>For drede he was neiȝe wode.</L>
<L>Þe citaisins þan seiȝe þis</L>
<L>&amp; reweliche cri maden, ywis;</L>
<L>Ac þurch Merlin, so ich finde, <MILESTONE N="6225"/></L>
<L>Arthour was bileued bihinde</L>
<L>&amp; þe oþer, wiþ outen fable,</L>
<L>Þe kniȝtes of þe rounde table,</L>
<L>&amp; adden alle adoun aliȝt,</L>
<L>Her stedes girt, he<HI REND="italic">r</HI> sadels riȝt, <MILESTONE N="6230"/> <NOTE PLACE="foot">6230) he<HI REND="italic">r]</HI> he <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; soft &amp; sarre, saunfaile,</L>
<L>Com to þis reweful bataile.</L>
<L>Þo on þe walles of þe toun <NOTE PLACE="foot">6233) on] n <HI REND="italic">ganz ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Seiȝe comand þe dragoun;</L>
<L>Þo seyd þe fair leuedis <MILESTONE N="6235"/> <MILESTONE N="236d." UNIT="f."/></L>
<L>To þe steward Cleodalis:</L>
<L>"Cleodalis, þou gentil kniȝt,</L>
<L>Bistir þe &amp; hardiliche fiȝt,</L>
<L><PB N="176" REF="173"/>
For ȝonder doun in þe valaie</L>
<L>Ȝou comeþ socour of gret noblay: <MILESTONE N="6240"/></L>
<L>We seþ þe dragoun, þat casteþ fer,</L>
<L>&amp; after þe newe souders</L>
<L>&amp; Ledegan wiþ hem, saunfable,</L>
<L>&amp; þe kniȝtes of þe rounde table;</L>
<L>Alle þai comen ȝerne, a pliȝt: <MILESTONE N="6245"/></L>
<L>Now kiþe, þou art a noble kniȝt!"</L>
<L>Cleodalis in alle his liue</L>
<L>Nas neuer ȝete so bliþe;</L>
<L>Þo he &amp; his kniȝten</L>
<L>So wele fouȝten, so þai miȝten. <MILESTONE N="6250"/> <NOTE PLACE="foot">6250) so] s <HI REND="italic">aus</HI> þ <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Arthour &amp; Ban &amp; king Bohort,</L>
<L>Þer hem com to gret comfort;</L>
<L>Wiþ her folk of gret mounde</L>
<L>Þre hundred þai bar to grounde;</L>
<L>Ac a left half &amp; a riȝt <MILESTONE N="6255"/></L>
<L>King Arthour slouȝ doun riȝt,</L>
<L>Wiþ Esclabor, his swerd so gode,</L>
<L>Þat day he schad so michel blode:</L>
<L>Al so dede þe king Ban,</L>
<L>Þer slouȝ mani heþen man; <MILESTONE N="6260"/></L>
<L>Bohort, his broþer, &amp; eke he</L>
<L>Spard noiþer þral no fre;</L>
<L>Of stiel no yren armes nan</L>
<L>No miȝt doure hem oȝan,</L>
<L>No may y noiþer telle no rede, <MILESTONE N="6265"/></L>
<L>Hou wele þai deden her ferrede.</L>
<L>Ac þe leuedis on þe tour</L>
<L>Ȝerne biheld king Arthour</L>
<L>&amp; hadde wonder of his ȝingþe,</L>
<L>Þat þer kidde swiche strengþe. <MILESTONE N="6270"/> <NOTE PLACE="foot">6270) strengþe] strerngþe <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe heþen king Saphiran</L>
<L>Despite hadde of so fewe men,</L>
<L>So miche folk þat slowen þo,</L>
<L>Mani geaunce þai cleued ato.</L>
<L><PB N="177" REF="174"/>
He cleped to him Sortibran <MILESTONE N="6275"/></L>
<L>&amp; Senebant &amp; Eugredan,</L>
<L>Molore &amp; eke Frelent</L>
<L>&amp; Clariel, a geaunt gent,</L>
<L>Landon &amp; ek Moras <MILESTONE N="237a." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; Randel, þat noble was; <MILESTONE N="6280"/></L>
<L>To hem aloude he gan to speke, <NOTE PLACE="foot">6281) aloude] <HI REND="italic">nach</HI> u u, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ launce his anoie to wreke.</L>
</LG>
<LG>
<L>Forþ dassed þe king Saphiran,</L>
<L>Þat vnsely hoge man, <NOTE PLACE="foot">6284) hoge] h <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Herui Riuel &amp; his hors gent <MILESTONE N="6285"/></L>
<L>He frust doun at o dent,</L>
<L>Þat hors &amp; man astuned lay;</L>
<L>Ȝete forþ he dassed, par ma fay,</L>
<L>&amp; þrewe sir Antor of his hors,</L>
<L>Þat al þat day hi<HI REND="italic">m</HI> was þe wors; <MILESTONE N="6290"/></L>
<L>Ȝete forþer he gan ride</L>
<L>&amp; smot Grifles bi þe side</L>
<L>&amp; kest hi<HI REND="italic">m</HI> to þe grounde,</L>
<L>His launce brac i<HI REND="italic">n</HI> his wounde,</L>
<L>&amp; Sortibran wiþ justing cler <MILESTONE N="6295"/></L>
<L>Feld Lucas, þe buteler;</L>
<L>Clariel feld Merangys</L>
<L>&amp; sore hirt him, ywis;</L>
<L>Eugredan feld Gorains &amp; Craddoc</L>
<L>&amp; sore agreued our floc; <MILESTONE N="6300"/></L>
<L>Senebant þrewe doun Bleoberis</L>
<L>&amp; his hors vnder him, ywis.</L>
<L>Þus þe geauntes our kniȝtes þrewe;</L>
<L>Our men gun it sore rewe,</L>
<L>Non of hem had dedeli wounde, <MILESTONE N="6305"/></L>
<L>Ac sone stirt vp in þat stou<HI REND="italic">n</HI>de</L>
<L>&amp; wiþ scharpe swerdes of stiel</L>
<L>Wered hem manliche wel;</L>
<L>Our folk abute<HI REND="italic">n</HI> hem gan þrest</L>
<L>&amp; socourd hem wiþ þe best. <MILESTONE N="6310"/></L>
</LG>
<LG>
<PB N="178" REF="175"/>
<L>&amp; ȝete in þis strong rideing</L>
<L>Com Saphiran, þe heþen king,</L>
<L>&amp; in his hond a launce strong,</L>
<L>Þat was boþe gret &amp; long;</L>
<L>Leodegan on þe scheld he hitt <MILESTONE N="6315"/></L>
<L>&amp; wiþ strengþe it þurch slit;</L>
<L>His hond he bar heiȝe ferly, <NOTE PLACE="foot">6317) bar] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Þe launce glod þe king forby,</L>
<L>Þat ran þurch þe hors bihinde;</L>
<L>King &amp; hors adoun gan winde. <MILESTONE N="6320"/></L>
<L>"Allas!" þai seyd on þe tounes wal,</L>
<L>"Now we han ylorn al!" <NOTE PLACE="foot">6322) we] w <HI REND="italic">corr. aus</HI> h.</NOTE></L>
<L>Þai wende, þe king yslawe ware, <MILESTONE N="237b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; maden diol &amp; sorweful fare;</L>
<L>Gvenour made gret diol, ywis, <MILESTONE N="6325"/></L>
<L>&amp; so dede al þo leuedis,</L>
<L>Þat þat ich dint ysawe;</L>
<L>Þai wende, þe king were yslawe:</L>
<L>So he hadde for soþ yben,</L>
<L>No hadde oþer stirt bitven <MILESTONE N="6330"/></L>
<L>&amp; him halp in þat rideing.</L>
<L>Þo spac Arthour, þe king:</L>
<L>"Certes," he seyd, "þis nis no game,</L>
<L>Þe paiems doþ ous swiche schame!"</L>
<L>&amp; swore, he wold sterue anon <MILESTONE N="6335"/></L>
<L>Oþer him awreke of his fon,</L>
<L>&amp; namlich on Saphiran.</L>
<L>"Nay, lete me," quaþ king Ban,</L>
<L>"For þou art to ȝong &amp; ek to lite,</L>
<L>Oȝain swiche a deuel to smite!" <MILESTONE N="6340"/></L>
<L>Þo seyd Merlin to Arthour</L>
<L>A word of gret deshonour:</L>
<L>"Wat abidestow, coward king? <NOTE PLACE="foot">6343) coward king] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þe paiem ȝif anon meteing!"</L>
<L>For schame Arthour was neiȝe wode, <MILESTONE N="6345"/></L>
<L>In wratþe brent al his blod;</L>
<L>His hors he smiteþ &amp; he forþ glod,</L>
<L>Oȝain king Saphiran he rode.</L>
<L><PB N="179" REF="176"/>
Saphiran seiȝe, war he cam,</L>
<L>A strong launce in hond he nam, <MILESTONE N="6350"/></L>
<L>Toforn him his scheld he grope,</L>
<L>Stef he streiȝt his stirope,</L>
<L>His stede he smot of gret valour</L>
<L>&amp; rode oȝain king Arthour:</L>
<L>A deuel rod oȝain a child. <MILESTONE N="6355"/></L>
<L>King Ban for drede was nei wilde</L>
<L>&amp; rode after king Arthour,</L>
<L>To helpen hi<HI REND="italic">m</HI> par auentour.</L>
<L>Saphiran wiþ king Arthour mett,</L>
<L>Wiþ miȝt gret on hi<HI REND="italic">m</HI> stett, <MILESTONE N="6360"/></L>
<L>His scharp launce gan to glide</L>
<L>Þurch Arthour scheld &amp; his side;</L>
<L>Þe speres schaft al torof,</L>
<L>Arthour nam no ȝeme þ<HI REND="italic">er</HI> of,</L>
<L>Ac in sadel sat vp riȝt, <MILESTONE N="6365"/></L>
<L>To mete Saphiran, a pliȝt;</L>
<L>His launce he bar þurch out his scheld <MILESTONE N="237c." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; þurch þe hauberk fele feld,</L>
<L>Þurch þe wombe &amp; þurch þe chine</L>
<L>Þe spere ȝede euen bi line. <MILESTONE N="6370"/></L>
<L>Quaþ Arthour: "Þou heþen cokin,</L>
<L>Wende to þi deuel Apolin!"</L>
<L>Þe paiem fel ded to grounde,</L>
<L>His soule lauȝt helle hounde.</L>
<L>G<HI REND="italic">v</HI>eneoure sat on þe cite walle <MILESTONE N="6375"/> <NOTE PLACE="foot">6375) Geneoure <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; þe oþer leuedis alle,</L>
<L>Of Arthour seiȝe justing þis,</L>
<L>On him þai laiden al þe priis.</L>
<L>Anon after þe king Ban</L>
<L>Met þe geaunt Sortibran <MILESTONE N="6380"/></L>
<L>&amp; on þe scholder so him hit,</L>
<L>Þe side fram þe bodi kitt.</L>
<L>Þo com Malore &amp; Frelent</L>
<L>&amp; nomen Ban, þat king so gent,</L>
<L>Bi þe helme wiþ her hond; <MILESTONE N="6385"/></L>
<L>To smite of his heued þai gun fond.</L>
<L><PB N="180" REF="177"/>
Þis yseiȝe þe king Arthour</L>
<L>&amp; smot his stede to þat socour;</L>
<L>Malore in þe heued he hitt,</L>
<L>Þe heued fram þe bodi he kitt. <MILESTONE N="6390"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þo þouȝt þe paiem Frelent</L>
<L>Awreke his cosyn of þat dent;</L>
<L>To Arthour wiþ main he smot,</L>
<L>His scheld he clef, god it wot,</L>
<L>&amp; of his hauberk a gore <MILESTONE N="6395"/></L>
<L>&amp; of his aketoun a fot &amp; more,</L>
<L>Ac he no tok nouȝt his flesche;</L>
<L>Her of Arthour anoid wes;</L>
<L>A dint he smot anon to hi<HI REND="italic">m</HI></L>
<L>&amp; cleue his helme &amp; eke bacin <MILESTONE N="6400"/></L>
<L>&amp; al þe heued to þe brest;</L>
<L>Þe paien fel wiþ iuel rest.</L>
<L>Þe paiens schirt &amp; made dol,</L>
<L>For þai no hadde þo bot Randol,</L>
<L>A geaunt, þat bar <HI REND="italic">þ</HI>e gomfanoun; <MILESTONE N="6405"/> <NOTE PLACE="foot">6405) <HI REND="italic">þ</HI>e] he(!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Alle þe oþer were leyd adoun.</L>
<L>Þe paiens of deþ hadden doute</L>
<L>&amp; alle wenten Randol aboute;</L>
<L>Ac Ban no leued for no doute,</L>
<L>Þat he no dassed hem þurch out <MILESTONE N="6410"/></L>
<L>&amp; Randoil on þe schulder he smot <MILESTONE N="237d." UNIT="f."/></L>
<L>Wiþ his swerd, þat wele bot,</L>
<L>Þurch out hauberk &amp; aketoun</L>
<L>To þe midel al adoun;</L>
<L>Þe pensel fel &amp; eke Randol. <MILESTONE N="6415"/> <NOTE PLACE="foot">6415) Randoil <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe paiens þer of hadden diol</L>
<L>&amp; gun rere a wel foule crie,</L>
<L>So dorren don &amp; flesche fleiȝen,</L>
<L>&amp; for sorwe &amp; drede &amp; eiȝe</L>
<L>Þai flowen euerich his weiȝe. <MILESTONE N="6420"/></L>
<L>King Arthour, wiþ outen abade,</L>
<L>&amp; alle þe oþer, of whom y tofore sade,</L>
<L><PB N="181" REF="178"/>
After þis paiens fling</L>
<L>&amp; mani of hem to deþ sting;</L>
<L>Wiþ scharp swerd of gode egge <MILESTONE N="6425"/></L>
<L>Þe liif þai dede mani on legge.</L>
<L>Of .xiiii. þousand, boten fiue,</L>
<L>No aschaped to king Rion oliue,</L>
<L>Wiþ michel sorwe &amp; michel care,</L>
<L>&amp; þat al forwounded ware; <MILESTONE N="6430"/></L>
<L>King Rion al þai teld,</L>
<L>Hou her feren weren aqueld.</L>
<L>Wel wroþ was king Rion þo</L>
<L>&amp; made diol &amp; michel wo,</L>
<L>&amp; swiftliche he sent his sond <MILESTONE N="6435"/></L>
<L>Ouer al in to Irlond</L>
<L>&amp; in to Danmark al so;</L>
<L>Þe messangers forþ gun go,</L>
<L>Þat bere letters &amp; tidinges</L>
<L>To on &amp; .xx. strong kinges, <MILESTONE N="6440"/></L>
<L>To hundred .M. þat schulde<HI REND="italic">n</HI> bring,</L>
<L>&amp; .L. .M. of heþen genge</L>
<L>&amp; for to ȝer her spending,</L>
<L>&amp; so þai dede, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> lesing.</L>
<L>After þis bataile &amp; scumfite <MILESTONE N="6445"/></L>
<L>Our men, boþe gret &amp; lite,</L>
<L>To gider gaderd he<HI REND="italic">m</HI> comonliche</L>
<L>&amp; comen hom nobleliche</L>
<L>&amp; biforn hem driuen al þe pray</L>
<L>Of .XX. .C. cartes, y say, <MILESTONE N="6450"/></L>
<L>&amp; com to Carohaise, þat riche toun.</L>
<L>Wiþ ioie &amp; wiþ p<HI REND="italic">ro</HI>cessioun.</L>
<L>King Leodegan þo hete</L>
<L>His men nimen þat pray skete,</L>
<L>Þat in þe tventi .C. cartes was, <MILESTONE N="6455"/> <MILESTONE N="238a." UNIT="f."/></L>
<L>Taken it Arthour more &amp; las.</L>
<L>So deden þe kinges kniȝtes;</L>
<L>Arthour nome it anon riȝtes</L>
<L>&amp; parted it wel curtaisliche</L>
<L>Bi Merlins <HI REND="italic">con</HI>seil, sikerliche, <MILESTONE N="6460"/> <NOTE PLACE="foot">6458-60) <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="182" REF="179"/>
&amp; so miche ȝaf his ost Blaise,</L>
<L>Þat riche h<HI REND="italic">i</HI>m made &amp; wele at aise; <NOTE PLACE="foot">6462) hem <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ac Arthour no Ban no forþ his host</L>
<L>No lenge wiþ Blasie soiourne most,</L>
<L>Ac to court þai were yfeched ra<HI REND="italic">þ</HI>e <MILESTONE N="6465"/> <NOTE PLACE="foot">6465) rare <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; ydon in riche baþe;</L>
<L>Gveneour wesche þe king Arthour</L>
<L>&amp; Ban &amp; Bohort wiþ honour;</L>
<L>Gvenore, anoþer damisel,</L>
<L>&amp; oþer maiden fair &amp; fel <MILESTONE N="6470"/></L>
<L>Weschen alle her gentil feren.</L>
<L>Here ȝe schul now yheren,</L>
<L>Hou þe oþer Gvenour was biȝete:</L>
<L>Y wil, þat ȝe it alle wite.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo Leodegan spoused his quene, <MILESTONE N="6475"/></L>
<L>A burmaiden <HI REND="italic">sc</HI>he hadde fair &amp; schene, <NOTE PLACE="foot">6476) <HI REND="italic">sc</HI>he] he <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>On fair maner &amp; gentil wise,</L>
<L>Þat serued þe leuedi of heiȝe prise;</L>
<L>Þe kinges steward, Cleodalis,</L>
<L>Seiȝe þis maiden of gret prise <MILESTONE N="6480"/></L>
<L>&amp; spac so fair to þe king,</L>
<L>Þat he wedded þat swete þing.</L>
<L>After a ȝer oþer to, ywis,</L>
<L>Þat gentil kniȝt Cleodalis</L>
<L>Went, þer him hete þe king, <MILESTONE N="6485"/></L>
<L>&amp; left his wiif in þe quenes ȝeming,</L>
<L>&amp; ich ȝou sigge, par ma fay:</L>
<L>In þe quenes chaumb<HI REND="italic">er</HI> sche lay.</L>
<L>Ich niȝt it was þe quenes maner,</L>
<L>To chirche gon &amp; matins here; <MILESTONE N="6490"/></L>
<L>Al so þe quen herd matines,</L>
<L>Þe king aros bi wrongful lines</L>
<L>&amp;, what bi loue &amp; what bi striif,</L>
<L>He forlay þe stewardes .wiif</L>
<L>&amp; biȝat a maide of gret mounde, <MILESTONE N="6495"/></L>
<L>Þat was Gvenour þe secounde;</L>
<L><PB N="183" REF="180"/>
&amp; fram þat time al afterward,</L>
<L>He binam þe wif his steward</L>
<L>&amp; hadde hir fer in on <HI REND="italic">castel</HI> trist, <MILESTONE N="238b." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">6499) <HI REND="italic">castel] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Whiderward, þe steward nist. <MILESTONE N="6500"/></L>
<L>Naþeles, Cleodalis,</L>
<L>Þat gentil kniȝt of michel priis,</L>
<L>Noiþer in seruise no in bataile</L>
<L>No feined oȝain þe king, saunfaile.</L>
<L>Þis Gvenour was þe oþer so liche, <MILESTONE N="6505"/></L>
<L>So pani is oþer, sikerliche.</L>
<L>Þese weschen þis gentil man</L>
<L>&amp; leyd tables after þan;</L>
<L>Leodegan nam ȝeme wiþ onour,</L>
<L>Alle þe oþer born king Arthour. <MILESTONE N="6510"/></L>
<L>King Arthour sat, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> fable,</L>
<L>Midelest at þe heiȝe table;</L>
<L>King Ban at his riȝt half sat,</L>
<L>Ac þe oþer half king Bohort at;</L>
<L>Afterward her compeinie <MILESTONE N="6515"/></L>
<L>Was yset, þritti &amp; neie,</L>
<L>&amp; next hem, wiþ outen fable,</L>
<L>Sat þe kniȝtes of þe rounde table;</L>
<L>After þat ysett were þere <NOTE PLACE="foot">6519) were] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Al þo oþer, after þai were. <MILESTONE N="6520"/> <NOTE PLACE="foot">6520) þo] <HI REND="italic">danach cin buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>In halle þai hadden riche seruise:</L>
<L>Where to schuld y þat deuise?</L>
<L>Ac Gveneour, wiþ outen les,</L>
<L>Serued Arthour of þe first mes;</L>
<L>Leodegan, þat wele y say, <MILESTONE N="6525"/></L>
<L>Biheld his douhter &amp; Arthour noblay;</L>
<L>So michel on hem he þouȝt,</L>
<L>Þat of mete no drink he no rouȝt.</L>
<L>A noble kniȝt, Herui de Riuel,</L>
<L>Vndernam his semblaunt wel <MILESTONE N="6530"/></L>
<L>&amp; seyd: "Sir, þi þouȝt lete be</L>
<L>&amp; make þine ostes gamen <HI REND="italic">&amp;</HI> gle: <NOTE PLACE="foot">6532) <HI REND="italic">&amp;] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Eten &amp; drink men schal on benche</L>
<L>&amp; after mete in chaumber þenche!"</L>
<L><PB N="184" REF="181"/>
Þe king þis tale vnderstode <MILESTONE N="6535"/></L>
<L>&amp; made his gestes semblaunt gode,</L>
<L>Ac on Gveneour biheld Arthour</L>
<L>&amp; was al nomen in hir amour,</L>
<L>Ac he tempred so his blod,</L>
<L>Þat non oþer it vnderstode. <MILESTONE N="6540"/></L>
<L>Gvenoure on knewes oft gan stoupe,</L>
<L>To serue king Arthour wiþ þe coupe,</L>
<L>&amp; he seyd to hir, saunfaile: <MILESTONE N="238c." UNIT="f."/></L>
<L>"Crist lete me ȝeld þe þi trauaile!"</L>
<L>&amp; sche seyd to him: "Sir, gramerci, <MILESTONE N="6545"/></L>
<L>It nis nouȝt to ȝeld, sir, ie v<HI REND="italic">us</HI> dy,</L>
<L>Ac swiche a þousand, so y be,</L>
<L>Sir, no miȝt it ȝeld þe,</L>
<L>Þe help &amp; þe trauail &amp; þe honour,</L>
<L>Þat ȝe han don to mi lord, &amp; ȝour socour: <MILESTONE N="6550"/></L>
<L>Yherd be Ie<HI REND="italic">s</HI>us Cristes sond,</L>
<L>Þat ȝou sent in to þis lond!"</L>
<L>Gveneour was euer tofor Arthour</L>
<L>&amp; serued him wiþ gret honour,</L>
<L>&amp; bifor eueri gentil man was <MILESTONE N="6555"/></L>
<L>Maidens, to serue wiþ gret solas;</L>
<L>Þer were trumpes &amp; fiþelers</L>
<L>&amp; stiuours &amp; tabourers; <NOTE PLACE="foot">6558) stinours <HI REND="italic">ms.?</HI></NOTE></L>
<L>Þai eten &amp; dro<HI REND="italic">n</HI>ken &amp; made hem glade; <NOTE PLACE="foot">6559) droken <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; þo þai were al glad made, <MILESTONE N="6560"/></L>
<L>Þe cloþes weren vp ydrawe</L>
<L>&amp; þai weschen, so it was lawe.</L>
<L>After mete asked king Ban</L>
<L>To þe king Leodegan,</L>
<L>Whi Gvenour, his douhter p<HI REND="italic">re</HI>cious, <MILESTONE N="6565"/></L>
<L>To sum gentil man <HI REND="italic">n</HI>ere yspouse, <NOTE PLACE="foot">6566) were <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Seþþen he no hadde non airs.</L>
<L>"Certes, sir," quaþ Leodegan, "vairs,</L>
<L>Ȝif were ner, so mot y liue,</L>
<L>Sche were mani day yȝeue; <MILESTONE N="6570"/></L>
<L>Wist ich owhar ani bacheler,</L>
<L>Vigrous &amp; of miȝt cler,</L>
<L><PB N="185" REF="182"/>
&amp; he were of gode linage,</L>
<L>Þei he nadde non hirritage,</L>
<L>Mi douhter ich wald hi<HI REND="italic">m</HI> ȝiue <MILESTONE N="6575"/></L>
<L>&amp; al mi þing, wiþ to liue!"</L>
<L>For king Arthour þat he seyd;</L>
<L>Merlin þo toforn hem pleyd</L>
<L>&amp; cleped vp king Arthour &amp; Ban</L>
<L>&amp; her feren fram Leodegan, <MILESTONE N="6580"/></L>
<L>So þat Leodegan miȝt of no þing</L>
<L>More wite of her being;</L>
<L>Þer seyd Merlin anon riȝt</L>
<L>To king Arthour al þe sleiȝt,</L>
<L>Þat Wawain &amp; his feren of mou<HI REND="italic">n</HI>de <MILESTONE N="6585"/></L>
<L>Hadde ydon biside Lounde,</L>
<L>&amp; al, þat þer whiles schuld falle, <MILESTONE N="238d." UNIT="f."/></L>
<L>He teld þer biforn hem alle,</L>
<L>Wher þurch bliþe in þat toun</L>
<L>Þai bileft til þe assensioun. <MILESTONE N="6590"/></L>
<L>Lete we now here king Arthour</L>
<L>&amp; his feren wiþ gret honour,</L>
<L>&amp; hereþ of þe chaunces ille,</L>
<L>Þer whiles in Inglond bifelle!</L>
</LG>
<LG>
<L>Listneþ now, fele &amp; fewe: <MILESTONE N="6595"/></L>
<L>In May þe sonne felleþ dewe;</L>
<L>Þe day is miri &amp; draweþ along,</L>
<L>Þe lark arereþ her song,</L>
<L>To mede goþ þis damisele</L>
<L>&amp; fair floures gadreþ fele. <MILESTONE N="6600"/></L>
</LG>
<LG>
<L>King Arthour is leued at Carohaise</L>
<L>&amp; alle his frendes, wele at aise,</L>
<L>&amp; euerich cite, þat was his owe,</L>
<L>Castels, tours, heiȝe &amp; lowe,</L>
<L>He dede warnise wiþ store þan, <MILESTONE N="6605"/></L>
<L>Þat he no douted non haþen man.</L>
<L>Ac swiþe gre<HI REND="italic">t con</HI>fussiouns <NOTE PLACE="foot">6607) gre <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Bifel þer whiles to our barouns,</L>
<L><PB N="186" REF="183"/>
Þat were ywent ato wel wide,</L>
<L>Euerich to loke his owen side. <MILESTONE N="6610"/></L>
</LG>
<LG>
<L>In þis time a messanger cam</L>
<L>To þe king, sir Cradelman,</L>
<L>&amp; seyd, so ich writen finde:</L>
<L>"Of paiens .xx. þousinde</L>
<L>Comeþ a boþe half Arundel, <MILESTONE N="6615"/></L>
<L>Yarmed swiþe wel!"</L>
<L>Swiftliche þe king Cradelman</L>
<L>Nam .x. þousand armed man;</L>
<L>Haluendel tok Pollidamas,</L>
<L>His nevou, þat gode kniȝt was, <MILESTONE N="6620"/></L>
<L>Þe oþer del him selue<HI REND="italic">n</HI> he tok,</L>
<L>So we finden on þe boke.</L>
<L>Þai riden forþ anon riȝt,</L>
<L>Til þai com to hem, a pliȝt,</L>
<L>&amp; founden hem on a grene plas, <MILESTONE N="6625"/></L>
<L>Ich of hem slepeand was;</L>
<L>Al abouten þai biclept hes</L>
<L>&amp; smiten on, wiþ outen les,</L>
<L>Wiþ hors fete þai riden he<HI REND="italic">m</HI> on</L>
<L>&amp; þurch stongen mani on; <MILESTONE N="6630"/></L>
<L>Þurch swerd &amp; ax, spere &amp; kniif <MILESTONE N="239a." UNIT="f."/></L>
<L>Þer les mani a man þe liif;</L>
<L>Non hadde miȝt, he<HI REND="italic">m</HI> to were,</L>
<L>Noiþer wiþ swerd no wiþ spere,</L>
<L>Ac alle, þat euer miȝt flen, <MILESTONE N="6635"/></L>
<L>Swiþe gun oway ten</L>
<L>To a castel, wiche held Cramile, <NOTE PLACE="foot">6637) wiche h. C.] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þennes ouer þre mile,</L>
<L>Heiȝe &amp; strong, a roche opon;</L>
<L>Hir broþer hiȝt Bordogabron: <MILESTONE N="6640"/></L>
<L>Þer was in wiþ hir þo</L>
<L>.xx. þousand paiems &amp; mo;</L>
<L>.xv. þousand king Cradelman</L>
<L>Slouȝ of þat heþen man;</L>
<L><PB N="187" REF="184"/>
Þe fiue þousand flowen oway, <MILESTONE N="6645"/></L>
<L>Our folk hem suwed, par ma fay.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe paiens, þat wiþ Cramile were, <NOTE PLACE="foot">6647) wiþ] <HI REND="italic">danach zwei buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Her feren þai seiȝe misfare;</L>
<L>'As armes!' gred alle, þat þer was,</L>
<L>Boþe þe more &amp; þe lasse. <MILESTONE N="6650"/></L>
<L>.xiiii. þousand lopen on stede,</L>
<L>Armed alle in riche wede,</L>
<L>&amp; smiten on king Cradelman;</L>
<L>Þer was miche sleiȝt of man.</L>
<L>Þer whiles þe gentil men of Aru<HI REND="italic">n</HI>del <MILESTONE N="6655"/></L>
<L>Wenten out &amp; <HI REND="italic">ses</HI>eden wel <NOTE PLACE="foot">6656) deden <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Gold &amp; siluer &amp; purpel pelles,</L>
<L>Mete &amp; drink &amp; mani þing elles,</L>
<L>Þat þe paiens þer hadde<HI REND="italic">n</HI> late,</L>
<L>Þai went to Arundel &amp; schet þe gate <MILESTONE N="6660"/></L>
<L>&amp; stowen vp heiȝe on þe walle,</L>
<L>To sen, what miȝt to our bifalle.</L>
<L>Bi þat þai com on þe wal on heiȝe,</L>
<L>Cradelman was scomfite neiȝe; <NOTE PLACE="foot">6664) neiȝe] eiȝ <HI REND="italic">sehr verkratzt.</HI></NOTE></L>
<L>Doun þai lepen of þe walle, <MILESTONE N="6665"/></L>
<L>&amp; 'as armes!' þai gredden alle;</L>
<L>On gode hors þai lepen of priis,</L>
<L>Fiue hundred þer were, ywis,</L>
<L>To socour &amp; comen anon</L>
<L>&amp; halp wele Cradelman, <MILESTONE N="6670"/></L>
<L>Þat hadde lorn of ten þousinde</L>
<L>Þe þre þousand, so y finde.</L>
<L>Þe paiens of þousindes fourten</L>
<L>Þe four hadden lorn, so y wen.</L>
<L>Ac þer swiche bataile aros, <MILESTONE N="6675"/> <MILESTONE N="239b." UNIT="f."/></L>
<L>A boþe half þat hem agros;</L>
<L>Ac our had hadde þer more wo,</L>
<L>No hadde a chaunce ben, þat bifel þo;</L>
<L>For þe king of þe hundred kniȝtes</L>
<L>Com hem vp þo forþ riȝtes, <MILESTONE N="6680"/></L>
<L><PB N="188" REF="185"/>
Þat hadde yherd bifore teld,</L>
<L>Hou paiens þe cuntre hadde aqueld,</L>
<L>&amp; come priueliche, paiens to aspie,</L>
<L>To binimen hem her robrie;</L>
<L>.x. þousand he hadde gode kniȝten, <MILESTONE N="6685"/> <NOTE PLACE="foot">6685) kniȝten] t <HI REND="italic">aus</HI> e <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>Þe haluendel he dede diȝten</L>
<L>To Morganor, his steward,</L>
<L>In armes stalworþ &amp; hard.</L>
<L>Þis dasched on þe Sarrazins</L>
<L>Wiþ gode wille &amp; hert fins; <MILESTONE N="6690"/></L>
<L>Eueriche wiþ his strong spere</L>
<L>Þurch a Sarrazin gan it bere;</L>
<L>.v. forlong he dede hem recoile</L>
<L>&amp; vnder hors fete defoile;</L>
<L>Ich on oþer fast hewe. <MILESTONE N="6695"/></L>
<L>Ac þe Sarrazins þo it sewe,</L>
<L>Hou þat men her folk hit</L>
<L>&amp; hou fele fel in litel fit,</L>
<L>Þai arered a cri of more wonder</L>
<L>Þan tempest o fer or þonder; <MILESTONE N="6700"/> <NOTE PLACE="foot">6700) o] <HI REND="italic">sehr verkratzt.</HI></NOTE></L>
<L>Alle, þat euer fle miȝt,</L>
<L>Oway flowen anon riȝt.</L>
<L>Ac our kniȝtes &amp; our barouns</L>
<L>Hem tauȝt so her lessouns,</L>
<L>Þat of fourten þousand fra<HI REND="italic">m</HI> deþ <MILESTONE N="6705"/></L>
<L>No ascaped bot þre vnneþ;</L>
<L>Of hem ran as michel blod,</L>
<L>So in riuer, when it is flod;</L>
<L>Þer lay of paiens mani tasse,</L>
<L>Wide &amp; side, more &amp; lasse; <MILESTONE N="6710"/></L>
<L>Mani fair stede dede þer lay</L>
<L>&amp; mani wiþ blodi sadel ȝede astray,</L>
<L>For seþþen first in on þrawe,</L>
<L>Fiftene þousand þer were yslawe,</L>
<L>&amp; er weren, al so ich finde, <MILESTONE N="6715"/></L>
<L>Afor yslawe þritten þousinde.</L>
<L>Þus fele þai slouȝ of hatþen,</L>
<L>Þat schuld hem no more waite scaþen;</L>
<L><PB N="189" REF="186"/>
It þouȝt hem a fair praie, <MILESTONE N="239c." UNIT="f."/></L>
<L>Ac þo at arst agan her joie, <MILESTONE N="6720"/></L>
<L>For euerich oþer knewe sone</L>
<L>&amp; þonked god midydone</L>
<L>Of þe help &amp; þe socour,</L>
<L>Þat eueriche dede oþer wiþ vigour,</L>
<L>&amp; anon wiþ outen onde <MILESTONE N="6725"/></L>
<L>Went in to Arundel, ich vnderstond,</L>
<L>&amp; dede biri þat ich day</L>
<L>Þe cristen in chirche hay;</L>
<L>Of þe paiens, þat were in lond,</L>
<L>Gret <HI REND="italic">con</HI>seil þai held, ich vnderstond. <MILESTONE N="6730"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þo seyd þe king Angvigenes,</L>
<L>Þe king of þe hundred kniȝtes wes:</L>
<L>"Ich rede, we sende our sond</L>
<L>To alle our peres of þis lond,</L>
<L>Þat we ous geder to gider alle <MILESTONE N="6735"/></L>
<L>&amp; on þe paiens at ones falle</L>
<L>&amp; fonden bi fine miȝt,</L>
<L>To slen hem alle doun riȝt!"</L>
<L>"Certes," quaþ Cradelman,</L>
<L>"Me þink, þat nere nouȝt wele don, <MILESTONE N="6740"/></L>
<L>For oȝain on of our men</L>
<L>Beþ mo þan þritti &amp; ten;</L>
<L>Ȝete is better for ich cas,</L>
<L>Þat eueriche baroun loke his pas</L>
<L>&amp; aspie hem bi tropie <MILESTONE N="6745"/></L>
<L>&amp; so fond hem to astroie.</L>
<L>No schal ich no non of mine</L>
<L>Ben bihinde for deþ no pine!"</L>
<L>Þo þai hadde<HI REND="italic">n</HI> seyd þis word,</L>
<L>Ich bitauȝt oþer our lord; <MILESTONE N="6750"/></L>
<L>Anon hom ich of he<HI REND="italic">m</HI> went, cert,</L>
<L>Of þat pray ich hadde his part, <NOTE PLACE="foot">6752) part] a, <HI REND="italic">urspr.</HI> e, <HI REND="italic">unterpunktet und</HI> a <HI REND="italic">mit dunklerer tinte übergeschr.</HI></NOTE></L>
<L>Where þurch þai miȝten after long</L>
<L>Þe better hem ȝeme fra<HI REND="italic">m</HI> wer &amp; wro<HI REND="italic">n</HI>g.</L>
<L><PB N="190" REF="187"/>
Lete we now þes bileuen here <MILESTONE N="6755"/></L>
<L>&amp; speke we now of her fere!</L>
</LG>
<LG>
<L>Þer comen vp fer bi norþ</L>
<L>Ten riche soudans of gret worþ.</L>
<L>Þe first king hete Oriens;</L>
<L>Þe oþer hete Pongerrens; <MILESTONE N="6760"/></L>
<L>Þe þridde hete Mangloires;</L>
<L>Þe ferþ het Gondeffles;</L>
<L>Þe fift soudan het Sorbars <MILESTONE N="239d." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; þe sext het Pincenars; <NOTE PLACE="foot">6764) Pincenars] i <HI REND="italic">aus</HI> e <HI REND="italic">corr. oder umgekehrt.</HI></NOTE></L>
<L>Þe seuend soudan het Fraidons <MILESTONE N="6765"/></L>
<L>&amp; þe heiȝte Salbrons;</L>
<L>Þe neiȝd het Maliaduc,</L>
<L>Þe tenþ Bargon, an heþen douc. <NOTE PLACE="foot">6759-68) <HI REND="italic">Vor jedem dieser verse ist ein abschnittszeichen.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">6768) tenþ] þ <HI REND="italic">später nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þes comen vp, so ich finde, <NOTE PLACE="foot">6769) þes] s <HI REND="italic">aus</HI> i <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ fiften .c. þousinde <MILESTONE N="6770"/></L>
<L>&amp; wiþ þe stouer of to ȝare:</L>
<L>Þer wiþ þai miȝt wele fare.</L>
<L>Ac þo þai comen vp on lond,</L>
<L>Þai senten her folk, ich vnderstond,</L>
<L>Bi seuen þousand &amp; bi heiȝte, <MILESTONE N="6775"/></L>
<L>Vplondismen to sle doun riȝt; <NOTE PLACE="foot">6776) Vpl.] is <HI REND="italic">stark ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Bi niȝen þousand &amp; bi ten</L>
<L>Þai senten about, to slen our men.</L>
<L>In þis sorweful time &amp; lange</L>
<L>In to þe cite of Coruanges <MILESTONE N="6780"/></L>
<L>Messangers com to Angvisau<HI REND="italic">n</HI>t, þe king,</L>
<L>&amp; teld him reweful tiding:</L>
<L>"Sir," he seyd, "bitven þis cite &amp; Lau<HI REND="italic">er</HI>nv</L>
<L>Fiftene þousand be comen nov,</L>
<L>Sarrains, þat wiþ fire wilde <MILESTONE N="6785"/></L>
<L>Brennen man, wiif &amp; childe;</L>
<L><PB N="191" REF="188"/>
Bot þou hem socoure<HI REND="italic">st</HI> anon, <NOTE PLACE="foot">6787) socoureþ <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þai be forlorn, euerichon!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe king was sori &amp; no þing bliþe:</L>
<L>"As armes!" he grad swiþe; <MILESTONE N="6790"/></L>
<L>.xv. þousand al armed, ywis,</L>
<L>Þer lopen on gode hors of priis <NOTE PLACE="foot">6792) lopen] e <HI REND="italic">corr. aus</HI> o.</NOTE></L>
<L>To on hille &amp; gun hem heiȝe,</L>
<L>Þis mesauentour for to aspie. <NOTE PLACE="foot">6794) mesauen∣tour] a <HI REND="italic">corr. aus</HI> s.</NOTE></L>
<L>Þo seiȝe þai al þe cuntray <MILESTONE N="6795"/></L>
<L>Stonden brenand on rede leiȝe,</L>
<L>Man &amp; woman vrn so dere</L>
<L>Ouer al for dout of þe fer;</L>
<L>Mani man for drede lete his wiif,</L>
<L>Þe wiif hir child, þe child his liif. <MILESTONE N="6800"/></L>
<L>Quaþ king Angvisaunt: "Woleway,</L>
<L>Þat ich euer bot þis day,</L>
<L>&amp; þat ich euer schuld sen</L>
<L>Þus miche rewþe on erþe ben!"</L>
<L>His men þer he schift ato, <MILESTONE N="6805"/></L>
<L>Half he tok hi<HI REND="italic">m</HI> self &amp; mo,</L>
<L>&amp; haluendel he toke Gaudin, <MILESTONE N="240a." UNIT="f."/></L>
<L>Þat was a kniȝt hardi &amp; fin,</L>
<L>Þat seþþen wiþ his miȝti hand</L>
<L>Wan þat maiden of þe douke Brauland; <MILESTONE N="6810"/></L>
<L>Þese smiten þe hors of priis</L>
<L>&amp; deden hem gon gode scour, ywis;</L>
<L>Þurch mani bodi haþen</L>
<L>Her launces þai dede baþen;</L>
<L>After þat her swerdes þai drowen <MILESTONE N="6815"/></L>
<L>&amp; sexti þousand to grounde slowen,</L>
<L><HI REND="italic">E</HI>ls who seyt, <HI REND="italic">it is</HI> al for nouȝt, <NOTE PLACE="foot">6817) Als <HI REND="italic">ms. it is] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>For þai wer abrod ydreyȝt; <NOTE PLACE="foot">6818) wer] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Ac sone þer after, nouȝt for þan,</L>
<L>Fourti þousand after hem cam, <MILESTONE N="6820"/></L>
<L>Ac our þurch godes miȝt</L>
<L>Wele hem stode oȝain to fiȝt</L>
<L><PB N="192" REF="189"/>
&amp; cleued mani heþen hounde</L>
<L>Fram þe toþ to þe grounde</L>
<L>&amp; deden al forþ manliche, <MILESTONE N="6825"/></L>
<L>For leuer he<HI REND="italic">m</HI> wer<HI REND="italic">e</HI> be ded, sikerliche,</L>
<L>In manschippe &amp; in trewþe, <NOTE PLACE="foot">6827) trewþe] <HI REND="italic">nach</HI> w e, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Þan euer more liue in rewþe,</L>
<L>&amp; so nobliche her dint bisett,</L>
<L>Þat neuer men no deden bet. <MILESTONE N="6830"/></L>
<L>Allas! allas! gret pite</L>
<L>Sone fel on þis gent meine:</L>
<L>Lenger douren þai no miȝt,</L>
<L>For opon hem com anon riȝt</L>
<L>Þe forseyd soudans ten <MILESTONE N="6835"/></L>
<L>Wiþ alle þe cuntre wreiȝen of men</L>
<L>&amp; biclept al about</L>
<L>Our litel cristen rout</L>
<L>&amp; slouȝ of our compainie,</L>
<L>Verament, þousandes niȝe. <MILESTONE N="6840"/></L>
<L>Þo was þer of .xv. þousand</L>
<L>Yleued bot sex bihinde</L>
<L>&amp; þe oþer flowen al so ȝerne, <NOTE PLACE="foot">6843) ȝerne] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>So her stedes miȝt erne;</L>
<L>Ac þer no hadde no<HI REND="italic">n</HI> scaped oway, <MILESTONE N="6845"/></L>
<L>Nadde chaunce comen fra<HI REND="italic">m</HI> Crist on heiȝe.</L>
<L>Vriens, þe king of Schorham, <NOTE PLACE="foot">6847) Vnriens <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe Sarrazins bihinde cam</L>
<L>&amp; his nevou Baldemagu,</L>
<L>A strong kniȝt of gret vertu, <MILESTONE N="6850"/></L>
<L>Wham Vriens ȝaf half his lond <MILESTONE N="240b." UNIT="f."/></L>
<L>Out of Owains, his sones, hond;</L>
<L>Þese wiþ hem .xii. þousinde brouȝt,</L>
<L>Þat of dede litel rouȝt.</L>
<L>Men hem teld of michel sorwe, <MILESTONE N="6855"/></L>
<L>Þer fore þai went out bi þe morwe</L>
<L>&amp; þouȝt, to don sum alegaunce</L>
<L>Pouer men of her greuaunce,</L>
<L>&amp; comen hem sodanliche</L>
<L>Opon alle þe paiens, sikerliche. <MILESTONE N="6860"/></L>
<L><PB N="193" REF="190"/>
Þese weren alle gode kniȝt</L>
<L>&amp; flongen opon þe paiens ano<HI REND="italic">n</HI> riȝt;</L>
<L>Wiþ strong launce, god it wot,</L>
<L>Euerich a paiem þurch smot,</L>
<L>&amp; sum wiþ o launce schaft, <MILESTONE N="6865"/></L>
<L>What þurch miȝt &amp; godes craft,</L>
<L>Four oþer fiue slowe;</L>
<L>Þer after ich his swerd drowe,</L>
<L>&amp; ich ȝou telle for soþe &amp; siker:</L>
<L>Þer bigan a stern biker, <MILESTONE N="6870"/></L>
<L>For þe Sarrazins turned oȝen</L>
<L>On king Vrien &amp; his men.</L>
<L>Þer was mani heued ofweued</L>
<L>&amp; mani to þe midel cleued</L>
<L>&amp; mani of his hors ylust; <MILESTONE N="6875"/></L>
<L>For soþe, þer ros so michel dust,</L>
<L>Þat of þe sonne schineand briȝt</L>
<L>No man miȝt haue no siȝt;</L>
<L>Here &amp; þer crie &amp; honteye,</L>
<L>Men miȝt hem heren þre mile way. <MILESTONE N="6880"/></L>
<L>King Anguisau<HI REND="italic">n</HI>t &amp; meine his</L>
<L>Was yflowen a fer weys;</L>
<L>Socour com, þat he vnderstode,</L>
<L>&amp; turned oȝain wiþ hardi mode</L>
<L>On þe Sarrazins &amp; smite <MILESTONE N="6885"/></L>
<L>Wiþ swerdes, þat wele bite,</L>
<L>&amp; a þousand on a rawe <NOTE PLACE="foot">6887) rawe] a <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þai haden sone brouȝt o dawe.</L>
<L>Þat was bataile of mende</L>
<L>Bitven deuelen &amp; kniȝtes hende; <MILESTONE N="6890"/></L>
<L>Þe Sarrazins ost &amp; pray</L>
<L>Last fele mile way.</L>
</LG>
<LG>
<L>Vriens at þat o nende fauȝt <NOTE PLACE="foot">6893) at] a <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>&amp; his kniȝtes, þat spared nauȝt.</L>
<L>Angvisant fauȝt at þe oþer ende, <MILESTONE N="6895"/> <MILESTONE N="240c." UNIT="f."/></L>
<L>Non no miȝt com oþer hende</L>
<L><PB N="194" REF="191"/>
No bi fele wayes sen,</L>
<L>So fele deuelen hem were bitven.</L>
<L>Our folk wiȝtliche hem gan were</L>
<L>Wiþ ex &amp; swerd &amp; scharpe spere; <MILESTONE N="6900"/></L>
<L>Ȝete hadde þai lorn gret lore &amp; sleiȝst,</L>
<L>Ȝif on hem no hadde comen þe niȝt,</L>
<L>Þat þai ne seiȝe miche no lite,</L>
<L>Ani to oþer ariȝt to smite.</L>
<L>Ich wot, for soþe, of þe heþen men <MILESTONE N="6905"/></L>
<L>Were yslawe swiche ten,</L>
<L>Þan were of our cristiens;</L>
<L>Ac swiþe anon þo wiþþerwins</L>
<L>Her pauilouns þo telten riȝt,</L>
<L>For to bileue al þat niȝt. <MILESTONE N="6910"/></L>
</LG>
<LG>
<L>King Aguisau<HI REND="italic">n</HI>t went hom</L>
<L>To Coranges riȝt anon;</L>
<L>Niȝen þousinde hem were yslawe.</L>
<L>Þo þe citeseines it sawe,</L>
<L>Þer was mani leuedi, <MILESTONE N="6915"/></L>
<L>Þat sore biwepe her ami,</L>
<L>&amp; mani gentil damisele</L>
<L>Hir fader biwepe wiþ teres fele;</L>
<L>Þe soster biwepe her broþer</L>
<L>&amp; euerich frende biwepe oþer. <MILESTONE N="6920"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þis time went king Vrien</L>
<L>To þe cite wiþ alle his men;</L>
<L>Al so he com bi þe way,</L>
<L>He fond cartes &amp; michel praye</L>
<L>&amp; loges &amp; pauilouns <MILESTONE N="6925"/></L>
<L>Telt on a swiþe grene roum. <NOTE PLACE="foot">6926) grene swiþe <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þo asked king Vrien,</L>
<L>Wiþ whom þai weren &amp; wos men.</L>
<L>Þai seyd, wiþ king Brangore</L>
<L>&amp; Wandlesbiri, &amp; lay þore; <MILESTONE N="6930"/></L>
<L>Of Sessoine þis heiȝe king was</L>
<L>&amp; hadde made al þis purchas</L>
<L><PB N="195" REF="192"/>
Opon our men, ywis,</L>
<L>For þe sibred of douke Angis.</L>
<L>King Vriens, wiþ outen abode, <MILESTONE N="6935"/></L>
<L>&amp; al his folk on hem rode,</L>
<L>On her heueden, &amp; feld adoun</L>
<L>Boþe loges &amp; pauiloun.</L>
<L>To mete þai weren alle yset; <MILESTONE N="240d." UNIT="f."/></L>
<L>For soþe, hem was litel þe bet, <MILESTONE N="6940"/></L>
<L>For on hem were stet þe hors</L>
<L>&amp; defoiled her foule cors.</L>
<L>Tables, cloþes, bred &amp; wine,</L>
<L>Plater, disse, cop &amp; maseline</L>
<L>Was vnder hors fete totoiled <MILESTONE N="6945"/></L>
<L>&amp; mani riche þing defoiled.</L>
<L>Vnarmed were þe paiens alle,</L>
<L>Our folk hem gun to talle;</L>
<L>Wiþ swerd &amp; ax, spere &amp; kniif,</L>
<L>Þai binome þe paiens her liif <MILESTONE N="6950"/></L>
<L>&amp; so hem tohewe anon riȝt,</L>
<L>Þat þai nadde power, oȝein to fiȝt,</L>
<L>Bot were al yslawe i<HI REND="italic">n</HI> litel stounde,</L>
<L>Euerichon vnto þe grounde,</L>
<L>Bot fourti paiens vnneþe, <MILESTONE N="6955"/></L>
<L>Þat hem ascaped fram þe de<HI REND="italic">þ</HI>e, <NOTE PLACE="foot">6956) dere <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Wiche þat niȝt vnderfenge</L>
<L>Oriens, þat riche king, <NOTE PLACE="foot">6958) Oriens] s <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; miche biment, þat he no miȝt</L>
<L>Awreken hem þat ich niȝt, <MILESTONE N="6960"/></L>
<L>Ac amorwe he wold fond</L>
<L>Brennen &amp; spillen al þis lond.</L>
<L>Amonges men it were ille,</L>
<L>Ȝif eueriche vnwrest hadde his wille.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Vriens &amp; his kniȝtes, siker, <MILESTONE N="6965"/></L>
<L>After þis ich noble biker</L>
<L>Token al þis riche praie,</L>
<L>Pelles, purper, gold &amp; monaye;</L>
<L><PB N="196" REF="193"/>
.v. hundred somers, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> lesing,</L>
<L>Þer were charged wiþ riche þing, <MILESTONE N="6970"/></L>
<L>&amp; sex hundred cartes, so y biþenke,</L>
<L>Ful of flesche &amp; mete &amp; drinke;</L>
<L>Alle þai ladden wiþ hem þis</L>
<L>In to þe cite wiþ ioie &amp; blis.</L>
<L>Þe heiȝe boþe &amp; þe lawe <MILESTONE N="6975"/></L>
<L>Þe bet ferd gret þrawe.</L>
<L>Lete we now be þis soiourne</L>
<L>&amp; speke we of Oriens wroþ &amp; morne</L>
<L>For þis ich .viii. þousinde,</L>
<L>Þat were yslawe him bihinde. <MILESTONE N="6980"/></L>
<L>Amorwe aros king Oriens</L>
<L>&amp; hete castels bren &amp; touns,</L>
<L>&amp; alle þe houses, þat þai founde, <MILESTONE N="241a." UNIT="f."/></L>
<L>Þai schulden bren in to þe grounde,</L>
<L>Man &amp; hounde, wiif &amp; child, <MILESTONE N="6985"/></L>
<L>Þai schuld bren wiþ fer wilde;</L>
<L>&amp; so þai deden, wiþ outen pite,</L>
<L>&amp; spredden abrod in þe cuntre</L>
<L>&amp; setten on rede laite</L>
<L>Al þat euer þai miȝten awaite. <MILESTONE N="6990"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Saigremor, a child noble,</L>
<L>Was comen fram Costentine noble,</L>
<L>In þis time, þat ȝe heren,</L>
<L>Wiþ seuen hundred gentil feren,</L>
<L>Of king Arthour kniȝtes to ben, <MILESTONE N="6995"/></L>
<L>Ȝif þai miȝt so yþen;</L>
<L>Þes metten children &amp; wiues,</L>
<L>&amp; men, to sauen her liues,</L>
<L>Vrn &amp; stirten þer &amp; her,</L>
<L>For houndes so doþ þe wilde der. <MILESTONE N="7000"/></L>
<L>Segremor hem asked, whi</L>
<L>Þai vrn &amp; made swiche cri;</L>
<L>Þai seyd, for drede of þe haþen,</L>
<L>Þat hem brent &amp; dede scaþen;</L>
<L>Þai asked, where was þe king Arthour, <MILESTONE N="7005"/></L>
<L>&amp; þai hi<HI REND="italic">m</HI> swore, bi seyn sauour,</L>
<L><PB N="197" REF="194"/>
To Carmalide he was ygan,</L>
<L>To help king Leodegan.</L>
</LG>
<LG>
<L>"Certes," quaþ Sagremoret,</L>
<L>"Oþer we schul sterue in þis flet <MILESTONE N="7010"/></L>
<L>Oþer doun leggen of þis haþen,</L>
<L>Þat in þis lond doþ swiche scaþen!"</L>
<L>Þer þai hem armed swiþe wel,</L>
<L>Boþe in iren &amp; in stiel,</L>
<L>&amp; .v. hundred of vplond <MILESTONE N="7015"/></L>
<L>Com to hem, ich vnderstond,</L>
<L>&amp; dasched on þe paiens wiþ hert gode,</L>
<L>Þat were sprad þo abrode,</L>
<L>Þat .v. hundred in litel stounde</L>
<L>Þai laiden doun wiþ deþes wounde; <MILESTONE N="7020"/></L>
<L>Ac sone afterward hem bihinde</L>
<L>Come ȝete fourti þousinde,</L>
<L>Þat were wiþ Oriens, þe king,</L>
<L>&amp; afterward, wiþ outen lesing,</L>
<L>Sexti þousand &amp; mo <MILESTONE N="7025"/> <NOTE PLACE="foot">7025) þousand] s <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Come wiþ king Oriens al so;</L>
<L>Þus fele þer comen &amp; no las, <MILESTONE N="241b." UNIT="f."/></L>
<L>Wiþ outen þe cuntre, þat ful was.</L>
<L>Ac in þis time an eld man <NOTE PLACE="foot">7029) aneld <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>As messanger to Wawayn cam <MILESTONE N="7030"/></L>
<L>In to þe cite of Lounde</L>
<L>&amp; him gret in þat stounde</L>
<L>&amp; seyd: "Wele yfounden, child Wawayn,</L>
<L>Crist saue þi miȝt &amp; þi mayn</L>
<L>&amp; alle þi compaynie fre, <MILESTONE N="7035"/> <NOTE PLACE="foot">7035) comp.] pa <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat ich here about Þe se!</L>
<L>Sagremor, a ȝongman noble, <NOTE PLACE="foot">7037) a] <HI REND="italic">mit dunklerer tinte auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Is ycomen fram Costantine noble</L>
<L>&amp; seuenhu<HI REND="italic">n</HI>dred ȝongman gent,</L>
<L>To sechen king Arthour, verrament, <MILESTONE N="7040"/></L>
<L>Of him to afong swerd of stiel</L>
<L>&amp; to seruen him swiþe wel;</L>
<L><PB N="198" REF="195"/>
In Souþesex þai ben ariue</L>
<L>In strong p<HI REND="italic">er</HI>iil of her liue;</L>
<L>Þis letters þai senten þe: <MILESTONE N="7045"/></L>
<L>Her nede þou schalt yse!"</L>
<L>Wawain þis letters redde anon</L>
<L>&amp; seyd to his feren ichon:</L>
<L>"As armes, feren, nede it is!</L>
<L>Y nold for þis cite, ywis, <MILESTONE N="7050"/></L>
<L>Þer þat Segremor wer<HI REND="italic">e</HI> ded,</L>
<L>Bot we him holpen &amp; deden red!"</L>
<L>To þeld cherl he ȝaue a stede,</L>
<L>Þat hem brouȝt þat message at nede,</L>
<L>&amp; he hem tauȝt þan way <MILESTONE N="7055"/></L>
<L>Toward Segremor þat ich day.</L>
<L>Þai no hadde no desturbing</L>
<L>No of paiens no meteing;</L>
<L>Þis ich eld messanger</L>
<L>Hem ledde boþe swiþe &amp; ner, <MILESTONE N="7060"/></L>
<L>Þat al bitimes, saunfaile,</L>
<L>Þai miȝten com to þat bataile.</L>
</LG>
<LG>
<L>Wawain hadde wiþ him, so y wene,</L>
<L>Of orped boies þousandes fiftene,</L>
<L>&amp;, as he rode bi þe way, <MILESTONE N="7065"/></L>
<L>Euer he gadred mo, y say.</L>
</LG>
<LG>
<L>Comand þese lete we</L>
<L>&amp; speke of Segremore so fre!</L>
<L>Fourti þousand smiten hi<HI REND="italic">m</HI> on</L>
<L>&amp; he oȝaines hem anon; <MILESTONE N="7070"/></L>
<L>.xii. hundred oȝain fourti þousinde <MILESTONE N="241c." UNIT="f."/></L>
<L>Ferd, so smoke oȝain þe winde;</L>
<L>Naþeles, y telle it ȝou,</L>
<L>Seigremor &amp; his hadde swiche vertu,</L>
<L>Þat on of his, ȝif þe oþer <HI REND="italic">w</HI>a<HI REND="italic">s</HI> feld, <MILESTONE N="7075"/> <NOTE PLACE="foot">7075) <HI REND="italic">w</HI>a<HI REND="italic">s]</HI> a <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þer oȝaines tventi he queld.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ac þis was teld Oriens bihinde,</L>
<L>Þat was cominde wiþ sexti þousinde,</L>
<L><PB N="199" REF="196"/>
&amp; he for þe lore &amp; for þe anoie,</L>
<L>Þat he hadde þat oþer day, <MILESTONE N="7080"/></L>
<L>Hete, men schuld abouten hem gon</L>
<L>&amp; hem nimen, euerichon.</L>
<L>Abrode þai ȝeden, wiþ outen doute,</L>
<L>&amp; þe children comen about;</L>
<L>Þe cuntre was ich way <MILESTONE N="7085"/></L>
<L>Of armed paiens f<HI REND="italic">u</HI>l, þai say; <NOTE PLACE="foot">7086) fel <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Segremor no his fer</L>
<L>No miȝt flen in non maner</L>
<L>&amp; hadden ment, hem to ȝeld,</L>
<L>Ac fer fram hem þo hye biheld, <MILESTONE N="7090"/> <NOTE PLACE="foot">7090) fer] <HI REND="italic">nach</HI> f <HI REND="italic">ein buchst. ausradirt.</HI> fram] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Fele baners þai seiȝen com</L>
<L>&amp; after hem gret trom;</L>
<L>Þo seyd child Sagremoret:</L>
<L>"Ȝif <HI REND="italic">we</HI> wel gunne, do we now bet, <NOTE PLACE="foot">7094) we] <HI REND="italic">om. ms.</HI> wel] <HI REND="italic">danach</HI> e, <HI REND="italic">ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>For, yherd be our saueour, <MILESTONE N="7095"/></L>
<L>Y se ȝond com gret socour!"</L>
<L>Þan þai werd hem wiþ swerd naked,</L>
<L>Þat, so fer so þai miȝten take,</L>
<L>Non neiȝe hem com no miȝt,</L>
<L>Þat þai no slowen doun riȝt. <MILESTONE N="7100"/></L>
</LG>
<LG>
<L>In þis time com Wawain</L>
<L>&amp; his feren wiþ gret main;</L>
<L>Euerich of hem gan to bere</L>
<L>Þurch a Sarrazin wiþ his spere;</L>
<L>Afterward swerdes þai drowe <MILESTONE N="7105"/></L>
<L>&amp; sexten þousinde to grounde slowe;</L>
<L>Mani mouþe þe gres bot</L>
<L>&amp; griseliche ȝened, god it wot; <NOTE PLACE="foot">7108) ȝened] n <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Paiens floted in her blod:</L>
<L>Euer is Cristes miȝt gode. <MILESTONE N="7110"/></L>
<L>Wawain to Sagremor com þan,</L>
<L>&amp; king Oriens werd him fram;</L>
<L><PB N="200" REF="197"/>
Wawain ȝaue Oriens swiche a flat,</L>
<L>Boþe on helme &amp; ysen hat,</L>
<L>Þat he to grounde <HI REND="italic">fel</HI> plat þere, <MILESTONE N="7115"/> <MILESTONE N="241d." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">7115) <HI REND="italic">fel] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Al so he stef &amp; stan-ded were.</L>
<L>His folk abouten him pres made,</L>
<L>Euerich gan to crie &amp; grade</L>
<L>For her lord, &amp; vp him toke,</L>
<L>So we finden on þe boke. <MILESTONE N="7120"/></L>
<L>To Wawain þer com a kniȝt</L>
<L>&amp; bad hi<HI REND="italic">m</HI> wende anon riȝt</L>
<L>Toward Camalot wiþ his felawe;</L>
<L>&amp; so he dede in þat þrawe,</L>
<L>&amp; al his feren, god it wot, <MILESTONE N="7125"/></L>
<L>Went toward Camalot.</L>
<L>Þer whiles þe paiens aboute were,</L>
<L>Her soudan for to arere,</L>
<L>Ac þer after a litel while,</L>
<L>Wele þe mountaunce of a mile, <MILESTONE N="7130"/></L>
<L>Oriens his limes drouȝ</L>
<L>&amp; gan arise of his swouȝ</L>
<L>&amp; seie þe diol sorweful &amp; grim,</L>
<L>Þat his folk made for him.</L>
<L>Vp he lepe wiþ chaufed blod, <MILESTONE N="7135"/></L>
<L>So hi<HI REND="italic">m</HI> no were nouȝt bot god,</L>
<L>&amp; asked anon, ywis,</L>
<L>Newe armes &amp; newe hors of priis</L>
<L>&amp; newe swerd &amp; newe launce,</L>
<L>To nimen of his fon veniau<HI REND="italic">n</HI>ce. <MILESTONE N="7140"/></L>
<L>Þat he asked was him founde,</L>
<L>&amp; he went forþ in þat stounde;</L>
<L>Sexti þousand paiens &amp; mo</L>
<L>Her steden after smiten þo.</L>
<L>Wawain seiȝe her coming coue <MILESTONE N="7145"/></L>
<L>&amp; dede þe best wiþ hem houe,</L>
<L>Wele an tventi oþer mo,</L>
<L>&amp; al þe oþer toforn hem go</L>
<L>To Camalot, þat cite,</L>
<L>To keueren wiþ his meine, <MILESTONE N="7150"/></L>
<L>&amp; he bihinde to ben bi cas,</L>
<L><PB N="201" REF="198"/>
To susten þe paiems ras.</L>
<L>Þe paiens token ouer our men</L>
<L>&amp; fast leyd opon hem þen, <NOTE PLACE="foot">7154) opon leyd, <HI REND="italic">die umstellung ist durch striche angedeutet, ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ac Galathin &amp; eke Wawain <MILESTONE N="7155"/></L>
<L>&amp; Gveheres &amp; Agreuain,</L>
<L>Gaheriet &amp; Sagremore</L>
<L>&amp; þe oþer, y teld bifore,</L>
<L>Bihinde þat bileued were, <MILESTONE N="242a." UNIT="f."/></L>
<L>Euer were here &amp; tere <MILESTONE N="7160"/></L>
<L>&amp; wiþ swerd &amp; scheld &amp; spere</L>
<L>Her folk toforn wele gun were.</L>
<L>Þo com Oriens to Wawain rideinde</L>
<L>Wiþ a spere gode scoure bihinde,</L>
<L>&amp; wende Wawain hit þurch out, <MILESTONE N="7165"/></L>
<L>Ac he failed, wiþ outen dout,</L>
<L>For he smot hi<HI REND="italic">m</HI> forbi,</L>
<L>&amp; Wawain for gret heiȝe</L>
<L>Hitt hi<HI REND="italic">m</HI> wiþ his swerd a plat</L>
<L>Amidward þe ysen hat, <MILESTONE N="7170"/></L>
<L>Þat he tombled in þat stounde</L>
<L>Stef aswon to þe grounde. <NOTE PLACE="foot">7172) Stef] Stif <HI REND="italic">ms.?</HI></NOTE></L>
<L>Segremore smot Orian russel</L>
<L>On his schulder bi þe haterel,</L>
<L>Þat schulder &amp; arm &amp; ribbes alle <MILESTONE N="7175"/></L>
<L>He doun kitt wiþ liuer &amp; ȝalle.</L>
<L>Galathin smot Placidan</L>
<L>Amidward al his man,</L>
<L>Þat þe heued fleiȝe fra<HI REND="italic">m</HI> þe bouke,</L>
<L>Þe soule nam þe helle pouke. <MILESTONE N="7180"/></L>
<L>Agreuain toke a launce long</L>
<L>&amp; rode oȝain a geant strong,</L>
<L>Guinat þat hete, god it wot, <NOTE PLACE="foot">7183) hete] <HI REND="italic">danach zwei buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; þurch þe hert he hi<HI REND="italic">m</HI> smot.</L>
<L>Gveheres turned his pas <MILESTONE N="7185"/></L>
<L>Oȝain a geau<HI REND="italic">n</HI>t, þat hete Tauras,</L>
<L>&amp; bare hi<HI REND="italic">m</HI> þurch wombe &amp; rigge,</L>
<L>His liif he dede hi<HI REND="italic">m</HI> þere legge.</L>
<L><PB N="202" REF="199"/>
Gaheriet mett þe douke Fannel <NOTE PLACE="foot">7189) Fannel] <HI REND="italic">l.</HI> Fauuel?</NOTE></L>
<L>Wiþ a launce, þe soket of stiel, <MILESTONE N="7190"/></L>
<L>&amp; smot hi<HI REND="italic">m</HI> þurch rigge &amp; brest bon; <NOTE PLACE="foot">7191) rigge] <HI REND="italic">das zweite</HI> g <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Þe geaunt fel ded anon.</L>
<L>Ȝete þai smiten forþ on hast</L>
<L>&amp; þre oþer of hors cast</L>
<L>&amp; wiþ her meine euerigrot <MILESTONE N="7195"/></L>
<L>Smiten in to Camalot.</L>
<L>Bot Wawain &amp; Galathin</L>
<L>&amp; Sagremore of gentil lin,</L>
<L>Þat riden wiþ her hors</L>
<L>Amid Oriens cors, <MILESTONE N="7200"/></L>
<L>Him for to sle, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> doute,</L>
<L>Ac mani þousinde com hi<HI REND="italic">m</HI> aboute,</L>
<L>Þat Oriens binomen hem; <MILESTONE N="242b." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">7203) hem] he m <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ac Oriens slouȝ bi fiue &amp; ten;</L>
<L>Bi fiue miȝt þai breken hem fro <MILESTONE N="7205"/></L>
<L>&amp; i<HI REND="italic">n</HI> to Camalahot wenten þo;</L>
<L>Ac Wawaines breþer, for soþe to sain,</L>
<L>In Camalahot misten Wawain;</L>
<L>&amp; þe þre deden hem oȝan,</L>
<L>Wiþ hem went anoþer man; <MILESTONE N="7210"/></L>
<L>Out at þe gate þis þre stetten</L>
<L>&amp; on his stede þat cherl metten,</L>
<L>To Wawain þat þe letters brouȝt,</L>
<L>&amp; swiþe fair þai him bisouȝt,</L>
<L>He schuld hem tel, fer or neiȝe <MILESTONE N="7215"/></L>
<L>Ȝif he owar Wawain seiȝe;</L>
<L>He seyd anon to hem oȝan:</L>
<L>"Certes, ȝe be nice men:</L>
<L>Whiderward were ȝe ycrope?</L>
<L>In ȝou is ful litel hope, <MILESTONE N="7220"/></L>
<L>Þat ȝour broþer lete amo<HI REND="italic">n</HI>g his fon,</L>
<L>&amp; ȝe to herberwe gun gon;</L>
<L>For ȝou he may now ligge yslawe:</L>
<L>No telle y ȝou nouȝt worþ an hawe!"</L>
<L>Þese were aschamed &amp; anoid <MILESTONE N="7225"/></L>
<L>Of þat þe cherl hem hadde seyd,</L>
<L><PB N="203" REF="200"/>
For stoutelich he haþ hem chidde;</L>
<L>Þe hors þai smiten þe spurs mide</L>
<L>&amp; sone þer after her <HI REND="italic">broþer</HI> metten <NOTE PLACE="foot">7229) <HI REND="italic">broþer]</HI> feren <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ his to feren &amp; hem gretten <MILESTONE N="7230"/></L>
<L>&amp; asked, hou it wiþ hem was,</L>
<L>&amp; þai seyd: "Wele, þurch godes gras!"</L>
<L>Towarde þe toun anon þai stetten</L>
<L>&amp; þe cherles stede metten,</L>
<L>Þe arsouns blodi, bibled þe hors, <MILESTONE N="7235"/></L>
<L>Ac hye no seiȝe nouȝt þe cherls cors;</L>
<L>"Allas!" quaþ Wawain, "allas! allas!</L>
<L>Verrament, þis stede it was,</L>
<L>Þat ich ȝaue þat eld man,</L>
<L>Wiþ letters to Londen þ<HI REND="italic">at</HI> to me cam!" <MILESTONE N="7240"/></L>
<L>"Ȝa, who rett?" his breþ<HI REND="italic">er</HI> quaþe,</L>
<L>"Heiȝe we to toun raþe!"</L>
<L>For he hadde arst seyd he<HI REND="italic">m</HI> schame,</L>
<L>Þai lowen þer of &amp; hadde gode game.</L>
<L>Wawain souȝt hi<HI REND="italic">m</HI> here &amp; þer, <MILESTONE N="7245"/></L>
<L>Ac he no fond him no where;</L>
<L>It nas no wonder, sikerliche: <MILESTONE N="242c." UNIT="f."/></L>
<L>Merlin him turned flesche &amp; liche</L>
<L>&amp; was bicomen a garsoun,</L>
<L>In hond berand a tronsoun, <MILESTONE N="7250"/></L>
<L>&amp; ȝede hem alle þo among.</L>
<L>Þo Wawain hadde souȝt hi<HI REND="italic">m</HI> long,</L>
<L>To Camalahot þai wenten on hast</L>
<L>&amp; schetten after þe gates fast,</L>
<L>Drowen brigge &amp; eueri pin, <MILESTONE N="7255"/></L>
<L>In pais &amp; held hem þer in.</L>
<L>Ac þo Wawain seiȝe Sagremor,</L>
<L>Þer was ioie, bi godes or,</L>
<L>Fair clepeing &amp; welcominge</L>
<L>&amp; to Ie<HI REND="italic">s</HI>u Crist þonkeinge, <MILESTONE N="7260"/></L>
<L>Þat ich oþer hadde ydon,</L>
<L>&amp; destroied her fon.</L>
<L>Þer þai soiournd mani day,</L>
<L>Wiþ outen ani kin anoy,</L>
<L><PB N="204" REF="201"/>
&amp; seiȝen paiens, seriaunce of helle, <MILESTONE N="7265"/></L>
<L>Þat no tong no miȝt telle,</L>
<L>Al day passen hem forbi</L>
<L>Wiþ howe &amp; noise &amp; grete cri.</L>
<L>Lete we hem here soioiuringe</L>
<L>&amp; speke of þe oþer kinge. <MILESTONE N="7270"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Now telleþ þis romaunce, cert,</L>
<L>Oriens was sore yhert</L>
<L>Tofore Camalahot in þe pleyn</L>
<L>&amp; wounded of child Wawain.</L>
<L>For his hurtinge &amp; his damage <MILESTONE N="7275"/></L>
<L>He was neiȝe wode &amp; eke rage;</L>
<L>He wald him wreke anon riȝt,</L>
<L>Ac it was almost þo niȝt,</L>
<L>Ac to eke, þat fele of our</L>
<L>Were wiþ inne walle &amp; bour <MILESTONE N="7280"/></L>
<L>&amp; ouer alle stert hi<HI REND="italic">m</HI> fro,</L>
<L>Þat he no miȝt comen he<HI REND="italic">m</HI> to;</L>
<L>Als so fer, al so he miȝt,</L>
<L>His folk &amp; he went þat niȝt</L>
<L>&amp; her pauilouns telt <MILESTONE N="7285"/></L>
<L>&amp; made hem at aise wiþ f<HI REND="italic">l</HI>esche &amp; selt. <NOTE PLACE="foot">7286) fresche <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>A morwe king Oriens aros;</L>
<L>Wele mani men þer of agros;</L>
<L>Bi ten þousand &amp; bi fiftene</L>
<L>He sent about, to do men tene; <MILESTONE N="7290"/></L>
<L>He hete bern in to þe grounde <MILESTONE N="242d." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">7291) bern] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Man &amp; hous, al þat he founde,</L>
<L>&amp; so he dede þre jurneie</L>
<L>Ouer al bi ich way; <NOTE PLACE="foot">7294) Ouer al] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Man &amp; hous þai brent &amp; bredden <MILESTONE N="7295"/></L>
<L>&amp; her godes oway ledden,</L>
<L>Wiþ outen no<HI REND="italic">m</HI>bre, cartes fele</L>
<L>Þai ledden o way wiþ alle wele</L>
<L>&amp; setten þe cuntre a fer wilde <NOTE PLACE="foot">7299) a fer] after <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ man &amp; wiif &amp; wiþ childe; <MILESTONE N="7300"/></L>
<L><PB N="205" REF="202"/>
Ac mani ascaped, sikerlik,</L>
<L>Into þe lond of Ca<HI REND="italic">m</HI>beruic</L>
<L>&amp; comen to þe douke Estas, <NOTE PLACE="foot">7303) douke] <HI REND="italic">danach</HI> esta, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>Douke of Arundel þat was,</L>
<L>Biforn him &amp; fel on croice <MILESTONE N="7305"/></L>
<L>&amp; grad on him wiþ pitous voice</L>
<L>&amp; seyd: "Sir, for godes gras,</L>
<L>Þine help, þine ore in þis cas!</L>
<L>Sarrazins wiþ griseli chere</L>
<L>Þis cuntre haþ sett a fere, <MILESTONE N="7310"/> <NOTE PLACE="foot">7310) sett] tt <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>In vplond &amp; in toun <NOTE PLACE="foot">7311) in toun] in to <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Euerich hous han brent adoun,</L>
<L>Of child &amp; man &amp; eke of wiif,</L>
<L>Alle, þat þai mai nimen, þai reue þe liif;</L>
<L>Sir, help ous at þis nede, <MILESTONE N="7315"/></L>
<L>Oþer we ben euerichon dede!" <NOTE PLACE="foot">7316) dede] <HI REND="italic">das zweite</HI> e <HI REND="italic">von späterer hand mit dunklerer tintc nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>"Now, lord," quaþ þe douke Estas,</L>
<L>"Help ous for þine holy gras!"</L>
<L>For þe pite, þat he seiȝe,</L>
<L>Sore he wepe wiþ his eiȝe. <MILESTONE N="7320"/></L>
<L>Wiþ him was þe lord of Paerne;</L>
<L>He gred: 'As armes!' swiþe ȝerne;</L>
<L>Ten þousand wiþ him he toke,</L>
<L>Þe oþer left, þe cite to loke;</L>
<L>Forþ he went swiþe anon, <MILESTONE N="7325"/></L>
<L>What he com to king Clarion,</L>
<L>Þat woned fram hi<HI REND="italic">m</HI> bot litel swiþe;</L>
<L>Þe king of his cominge was bliþe,</L>
<L>&amp; seyd him, so ich tofore teld,</L>
<L>Hou þe paiens his folk aqueld. <MILESTONE N="7330"/></L>
<L>"What rede," quaþ king Clarion,</L>
<L>"Waldestow ȝeuen ous, to don?</L>
<L>Ȝif þai pas ous bitven, <NOTE PLACE="foot">7333) þai] ai <HI REND="italic">mit dunklerer tinte auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>We are lorn, so mot y þen; <NOTE PLACE="foot">7334) are] a <HI REND="italic">ü. d. z. mit d. t. geschr.</HI> y] <HI REND="italic">danach</HI> &amp; hen, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="206" REF="203"/>
Man &amp; best in þis cuntray <MILESTONE N="243a." UNIT="f."/> <MILESTONE N="7335"/></L>
<L>Were destroid &amp; alle away!" <NOTE PLACE="foot">7336) &amp;] <HI REND="italic">danach zwei buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>"Certes," quaþ þe douke Estas,</L>
<L>"We schul laten in þis pas</L>
<L>Of our men a parti</L>
<L>&amp; nim wiþ ous fair compainie <MILESTONE N="7340"/></L>
<L>&amp; wenden ous wel swiþe on hast</L>
<L>To Brekenham, to þe forest,</L>
<L>In þe wode &amp; hide ous;</L>
<L>&amp; þurch þe grace of swete Je<HI REND="italic">s</HI>us</L>
<L>So we schul wele aspie <MILESTONE N="7345"/> <NOTE PLACE="foot">7345) &amp; so <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe paiens doinde robberie</L>
<L>&amp; smiten on hem &amp; s<HI REND="italic">l</HI>e he<HI REND="italic">m</HI> doun <NOTE PLACE="foot">7347) s<HI REND="italic">l</HI>e] she <HI REND="italic">ms.?</HI></NOTE></L>
<L>&amp; þe pray bring in to our toun!"</L>
<L>Quaþ king Clarion: "God, merci, <NOTE PLACE="foot">7349) merici <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>What <HI REND="italic">con</HI>seil seistow, gode ami? <MILESTONE N="7350"/></L>
<L>Hou schuld we oȝain hem fiȝt?</L>
<L>Y dar þe mi treuþe now pliȝt,</L>
<L>Þei our folk tohewen waren</L>
<L>To smale morsels, so beþ taren,</L>
<L>To ich of hem, vnneþe men miȝt <MILESTONE N="7355"/></L>
<L>A morsel of ous to hem diȝt!"</L>
<L>"A, sir," quaþ þe douke Estas,</L>
<L>"Wiþ ous schal be godes gras:</L>
<L>His grace is better in to afie,</L>
<L>Þan armour oþer compeinie; <MILESTONE N="7360"/></L>
<L>&amp; þai be spred wide here &amp; tere,</L>
<L>&amp; we ben al to gider here:</L>
<L>Ich hope þurch Ie<HI REND="italic">s</HI>u Crist,</L>
<L>We schul hem driue, so sonne doþ mist!" <NOTE PLACE="foot">7364) We—driue] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>"Certes," quaþ Clarion, þe king, <MILESTONE N="7365"/> <NOTE PLACE="foot">7365) Certes] ertes <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>"Þer oȝain am y no þing,</L>
<L>Ac alle hem to asaily,</L>
<L>Forþ to wende, icham redi,</L>
<L>Ȝif ȝe so reden, þis pouermen."</L>
<L>"Ȝis," quaþ þai euerichon, <MILESTONE N="7370"/></L>
<L><PB N="207" REF="204"/>
"Sir, par seynt charite,</L>
<L>Rewe on ous &amp; haue pite!</L>
<L>We han leuer sterue ariȝt</L>
<L>Wiþ manschip &amp; in fiȝt,</L>
<L>Þan sen kin &amp; wiif &amp; child <MILESTONE N="7375"/></L>
<L>&amp; ous forbren in fer wilde!"</L>
<L>Þe king for pite wepe, a pliȝt,</L>
<L>&amp; seyd: "Certes, ȝe han riȝt!"</L>
<L>Þo schosen þai, so dieu me saut, <MILESTONE N="243b." UNIT="f."/></L>
<L>A noble kniȝt, lord of Nohaut, <MILESTONE N="7380"/></L>
<L>&amp; þe lord of þe toun sori,</L>
<L>Brandris, a kniȝt hardi,</L>
<L>&amp; Brehus saun pite al so,</L>
<L>A feller kniȝt miȝt non go;</L>
<L>Þese bileft þer riȝtes <MILESTONE N="7385"/></L>
<L>Wiþ a þousand orped kniȝtes,</L>
<L>Þe cuntre to loke &amp; þe paþe</L>
<L>Fram Sarrain, þat wald hem scaþe.</L>
<L>Þe lord of Paerne, so ich finde,</L>
<L>Þer toke seuen þousinde; <MILESTONE N="7390"/></L>
<L>In to þe forest of Rokingh<HI REND="italic">a</HI>m <NOTE PLACE="foot">7391) Rokingh<HI REND="italic">a</HI>m] h <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ hem alle forþ he nam.</L>
<L>Þe douke Eustas &amp; Clarion, þe king,</L>
<L>Bi anoþer way went, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> lesing,</L>
<L>&amp; helden hem a litel bi hest <MILESTONE N="7395"/></L>
<L>Vnder þe selue forest.</L>
</LG>
<LG>
<L>In May is miri time swiþe,</L>
<L>Foules in wode hem make bliþe;</L>
<L>In euerich lond arist song;</L>
<L>Ie<HI REND="italic">s</HI>us Crist be ous among! <MILESTONE N="7400"/></L>
<L>In þe forest of Rokingham</L>
<L>Hidden hem our cristen man;</L>
<L>Þer was a launde of noblay,</L>
<L>Where come to gider seuen way;</L>
<L>Þai hem hidden a litel þer bi, <MILESTONE N="7405"/></L>
<L>For to aspien, sikerli,</L>
<L><PB N="208" REF="205"/>
Þe route of þe Sarrazins &amp; þe pray,</L>
<L>Þat miȝten comen of selcouþe cu<HI REND="italic">n</HI>tray, <NOTE PLACE="foot">7408 vor 7407 <HI REND="italic">gestellt; die umstellung ist durch striche angedeutet.</HI></NOTE></L>
<L>For to skecken on hem on hest,</L>
<L>When þai seiȝe time best. <MILESTONE N="7410"/></L>
<L>Al so þai were þere soiourninge,</L>
<L>Abouten vndren com gret cartinge <NOTE PLACE="foot">7412) cartinge] e <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Bi ich of þis seuen way,</L>
<L>Ful of ich maner pray,</L>
<L>Of venisoun &amp; flesche &amp; brede, <MILESTONE N="7415"/></L>
<L>Of broun ale &amp; win white &amp; red,</L>
<L>Of baudekines &amp; purpelpelle,</L>
<L>Of gold &amp; siluer &amp; cendel;</L>
<L>Sum þai brouȝt fram her lond</L>
<L>&amp; robbed sum in Inglond. <MILESTONE N="7420"/></L>
<L>Þis carting lest mile ways,</L>
<L>For soþe, hou fele, no can y say.</L>
<L>Fif þousand ȝede, þe cartes to loke, <MILESTONE N="243c." UNIT="f."/></L>
<L>So we finden on þe boke;</L>
<L>To hem dassed þe lord of Paerne <MILESTONE N="7425"/></L>
<L>Wiþ seuen þousand al so ȝerne</L>
<L>&amp; þe carters euerichon</L>
<L>Of liif days þai brouȝten anon,</L>
<L>&amp; her lokers, anon riȝtes,</L>
<L>Fif þousand heþen kniȝtes, <MILESTONE N="7430"/></L>
<L>Þai metten wiþ swerd &amp; kniif,</L>
<L>Þat non ascaped wiþ þe liif, <NOTE PLACE="foot">7432) ascaped] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; nomen swiftlich al þat pray</L>
<L>&amp; ladde it þennes to mile way</L>
<L>In to þe toun of Arundel <MILESTONE N="7435"/></L>
<L>&amp; þer it token to ȝeme wel,</L>
<L>&amp; went hem oȝain anon</L>
<L>To þe king Clarion.</L>
<L>Riȝt also þai comen ware,</L>
<L>Fiftene þousande þer comen fare, <MILESTONE N="7440"/></L>
<L>Sarrazins yarmed wel,</L>
<L>On gode hors, in yren &amp; stiel;</L>
<L><PB N="209" REF="206"/>
Our kniȝtes were, so y finde,</L>
<L>Gode kniȝtes tventi þousinde,</L>
<L>Þai smiten þe hors &amp; lete þe rain <MILESTONE N="7445"/></L>
<L>&amp; metten þe paiens wiþ gret main.</L>
<L>King Clarion mett king Guifas,</L>
<L>Sexten fet o lengþe he was;</L>
<L>He hit him wiþ þe speres ord</L>
<L>Þurch &amp; þurch scheldes bord, <MILESTONE N="7450"/></L>
<L>Þurch out hauberk &amp; aketoun,</L>
<L>&amp; bar hi<HI REND="italic">m</HI> of his hors adoun;</L>
<L>His schaft tobrast, þe geau<HI REND="italic">n</HI>t fel, <NOTE PLACE="foot">7453) tobrast] r <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>His nek bon he brac þer til.</L>
<L>Þe douke Estas of Arundel <MILESTONE N="7455"/></L>
<L>Mett a king, sir Mirabel;</L>
<L>Þe paien on him brac his schaft</L>
<L>&amp; hitt hi<HI REND="italic">m</HI> on þe side laft;</L>
<L>Þe douke hi<HI REND="italic">m</HI> hit in þe brest</L>
<L>&amp; wiþ his dint hard þrest <MILESTONE N="7460"/></L>
<L>An ellen long þurch þe bouke;</L>
<L>Þe soule went to þe pouke.</L>
<L>Þe gode kniȝtes, þat wiþ he<HI REND="italic">m</HI> ware,</L>
<L>Þe oþer to þe grounde bare;</L>
<L>Wiþ dint of spere &amp; of swerde egge <MILESTONE N="7465"/></L>
<L>Þe paiens þai made to deþ legge;</L>
<L>Bitven vndren &amp; none, so y finde, <MILESTONE N="243d." UNIT="f."/></L>
<L>Of hem þai slowen ten þousinde;</L>
<L>Þer lay mani paien þurchþrest,</L>
<L>Heued of smiten &amp; fot &amp; fist; <MILESTONE N="7470"/></L>
<L>Bi þe blod of hors &amp; man</L>
<L>A mile men miȝt haue ygan;</L>
<L>Of hem fiue þousand, þat wald scape,</L>
<L>Toward king Oriens gan rape; <NOTE PLACE="foot">7474) Oriens] <HI REND="italic">danach</HI> wold, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>Our cristen hem suwed at þe rigge <MILESTONE N="7475"/></L>
<L>&amp; spared nouȝt, on to ligge,</L>
<L>What king Oriens þai saye</L>
<L>Wiþ folk wreien al þe cuntraye;</L>
<L><PB N="210" REF="207"/>
Oȝain þai wiþdrouȝ hem þo</L>
<L>&amp; <HI REND="italic">con</HI>seil toke, what to do. <MILESTONE N="7480"/></L>
<L>Doun of her destrers þai liȝten,</L>
<L>Her stedes to rest, her armes riȝten,</L>
<L>&amp; afterward made a renge</L>
<L>Of hem alle þe launde alenge,</L>
<L>For þai nold for no gode, <MILESTONE N="7485"/></L>
<L>Þat paiens binomen hem þat wode.</L>
<L>Þo asked Oriens an hast</L>
<L>His folk, were of þai weren agast;</L>
<L>"Sir," þai seyd, "here tofore</L>
<L>Beþ tventi þousand oþer more <MILESTONE N="7490"/></L>
<L>Cristen men, þat ȝour kniȝtes</L>
<L>Han yslawe doun riȝtes,</L>
<L>&amp; sodanliche þai com ous on,</L>
<L>Er we seiȝe of hem on,</L>
<L>&amp; no hadde we þe better be, <MILESTONE N="7495"/></L>
<L>Hem ofscaped nadde we!"</L>
<L>"A, Mahoun!" seyd Oriens þo,</L>
<L>"Þou nart no god worþ a slo; <NOTE PLACE="foot">7498) worþ] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þer fore þi folk þou dost no gode,</L>
<L>So for cristen doþ her lord! <MILESTONE N="7500"/> <NOTE PLACE="foot">7500) doþ] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Com forþ," he seyd, "wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> letting,</L>
<L>King Eliedus, min owhen derling:</L>
<L>Nim wiþ þe fourti þousinde</L>
<L>&amp; sle, bifore þat þou miȝt finde!"</L>
<L>"It schal be don," he seyd, "bi Dandagon!" <MILESTONE N="7505"/></L>
<L>Euerich lepe his stede opon</L>
<L>&amp; fond our men alle at a tasse,</L>
<L>Þat þe paiens no miȝt passe;</L>
<L>Þer ich oþer sone mett</L>
<L>&amp; wiþ scharp launce grett; <MILESTONE N="7510"/></L>
<L>Þer tumbled mani paien haþen <MILESTONE N="244a." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; mani cristen, þat was scaþe;</L>
<L>Ac þo, þat ware ded of our,</L>
<L>To heuen brouȝt soule pure,</L>
<L><PB N="211" REF="208"/>
&amp; þe slawen Sarrazine <MILESTONE N="7515"/></L>
<L>Went in to helle pine.</L>
<L>Þe cristen fond þe heþen dere,</L>
<L>So þe lioun doþ þe bere;</L>
<L>Euerich on oþer leyd wiþ,</L>
<L>So on þe yren doþ þe smiþ; <MILESTONE N="7520"/></L>
<L>Þer ouerþrewe in litel stounde</L>
<L>Mani orped kniȝt to grounde,</L>
<L>Sum <HI REND="italic">was</HI> ycleued to þe brest, <NOTE PLACE="foot">7523) <HI REND="italic">was] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Sum ofsmiten arm &amp; fest,</L>
<L>Sum hors smiten &amp; su<HI REND="italic">m</HI> astray; <MILESTONE N="7525"/></L>
<L>Þis fiȝt last fram þe midday,</L>
<L>What it were euen al mast;</L>
<L>Þo com Oriens driueand on hast</L>
<L>Wiþ an hundred þousand &amp; mo</L>
<L>&amp; þouȝt our men alle slo. <MILESTONE N="7530"/></L>
<L>Ac on hem þo com þe niȝt;</L>
<L>Our to wode deden hem þo riȝt,</L>
<L>Þurch godes help &amp; his pite</L>
<L>&amp; so ascaped to her cite.</L>
</LG>
<LG>
<L>Bitven king Clarion &amp; douke Escas <MILESTONE N="7535"/></L>
<L>Þer was parted alle þe purchas,</L>
<L>Þat þai hadde ywonne þat day:</L>
<L>Long hem was þe bett, parfay!</L>
<L>Of cristen were slawe, y finde,</L>
<L>Þe mou<HI REND="italic">n</HI>taunce of four þousinde; <MILESTONE N="7540"/></L>
<L>Ac þere were slawe of þe heþen men</L>
<L>Wele mo þan þousendes ten.</L>
<L>Wroþ was Oriens, þe king,</L>
<L>Of þis sleiȝt &amp; þis scapeing;</L>
<L>Þai telt her pauiloun þ<HI REND="italic">er</HI> þat niȝt; <MILESTONE N="7545"/></L>
<L>A morwe w<HI REND="italic">as</HI> souȝt anon riȝt <NOTE PLACE="foot">7546) w<HI REND="italic">as]</HI> were <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>In wode &amp; doun &amp; in fen</L>
<L>After our cristen men;</L>
<L>Ac þai no founde þ<HI REND="italic">er</HI> of non,</L>
<L>For nouȝt, þat euer couþe þai don. <MILESTONE N="7550"/></L>
<L><PB N="212" REF="209"/>
Oriens þo was so wroþ,</L>
<L>His owen liif was hi<HI REND="italic">m</HI> loþ;</L>
<L>For wretþe he cleped an amirail,</L>
<L>Napin þat hete, faunfail,</L>
<L>Wiþ fiften þousand wreyen kniȝtes, <MILESTONE N="244b." UNIT="f."/> <MILESTONE N="7555"/></L>
<L>&amp; bad him, þe cuntre sle doun riȝtes,</L>
<L>&amp; toke him ribaudes þre þousinde,</L>
<L>Þe cuntre to brenne bifore &amp; hinde.</L>
<L>Waines &amp; cartes &amp; somers al so</L>
<L>Fif hundred he dede after go, <MILESTONE N="7560"/></L>
<L>Charged wiþ ale &amp; win red, <NOTE PLACE="foot">7561) alle <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ fische &amp; flesche &amp; corn &amp; bred,</L>
<L>Wiþ cloþes &amp; wiþ armerie;</L>
<L>Sum þai hadde of robberie</L>
<L>&amp; sum brouȝt fram her cuntray. <MILESTONE N="7565"/></L>
<L>Ȝete dede Oriens more, y say;</L>
<L>Wiþ ten þousinde Rapas, a king,</L>
<L>He dede loke þat carting;</L>
<L>He sett king Eliteus at her hele</L>
<L>Wiþ .xv. þousand in on eschele; <MILESTONE N="7570"/></L>
<L>Him self Oriens com bihinde</L>
<L>Wiþ Sarrazins .xx. þousinde.</L>
<L>Þis ribaus þus, þousandes þre,</L>
<L>Ofersett þe cuntre</L>
<L>&amp; brent &amp; slouȝ man &amp; wiif, <MILESTONE N="7575"/></L>
<L>O child no leten þai o liif;</L>
<L>Þe cri &amp; sorwe, y say,</L>
<L>Men herd fele mile way.</L>
<L>Þe douke Escas yseiȝe al þis:</L>
<L>Wo was hi<HI REND="italic">m</HI> oliue, ywis; <MILESTONE N="7580"/></L>
<L>He <HI REND="italic">tok</HI> kniȝtes þousandes to <NOTE PLACE="foot">7581) <HI REND="italic">tok] om.</HI> (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; out of his cite dassed hi<HI REND="italic">m</HI> þo;</L>
<L>Among þe ribaus anon he dast</L>
<L>&amp; su<HI REND="italic">m</HI> þe heued of he laist.</L>
<L>Þis þre þousand he slouȝ anon, <MILESTONE N="7585"/></L>
<L>Bot fourti, þat hem fro were agon,</L>
<L>Þurch þe miȝt &amp; help of Crist,</L>
<L>Ar Napin ouȝt þer of wist.</L>
<L>In to her cite þay wenten oȝan <NOTE PLACE="foot">7589) þay] y <HI REND="italic">aus</HI> n <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="213" REF="210"/>
Wiþ outen letting of ani man. <MILESTONE N="7590"/></L>
<L>To Napin com a ribaud þo</L>
<L>&amp; seyd: "Sir, where bileuestow so?</L>
<L>Þou no dost nouȝt as þe wise,</L>
<L>For þurch þi targinge &amp; þi faintise</L>
<L>Alle our feren yslawe beþ <MILESTONE N="7595"/></L>
<L>&amp; we vnneþe ascaped deþ!"</L>
<L>"Held þi pes," quaþ þe douke Napin,</L>
<L>"Or þou art ded, bi Apolin!</L>
<L>A worde speke <HI REND="italic">if</HI> y þe more here, <MILESTONE N="244c." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">7599) <HI REND="italic">if] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þou art dede &amp; al þine fere!" <MILESTONE N="7600"/></L>
<L>For al, þat is vnder Crist,</L>
<L>He nold, Oriens it hadde wist.</L>
<L>Forþ þai passeþ þis lond acost</L>
<L>To Clarence wiþ alle her ost;</L>
<L>King Bardogaban of gret mou<HI REND="italic">n</HI>de <MILESTONE N="7605"/> <NOTE PLACE="foot">7605) King Bardo <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ tventi kinges þer he founde, <NOTE PLACE="foot">7606) kinges] g <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Þat bilay þat cite</L>
<L>&amp; slouȝ þe cuntre wiþ outen pite. <NOTE PLACE="foot">7608) cuntre] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Oriens was welcome swiþe,</L>
<L>For wonderliche þai weren bliþe <MILESTONE N="7610"/></L>
<L>Of þe eiȝtte &amp; stouers,</L>
<L>Þat þai brouȝt, þo pauteners;</L>
<L>Þere þai bileft wiþ þat king.</L>
<L>Lete we hem now at þis segeing</L>
<L>&amp; schewe werres &amp; wo, <MILESTONE N="7615"/></L>
<L>In þis lond þat weren þo!</L>
<L>Who so wille ȝiue lest,</L>
<L>Mai now here noble gest! <NOTE PLACE="foot">7618) Mai] <HI REND="italic">danach</HI> í, <HI REND="italic">ausradirt.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Mirie it is in somers tide:</L>
<L>Foules sing in forest wide, <MILESTONE N="7620"/></L>
<L>Swaines gin on iustinge ride,</L>
<L>Maidens tiffen hem in pride.</L>
<L>Los sprong of Wawaines dede, <NOTE PLACE="foot">7623) of] <HI REND="italic">auf rasur mit dunklerer tinte nachgetragen.</HI></NOTE></L>
<L>Of his breþer &amp; of his ferrede;</L>
<L><PB N="214" REF="211"/>
Vriens, þat was of Schorham king. <MILESTONE N="7625"/></L>
<L>Of whom y made bifore scheweing,</L>
<L>Hadde spoused Hermesent,</L>
<L>Blasine suster &amp; Belisent;</L>
<L>Þai hadde a ȝongman hem bitven,</L>
<L>Michel Ywain, a noble stren; <MILESTONE N="7630"/></L>
<L>He was ycleped michel Ywain,</L>
<L>For he hadde a broþer kniȝt, certein,</L>
<L>Bast Ywain he was yhote,</L>
<L>For he was biȝeten o bast, god it wot;</L>
<L>Vriens bi anoþer quen <MILESTONE N="7635"/></L>
<L>Ȝete had biȝeten a gentil stren,</L>
<L>Þat was hoten Morganor,</L>
<L>A gode kniȝt, bi godes or;</L>
<L>He had made him i<HI REND="italic">n</HI> al air</L>
<L>To þe lond, þat of hem com veir; <MILESTONE N="7640"/></L>
<L>Þe lond, þat com of Hermesente,</L>
<L>Was Ywains þurch riȝt decente.</L>
<L>To Hermisent com child Ywain <MILESTONE N="244d." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; seyd: "Dame, of child Wawain,</L>
<L>Þat is mi nevou, spekeþ al þis lond; <MILESTONE N="7645"/></L>
<L>Allas, madame, it is me schond,</L>
<L>Þat y no com in non werre,</L>
<L>When <HI REND="italic">schal</HI> y come, <HI REND="italic">los</HI> to conquerre?" <NOTE PLACE="foot">7648) <HI REND="italic">schal] om. ms. los] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þo seyd Hermesent, hi<HI REND="italic">m</HI> to proue:</L>
<L>"Whider wostow, Ywain, for mi loue?" <MILESTONE N="7650"/></L>
<L>"Dame, to seche min em Arthour,</L>
<L>Of him to afong þe anour</L>
<L>Of wiȝtschippe &amp; cheualrie,</L>
<L>&amp; leren manschippe &amp; curteisie!"</L>
<L>"What?" sche seyd, "for wiche biȝete <MILESTONE N="7655"/></L>
<L>Wostow oþer seruise &amp; þi faders lete?"</L>
<L>"Dame," he seyd, "þine owen land</L>
<L>Mi fader haþ laten me on hand;</L>
<L>His owen lond he ȝaue anoþer,</L>
<L>Morganor, mine halue broþer, <MILESTONE N="7660"/></L>
<L>&amp; þei he schuld me al bireue,</L>
<L>Ȝete ichil bi ȝour leue</L>
<L>Wende &amp; serue mi nem Arthour:</L>
<L><PB N="215" REF="212"/>
It schal falle to our honour!"</L>
<L>"Sone," sche seyd, "icham wele paid <MILESTONE N="7665"/></L>
<L>Of þat þou hast to me seyd;</L>
<L>Þi nem is Arthour, verrament:</L>
<L>Serue him wiþ hert gent</L>
<L>&amp; fond for to make acord</L>
<L>Bitven Arthour &amp; þi lord!" <MILESTONE N="7670"/></L>
<L>Þer sche hi<HI REND="italic">m</HI> puruaid anon riȝtes</L>
<L>To felawes an hundred kniȝtes</L>
<L>&amp; þre hundred ȝong men,</L>
<L>Þat wiþ him kniȝtes schuld ben,</L>
<L>&amp; fond hem armour &amp; stede, <MILESTONE N="7675"/> <NOTE PLACE="foot">7675) armour] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Boþe soure &amp; gode at nede;</L>
<L>In þe name of heuen king</L>
<L>Sche him ȝaf hir blisseing</L>
<L>&amp; lete hi<HI REND="italic">m</HI> forþ wende i<HI REND="italic">n</HI> þe name of Crist,</L>
<L>Þat his fader þer of nist; <MILESTONE N="7680"/></L>
<L>Ywain bastard wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> went</L>
<L>&amp; four hundred of feren gent.</L>
<L>Now com þai fram Schorham</L>
<L>Al bi þe forest of Bedingham <NOTE PLACE="foot">7684) Bed.] ham <HI REND="italic">auf rasur mit dunklerer tinte geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Toward Arundel in Cornwaile, <MILESTONE N="7685"/></L>
<L>Ac þider þai no miȝt, saunfaile,</L>
<L>Bot þai wolden passen þurch oute <MILESTONE N="245a." UNIT="f."/></L>
<L>.xx. .M. Sarrazins wiþ rowe snoute;</L>
<L>Þo com þer forþ wiþ miȝti hond</L>
<L>Wiþ king Soriendos, to stroie þis lond; <MILESTONE N="7690"/> <NOTE PLACE="foot">7690) stroiþe (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>He de<HI REND="italic">de</HI> ribaudes ten þousinde <NOTE PLACE="foot">7691) de (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Bren þat þai miȝtten finde;</L>
<L>So he dede michel rewþe,</L>
<L>Þis was on Yders lond, in trewþe.</L>
<L>Ac to Gawaynet ful of priis <MILESTONE N="7695"/></L>
<L>Sone men telden al þis;</L>
<L>Þo he &amp; his gentil feren</L>
<L>Al þis reuþe deden heren,</L>
<L>He toke wiþ him þritti þousinde,</L>
<L>Gode felawes, so y finde, <MILESTONE N="7700"/></L>
<L>Þat wenten alle wiþ Wawain</L>
<L><PB N="216" REF="213"/>
For his largesse &amp; his main.</L>
<L>Out of Londen þe way þai nome,</L>
<L>Al what þay to Cardoil come;</L>
<L>Fro Cardoil þai wenten souþe west <MILESTONE N="7705"/></L>
<L>To Bedingham al þurch þe forest,</L>
<L>Where welcominge þai hadde onest</L>
<L>Wiþ gret ioie &amp; gret fest.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þis fiȝtinge vnder Cornwaile</L>
<L>Was fer ȝete, saunfaile; <MILESTONE N="7710"/></L>
<L>Yder, in whos lond it was</L>
<L>&amp; bifel, to kepe þat pas,</L>
<L>Of his men herd þe pleinte,</L>
<L>Sum forbrent &amp; su<HI REND="italic">m</HI> fordreinte,</L>
<L>For diol he topped of his hare <MILESTONE N="7715"/></L>
<L>&amp; hi<HI REND="italic">m</HI> self tobete &amp; tare</L>
<L>&amp; acurssed oft þe time grim,</L>
<L>Þat Arthour was wroþ wiþ him.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Yder was, sikerli,</L>
<L>A noble kniȝt &amp; an hardi, <MILESTONE N="7720"/></L>
<L>Þat wiþ him ledde .xiiii. .M. kniȝt,</L>
<L>Boþe hardi &amp; eke wiȝt.</L>
<L>'As armes!' he gradde wiþ tonge,</L>
<L>&amp; on gode stedes þai flonge.</L>
<L>King Soriandes, þat soudan was <MILESTONE N="7725"/></L>
<L>To a king, þat hiȝt Bilas,</L>
<L>He hadde taken fiften þousinde,</L>
<L>Bifore þat went, so y finde,</L>
<L>&amp; passed along ouer a brigge;</L>
<L>Þo þai ouer com, ich ȝou sigge, <MILESTONE N="7730"/> <NOTE PLACE="foot">7730) sigge] ge <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þai rested hem a litel wiȝt <MILESTONE N="245b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; þo forþ went anon riȝt.</L>
<L>King Soriandes after cam</L>
<L>Wiþ fourti þousand haþen man;</L>
<L>To Morgalant, his steward, <MILESTONE N="7735"/></L>
<L>He bitoke þe afterward</L>
<L><PB N="217" REF="214"/>
&amp; .xxv. .M. Sarrazins,</L>
<L>Þat schuld him help wiþ miȝt fines.</L>
<L>Ten mile ways lest þis route,</L>
<L>Icham siker, wiþ outen doute, <MILESTONE N="7740"/></L>
<L>&amp; bitven euerich floc, naþeles,</L>
<L>To mile oþer þre þer wes.</L>
<L>Þis ich folk, þat was bihinde</L>
<L>Wiþ fiue &amp; tventi þousinde,</L>
<L>King Yder &amp; his ouertoke <MILESTONE N="7745"/></L>
<L>Opon a cauci bi a broke;</L>
<L>Þai seiȝe hi<HI REND="italic">m</HI> come &amp; wiþstette,</L>
<L>Wiþ scharpe spere ich oþer gret;</L>
<L>Our cristen þurch out he<HI REND="italic">m</HI> þrust</L>
<L>&amp; out of þe sadel mani lust, <MILESTONE N="7750"/></L>
<L>Amirail &amp; heþen kniȝt;</L>
<L>Mani þrewe doun deueling riȝt,</L>
<L>&amp; g<HI REND="italic">n</HI>owen boþe gras &amp; ston, <NOTE PLACE="foot">7753) growen <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þo þat deþ her hert chon.</L>
<L>Sum lay wiþ outen arme &amp; þi <MILESTONE N="7755"/></L>
<L>&amp; sum cleued in to þe fi;</L>
<L>Our men þer in litel stounde</L>
<L>Ten þousand slouȝ to grounde.</L>
<L>Þis seiȝe þe steward Morgalant,</L>
<L>Hardi &amp; strong &amp; gret geant; <MILESTONE N="7760"/></L>
<L>.xv. kniȝtes he slouȝ of our,</L>
<L>Al arawe &amp; to &amp; four,</L>
<L>&amp; þo he mett wiþ Yder king,</L>
<L>Ac þat was bataile ofþincheing,</L>
<L>For ich smot oþers scheld ato, <MILESTONE N="7765"/></L>
<L>Helmes tokoruen &amp; brini al so.</L>
<L>Þis herd Soriandes, þe soudan,</L>
<L>Of fourti þousand þe tventi he nam</L>
<L>&amp; sodanliche on our smot</L>
<L>&amp; alle hem slouȝ ner, god it wot; <MILESTONE N="7770"/></L>
<L>Ac king Yder fram þe deþe</L>
<L>Scaped wiþ a fewe vnneþe,</L>
<L>Wiþ wepeing &amp; wiþ gret wailing;</L>
<L>Ac he no hadde ascaped, bi heue<HI REND="italic">n</HI> king,</L>
<L>Ȝif anoþer cuntek no hadde ybe, <MILESTONE N="245c." UNIT="f."/> <MILESTONE N="7775"/></L>
<L><PB N="218" REF="215"/>
Þat þe soudan dede ferst yse,</L>
<L>Whar fore he no durst him suwe for doute,</L>
<L>Ac went oȝain wiþ al his route.</L>
</LG>
<LG>
<L>Now þe childer, y spac of bifore,</L>
<L>Ywain þe hende &amp; Ywain bastard ybore, <MILESTONE N="7780"/></L>
<L>&amp; Ates, an orped kniȝt,</L>
<L>Wiþ four þousand ȝongmen wiȝt</L>
<L>Weren passed þe forest</L>
<L>Toward Arundel souþe west</L>
<L>&amp; wenden ben alle soure &amp; siker, <MILESTONE N="7785"/></L>
<L>&amp; þo metten wiþ a sori biker</L>
<L>Wiþ Soriondes formward,</L>
<L>Þat Bilas ladde, a kniȝt hard,</L>
<L>.xv. þousand oȝain four hu<HI REND="italic">n</HI>der;</L>
<L>Þis was a meteing of wonder; <MILESTONE N="7790"/></L>
<L>Four mile out of Arundel,</L>
<L>Allas, þis ich meting fel;</L>
<L>Al so þis bachelers hadde<HI REND="italic">n</HI> a bregge</L>
<L>Ypassed, for soþe y sigge,</L>
<L>Þe children fle nouȝt no miȝt <MILESTONE N="7795"/></L>
<L>For þe brigge, y ȝou pliȝt; <NOTE PLACE="foot">7796) <HI REND="italic">nach angabe des hs. einzurücken.</HI></NOTE></L>
<L>Her scheldes þai gropen &amp; scharp spere,</L>
<L>Ich a Sarrazin gan doun bere; <NOTE PLACE="foot">7798) gan] g <HI REND="italic">corr. aus</HI> d.</NOTE></L>
<L>Swerdes þai drouȝ &amp; ȝeuen dintes</L>
<L>&amp; paid paiens deþ rentes. <MILESTONE N="7800"/></L>
<L>Þis ȝongmen, of whom y say, <NOTE PLACE="foot">7801) ȝongmen] m <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Tocoruen in þre mile ways</L>
<L>Fiue þousinde Sarrains to grou<HI REND="italic">n</HI>de</L>
<L>&amp; ȝete were hem self hole &amp; sou<HI REND="italic">n</HI>de.</L>
<L>At þe hindeward king Yder <MILESTONE N="7805"/></L>
<L>Fauȝt al at ones &amp; þis children her.</L>
<L>Soriandes þat wele yherd</L>
<L>&amp; lete Yder &amp; oȝain ferd,</L>
<L>For to taken quiclike</L>
<L>Þe children ded oþer quic. <MILESTONE N="7810"/></L>
<L><PB N="219" REF="216"/>
Ac riȝt now a litel knape</L>
<L>To Beding<HI REND="italic">a</HI>m com wiþ rape</L>
<L>&amp; toke a letter to Wawain</L>
<L>On his nevou half, hende Ywain;</L>
<L>Ac Ywain wist nouȝt þ<HI REND="italic">er</HI> of; <MILESTONE N="7815"/></L>
<L>Wawain hem toke þe knaue of;</L>
<L>Þe letters he red anon</L>
<L>&amp; grad: "As armes, euerichon!</L>
<L>Armeþ ȝou al wiþ main, <MILESTONE N="245d." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">7819) Ariueþ (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>For mi nevou, hende Ywain, <MILESTONE N="7820"/></L>
<L>Haueþ nede, &amp;, bot we heiȝe,</L>
<L>He is ded &amp; his compeinie;</L>
<L>Ded me wer<HI REND="italic">e</HI> leuer, bi Ie<HI REND="italic">s</HI>us,</L>
<L>Þan he starf for faut of ous!"</L>
<L>Agreuein &amp; Gaheret, <MILESTONE N="7825"/></L>
<L>Gveheres &amp; Sagremoret <NOTE PLACE="foot">7826) Sagremoret] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Armed hem wiþ hardi cher,</L>
<L>&amp; ich lepe on his destrer;</L>
<L>Swerd þai tok &amp; launce &amp; scheld</L>
<L>&amp; forþ priked on þe feld; <MILESTONE N="7830"/></L>
<L>Þai toke wiþ hem .xx. þousinde,</L>
<L>Þe oþer þai leten hem bihinde;</L>
<L>A sex þai schift her compainie.</L>
</LG>
<LG>
<L>Agreuein schuld þe first gie,</L>
<L>Þat was of noble þre þousinde. <MILESTONE N="7835"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Gveheres al so, y finde,</L>
<L>Þre þousand bodis gied al so;</L>
<L>Non better no miȝten go.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe þridde ferd ledde Gaheriet</L>
<L>&amp; þe ferþ Sagremoret. <MILESTONE N="7840"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe fift ladde Galathin,</L>
<L>&amp; eueriche þre þousand wiþ hi<HI REND="italic">m.</HI></L>
<L>Wawain ladde þe sext bihinde</L>
<L>&amp; hadde wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> eiȝte þousinde.</L>
<L><PB N="220" REF="217"/>
Þe knaue tauȝt her way, sikerliche, <MILESTONE N="7845"/></L>
<L>Þa<HI REND="italic">i</HI> riden wel sarreliche; <NOTE PLACE="foot">7846) þa <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þair gilt pensel wiþ þe winde</L>
<L>Mirie ratled of cendel Ynde;</L>
<L>Þe steden so noble &amp; so wiȝt</L>
<L>Lopen &amp; neiȝed wiþ þe kniȝt. <MILESTONE N="7850"/></L>
<L>Þese beþ al so fast cominge,</L>
<L>Þe children þ<HI REND="italic">er</HI> whiles wer<HI REND="italic">e</HI> fiȝting</L>
<L>Oȝain ten þousand for first <HI REND="italic">ten &amp;</HI> fiue, <NOTE PLACE="foot">7853) <HI REND="italic">ten &amp;] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat <HI REND="italic">þai</HI> had wiȝtliche brouȝt oliue; <NOTE PLACE="foot">7854) <HI REND="italic">þai] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þai defended hem so wel <MILESTONE N="7855"/></L>
<L>Wiþ scharp swerd of gode stiel,</L>
<L>Þat þe four hu<HI REND="italic">n</HI>dred hadde driuen oȝan</L>
<L>Þo ten þousand of heþen man.</L>
<L>King Soriandes herd al þis</L>
<L>&amp; sexten þousand he sant of priis <MILESTONE N="7860"/></L>
<L>Biforn him, hem to nim;</L>
<L>&amp; after com þat wiþþerwin</L>
<L>Wiþ .xx. þousind al mast, <MILESTONE N="246a." UNIT="f."/></L>
<L>For to taken hem on hast.</L>
<L>Þis forseyd .xvi. þousinde <MILESTONE N="7865"/></L>
<L>Our folk comen bihinde</L>
<L>&amp; passed þe brigge Drian</L>
<L>&amp; smiten on our ȝongman</L>
<L>&amp; mani þer of þrewe to grounde</L>
<L>&amp; ȝauen hem bitter &amp; hard wou<HI REND="italic">n</HI>de. <MILESTONE N="7870"/></L>
<L>Þe ten þousand at þe oþ<HI REND="italic">er</HI> half al so</L>
<L>Deden hem swiþe miche wo; <NOTE PLACE="foot">7872) Dededen (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>At on half &amp; at oþ<HI REND="italic">er,</HI> so y finde,</L>
<L>Were sex &amp; tventi þousinde</L>
<L>&amp; wiþ a fewe children fouȝt, <MILESTONE N="7875"/></L>
<L>Ac Ie<HI REND="italic">s</HI>u Crist on hem þouȝt,</L>
<L>For he ȝaue hem strengþe &amp; miȝt,</L>
<L>Oȝain þo deuelen for to fiȝt;</L>
<L>When ani were falle adoun,</L>
<L>Þe oþer hem lift to arsoun; <MILESTONE N="7880"/></L>
<L>Euerich oþer wiþ scheld biclept</L>
<L>&amp; fro oþer dentes kept,</L>
<L><PB N="221" REF="218"/>
&amp; mani of þo heþenhoundes</L>
<L>Þai koruen doun i<HI REND="italic">n</HI> to þe grounde.</L>
<L>Ac al þai were so forfouȝten, <MILESTONE N="7885"/></L>
<L>Of her liif þat þai no rouȝten,</L>
<L>&amp; ȝelden hem þai hadden ment.</L>
<L>"Nay," quaþ Ywayns, "verrament:</L>
<L>Whiles our ani liueþ in feld,</L>
<L>Our þonkes nil we ous ȝeld! <MILESTONE N="7890"/></L>
<L>Ac do we now bi mi red,</L>
<L>Prike we at onnes i<HI REND="italic">n</HI> to þe mede,</L>
<L>&amp; ȝif we may owhar abreke,</L>
<L>Fle we hem wiþ gret reke!"</L>
<L>Al at ones her main þai kedde <MILESTONE N="7895"/></L>
<L>&amp; large roume about he<HI REND="italic">m</HI> redde;</L>
<L>In to þe mede þai smiten wiþ rape,</L>
<L>Ȝif þai miȝt ouer þe water scape.</L>
<L>Þe water was swiþe depe,</L>
<L>Þe brink heiȝe, þe strem stepe; <MILESTONE N="7900"/></L>
<L>Þai loked ouer in to þe londes</L>
<L>&amp; seye come king Soriandes;</L>
<L>Fele mile wais, wiþ outen doute,</L>
<L>Lest þe tail of his route.</L>
<L>Ates þe wiȝt þo seyd: "Allas, <MILESTONE N="7905"/></L>
<L>We mot ous ȝeld in þis cas,</L>
<L>For we no mow no whar oway, <MILESTONE N="246b." UNIT="f."/></L>
<L>So ful of deuelen is þis cuntray!"</L>
<L>Al þai were i<HI REND="italic">n</HI> gret desmay;</L>
<L>Þo loked Ywain &amp; saye <MILESTONE N="7910"/></L>
<L>Fram Bedingham on her side</L>
<L>Baners &amp; pople com ride;</L>
<L>To his felawes he seyd on hast:</L>
<L>"Beþ now bliþe &amp; nouȝt agast:</L>
<L>Y se ȝond com gret socour, <MILESTONE N="7915"/></L>
<L>For þai han þe signe of our saueour,</L>
<L>Wher þurch," he seyd, "ich vnderstonde,</L>
<L>It is socour of þis lond!" <NOTE PLACE="foot">7918) socour] o <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>"Yherd be Crist!" quaþ lasse Ywain.</L>
<L>"Her is <HI REND="italic">con</HI>seil certain: <MILESTONE N="7920"/></L>
<L><PB N="222" REF="219"/>
Ȝif we here leueþ i<HI REND="italic">n</HI> a þrome,</L>
<L>We worþ nomen, ar þai come;</L>
<L>Ac þei we han pople lite,</L>
<L>Þurch out hem we mot smite</L>
<L>&amp; slen al þat mowe we, <MILESTONE N="7925"/></L>
<L>Þurch out hem &amp; swiþe fle,</L>
<L>Fle<HI REND="italic">and</HI> euer wereand ous, <NOTE PLACE="foot">7927) Fle<HI REND="italic">and]</HI> Fle &amp; <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Til help ous haue sent Ie<HI REND="italic">s</HI>us!"</L>
<L>Bi <HI REND="italic">þis</HI> rede þai deden ȝerne, <NOTE PLACE="foot">7929) <HI REND="italic">þis] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Her stedes þai gun terne; <MILESTONE N="7930"/></L>
<L>On þe sexten .M. þai com flinge,</L>
<L>So hail doþ on þe singel.</L>
<L>In þat coming, god it wot,</L>
<L>Þai slouȝ þre hundred fot hot, <NOTE PLACE="foot">7934) fot hot] <HI REND="italic">auf rasur mit dunklerer tinte geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; wiþ gode hert &amp; main fin <MILESTONE N="7935"/></L>
<L>Þai þurchperced þo Sarrazin;</L>
<L>Ac Bilas wiþ his ten þousinde</L>
<L>Hem oftoke anon bihinde</L>
<L>&amp; metten hem in a mede</L>
<L>Wiþ an hundred of her ferrede <MILESTONE N="7940"/></L>
<L>&amp; ȝauen hem wel bitter wou<HI REND="italic">n</HI>de,</L>
<L>For þai hem wold haue nomen &amp; bou<HI REND="italic">n</HI>de: <NOTE PLACE="foot">7942) &amp;] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Ac þai vp stirt &amp; wered hem siker,</L>
<L>Wiþ swerd þai maden dedeli biker.</L>
<L>Agreuein, wiþ þis bikering, <MILESTONE N="7945"/></L>
<L>Wiþ þre þousand com on he<HI REND="italic">m</HI> flinge,</L>
<L>Þat wiþ spere þo ten þousinde</L>
<L>Beren oȝain, so y finde,</L>
<L>Þe schote of an alblast;</L>
<L>Þer was mani þurch out dast, <MILESTONE N="7950"/></L>
<L>Heued ofkorue<HI REND="italic">n,</HI> smite<HI REND="italic">n</HI> of arm, <MILESTONE N="246c." UNIT="f."/></L>
<L>Bodi cleued in to þe barm;</L>
<L>On boþe halue was swiche a cri,</L>
<L>Men miȝt it here into þe sky.</L>
<L>Þis seiȝen þe sexten þousinde <MILESTONE N="7955"/></L>
<L>&amp; comen swiþe on our winde</L>
<L>&amp; wiþ miȝt oȝain hem bar</L>
<L>To þe stede, þer þai wer ar;</L>
<L><PB N="223" REF="220"/>
Þer was mani wombe þurchschoue</L>
<L>&amp; mani heued cleued aboue. <MILESTONE N="7960"/></L>
<L>Þat ich time Agreuein</L>
<L>In sleiȝt kid so michel main,</L>
<L>Þat his feren wondred eu<HI REND="italic">er</HI>ichon</L>
<L>&amp; token ensaumple, wele to don;</L>
<L>For he seyd, þei he dede schuld ben, <MILESTONE N="7965"/></L>
<L>Of þe stede he nold flen,</L>
<L>Ac wiþ swerd he wald delite,</L>
<L>On þe paiens to don it bite.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ywain þan &amp; alle his floc</L>
<L>On steden sat so stef so stok <MILESTONE N="7970"/></L>
<L>&amp; dasched hem amid þe pres,</L>
<L>So lyoun doþ on dere in gres,</L>
<L>&amp; cleued boþe man &amp; hors</L>
<L>Of þe foule heþen cors.</L>
<L>Ich of hem so wiȝtliche fauȝt, <MILESTONE N="7975"/></L>
<L>Þat tong no may it telle nauȝt;</L>
<L>Ac Sarrazins were, bi mi panne,</L>
<L>Euer fourti oȝaines anne;</L>
<L>Wher fore our litel folk kene</L>
<L>No miȝt amonges hem ben ysen. <MILESTONE N="7980"/></L>
<L>Þis was in time of May,</L>
<L>Riȝt aboute midmorwe day.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo com Gueheres, Wawaines broþ<HI REND="italic">er,</HI></L>
<L>Wiþ þre þousand flok oþer, <NOTE PLACE="foot">7984) þousand] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; smiten on þis heþen hounde, <MILESTONE N="7985"/></L>
<L>Þat euerich of hem fel to grou<HI REND="italic">n</HI>de,</L>
<L>&amp; þe oþer rekeuerd oȝain wiþ main,</L>
<L>Whider first hem brouȝt Agreuein.</L>
<L>Þer was fiȝting, þer was toile,</L>
<L>&amp; vnder hors kniȝtes defoile; <MILESTONE N="7990"/></L>
<L>Þo þonked Ywain þe wiȝt</L>
<L>Of þat socour god almiȝt</L>
<L>&amp; desired to wite, who it were,</L>
<L>Þat hi<HI REND="italic">m</HI> dede swiche socour þere.</L>
<L><PB N="224" REF="221"/>
Þo seyd Ates: "Sir Ywain, <MILESTONE N="246d." UNIT="f."/> <MILESTONE N="7995"/></L>
<L>Smite þi stede wiþ miȝt &amp; main</L>
<L>&amp; of þi greuaunce þe awreke,</L>
<L>Þat oþer it sen &amp; þer of speke:</L>
<L>Bi her pruesse þou schalt he<HI REND="italic">m</HI> knawe</L>
<L>&amp; bi þine be her felawe; <MILESTONE N="8000"/></L>
<L>Y þe rede, now lay on fast,</L>
<L>Our fomen for to agast!"</L>
<L>Þer Ywain &amp; eke his broþ<HI REND="italic">er,</HI></L>
<L>Ates, &amp; mani gentil oþer,</L>
<L>Tokoruen þis Sarrazins <MILESTONE N="8005"/></L>
<L>Wiþ gret miȝt &amp; wille fins;</L>
<L>Y. wene, þat Ywain &amp; his broþer</L>
<L>Þer slouȝ an hundred &amp; anoþer,</L>
<L>So þat Gveheres &amp; Agreuein</L>
<L>Hadde gret wonder of her main. <MILESTONE N="8010"/></L>
<L>As Ates com rideinde hem bitven,</L>
<L>He asked hem, who it miȝt ben.</L>
<L>"Certes," quaþ Ates, "of ȝour ken,</L>
<L>Þe kinges sones Vrien,</L>
<L>Ywain þe hende &amp; Ywain bastard, <MILESTONE N="8015"/></L>
<L>Þat þus com hiderward,</L>
<L>To ben kniȝtes of ȝour em Arthour</L>
<L>&amp; seruen hi<HI REND="italic">m</HI> wiþ gret honour;</L>
<L>Al þat han white on riȝte armes <NOTE PLACE="foot">8019) armes] a <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>&amp; red on left half on her armes, <MILESTONE N="8020"/> <NOTE PLACE="foot">8020) on her] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Beþ erls &amp; barouns sones,</L>
<L>Þat ben wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> hider come,</L>
<L>Þat metten here þis deuele<HI REND="italic">n</HI> felle,</L>
<L>Þat ben ysprongen out of helle,</L>
<L>Þat hadde hem slain wiþ deshonour, <MILESTONE N="8025"/></L>
<L>No hadde ben ȝour socour."</L>
<L>"Yherd be Crist," þe children quaþe,</L>
<L>"Þat we to hem com þus raþe!"</L>
<L>To hem þai smiten þe stedes swiþe</L>
<L>&amp; welcomed hem wiþ chere bliþe; <MILESTONE N="8030"/></L>
<L>Þo her ich oþer knewe,</L>
<L>Ich ouer oþer armes þrewe;</L>
<L><PB N="225" REF="222"/>
Gret ioie, wiþ outen les,</L>
<L>Þai made amidward þat pres</L>
<L>&amp; made couenaunt, i<HI REND="italic">n</HI> al þat fiȝt <MILESTONE N="8035"/></L>
<L>To gider þai wald riden, a pliȝt.</L>
<L>As þai þus togider spake,</L>
<L>Fresche paiens on hem com rake,</L>
<L>.xv. þousinde, þat hadden born <HI REND="italic">hem</HI> oȝan <MILESTONE N="247a." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">8039) <HI REND="italic">hem] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Parfors in to Bedingham, <MILESTONE N="8040"/> <NOTE PLACE="foot">8040) Bedingham] a <HI REND="italic">durch</HI> a <HI REND="italic">und ab∣kürzung bez.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ þre þousand ne hadde bet</L>
<L>On hem smiten Gaheriet,</L>
<L>Wawaines broþer, sikerliche,</L>
<L>Oȝain hem held sarreliche.</L>
<L>Þer was broken mani spere <MILESTONE N="8045"/></L>
<L>Wiþ deþes dint &amp; liues lere,</L>
<L>&amp; mani paien to deþ ysmite</L>
<L>Wiþ swerdes of stiel, þat wele bite.</L>
<L>Margalau<HI REND="italic">n</HI>t, þe steward, &amp; ki<HI REND="italic">n</HI>g Pinog<HI REND="italic">re</HI>s</L>
<L>To þe brigge were comen wiþ gret pres <MILESTONE N="8050"/></L>
<L>Of Sarrazins, .xx. þousinde</L>
<L>&amp; wele mo, al so y finde;</L>
<L>Al þai seiȝen þis ich biker,</L>
<L>At þat half þe brigge he<HI REND="italic">m</HI> þouȝt siker,</L>
<L>On þat ich fair roume <MILESTONE N="8055"/></L>
<L>To aloge her pauiloun,</L>
<L>To kepe wele her charrois,</L>
<L>Her astore &amp; her harnois,</L>
<L>&amp; to help at tide &amp; time</L>
<L>At þe oþer half her cursed lin; <MILESTONE N="8060"/></L>
<L>Þe brigge, þat was hem bitven,</L>
<L>Þai þouȝt, schuld her socour ben.</L>
</LG>
<LG>
<L>Soriondes, her heiȝe king,</L>
<L>Com sone after, wiþ outen lesing,</L>
<L>Wiþ so mani þousand Sarrazins, <MILESTONE N="8065"/></L>
<L>Þat no man þer of couþe þe fins, <NOTE PLACE="foot">8066) <HI REND="italic">auf rasur mit dunklerer tinte geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; loged on þat riuer,</L>
<L>Fram Morgalant nouȝt wel fer,</L>
<L><PB N="226" REF="223"/>
Of bataile to sen þe fin</L>
<L>Of cristen &amp; of Sarrazin, <MILESTONE N="8070"/></L>
<L>Þer at þe oþer half þe brigge</L>
<L>Wiþ scharppe swerd gun on legge,</L>
<L>Wiþ fauchou<HI REND="italic">n</HI>s, axes &amp; battes <NOTE PLACE="foot">8073) fauch.] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Ich ȝaue oþer sori flappes; <NOTE PLACE="foot">8074) sori] r <HI REND="italic">schlecht ausgeprägt, so dass sich für</HI> ri <HI REND="italic">auch</HI> n <HI REND="italic">lesen liesse.</HI></NOTE></L>
<L>Of Sarrazin þer fouȝten ten &amp; ten <MILESTONE N="8075"/></L>
<L>Oȝain on of our men,</L>
<L>Wher þurch þe feld oȝain þai bare</L>
<L>Mani of our children þare.</L>
<L>In þis toil wiþ þre þousand skete</L>
<L>Sagremor hem com mete; <MILESTONE N="8080"/></L>
<L>Mest what euerich wiþ his spere</L>
<L>A paien gan to grounde bere,</L>
<L>&amp; in þis ich coming <MILESTONE N="247b." UNIT="f."/></L>
<L>Þer were slawe four heþen king,</L>
<L>In þe feld of our bachelers <MILESTONE N="8085"/></L>
<L>Were brouȝt on her destre<HI REND="italic">r</HI>s. <NOTE PLACE="foot">8086) destres <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe paiens were to fel &amp; kene,</L>
<L>Þe sleiȝt of hem nas nouȝt sen,</L>
<L>&amp; eke þer ourne stremes of blod,</L>
<L>Al so it were a wel gret flod. <MILESTONE N="8090"/></L>
<L>Now, wiþ outen more dueling,</L>
<L>Galathin com swiþe flinge <NOTE PLACE="foot">8092) Galathin] <HI REND="italic">das zweite</HI> a <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ þre þousand wiȝtling</L>
<L>&amp; smot oȝain þat heþen king.</L>
<L>Ich of hem wiþ stef launce <MILESTONE N="8095"/></L>
<L>A Sarrazin smot, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> balaunce,</L>
<L>&amp; wiþ her feren brouȝten oȝain</L>
<L>Al her feren to þe brigge drein,</L>
<L>In þe water hem driuen, so y finde,</L>
<L>Of þe heþen &amp; slouȝ seuen þousinde, <MILESTONE N="8100"/></L>
<L>Ac al our childer toforn &amp; þo</L>
<L>Hadde hem contened so,</L>
<L>Þat of .M. .X. &amp; sextene</L>
<L>No hadde þai leued bot þrittene,</L>
<L><PB N="227" REF="224"/>
&amp; of our, so y finde, <MILESTONE N="8105"/></L>
<L>Nas nouȝt slain a þousinde.</L>
<L>Now hadde al þo þeues heþen</L>
<L>Ben tofrust doun riȝt to maþen,</L>
<L>Ȝif Morgalent &amp; Pinogres</L>
<L><HI REND="italic">N</HI>adden brouȝt ouer her pres, <MILESTONE N="8110"/> <NOTE PLACE="foot">8110) Hadden <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>.xx. þousand oȝain our;</L>
<L>Of our wer þousandes ten &amp; four,</L>
<L>&amp;, certes, nouȝt an hundred mo,</L>
<L>&amp; þai were þre &amp; þritti þousand &amp; mo.</L>
<L>Þer was batail of mende, <MILESTONE N="8115"/></L>
<L>Hou our wiȝtlinges so hende</L>
<L>On þe heþen wiþ swordes losten</L>
<L>&amp; mani tocleued &amp; tofrusten:</L>
<L>Ac Morgalant &amp; his ferrede</L>
<L>Were strong &amp; fers to þe dede <MILESTONE N="8120"/></L>
<L>&amp; hadde don our harm wel gret,</L>
<L>Ȝif Wawain no hadde don þe bet,</L>
<L>Þat wiþ eiȝte þousand &amp; swerdes egge</L>
<L>Brouȝt hem to þentre of þe brigge,</L>
<L>&amp; mani þousand ouerþrewe, saunfail, <MILESTONE N="8125"/></L>
<L>Into þe water top &amp; tail,</L>
<L>Þat þai adreint, wiþ outen les. <MILESTONE N="247c." UNIT="f."/></L>
<L>Wawain smot in to þat pres;</L>
<L>It was sum del after none,</L>
<L>Wawain strengþe duble gan; <MILESTONE N="8130"/></L>
<L>His ax in his hond he lift,</L>
<L>Durarls heued of he smit;</L>
<L>King Malgar on þe heued he gert,</L>
<L>Þat þe dent stode at þe hert;</L>
<L>Segor on þe heued he smot, <MILESTONE N="8135"/></L>
<L>Þe ax in to þe sadel bot;</L>
<L>King Malan al so he hit</L>
<L>&amp; wiþ his ax þe heued ofslit.</L>
<L>A left he smot &amp; a riȝt,</L>
<L>Non his dent asit miȝt; <MILESTONE N="8140"/></L>
<L>Stel &amp; yren his ax þurchcarf,</L>
<L>Wher þurch mani heþen starf.</L>
<L><PB N="228" REF="225"/>
He met þat geaunt Pinogres</L>
<L>Amidward al his pres,</L>
<L>Þat cleued Wawaines scheld, <MILESTONE N="8145"/></L>
<L>Þat it fleiȝe in þe feld;</L>
<L>Wawain him ȝaue a dent of howe</L>
<L>&amp; cleued hi<HI REND="italic">m</HI> to þe sadel bowe.</L>
<L>Y no miȝt it nouȝt ful rede,</L>
<L>Þe pruaunce of Wawaines dede. <MILESTONE N="8150"/></L>
<L>After him hende Ywain</L>
<L>Best, y wene, kidde his main,</L>
<L>For king Sesox he cleue ato</L>
<L>&amp; Baldas, an amiral, al so;</L>
<L>Minardes heued of he smot <MILESTONE N="8155"/></L>
<L>&amp; Bilaces al so, god it wot,</L>
<L>&amp; Morgalant, þe steward,</L>
<L>Dedliche wounde he ȝaf hi<HI REND="italic">m</HI> hard,</L>
<L>&amp; mo kniȝtes, þan y can telle,</L>
<L>Wawain &amp; he sent to helle, <MILESTONE N="8160"/> <NOTE PLACE="foot">8160) &amp;] <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>For y neuen now, saun faile,</L>
<L>Bot kinges, doukes &amp; amiraile.</L>
<L>Ȝete no wist nouȝt Wawain,</L>
<L>Þat it was his felawe Ywain;</L>
<L>He hadde wonder of his pruesse, <MILESTONE N="8165"/></L>
<L>Þat so leyd doun hard &amp; nesse.</L>
<L>After hem Galathin</L>
<L>Kidde in dede miȝt afin;</L>
<L>Wiþ swerd he hit Farasan,</L>
<L>A geaunt &amp; an hoge man, <MILESTONE N="8170"/></L>
<L>Þat ere &amp; cheke &amp; scholder al so <MILESTONE N="247d." UNIT="f."/></L>
<L>Wiþ his swerd he carf atvo.</L>
<L>King Creon he cleued þurch</L>
<L>&amp; king Beas doun in a furch;</L>
<L>Darian &amp; king Fulgin, <MILESTONE N="8175"/></L>
<L>Boþe he cleue to þe chin.</L>
<L>No child no miȝt do þer bet,</L>
<L>Þan dede al so Gaheriet;</L>
<L>Of þe king Briollo</L>
<L>Þe midel he smot ato; <MILESTONE N="8180"/></L>
<L><PB N="229" REF="226"/>
Pinnas &amp; ek Douadord</L>
<L>He biheueded wiþ his sword;</L>
<L>Pamadas he cleued doun riȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>Sagremor þer schewed his miȝt,</L>
<L>For he biheueded Linodas, <MILESTONE N="8185"/></L>
<L>Of fourtene fet þat was;</L>
<L>Fauel he cleued to þe brest</L>
<L>&amp; Guindard he made heuedles prest.</L>
</LG>
<LG>
<L>Gueheres dede al so wel,</L>
<L>Of Guos he carf þe hatrel; <MILESTONE N="8190"/></L>
<L>Goweir he cleued to þe ribbe,</L>
<L>Þat he no miȝt no lenger libbe.</L>
<L>Agreuein dede al so,</L>
<L>Þre kinges he slouȝ &amp; mani mo.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ates &amp; lesse Ywain &amp; her route <MILESTONE N="8195"/></L>
<L>To grounde laiden, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> doute,</L>
<L>Whom so þai hitten wiþ ful dent,</L>
<L>Keuerd he neuer, verrament.</L>
<L>Ac, verrament, oȝain Wawain</L>
<L>No man no miȝt kiþe main, <MILESTONE N="8200"/></L>
<L>For he carf man &amp; stiel &amp; ire,</L>
<L>So flesche hewer doþ flesches lire. <NOTE PLACE="foot">8202) hewer] <HI REND="italic">nach</HI> w e, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Niȝt com hem on, þai miȝt nouȝt sen,</L>
<L>Ich to his kiþ gan to ten;</L>
<L>Þo Gawainet knewe Ywain, <MILESTONE N="8205"/></L>
<L>Þer was ioie &amp; blis, certain;</L>
<L>He &amp; al her compeinie</L>
<L>To Bedingham went on heiȝe</L>
<L>&amp; þer token aise &amp; rest</L>
<L>Wiþ gamen &amp; gle &amp; solas mest. <MILESTONE N="8210"/></L>
<L>Soriandes seiȝe of his ferred</L>
<L>Of four score .M. þe fourti ded,</L>
<L>His hert was sore, his cher murne,</L>
<L>Lenger nold he þ<HI REND="italic">er</HI> soiourne;</L>
<L>He trussed his armes anon riȝt <MILESTONE N="248a." UNIT="f."/> <MILESTONE N="8215"/> <NOTE PLACE="foot">8215) He] e <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>&amp; went oway al bi niȝt</L>
<L><PB N="230" REF="227"/>
To her heiȝe ost to Wandlesbiri,</L>
<L>Þer þai made hem joie &amp; miri</L>
<L>For store &amp; tresor, þat þai brouȝt.</L>
<L>Wawain amorn h<HI REND="italic">i</HI>m souȝt <MILESTONE N="8220"/> <NOTE PLACE="foot">8220) hem <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; fond, he was ascaped oway;</L>
<L>Þat hi<HI REND="italic">m</HI> oþouȝt, par ma fay;</L>
<L>Þat hie þer founden, þai ladde he<HI REND="italic">m</HI> wiþ</L>
<L>&amp; left þer stille in pais &amp; griþ</L>
<L>Mani day at Bedinham. <MILESTONE N="8225"/></L>
<L>Now listneþ, what after bicam!</L>
</LG>
<LG>
<L>Now seiþ þis romaunce, hou Wawain</L>
<L>Of þis letters asked Ywain;</L>
<L>Ywain seyd, he wist of non,</L>
<L>Where þurch þai wonderd eu<HI REND="italic">er</HI>ichon. <MILESTONE N="8230"/></L>
<L>Þo herd þai telle of Sarrazins,</L>
<L>Deden wo &amp; michel pins</L>
<L>Þe ȝong men of Arundel;</L>
<L>Wawain þer of hadde diol;</L>
<L>Ten þousand, þe best, he toke, <MILESTONE N="8235"/></L>
<L>Þe oþer he tok, þe toun to loke,</L>
<L>&amp; went hem Arundel toward.</L>
<L>In þis time fel chaunce hard,</L>
<L>For Kay Destran &amp; Kehedin,</L>
<L>Tvo gentil swaines of wiȝt lin, <MILESTONE N="8240"/></L>
<L>Erles sones of Strangore,</L>
<L>Of þe marche come hem bifore</L>
<L>Wiþ seuen &amp; tventi sweines of gentil stre<HI REND="italic">n,</HI></L>
<L>Comen alle, kniȝtes for to ben</L>
<L>&amp; to serue king Arthour, <MILESTONE N="8245"/></L>
<L>Ȝif þai miȝt, wiþ gret honour.</L>
<L>Þese no hadde nouȝt are ysaye,</L>
<L>Hou Arundel was bilay</L>
<L>Of king Harans &amp; ek Daril,</L>
<L>Bramagues sones, þe Eteuild, <MILESTONE N="8250"/></L>
<L>Wiþ so mani heþen þousinde,</L>
<L>Þat þe noumbre y no can finde.</L>
<L><PB N="231" REF="228"/>
Þese squiers on hem come</L>
<L>&amp; þe paiens al so sone;</L>
<L>Sone þai hem seiȝe, on he<HI REND="italic">m</HI> þai last; <MILESTONE N="8255"/></L>
<L>Þe squiers were armed &amp; on he<HI REND="italic">m</HI> dast,</L>
<L>&amp; in þe first of þat seylinge</L>
<L>Þai slowen michel heþen genge. <NOTE PLACE="foot">8258) genge] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Ac heþen mani þousand þo <MILESTONE N="248b." UNIT="f."/></L>
<L>On our flongen &amp; dede hem wo <MILESTONE N="8260"/></L>
<L>&amp; biclept hem al about,</L>
<L>For to nim þat litel rout.</L>
<L>Ȝongmen of Arundel</L>
<L>Seiȝen it out of þe castel,</L>
<L>Wiȝt ȝonglinges, þre hu<HI REND="italic">n</HI>dred, ich vnd<HI REND="italic">er</HI>sto<HI REND="italic">n</HI>de; <MILESTONE N="8265"/></L>
<L>Þe first was Ywain wiþ þe white hond,</L>
<L>Þe oþer Ywain of Lyonel,</L>
<L>Þe þridde Ywain Desclauis le bel</L>
<L>&amp; Ywain of Strangore of heiȝe p<HI REND="italic">ar</HI>age;</L>
<L>Þe .v. was Dedinet, þe saueage; <MILESTONE N="8270"/></L>
<L>Alle þai were wiȝt &amp; hende</L>
<L>&amp; neiȝe of Wawaines kende.</L>
<L>Þese wiþ þre hundred com þere</L>
<L>&amp; on þe paiens smiten wiþ gode chere;</L>
<L>Ich dede his launce go <MILESTONE N="8275"/></L>
<L>þurch out a paien oþer to</L>
<L>&amp; redden hem wiþ miȝt fin,</L>
<L>Til what þai come to Kehedin;</L>
<L>To gider þai cleued in þat werre, <NOTE PLACE="foot">8279) werre] <HI REND="italic">das zweite</HI> r <HI REND="italic">aus</HI> e <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>So wiþ oþer doþ þe burre, <MILESTONE N="8280"/></L>
<L>&amp; leyden þer Sarrazins doun riȝt, <NOTE PLACE="foot">8281) þer] r <HI REND="italic">auf rasur mit dunklerer tinte geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Boþe a left half &amp; a riȝt.</L>
<L>Þe paiens an horn gun blowe,</L>
<L>&amp; hem come socour in litel þrawe,</L>
<L>.xx. þousand, þat smite on our <MILESTONE N="8285"/></L>
<L>&amp; bar hem doun bi þre &amp; four,</L>
<L>&amp; hadde hem slawe &amp; do miche wo,</L>
<L>No hadde Wawain vp comen þo</L>
<L>Wiþ .x. þousand, þat doun stett</L>
<L>Alle, þat þai wiþ launce mett, <MILESTONE N="8290"/></L>
<L><PB N="232" REF="229"/>
&amp; after her swerdes drowe</L>
<L>&amp; .xv. þousand heþen slowe</L>
<L>&amp; holpen so þo oþer squiers,</L>
<L>Þat þai were brouȝt on destrers.</L>
<L>Þe oþer paiens wiþdrouȝ he<HI REND="italic">m</HI> þo, <MILESTONE N="8295"/></L>
<L>Sarrazins to feche hem mo.</L>
<L>Þer whiles Wawain knewe þis Ywains</L>
<L>Alle four &amp; þe oþer swaines;</L>
<L>Þer was ioie, bi godes ore,</L>
<L>Y wene, þer miȝt be no more, <MILESTONE N="8300"/></L>
<L>Þan was þer of þat socouringe;</L>
<L>Þer whiles com an eld kniȝt flinge <NOTE PLACE="foot">8302) aneld <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; seyd to Wawain <HI REND="italic">con</HI>seil: <MILESTONE N="248c." UNIT="f."/></L>
<L>Ȝif he &amp; his feren wald ben hayl,</L>
<L>Þai schuld swiþe to Arundel te, <MILESTONE N="8305"/></L>
<L>&amp; þan he schuld more yse.</L>
<L>Bi his <HI REND="italic">con</HI>seil þai deden anon</L>
<L>&amp; went in to Arundel ichon;</L>
<L>Alle þe gates þai schetten fast</L>
<L>&amp; lete falle port colice on hast; <MILESTONE N="8310"/></L>
<L>On walles þai steiȝen heiȝe <NOTE PLACE="foot">8311) On] n <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI> walles] s <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.; danach</HI> s, <HI REND="italic">ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; seiȝen of heþen ful þe cuntreie:</L>
</LG>
<LG>
<L>King Harans wiþ sexti þousinde</L>
<L>&amp; Daril wiþ fourti him bihinde,</L>
<L>.xii. hundred cartes after come <MILESTONE N="8315"/></L>
<L>Wiþ gode &amp; store, þat was binome</L>
<L>In þe cuntre men &amp; wiues,</L>
<L>Al sori i<HI REND="italic">n</HI> her liues. <NOTE PLACE="foot">8318) in] ī, <HI REND="italic">corr. und radirt aus?</HI></NOTE></L>
<L>After hem come .xx. þousinde</L>
<L>Of fel robours, so y finde, <MILESTONE N="8320"/></L>
<L>Þat so hadde robed &amp; brent þe cuntre,</L>
<L>Þat þer aboute four jurne</L>
<L>No schuld man finde man no childe,</L>
<L>Bot wildernesse &amp; desert wilde.</L>
<L>Wawain &amp; his felawes <MILESTONE N="8325"/></L>
<L>Þer soiournd seuen dawes. <NOTE PLACE="foot">8326) soiourn̄d <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="233" REF="230"/>
Þer lete we hem soiurne</L>
<L>&amp; speke we of chaunces hard &amp; murne!</L>
</LG>
<LG>
<L>King Harans &amp; his harnoys</L>
<L>Went toward þe lond of Leoneis <MILESTONE N="8330"/></L>
<L>&amp; brent in to þe grounde</L>
<L>Al, þat þai biforn hem founde,</L>
<L>Man &amp; child þai brent þo</L>
<L>&amp; dede hem al michel wo;</L>
<L>Sum ascaped wiþ gret paine <MILESTONE N="8335"/></L>
<L>In to þe cite of Dorkeine</L>
<L>&amp; reweliche gun o king Lot</L>
<L>For þis lere, god it wot.</L>
<L>Lot tok .xx. þousand kniȝtes</L>
<L>&amp; went hi<HI REND="italic">m</HI> out anon riȝtes; <MILESTONE N="8340"/></L>
<L>A ferd of .xxx. þousinde</L>
<L>He smot on al, so y finde;</L>
<L>.v. þousinde in his cominge</L>
<L>He slouȝ wiþ speres meteinge;</L>
<L>Egreliche her swerdes drowe <MILESTONE N="8345"/> <NOTE PLACE="foot">8345) Egreliche] <HI REND="italic">nach</HI> E <HI REND="italic">ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; .ix. þousinde þer toslouwe</L>
<L>Wiþ so noble swerdes dent, <MILESTONE N="248d." UNIT="f."/></L>
<L>Þat hem astint, verament,</L>
<L>&amp; hadde hem alle sone yslawe,</L>
<L>Ȝif Harans, þat þe deuel todrawe, <MILESTONE N="8350"/></L>
<L><HI REND="italic">Nadde</HI> wiþ .lx. þousand þo <NOTE PLACE="foot">8351) <HI REND="italic">Nadde] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Com on our to michel wo,</L>
<L>Þat our biclept &amp; wiþ fouȝt,</L>
<L>&amp; slowen our gentil men &amp; duȝt, <NOTE PLACE="foot">8354) duȝt] duȝst, ȝ <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat Lot vnneþe wiþ þre þousinde <MILESTONE N="8355"/></L>
<L>Scaped at euen, so y finde,</L>
<L>In to þe cite of Dorkeine,</L>
<L>Sore ywounded wiþ michel peine.</L>
<L>Þe king Lot seiȝe þis lere,</L>
<L>Him selue he gan here tere <MILESTONE N="8360"/></L>
<L><PB N="234" REF="231"/>
&amp; bad þe time mesauenture,</L>
<L>Þat he cunteked wiþ king Arthour,</L>
<L>&amp; his kniȝtes, þat leued were,</L>
<L>&amp; leuedis &amp; children maden care,</L>
<L>For her faders, lordes &amp; frende <MILESTONE N="8365"/></L>
<L>Were so slawe wiþ helle fende.</L>
<L>Harans biseged &amp; dede his peine,</L>
<L>Þe cite to winne of Dorkeine.</L>
<L>Lot þouȝt to saue Belisent,</L>
<L>Arthours suster, his quen gent <MILESTONE N="8370"/></L>
<L>&amp; Wawains moder, saunfail;</L>
<L>His kniȝtes he asked <HI REND="italic">con</HI>seil;</L>
<L><HI REND="italic">Con</HI>seil he tok &amp; went bi niȝt</L>
<L>Toward Glocedoine ful riȝt,</L>
<L>His strong castel, to don i<HI REND="italic">n</HI> his wiif, <MILESTONE N="8375"/></L>
<L>For chaunce, þ<HI REND="italic">at</HI> miȝt be, oþ<HI REND="italic">er</HI> striif,</L>
<L>Wiþ Modred, his sone beld,</L>
<L>Þat nas ȝete bot to ȝer eld;</L>
<L>.v. hundred kniȝtes on gode stede</L>
<L>Wiþ him he tok for al nede <MILESTONE N="8380"/></L>
<L>&amp; went toward his castel swiþe;</L>
<L>He was þer of seþþen vnbliþe.</L>
</LG>
<LG>
<L>In þis time child Wawain</L>
<L>Wiþ mani feren &amp; eke Ywain,</L>
<L>On Arundels wal þai gun leue; <MILESTONE N="8385"/></L>
<L>A kniȝt com arnand wiþ gret reue,</L>
<L>Yarmed in armes alle,</L>
<L>Þat to Wawain þus gan calle:</L>
<L>"Wawain," he seyd, "Crist þe se</L>
<L>&amp; alle þine feren fre! <MILESTONE N="8390"/></L>
<L>Durst ȝe gon wiþ me, siker, <MILESTONE N="249a." UNIT="f."/></L>
<L>Y wold ȝou schewe a selcouþe biker,</L>
<L>Whar ȝe schul win wining,</L>
<L>Ȝe nold it ȝeue for no þing!"</L>
<L>"Þan schaltow," quaþ Wawain, "swere, <MILESTONE N="8395"/></L>
<L>Þou no schalt ous wiþ tresou<HI REND="italic">n</HI> dere!"</L>
<L>"Bleþeliche!" he seyd, &amp; swore anon,</L>
<L>He no schuld hem qued no traisou<HI REND="italic">n</HI> don.</L>
<L><PB N="235" REF="232"/>
Wawain hi<HI REND="italic">m</HI> armed swiþe</L>
<L>&amp; tok wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> .x. þousand biliue; <MILESTONE N="8400"/></L>
<L>Þis kniȝt seiȝe hem com &amp; dassed forþ,</L>
<L>&amp; hye hi<HI REND="italic">m</HI> after swiþe norþ;</L>
<L>So þai wenten, þai metten a kniȝt</L>
<L>Arnand wiþ al his miȝt;</L>
<L>Wawain nam to þis kniȝt hede, <MILESTONE N="8405"/></L>
<L>Þat he ladde wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> Modrede;</L>
<L>He rode hi<HI REND="italic">m</HI> to &amp; asked hi<HI REND="italic">m,</HI> whi</L>
<L>He ladde his broþer so suiftli.</L>
<L>"Wawain," he seyd, "p<HI REND="italic">ar</HI> ma fay,</L>
<L>Al þis niȝt &amp; al þis day <MILESTONE N="8410"/></L>
<L>Þi lord haþ fouȝt oȝain king Taur<HI REND="italic">us,</HI></L>
<L>Þre þousand oȝain fiue hu<HI REND="italic">n</HI>dred of ous;</L>
<L>Þi lord is wou<HI REND="italic">n</HI>ded, his men be dede,</L>
<L>Modred, þi broþer, y tok for drede</L>
<L>&amp; wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> þus oway drawe, <MILESTONE N="8415"/></L>
<L>Þat he no ware of hem yslawe!"</L>
<L>"Allas," quaþ Wawain, "allas, allas,</L>
<L>Þat ich euer born was!</L>
<L>Who schuld eu<HI REND="italic">er</HI> of me ȝelp?</L>
<L>Now sterue mi frende wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> help! <MILESTONE N="8420"/></L>
<L>Frende," quaþ Wawain, "þou her<HI REND="italic">e</HI> abide,</L>
<L>In on busse þou þe hide,</L>
<L>What þou se al þe fulle,</L>
<L>Wiche socour don we schulle!"</L>
<L>Wawain wiþ his folk forþ drof <MILESTONE N="8425"/></L>
<L>Hastiliche vnder a grof,</L>
<L>Þo he herd a reuly cri,</L>
<L>A wiman euer cri merci;</L>
<L>He dasched forþ biforn he<HI REND="italic">m</HI> alle</L>
<L>&amp; seiȝe a leuedi þries doun falle <MILESTONE N="8430"/></L>
<L>Fram Taur<HI REND="italic">us</HI> stede to þe grounde,</L>
<L>Þat heþen king, þat vnwrast hou<HI REND="italic">n</HI>de,</L>
<L>Þat feloun rage in his wodenesse</L>
<L>Pliȝt hir vp bi þe tresse,</L>
<L>&amp; sche gred: "Seint Marie, <MILESTONE N="249b." UNIT="f."/> <MILESTONE N="8435"/></L>
<L>Help me, leuedi, Cristes drurie!"</L>
<L>&amp; he went vp anon his fest</L>
<L>&amp; buffeyt hir vnder þe lest;</L>
<L><PB N="236" REF="233"/>
So oft so sche crid: "Marie!"</L>
<L>Sche was buffeit of hi<HI REND="italic">m</HI> þrie; <MILESTONE N="8440"/></L>
<L>Sche fel doun of his hors rigge</L>
<L>&amp; he gan anon his hondes legge</L>
<L>On hir tresse &amp; forþ hir drouȝ;</L>
<L>Þe leuedi vp riȝt stode a swouȝ; <NOTE PLACE="foot">8444) as wouȝ <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>He laid on wiþ schourge &amp; bad hir go, <MILESTONE N="8445"/></L>
<L>&amp; sche no miȝt a fot for wo</L>
<L>No for hir cloþes long;</L>
<L>Bi hir tresse he gan hir hong,</L>
<L>Sche wiþ braid &amp; fel vp riȝt;</L>
<L>Taurus aliȝt anon riȝt <MILESTONE N="8450"/></L>
<L>&amp; knett hir to his hors tail</L>
<L>Bi her tresse, saunfayl;</L>
<L>So he drouȝ hir hi<HI REND="italic">m</HI> bihinde,</L>
<L>Euer, "Mari, help!" criinde;</L>
<L>What for sorwe &amp; eke for paine, <MILESTONE N="8455"/></L>
<L>Sche les winde &amp; ek alaine,</L>
<L>Hir eiȝen turned, hir voice wiþsat,</L>
<L>At point of dede was hir stat.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo seyd to Wawain þat kniȝt, <NOTE PLACE="foot">8459) Wawain to <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat hadde him brouȝt þider ful riȝt: <MILESTONE N="8460"/></L>
<L>"Knawestow ouȝt þat leuedi,</L>
<L>Þat þoleþ al þat vilanie?</L>
<L>Wawain," he seyd, "verrament,</L>
<L>Hir name is hote Belisent:</L>
<L>Þou ouȝtest amende hir stat, <MILESTONE N="8465"/></L>
<L>For þou souke of hir tat!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Wawain was oft wele &amp; wo,</L>
<L>Ac neuer wers, þan hi<HI REND="italic">m</HI> was þo;</L>
<L>Neiȝe aswon he sat vp riȝt,</L>
<L>Þo nist he, war bicome þat kniȝt, <MILESTONE N="8470"/></L>
<L>He miȝt long loke after him,</L>
<L>He was oway, it was M<HI REND="italic">er</HI>lin.</L>
<L>Wawain wiþ spors his stede smot,</L>
<L>&amp; he forþ stirt, god it wot;</L>
<L><PB N="237" REF="234"/>
He grad aloude to king Taur<HI REND="italic">us;</HI> <MILESTONE N="8475"/></L>
<L>"Abide, þou þef malicious!</L>
<L>Biche sone, þou drawest amis,</L>
<L>Þou schalt abigge it, ywis!"</L>
<L><HI REND="italic">Þe</HI> heþen swain sone doun stett, <MILESTONE N="249c." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">8479) <HI REND="italic">Þe]</HI> An <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe leuedis tresse sone vnknett. <MILESTONE N="8480"/></L>
<L>King Taur<HI REND="italic">us</HI> was .xiiii. fet long,</L>
<L>An vnrede geaunt &amp; a strong;</L>
<L>He seiȝe to him com Wawain,</L>
<L>He toke a launce wiþ gret <HI REND="italic">m</HI>ain <NOTE PLACE="foot">8484) <HI REND="italic">m</HI>ain] nnain <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; smot þe stede, þat he bistrode; <MILESTONE N="8485"/></L>
<L>Aiþer to oþer wiþ wretþe rode.</L>
<L>Taur<HI REND="italic">us</HI> hit Wawain arst,</L>
<L>Þat his launce al tobrast;</L>
<L>Wawain him hit wiþ main &amp; schof,</L>
<L>Þe launce þurch þe scheld drof, <MILESTONE N="8490"/></L>
<L>Þurch out hauberk &amp; hert polk,</L>
<L>&amp; ded him cast among his folk.</L>
<L>Wawains breþer on &amp; oþer</L>
<L>Smiten euerich liþ fram oþer,</L>
<L>&amp; <HI REND="italic">of</HI> .v. hundred heþen ichon <MILESTONE N="8495"/> <NOTE PLACE="foot">8495) <HI REND="italic">of] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>No leten ascape neuer on.</L>
<L>Wawain oȝain went, so seyt þe bok,</L>
<L>&amp; his moder in his armes tok</L>
<L>&amp; wiped hir mouþe, eiȝen &amp; viis; <NOTE PLACE="foot">8499) wiped] w <HI REND="italic">corr. aus</HI> ȝ.</NOTE></L>
<L>For hir he wepe ful sore, ywis. <MILESTONE N="8500"/></L>
<L>He kist hir mouþe &amp; hir eiȝe<HI REND="italic">n,</HI> <NOTE PLACE="foot">8501) eiȝem <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; his breþer þat yseiȝe<HI REND="italic">n</HI> <NOTE PLACE="foot">8502) y seiȝem <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; com to hi<HI REND="italic">m</HI> &amp; gret diol made,</L>
<L>No miȝt hem noþing glade,</L>
<L>&amp; for loue of hem alle her fere <MILESTONE N="8505"/></L>
<L>Made wepeing &amp; reuly chere.</L>
<L>In al þis diol makeing,</L>
<L>Belisent, wiþ outen lesing,</L>
<L>Acouerd &amp; vndede her eyin:</L>
<L>Þo her sones it yseyn, <MILESTONE N="8510"/></L>
<L><PB N="238" REF="235"/>
Þai made joie swiþe gret;</L>
<L>Hir eiȝen þo sche vndede bet</L>
<L>&amp; þonked Ie<HI REND="italic">s</HI>u, our saueour,</L>
<L>Of hir sones gentil socour.</L>
<L>Þo teld sche Wawain &amp; his feren, <MILESTONE N="8515"/></L>
<L>So þat þai it miȝt yheren,</L>
<L>Hou Lot wiþ þre hundred kniȝt</L>
<L>Dede oȝain þre þousand fiȝt,</L>
<L>&amp; of þe þre þousand he lete oliue,</L>
<L>Certes, bot hundredes fiue: <MILESTONE N="8520"/></L>
<L>"Ac of mi lordes meine,</L>
<L>Certes, no scaped oliue nouȝt þre;</L>
<L>Þo mi lord most chese, <MILESTONE N="249d." UNIT="f."/></L>
<L>Me forgon oþer his liif forlese,</L>
<L>Al on he fauȝt a mile way <MILESTONE N="8525"/></L>
<L>Wiþ þo .v. hundred, y say,</L>
<L>What he hadde woundes ten &amp; fiue;</L>
<L>Vnneþe he ascaped wiþ þe liue,</L>
<L>Makand so reuli bere, <NOTE PLACE="foot">8529) Makeand, e <HI REND="italic">ausradirt, ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat it was pite for to here. <MILESTONE N="8530"/></L>
<L>Þe heþen me tok &amp; totoiled,</L>
<L>Tobeten, todrawe &amp; defoiled;</L>
<L>Now haue ich mi lord ylore</L>
<L>&amp; Modred, mi sone, þat wo me is fore!"</L>
<L>Aswon þo sche ouerþrewe, <MILESTONE N="8535"/></L>
<L>Wawain sone hir ablewe</L>
<L>&amp; seyd: "Dame, Modred, þi sone,</L>
<L>Y schal þe don anon come!"</L>
<L>&amp; him ofsent; þo sche him say,</L>
<L>Sche akeuered, par ma fay, <MILESTONE N="8540"/></L>
<L>&amp; was yleyd in liter,</L>
<L>Al mast liche an hors bere,</L>
<L>&amp; to London toke þe way</L>
<L>Wiþ alle Taur<HI REND="italic">us</HI> korray, <NOTE PLACE="foot">8544) korray] ko <HI REND="italic">auf rasur mit dunklerer tinte nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Sex hundred cartes, bi godes ore, <MILESTONE N="8545"/></L>
<L>Al charged wiþ mete &amp; store.</L>
<L>Þo þai to Londen weren ycome,</L>
<L>Hendeliche þai were welcome;</L>
<L><PB N="239" REF="236"/>
Do deliuerd þe heiȝe palays</L>
<L>To sir Wawain, þe curteys; <MILESTONE N="8550"/></L>
<L>Þer in he dede his leuedi</L>
<L>&amp; swore bi þe quen Marie,</L>
<L>Schuld he<HI REND="italic">r</HI> neuer sen his lord, <NOTE PLACE="foot">8553) he<HI REND="italic">r]</HI> he <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>What Arthour &amp; he were acord. <NOTE PLACE="foot">8554) What] a <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Þo he teld al sir Do, <MILESTONE N="8555"/></L>
<L>Of chaunce þat hem was come<HI REND="italic">n</HI> to,</L>
<L>Hou he dede Sagremor socour,</L>
<L>Þurch an eld vauasour; <NOTE PLACE="foot">8558) aneld <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>"&amp; seþþen Ywain, mi cosyn,</L>
<L>Þurch leters writen in Latin, <MILESTONE N="8560"/></L>
<L>Þurch a page al so riȝt,</L>
<L>&amp; mi moder þurch a kniȝt,</L>
<L>&amp; y no couþe non of þo þre</L>
<L>Neuer seþþen after yse."</L>
<L>"O Wawain," quaþ Do anon, <MILESTONE N="8565"/></L>
<L>"Al þre it was on,</L>
<L>Merlin, þe gode felawe; <MILESTONE N="250a." UNIT="f."/></L>
<L>Ȝete sum day þou schalt him knawe!"</L>
<L>Here of þai hadde wonder &amp; game.</L>
<L>Lete we þis rest, in godes name, <MILESTONE N="8570"/></L>
<L>&amp; telle forþ in gode pays,</L>
<L>Hou Merlin doþ his maister Blays</L>
<L>In boke writen, saunfaile,</L>
<L>Of Inglond þis meruaile</L>
<L>&amp; profecies &amp; oþer þing, <MILESTONE N="8575"/></L>
<L>Þat sum beþ passed &amp; su<HI REND="italic">m</HI> coming!</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo went he fram his maister Blais</L>
<L>To Arthour, to Carohaise,</L>
<L>&amp; teld him &amp; his <HI REND="italic">con</HI>seil</L>
<L>Of Inglond al þe meruail, <MILESTONE N="8580"/></L>
<L>Hou Wawain dede &amp; his ferrede</L>
<L>&amp; eueriche king in his þede.</L>
<L>King Arthour &amp; his ferrade</L>
<L>Of þis tidinge were wel glade.</L>
</LG>
<LG>
<PB N="240" REF="237"/>
<L>Now seiþ our romaunce here, <MILESTONE N="8585"/></L>
<L>Leodegan sent his messanger</L>
<L>To Arthour, Ban &amp; ek Bohort,</L>
<L>Þai schuld com to his court,</L>
<L>Wiþ him won &amp; soiourne,</L>
<L>&amp; seyd, he was sori &amp; murne, <MILESTONE N="8590"/></L>
<L>Þat he no wist of her beinge,</L>
<L>For he vnderstode soþ þing,</L>
<L>Þat þai were of power more,</L>
<L>Þan he, &amp; heiȝer ybore;</L>
<L>Þat þai hadde wele yked, <MILESTONE N="8595"/></L>
<L>Fram deþ when þai him hadde red.</L>
<L>He sent hem, to come, bi kniȝtes fiue,</L>
<L>So þe ȝemers of his liue,</L>
<L>For al he wald don hi<HI REND="italic">m,</HI> saunfail,</L>
<L>In her rede &amp; her <HI REND="italic">con</HI>seyl; <MILESTONE N="8600"/></L>
<L>Wiþ outen bileueing ani more</L>
<L>Þai went to him, Merlin bifore.</L>
<L>Þo þai comen in to þe halle,</L>
<L>Þe king vp stode &amp; his men alle</L>
<L>&amp; welcomed hem wiþ bliþeful chere; <MILESTONE N="8605"/></L>
<L>Þo spac M<HI REND="italic">er</HI>lin, so ȝe may here:</L>
<L>"King, wostow wite our being?"</L>
<L>"Ȝa," quaþ Leodegan, "opon al þing!"</L>
<L>"To þis," he seyd &amp; schewed Arthour,</L>
<L>"We sechen a wiif of gret valour!" <MILESTONE N="8610"/></L>
<L>"A, seynt Marie!" quaþ Leodegan, <MILESTONE N="250b." UNIT="f."/></L>
<L>"&amp; haue ich a douhter, a fair wiman,</L>
<L>Fairer not y non, veir, <NOTE PLACE="foot">8613) veir] e <HI REND="italic">auf rasur mit dunklerer tinte geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Wise &amp; hende &amp; of mi lond air,</L>
<L>&amp; ich ȝou sigge vterliche, <MILESTONE N="8615"/></L>
<L>Þei in þis warld war non oþ<HI REND="italic">er</HI> swiche,</L>
<L>Þei he no hadde doun no lowe,</L>
<L>On him y told hir wele bitowe:</L>
<L>So ful y knawe hi<HI REND="italic">m</HI> of worþschipe,</L>
<L>Of nortour &amp; of hendeschippe!" <MILESTONE N="8620"/></L>
<L><PB N="241" REF="238"/>
He fet his douhter hi<HI REND="italic">m</HI> selue al on</L>
<L>—In þis world nas fairer non—</L>
<L>&amp; proferd hir to king Arthour,</L>
<L>&amp; to ben his air wiþ gret honour;</L>
<L>&amp; Arthour hir nome, saunfail, <MILESTONE N="8625"/></L>
<L>For Merlin hi<HI REND="italic">m</HI> ȝaf swiche <HI REND="italic">con</HI>seil.</L>
</LG>
<LG>
<L>Now quaþ Merlin to Leodegan:</L>
<L>"Wostow now wite, to what man</L>
<L>Þou hast yȝouen douhter þin?"</L>
<L>"Ȝa, þat were wil &amp; joie min!" <MILESTONE N="8630"/></L>
<L>Þer he was of Arthour biknawe</L>
<L>&amp; of his feren al bi rawe,</L>
<L>&amp; seyd, he was her lord bi hirritage,</L>
<L>Þai most al don him vmage.</L>
<L>Leodegan was þo wel bliþe <MILESTONE N="8635"/></L>
<L>&amp; to Arthour dede omage swiþe</L>
<L>&amp; þe kniȝtes of þe rounde table</L>
<L>&amp; al þat oþer folk, saun fable.</L>
<L>Þer treuþed Arthour Gwenore, his quen, <NOTE PLACE="foot">8639) Gwen.] w <HI REND="italic">auf rasur mit dunklerer tinte geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þe fairest leuedi, þat miȝt ben. <MILESTONE N="8640"/></L>
</LG>
<LG>
<L>King Leodegan lete maken a fest</L>
<L>Of alle, þat come, swiþe onest;</L>
<L>Ich, þat was of cristen lay,</L>
<L>Fond þer fest of gret noblay.</L>
<L>Þe fest last seuen niȝt <MILESTONE N="8645"/></L>
<L>Of al deinte, y sigge, a pliȝt,</L>
<L>&amp; lenger it hadde ylast,</L>
<L>Bot her terme was comen al mast,</L>
<L>Þat þai most smite batail</L>
<L>Oȝain þe Sarrazins, saunfail. <MILESTONE N="8650"/></L>
<L>Wide &amp; side, ner &amp; fer,</L>
<L>Baroun, kniȝt &amp; ek souder,</L>
<L>Sum bi fe, sum for wining, <NOTE PLACE="foot">8653) for] f <HI REND="italic">mit dunklerer tinte später nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>To Leodegan þe king <NOTE PLACE="foot">8654) Were comen to <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Were comen to his fiȝt <MILESTONE N="8655"/> <MILESTONE N="250c." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; soiournd a fewe niȝt.</L>
</LG>
<L><PB N="242" REF="239"/>
Mirie is June, þat scheweþ flour;</L>
<L>Þe meden ben of swete odour,</L>
<L>Lilye &amp; rose of fair colour,</L>
<L>Þe riuer cler wiþ outen sour; <MILESTONE N="8660"/></L>
<L>Boþe kniȝtes &amp; vauasour</L>
<L>Þis damisels loue paramour.</L>
<L>On Mononday in þe pentecost</L>
<L>Leodegan &amp; alle his ost</L>
<L>Armed hem in aketouns, <MILESTONE N="8665"/></L>
<L>Hauberkes, plates &amp; hauberiouns,</L>
<L>Boþe wiþ bacin &amp; eke palet,</L>
<L>&amp; helme on her heued yset;</L>
<L>Stones precious &amp; ȝimmes,</L>
<L>Gold &amp; siluer þer were inne; <MILESTONE N="8670"/></L>
<L>Þai hadde aboue riche queintise</L>
<L>Of beten gold of mani a sise; <NOTE PLACE="foot">8672) sise] e <HI REND="italic">corr. aus</HI> i.</NOTE></L>
<L>After þat <HI REND="italic">þai</HI> her armes bar, <NOTE PLACE="foot">8673) <HI REND="italic">þai] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Mani was diuers to oþ<HI REND="italic">er</HI> þar;</L>
<L>Mani riche sadel on hast <MILESTONE N="8675"/></L>
<L>Was on riche destrer cast.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þat ich day p<HI REND="italic">ar</HI>amour</L>
<L>Guenore armed king Arthour;</L>
<L>At ich armour, þe gest seit þisse,</L>
<L>Arthour þe ma<HI REND="italic">i</HI>den gan kisse. <MILESTONE N="8680"/> <NOTE PLACE="foot">8680) maden <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin bad Arthour, þe king,</L>
<L>Þenche on þat ich kisseing,</L>
<L>When he com in to bataile;</L>
<L>"Ȝis," he seyd, "Merlin, saunfaile!"</L>
<L>Þo bad king Leodegan <MILESTONE N="8685"/></L>
<L>Merlin, ordeine al his man;</L>
<L>"Bleþeliche!" he seyd, &amp; ches Arthour</L>
<L>&amp; Ban <HI REND="italic">&amp;</HI> Bohort of gret vigour <NOTE PLACE="foot">8688) <HI REND="italic">&amp;] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; her feren, wiþ outen fable,</L>
<L>&amp; kniȝtes of þe rounde table, <MILESTONE N="8690"/></L>
<L>&amp; oþer kniȝtes, so y finde,</L>
<L>In alle he nam seuen þousinde</L>
<L><PB N="243" REF="240"/>
&amp; made þe first compainie,</L>
<L>Him self he wald hem gye.</L>
</LG>
<LG>
<L>Leodegans nevou, Gogenar, <MILESTONE N="8695"/></L>
<L>A noble kniȝt &amp; wise &amp; war,</L>
<L>Merlin toke anoþer ferrede</L>
<L>Of seuen þousand forto lede. <NOTE PLACE="foot">8698) þousand] þou <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe þridde ledde Elmadas, <MILESTONE N="250d." UNIT="f."/></L>
<L>A ȝong kniȝt, þat fin <HI REND="italic">&amp;</HI> stalworþ was; <MILESTONE N="8700"/> <NOTE PLACE="foot">8700) <HI REND="italic">&amp;] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>He was þe wise leuedis nevou</L>
<L>Of þe forest Saunzretour.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe ferþe led a baroun, hiȝt Blias,</L>
<L>Þat was lord of Bliodas.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe fift ledde Andalas, <MILESTONE N="8705"/></L>
<L>A kniȝt of meruail<HI REND="italic">us</HI> los he was.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe .vi. ledde Beliche þe blounde,</L>
<L>A kniȝt he was of gret mou<HI REND="italic">n</HI>de.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe .vii. ledde Yder of Norþlond,</L>
<L>Fel &amp; hardi &amp; strong in hond. <MILESTONE N="8710"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þe .viii. ledde Landon, ful of vertu,</L>
<L>He was Cleodais nevou.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe .ix. ledde G<HI REND="italic">re</HI>mporemole,</L>
<L>Hardi kniȝt &amp; wiȝt &amp; fre;</L>
<L>No kniȝt better on stede sat, <MILESTONE N="8715"/></L>
<L>Ac he hadde a nose as a cat.</L>
<L>Ich of þese ladde seuen þousinde.</L>
</LG>
<LG>
<L>Leodegan so com bihinde</L>
<L>Wiþ ten þousinde of þe best.</L>
<L>Þo bad hem al M<HI REND="italic">er</HI>lin lest: <MILESTONE N="8720"/></L>
<L>"King," he said, "nouȝt þe amay,</L>
<L>For king Rion schal wische þis day,</L>
<L>He hadde ȝeue þe tounes fiue,</L>
<L><PB N="244" REF="241"/>
He war in his lond wiþ his liue.</L>
<L>Fele hundred Sarrazins <MILESTONE N="8725"/></L>
<L>He haþ wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> of biches lins;</L>
<L>We schul hem sle &amp; noþing doute,</L>
<L>For it is al a curssed route.</L>
<L>We han al mast, so y finde,</L>
<L>Four score þousinde, <MILESTONE N="8730"/></L>
<L>&amp; Cristes grace, þat schal ous helpe,</L>
<L>To kerue doun riȝt þe heþen welpes.</L>
<L>Þenke on ȝour childer &amp; wiues</L>
<L>&amp; ek on ȝour owen liues</L>
<L>&amp; of ȝour londes, wiþ vnriȝt <MILESTONE N="8735"/></L>
<L>Þai þenke to winne wiþ stre<HI REND="italic">n</HI>gþe &amp; miȝt,</L>
<L>Ȝou to slen &amp; to exile;</L>
<L>Leggeþ on þe traitours vile,</L>
<L>Spareþ nouȝt, ac sle doun riȝt:</L>
<L>Ȝou schal help god almiȝt! <MILESTONE N="8740"/></L>
<L>Þai han filled þe michel forest</L>
<L>&amp; walled hem bi norþ &amp; west,</L>
<L>Þat þer forþ no man no may <MILESTONE N="251a." UNIT="f."/></L>
<L>Comen hem to, par ma fay,</L>
<L>&amp; a souþe half walled, certes, <MILESTONE N="8745"/></L>
<L>Wiþ mani þousand waines &amp; cartes;</L>
<L>Ac on þat est half, ich wot,</L>
<L>We schul comen opon hem, god it wot,</L>
<L>&amp; finde hem slepeand &amp; sle doun riȝt,</L>
<L>For þai were al dronken to niȝt!" <MILESTONE N="8750"/></L>
<L>Þer he ches kniȝtes ten</L>
<L>&amp; sent biforn her men,</L>
<L>For to take &amp; slen &amp; binde</L>
<L>Þe spies, þat þai miȝten finde,</L>
<L>Þat so deden &amp; hem bifore <MILESTONE N="8755"/></L>
<L>Nomen herlotes ten score,</L>
<L>&amp; so hem bistirden, þat no tiding</L>
<L>Spie no brouȝt to þat heþen king.</L>
</LG>
<LG>
<L>Merlin come bifore wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> þe tou<HI REND="italic">n</HI></L>
<L>&amp; vnsp<HI REND="italic">enn</HI>id his dragoun, <MILESTONE N="8760"/> <NOTE PLACE="foot">8760) vnspaid <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="245" REF="242"/>
Fer þat kest of þe mouþe, vair,</L>
<L>So it liȝted in þe air.</L>
<L>Arthour alder next him cam</L>
<L>&amp; Ban &amp; Bohort, þat gentil man,</L>
<L>&amp; al þat oþer ferred, <MILESTONE N="8765"/></L>
<L>Ordeind, so ich ere sede.</L>
<L>Of armes þat was gret schining,</L>
<L>Þe stedes maden gret naying; <NOTE PLACE="foot">8768) gret] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þai wenten forþ al so stilly, <NOTE PLACE="foot">8769) wenten] w <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>So þai miȝten, wiþ outen cri. <MILESTONE N="8770"/></L>
<L>Þo Merlin com neiȝe king Rion,</L>
<L>Enchauntement he kest him on,</L>
<L>Þat mani of her pauiloun</L>
<L>Opon her heuedes fel adoun.</L>
<L>M<HI REND="italic">er</HI>lin &amp; his feren was, y say, <MILESTONE N="8775"/></L>
<L>Biforn al þe oþer to mile way;</L>
<L>In a Tiwesday in þe daweing</L>
<L>He kest þis enchaunteing;</L>
<L>Bitven a riuer &amp; a grof</L>
<L>He com hem on, þat þai nouȝt schrof, <MILESTONE N="8780"/></L>
<L>&amp; Merlin loude gan to cri:</L>
<L>"Help ous now þe quen Marie!"</L>
<L>Our folk on þe heþen lusten</L>
<L>&amp; vnder hors fet hem frusten</L>
<L>&amp; tohewen hem to deþ &amp; ongerten; <MILESTONE N="8785"/></L>
<L>Þe heþen þeues vp sterten,</L>
<L>Four .c. þousand &amp; mani mo <MILESTONE N="251b." UNIT="f."/></L>
<L>To king Rion ascaped þo</L>
<L>&amp; armed hem swiftlich vnd<HI REND="italic">er</HI> his tent;</L>
<L>To slen al our, was her entent; <MILESTONE N="8790"/></L>
<L>Ac our slouȝ þousandes mani,</L>
<L>Ar of hem were armed ani.</L>
<L>Ac þo þai hadde keuered armes,</L>
<L>Wiþ launces, maces &amp; gisarmes</L>
<L>Bi þousandes mani a man <MILESTONE N="8795"/></L>
<L>Þe heþen smiten our oȝan</L>
<L>&amp; gun on of þe grest bataile, <NOTE PLACE="foot">8797) bat.] b <HI REND="italic">corr. aus</HI> d.</NOTE></L>
<L>Þat euer was smiten, saunfaile.</L>
<L><PB N="246" REF="243"/>
Passed was þe day springing,</L>
<L>Þe hote sonne was schininge, <MILESTONE N="8800"/></L>
<L>Þo bigan kniȝtes rideing,</L>
<L>Trumpes beten, tabours dassing,</L>
<L>Þer was fleinge &amp; wiþstonding,</L>
<L>Tireing, togging and ouerþroweinge;</L>
<L>Of Sarrazins in litel stounde <MILESTONE N="8805"/></L>
<L>Mani þousand was frust to grounde.</L>
<L>Þat seiȝe Rion, þat vile hounde,</L>
<L>He cleped Salmas, þat kniȝt of mou<HI REND="italic">n</HI>de,</L>
<L>Whiche Salmas was his nevou,</L>
<L>A stalworþ man &amp; ful of vertu; <MILESTONE N="8810"/></L>
<L>He tok him an hundred þousand kniȝtes</L>
<L>&amp; hete him wende anon riȝtes</L>
<L>His folk forto socour</L>
<L>&amp; awreke his deshonour.</L>
<L>Þis Salmas &amp; his wiþ gret vigour <MILESTONE N="8815"/></L>
<L>Com oȝain king Arthour</L>
<L>Wiþ his to &amp; fourti of mounde</L>
<L>&amp; wiþ kniȝtes of þe table rounde</L>
<L>&amp; wiþ oþer, in al, y finde,</L>
<L>Þe mountaunce of seuen þousinde. <MILESTONE N="8820"/></L>
<L>Þo seyd Merlin to king Arthour:</L>
<L>"Þenke now of þi newe amour:</L>
<L>For loue of þi last kissing</L>
<L>Among þis heþen houndes fling!"</L>
<L>At þat word king Arthour <MILESTONE N="8825"/></L>
<L>Smot his stede of gret valour</L>
<L>&amp; hit a Sarrazin þurch þe scheld</L>
<L>&amp; his hauberk fele feld,</L>
<L>Þat þurch þe hert þat ysen cheld</L>
<L>Pased, &amp; kest him in þe feld. <MILESTONE N="8830"/></L>
<L>King Ban biseiȝe riȝt so anoþ<HI REND="italic">er,</HI> <MILESTONE N="251c." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; king Bohort, þe þridde, his broþer,</L>
<L>Neiȝe ichon of her felawe</L>
<L>In þe entring brouȝt a paien of dawe. <NOTE PLACE="foot">8834) paien] e <HI REND="italic">corr. aus</HI> n.</NOTE></L>
<L>Þer was mani stede yfeld, <MILESTONE N="8835"/></L>
<L>Mani kniȝt slawen vnder scheld,</L>
<L><PB N="247" REF="244"/>
Ich kniȝt hewe on his per,</L>
<L>On schide so doþ þe carpenter.</L>
<L>Þer dede so our kniȝtes of los,</L>
<L>Þat mani paien þer of agros. <MILESTONE N="8840"/></L>
<L>Arthour was þat day biheld,</L>
<L>Hou manliche þat he paiens aqueld,</L>
<L>He hem tokarf, he he<HI REND="italic">m</HI> tohewe,</L>
<L>Mani wiþ ded his dintes knewe.</L>
</LG>
<LG>
<L>King Jonap, a paien kene, <MILESTONE N="8845"/></L>
<L>Lengþe he hadde o fet fiftene,</L>
<L>He seiȝe, hou Arthour ded he<HI REND="italic">m</HI> damage;</L>
<L>He tok a launce in gret rage</L>
<L>&amp; biforn him grop his scheld:</L>
<L>Arthour he þouȝt his harm to ȝeld. <MILESTONE N="8850"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Arthour seiȝe, wher he cam, <NOTE PLACE="foot">8851) he] h <HI REND="italic">corr. aus</HI> c.</NOTE></L>
<L>A stef launce in hond he nam:</L>
<L>He no sembled no more hi<HI REND="italic">m</HI> oȝan,</L>
<L>Þan doþ a child oȝain a man.</L>
<L>Aiþer gan his stede dresse <MILESTONE N="8855"/></L>
<L>Oȝain oþer in þat presse;</L>
<L>Jonapes schaft bigan to glide</L>
<L>Riȝt bi king Arthour left side</L>
<L>Þurch out armes &amp; þurch out schert</L>
<L>&amp; in þe side nouȝt sore him hert. <MILESTONE N="8860"/></L>
</LG>
<LG>
<L>&amp; Arthour smot him wiþ his lau<HI REND="italic">n</HI>ce</L>
<L>Þurch out his scheld, wiþ outen balau<HI REND="italic">n</HI>ce,</L>
<L>&amp; þurch out hauberk &amp; aketoun</L>
<L>&amp; þurch out þe scholder fer aroum. <NOTE PLACE="foot">8864) þe] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Jonap was so proude &amp; sterne, <MILESTONE N="8865"/></L>
<L>No ȝaf he þer of nouȝt a ferne:</L>
<L>Wiþ þe brestes so þai metten,</L>
<L>Þat to þe grounde boþe þai stetten.</L>
<L>Of cristen <HI REND="italic">&amp;</HI> heþen þer was toiling, <NOTE PLACE="foot">8869) <HI REND="italic">&amp;] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>For to help þis to king; <MILESTONE N="8870"/></L>
<L><PB N="248" REF="245"/>
Þer was mani swerd ydrawe,</L>
<L>Mani kniȝt hirt &amp; mani slawe;</L>
<L>What wiþ wristling, wat wiþ togging,</L>
<L>What wiþ smiteing &amp; wiþ skirminge,</L>
<L>On boþe half so þai wrouȝten, <MILESTONE N="251d." UNIT="f."/> <MILESTONE N="8875"/></L>
<L>Her kinges on hors þai brouȝten.</L>
<L>Þo Arthour &amp; his fourti &amp; to</L>
<L>&amp; his kniȝtes of þe rounde table also</L>
<L>So korwen &amp; hewen wiþ mani hond,</L>
<L>Þat non armour miȝt hem astond, <MILESTONE N="8880"/></L>
<L>&amp; so slowen, þat Salmas</L>
<L>Fleiȝe &amp; al, þat wiþ him was.</L>
<L>Among þe wele doinde of our men</L>
<L>Was on wele fiȝtand, hete Nacien,</L>
<L>Perciuales cosyn þe fri <MILESTONE N="8885"/></L>
<L>On his moder half, þat fair leuedi;</L>
<L>In þis warld of more noblay</L>
<L>Nas non bi Vt<HI REND="italic">er</HI>pendragones day,</L>
<L>No forþ bi þe kinges day Arthour</L>
<L>Nas þer non of more vigour; <MILESTONE N="8890"/></L>
<L>Haui<HI REND="italic">n</HI>gnes his moder was,</L>
<L>Josepes suster, a kniȝt of gras,</L>
<L>Whom Ebron hadde spouse,</L>
<L>A kniȝt of dede vertuous,</L>
<L>Þat on hur ȝat kniȝtes seue<HI REND="italic">n</HI>tene, <MILESTONE N="8895"/></L>
<L>Hardi &amp; strong, wiȝt &amp; kene,</L>
<L>In whom seþþen in mani fiȝt</L>
<L>Al Inglond so was aliȝt.</L>
<L>Þis was C<HI REND="italic">e</HI>lidoines cosyn þe rike, <NOTE PLACE="foot">8899) Colidoines <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Naciens sone of Betike, <MILESTONE N="8900"/> <NOTE PLACE="foot">8900) Betike] ke <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Whiche Celidoine seiȝe first, sau<HI REND="italic">n</HI>fail,</L>
<L>Of þe holi g<HI REND="italic">ra</HI>al þe meruail;</L>
<L>Ȝete þis Nacien, þe curteis, <NOTE PLACE="foot">8903) Nacien] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Was sibbe king Pelles of Listoneis</L>
<L>&amp; al his breþer, god it wot, <MILESTONE N="8905"/></L>
<L>&amp; seþþen hadde Launcelot</L>
<L>In his ward al mest a ȝer,</L>
<L>So þe romaunce seyt elles wher.</L>
<L><PB N="249" REF="246"/>
Þis Naciens, of whom y write,</L>
<L>Seþþen bicom ermite <MILESTONE N="8910"/></L>
<L>&amp; lete kniȝtschippe &amp; al þing</L>
<L>&amp; bicome prest, messe to sing;</L>
<L>Virgine of his bodi he was,</L>
<L>Whom seþþen þe holi godes gras</L>
<L>Rauist in to þe þridde heuen, <MILESTONE N="8915"/></L>
<L>Where he herd angels steuen</L>
<L>&amp; seiȝe fader &amp; sone &amp; holi gost</L>
<L>In on substa<HI REND="italic">n</HI>ce, in on acost.</L>
<L>Þis ȝaf seþþen þe riche <HI REND="italic">con</HI>seil <MILESTONE N="252a." UNIT="f."/></L>
<L>To þe king Arthour, saunfail, <MILESTONE N="8920"/></L>
<L>Þo he was in gret p<HI REND="italic">er</HI>iil,</L>
<L>To lese his londes &amp; ben exil,</L>
<L>Oȝaines þe king Galahos,</L>
<L>Þe geauntes sone of gret los,</L>
<L>Þat ȝaf king Arthour bataileinge <MILESTONE N="8925"/></L>
<L>Wiþ þe power of þritti king.</L>
<L>Þis Naciens &amp; Ad<HI REND="italic">ra</HI>genis þe broun</L>
<L>Þe heþen kniȝtes leyden adoun,</L>
<L>Tohewe hem &amp; togert,</L>
<L>Y ȝou sigge for soþe, cert. <MILESTONE N="8930"/></L>
<L>Þe gret strengþe of king Arthour</L>
<L>Þes to folweden in alle þe stour <NOTE PLACE="foot">8932) folw.] <HI REND="italic">über</HI> o <HI REND="italic">ein wol bedeutungsloser punkt.</HI></NOTE></L>
<L>So fer, þat he no miȝt se no knowe</L>
<L>Neuer on of her felawe.</L>
<L>Bifor þes þre Merlin went <MILESTONE N="8935"/></L>
<L>&amp; bar þe dragoun, þat fer out sent;</L>
<L>Þes þre deden michel wo,</L>
<L>Hors &amp; man þai coruen ato;</L>
<L>Boþe a left half &amp; a riȝt</L>
<L>Þai felden kniȝtes &amp; slouȝ doun riȝt <MILESTONE N="8940"/></L>
<L>&amp; forced hem wiþ mani dent hard,</L>
<L>What þai come to king Riones standard,</L>
<L>Þat <HI REND="italic">on</HI> four castels olifaunce <NOTE PLACE="foot">8943) <HI REND="italic">on] om.</HI></NOTE></L>
<L>Bar toforn king Riouns; <NOTE PLACE="foot">8944) Riouns] o <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Her feren þo misten hem <MILESTONE N="8945"/></L>
<L>&amp; smiten after bi .xii. &amp; ten;</L>
<L><PB N="250" REF="247"/>
Wiþ newe grou<HI REND="italic">n</HI>den fauchou<HI REND="italic">n</HI> &amp; sword</L>
<L>Mani heued þai smiten ford;</L>
<L>Þai schoue<HI REND="italic">n</HI> wiþ schulder &amp; smite<HI REND="italic">n</HI> wiþ arm</L>
<L>&amp; deden þe paiens dedliche harm; <MILESTONE N="8950"/></L>
<L>Ac þai no miȝt keuer to king Arthour</L>
<L>Wiþ sleiȝt no wiþ vigour,</L>
<L>Bot Ban &amp; Bohort, so seiþ þe bok,</L>
<L>Laiden doun al þat þai tok;</L>
<L>Sum in to þe sadel þai smiten, <MILESTONE N="8955"/></L>
<L>Her swerdes þai dede ful wele biten</L>
<L>&amp; so fouȝten &amp; slowen, par ma fay,</L>
<L>Þat þai redden &amp; maden way,</L>
<L>Maugre þo paiens, þurch fin vigour,</L>
<L>What þai com to king Arthour. <MILESTONE N="8960"/></L>
<L>&amp; þo þai were to gider fiue,</L>
<L>Þai binomen mani on her liue;</L>
<L>An hundred haþen in litel fitt <MILESTONE N="252b." UNIT="f."/></L>
<L>Þe fiue þurchkoruen &amp; heued ofslit;</L>
<L>In ich half was gret fiȝting, <MILESTONE N="8965"/></L>
<L>Gret sleiȝt, gret criing,</L>
<L>Socouring &amp; wiþstonding;</L>
<L>Of kniȝtes, barouns, erls &amp; kinge</L>
<L>Lay mani heuedeles on þe grou<HI REND="italic">n</HI>de,</L>
<L>On þe gras wiþ dedli wounde, <MILESTONE N="8970"/></L>
<L>Sum lay wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> fet &amp; armes,</L>
<L>Ato ygirt into þe þarmes.</L>
</LG>
<LG>
<L>Among þis toil seiȝe king Rion</L>
<L>Our fiue so his men slon;</L>
<L>He was seuenten fet long <MILESTONE N="8975"/></L>
<L>&amp; in þis warld no man so strong;</L>
<L>In his riȝt hond &amp; in his left <NOTE PLACE="foot">8977) riȝt h <HI REND="italic">und</HI> left] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>A mace he gan vp lift,</L>
<L>Þat no man no schuld bere <NOTE PLACE="foot">8979) no] o <HI REND="italic">corr. aus</HI> e.</NOTE></L>
<L>No vnneþe fram þe grounde stere. <MILESTONE N="8980"/></L>
<L>In þis time king Fansaron, so mot y liue,</L>
<L>Hadde on iuel dent yȝeue;</L>
<L>Bohort him gan after prike,</L>
<L><PB N="251" REF="248"/>
Curag<HI REND="italic">us,</HI> to ben awreke; <NOTE PLACE="foot">8984) Cur.] <HI REND="italic">danach zwei buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Fram his feren he folwed hi<HI REND="italic">m</HI> al mast <MILESTONE N="8985"/></L>
<L>Þe cast of an alblast</L>
<L>&amp; hit him þan a dint wel iuel,</L>
<L>Þat he fel on his hors a diuel; <NOTE PLACE="foot">8988) hors] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI> diuel] i <HI REND="italic">corr. aus</HI> e.</NOTE></L>
<L>He wold his nek smiten eft,</L>
<L>&amp; þe dint a litel gleft, <MILESTONE N="8990"/></L>
<L>Þe stedes nek he smot atvo,</L>
<L>King Fansaron fel to grou<HI REND="italic">n</HI>de þo;</L>
<L>Bohort hi<HI REND="italic">m</HI> hadde slawe anon,</L>
<L>Ac opon hem com king Rion</L>
<L>Wiþ þe power of .xviii. kinge, <MILESTONE N="8995"/> <NOTE PLACE="foot">8995) kinge] ge <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>On king Bohort loude gredinge, <NOTE PLACE="foot">8996) Bohort] <HI REND="italic">nach</HI> bo <HI REND="italic">drei buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>Þe mace arered in his hond,</L>
<L>&amp; <HI REND="italic">said:</HI> "Fiz a putain, wiþstonde: <NOTE PLACE="foot">8998) seyd] <HI REND="italic">om. ms.?</HI></NOTE></L>
<L>Þou schalt abigge, þat þou þ<HI REND="italic">er</HI> come:</L>
<L>Lo here in mine hond þi dome!" <MILESTONE N="9000"/> <NOTE PLACE="foot">9000) Mine] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Bohort of þe gretnesse hadde m<HI REND="italic">er</HI>uail</L>
<L>&amp; of him was adred, saunfail;</L>
<L>Leuer he hadde þer ben yhent,</L>
<L>Þan fleand ynomen oþ<HI REND="italic">er</HI> yschent;</L>
<L>He set on him þe crouche verray <MILESTONE N="9005"/></L>
<L>&amp; him vnder his scheld wray.</L>
<L>Rion on þat scheld so smot, <MILESTONE N="252c." UNIT="f."/></L>
<L>Þat it tobrast, god it wot,</L>
<L>&amp; king Bohort so smot oȝan</L>
<L>O þe helme þat hoge man, <MILESTONE N="9010"/></L>
<L>Þat he sat astoned vp riȝt</L>
<L>&amp; nist, wheþer it was dai or niȝt;</L>
<L>Þe hors he dast him for bi,</L>
<L>&amp; com vp a chaunce, sikerly,</L>
<L>Where king Arostus, a geau<HI REND="italic">n</HI>t fel, <MILESTONE N="9015"/> <NOTE PLACE="foot">9015) Aroftus <HI REND="italic">ms.?</HI></NOTE></L>
<L>Hadde felled Herui de Riuel, <NOTE PLACE="foot">9016) felled] f <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>&amp; held him so bi þe code,</L>
<L>Þat mouþe &amp; nose him ran a blod,</L>
<L><PB N="252" REF="249"/>
&amp; hadde þer of his heued ysmite,</L>
<L>Nadde Ad<HI REND="italic">ra</HI>genis to him stite <MILESTONE N="9020"/></L>
<L>Wiþ swerd oȝain fourti &amp; mo,</L>
<L>King Bohort com rideinde þo</L>
<L>&amp; ȝaue Aroans wiþ þe swerd a flat,</L>
<L>Þat he þrewe of his hors aplat. <NOTE PLACE="foot">9024) hors] ho <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Herui seiȝe legge þe kinges cors, <MILESTONE N="9025"/></L>
<L>Anon he lepe vp to his hors,</L>
<L>&amp; smiten hem amid þe pres,</L>
<L>So grehound doþ out of les,</L>
<L>&amp; so hewen &amp; laiden on,</L>
<L>Þat non miȝt better don. <MILESTONE N="9030"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Now is king <HI REND="italic">Leodegan</HI> wiþ his folk hard <NOTE PLACE="foot">9031) <HI REND="italic">Leod.]</HI> Rion (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Smiten on kinge Riones standard</L>
<L>&amp; doþ gret power, ich ȝou telle,</L>
<L>Riones baner forto felle;</L>
<L>Ac Rion com &amp; his mace left <MILESTONE N="9035"/></L>
<L>&amp; slouȝ a riȝt hal<HI REND="italic">f</HI> &amp; a left; <NOTE PLACE="foot">9036) a] <HI REND="italic">danach</HI> left, <HI REND="italic">ausgestr.</HI> half] hals (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Rion smot to king Bohors</L>
<L>&amp; wende, to daschen al his cors,</L>
<L>&amp; he failed of him &amp; hit his stede;</L>
<L>Þe dent was gret &amp; vnrede, <MILESTONE N="9040"/></L>
<L>Þe hors chine he dassed ato;</L>
<L>Bohort lepe a fot þo</L>
<L>&amp; wiþ his swerd, y ȝou pliȝt,</L>
<L>Wered him anon riȝt.</L>
<L>Ac Rion was hi<HI REND="italic">m</HI> about, <MILESTONE N="9045"/></L>
<L>To nimen &amp; slen wiþ michel rout</L>
<L>&amp; dede hi<HI REND="italic">m</HI> tviis knely arawe,</L>
<L>&amp; al mast hadde hi<HI REND="italic">m</HI> yslawe.</L>
<L>Herui Riuel þis iknewe,</L>
<L>King Bohortes harm hi<HI REND="italic">m</HI> gan rewe, <MILESTONE N="9050"/> <NOTE PLACE="foot">9050) gan] a <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>Þe stede he smot, þat it queiȝte; <MILESTONE N="252d." UNIT="f."/></L>
<L>Of a geaunt a launce he pliȝt;</L>
<L><PB N="253" REF="250"/>
To king Rion he gan ride <NOTE PLACE="foot">9053) <HI REND="italic">danach</HI> &amp; to king rion he gan ride, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; smot him þurch out þe side;</L>
<L>King Rion wiþsat þat dent <MILESTONE N="9055"/></L>
<L>&amp; smot to Herui, verrament,</L>
<L>So þat a qua<HI REND="italic">r</HI>ter of his scheld <NOTE PLACE="foot">9057) þat] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI> quater (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>He bar oway in to þe feld,</L>
<L>&amp; eft wald so a deuel wiȝt,</L>
<L>Ac Herui, þat was vigrous &amp; liȝt, <MILESTONE N="9060"/></L>
<L>On þe scheld him hit a dint hard</L>
<L>&amp; cleued it to þe midward,</L>
<L>&amp; Rion smot &amp; gan faile</L>
<L>&amp; Heruies hors slouȝ, saunfaile.</L>
<L>Þo stode Herui bi Bohort, <MILESTONE N="9065"/></L>
<L>Boþe in p<HI REND="italic">er</HI>iil of mort,</L>
<L>Oȝaines fele score, y pliȝt,</L>
<L>&amp; þai hem wered as noble kniȝt.</L>
<L>Þis seiȝe Adregein þe broun; <NOTE PLACE="foot">9069) Adr.] d <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>"Now helpe," he seyd, "seyn Symoun!" <MILESTONE N="9070"/></L>
<L>He rode to Rion &amp; so him smot,</L>
<L>Þat he <HI REND="italic">fel</HI> plat, god it wot, <NOTE PLACE="foot">9072) <HI REND="italic">fel] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Aswon on his hors swere,</L>
<L>Miȝt he noiþer se no here;</L>
<L>Þe heued he hadde hi<HI REND="italic">m</HI> þer binome, <MILESTONE N="9075"/></L>
<L>Nadde þe proude king ycome,</L>
<L>Rion nevou, Solmas,</L>
<L>Þat honged worþ bi þe<HI REND="italic">u</HI>es las, <NOTE PLACE="foot">9078) þenes <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Bihinde Ad<HI REND="italic">ra</HI>geins com wiþ a spere</L>
<L>&amp; to þe grounde gan him bere <MILESTONE N="9080"/></L>
<L>&amp; bitven þe schulders him hirt;</L>
<L>Ad<HI REND="italic">ra</HI>gein anon vp stirt</L>
<L>On fot &amp; halp his compainoun,</L>
<L>So it were a wode lyoun,</L>
<L>&amp; so hem wered wiþ steles egge, <MILESTONE N="9085"/></L>
<L>Þat non no durst on hem hond legge;</L>
<L>Ac þai hem þrewe wiþ spere &amp; kniif</L>
<L>&amp; oþer armes, to reuen her liif,</L>
<L>&amp; wounded hem sore swiþe</L>
<L><PB N="254" REF="251"/>
Þurch out þe armes mani siþe; <MILESTONE N="9090"/></L>
<L>So þai were ouerriden in a þrawe,</L>
<L>Þat neiȝe þai hadde ben yslawe,</L>
<L>Ȝif Nacien no had ysein þis,</L>
<L>Þat þider smot his stede of pris;</L>
<L>Þo, þat in his way he met, <MILESTONE N="253a." UNIT="f."/> <MILESTONE N="9095"/></L>
<L>Doun riȝt of hors he hem stett;</L>
<L>Rion he smot on þe side riȝt</L>
<L>&amp; bar him of his hors vp riȝt</L>
<L>&amp; rod him on &amp; ouer þries;</L>
<L>His hors was slain bitven his þies; <MILESTONE N="9100"/> <NOTE PLACE="foot">9100) þies] <HI REND="italic">nach</HI> i s, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Gode &amp; wiȝt kniȝtes of our</L>
<L>Þo stode on fet four,</L>
<L>So þai gun fiȝt <HI REND="italic">more</HI> &amp; lasse, <NOTE PLACE="foot">9103) <HI REND="italic">more] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þai made grete tasse;</L>
<L>Abouten hem þer þai stode <MILESTONE N="9105"/> <NOTE PLACE="foot">9105) stode] st <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; depe woden in þe blod</L>
<L>&amp; made swiche defense &amp; sleiȝt,</L>
<L>Þat y no may telle it ariȝt.</L>
<L>Ac Rion, þat wiþþerwinne,</L>
<L>Dede gret power, hem to nime, <MILESTONE N="9110"/> <NOTE PLACE="foot">9110) nime] e <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; hadde hem nomen, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> let,</L>
<L>No hadde Merlin riden þe bet</L>
<L>To king Arthour &amp; to king Ban</L>
<L>&amp; seyd: "What do ȝe, man?</L>
<L>King Bohort &amp; Nacien <MILESTONE N="9115"/></L>
<L>Beþ ȝond biloke wiþ mani men,</L>
<L>&amp; Herui &amp; Agreuein,</L>
<L>Ȝond þai ben on þe plein;</L>
<L>Bot ȝe hem soner socour,</L>
<L>Þai ben ded al four!" <MILESTONE N="9120"/></L>
<L>"Allas, allas!" quaþ king Ban,</L>
<L>"Lade me þider riȝt onan,</L>
<L>For, be mi broþer þer mislad,</L>
<L>Worþ y neuer þer after glad!"</L>
<L>Merlin smot forþ, þai after dasse <MILESTONE N="9125"/></L>
<L>On aiþer half, so grehounde of lasse,</L>
<L><PB N="255" REF="252"/>
&amp; her feren after hem come,</L>
<L>Þat mani paien ȝaf her dome</L>
<L>&amp; s<HI REND="italic">e</HI>nt hem wiþ scharp sword <NOTE PLACE="foot">9129) sent] soȝut, oȝ <HI REND="italic">auf rasur später nachgetr., ms.</HI></NOTE></L>
<L>To þe deuel, her lord. <MILESTONE N="9130"/></L>
<L>&amp; þo þai comen &amp; seiȝen hes,</L>
<L>Þai dasched forþ amid þe pres;</L>
<L>Euerich hit a paien þo,</L>
<L>Þat þai arisen neuer mo;</L>
<L>Kniȝtes wiȝt þai he<HI REND="italic">m</HI> kedden <MILESTONE N="9135"/></L>
<L>&amp; roume to þe four þai redden.</L>
<L>Geauntes strong þer weren to,</L>
<L>Þe four þat deden michel wo,</L>
<L>Minap hete þat on, veires, <MILESTONE N="253b." UNIT="f."/></L>
<L>Þat oþer was hoten Malgleires. <MILESTONE N="9140"/></L>
<L>King Ban ȝaf to king Minape</L>
<L>On þe helme swiche a clappe,</L>
<L>Þat he hi<HI REND="italic">m</HI> cleued to þe toþ;</L>
<L>King Arthour smot after, for soþ, <NOTE PLACE="foot">9144) for] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>So Malgleires hit on þe scheld, <MILESTONE N="9145"/></L>
<L>Þat his heued fleiȝe in þe feld.</L>
<L>Þes four seiȝen her socour</L>
<L>&amp; lepen ouer wiþ gret vigour</L>
<L>Gret hepes of hors &amp; men,</L>
<L>Þat slain lay hem bitven; <MILESTONE N="9150"/></L>
<L>Hors wel gode chepe þai founde</L>
<L>&amp; anon in þe sadel wounde</L>
<L>&amp; conteined hem so wiȝtliche, cert,</L>
<L>So þai nere nouȝt yhert.</L>
<L>Þo at arst bigan þe bataile, <MILESTONE N="9155"/></L>
<L>Þat last al day, wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> faile;</L>
<L>Ich on oþer so leyd, veir,</L>
<L>Þat it dined in to þe air;</L>
<L>Also þicke þe aruwe schoten,</L>
<L>In sonne bem so doþ þe moten; <MILESTONE N="9160"/></L>
<L>Gauelokes also þicke flowe</L>
<L>So gnattes, ichil avowe;</L>
<L>Þer was so michel dust riseing,</L>
<L>Þat sen þer nas sonne schineing;</L>
<L><PB N="256" REF="253"/>
Þe trumpeing &amp; þe tabouringe <MILESTONE N="9165"/></L>
<L>Dede to gider þe kniȝtes flinge;</L>
<L>Þe kniȝtes broken her speren,</L>
<L>On þre þai smiten &amp; toteren;</L>
<L>Kniȝtes &amp; stedes þer laien aboute,</L>
<L>Þe heuedes ofsmiten, þe guttes out; <MILESTONE N="9170"/></L>
<L>Heueden, fet &amp; armes þer</L>
<L>Lay strewed eueri wher</L>
<L>Vnder stede fet so þicke,</L>
<L>In crowes nest so doþe þe sticke;</L>
<L>Sum storuen &amp; su<HI REND="italic">m</HI> gras gnowe, <MILESTONE N="9175"/></L>
<L>Þe gode steden her guttes drowe</L>
<L>Wiþ blodi sadels in þat pres;</L>
<L>Of swiche bataile nas no ses</L>
<L>To þe niȝt fram arnemorwe, <NOTE PLACE="foot">9179) þe] e <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>It was a bataile of gret sorwe. <MILESTONE N="9180"/></L>
<L>Þer was swiche cark &amp; swiche defoil,</L>
<L>Þat al Leodeganes folk made recoil</L>
<L>To Denebleise vnder þe wal, <MILESTONE N="253c." UNIT="f."/></L>
<L>Bot Arthour &amp; his folk al,</L>
<L>Þat helden hem in þe bataile, <MILESTONE N="9185"/></L>
<L>Of armes þat dede wonder meruaile.</L>
</LG>
<LG>
<L>So Leodegan, saunfail, <NOTE PLACE="foot">9187) saunf.] i <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Houed vnder þe cites wal.</L>
<L>Sadones seyd, an hardi man,</L>
<L>To his em Leodegan: <MILESTONE N="9190"/></L>
<L>"Listneþ me now, mi lord þe king,</L>
<L>&amp; ȝe oþer lordinge:</L>
<L>What do we here, whi &amp; war fore?</L>
<L>Ȝif we fle, þis lond is lore,</L>
<L>&amp; wif &amp; child &amp; al our blisse, <MILESTONE N="9195"/></L>
<L>Al is forlorn, mid ywis;</L>
<L>Better is, to sterue worþschipliche,</L>
<L>Þan long to liuen schandfulliche;</L>
<L>Ȝif we be desirite,</L>
<L>Our cowardschippe we may it wite; <MILESTONE N="9200"/></L>
<L><PB N="257" REF="254"/>
O þing ouȝt ous comfort wel:</L>
<L>Our newe lord ȝong naturel,</L>
<L>Þat so wiȝtliche fiȝteþ for ous,</L>
<L>Helpe we hi<HI REND="italic">m,</HI> for Crist Ie<HI REND="italic">s</HI>us!</L>
<L>Ȝif he were hunist at þis asaut, <MILESTONE N="9205"/> <NOTE PLACE="foot">9205) asaut] as aūt (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>He miȝt wite it our defaut, <NOTE PLACE="foot">9206) defaunt (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; bot we him help at þis nede,</L>
<L>We beþ forswore, so Crist me rede,</L>
<L>&amp; ȝete sle þat folk Sarrazine</L>
<L>Is our soule medicine!" <MILESTONE N="9210"/></L>
<L>Riȝt so king Leodegan</L>
<L>Gan to crien hem opan;</L>
<L>Þo seyd Goionar þe hende:</L>
<L>"He naþ non heued, þat nil it defende:</L>
<L>Lete be, sir, þi precheing <MILESTONE N="9215"/></L>
<L>&amp; oȝain þo houndes fling!"</L>
<L>Alle þai were at on asent</L>
<L>&amp; forþ dassed, verrament;</L>
<L>.X. .M. paiens of þos, þai metten,</L>
<L>Þurch out hem bar, to grou<HI REND="italic">n</HI>de he stette<HI REND="italic">n.</HI> <MILESTONE N="9220"/></L>
<L>Þo bigan bataile newe,</L>
<L>Ich on oþer wiþ swerd hewe,</L>
<L>Wiþ mace &amp; ex &amp; fauchoun</L>
<L>Mani kniȝt laide oþer adoun.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þer whiles Merlin, so y finde, <MILESTONE N="9225"/></L>
<L>Dede his out wende, to take þe winde,</L>
<L>Gert her steden &amp; ek resten, <MILESTONE N="253d." UNIT="f."/></L>
<L>What þe Sarrazins þresten <NOTE PLACE="foot">9228) Sarr.] <HI REND="italic">danach</HI> oȝain, <HI REND="italic">unr.</HI></NOTE></L>
<L>Our cristen p<HI REND="italic">ar</HI> fors oȝan;</L>
<L>Þo mounted Arthour, Bohort &amp; Ban <MILESTONE N="9230"/></L>
<L>Wiþ alle her wiȝt compainie,</L>
<L>Oȝain to bataile þai gun heiȝe;</L>
<L>Merlin tofore, so seyt þe boke,</L>
<L>Wiþ baner feld al, þat he tok.</L>
</LG>
<LG>
<L>Arthour smot þe king Clarel <MILESTONE N="9235"/></L>
<L>Bitven þe schulder &amp; þe hatrel, <NOTE PLACE="foot">9236) hatrel] t <HI REND="italic">aus</HI> r <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="258" REF="255"/>
Þat schulder &amp; side &amp; flaunke also</L>
<L>Wiþ his swerd he smot ato.</L>
<L>He was wroþ, ȝe schul here wite, <NOTE PLACE="foot">9239) wroþ] r <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>For M<HI REND="italic">er</HI>lin hadde hi<HI REND="italic">m</HI> atwite, <MILESTONE N="9240"/></L>
<L>He hadde iuel ȝolden þe kisseinge,</L>
<L>Þat Gvenour hi<HI REND="italic">m</HI> ȝaf at his arminge;</L>
<L>Þer fore he tohewe þat route</L>
<L>Tofore, biside &amp; al about;</L>
<L>Al wondred, þat hi<HI REND="italic">m</HI> seiȝe an, <MILESTONE N="9245"/></L>
<L>&amp; seyd: "He worþ a noble man!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo knewe he þurch mani on,</L>
<L>Wher þat rod þe king Rion;</L>
<L>Þurch corouns &amp; berdes, þ<HI REND="italic">at</HI> wer<HI REND="italic">e</HI> his armes,</L>
<L>He made hi<HI REND="italic">m</HI> way wiþ strengþe of armes, <MILESTONE N="9250"/></L>
<L>His stede hi<HI REND="italic">m</HI> bar to hi<HI REND="italic">m</HI> anon;</L>
<L>Arthour smot to king Rion,</L>
<L>A quarter of his helme out hitt</L>
<L>&amp; his scheld ato ykitt,</L>
<L>&amp; alle his armes, verrament, <MILESTONE N="9255"/></L>
<L>To þe purpoint of o serpent,</L>
<L>Next his schert þat sat þo;</L>
<L>Elles he hadde him coruen ato.</L>
<L>Rion fel doun wiþ þat dent,</L>
<L>So he dede were, verrament. <MILESTONE N="9260"/></L>
<L>Mani geau<HI REND="italic">n</HI>tes gret &amp; long</L>
<L>About Rion þer were, &amp; strong,</L>
<L>Þat on Arthour at ones last</L>
<L>&amp; wiþ h<HI REND="italic">is</HI> hors to grou<HI REND="italic">n</HI>de hi<HI REND="italic">m</HI> dast; <NOTE PLACE="foot">9264) wiþ] i <HI REND="italic">corr. aus</HI> e. h<HI REND="italic">is]</HI> her <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ac Arthour lepe vp a fot anon <MILESTONE N="9265"/></L>
<L>&amp; werd him oȝain euerichon.</L>
<L>Merlin wist of þis dede</L>
<L>&amp; hete al Arthours felawered</L>
<L>Wenden swiþe to þis rideing;</L>
<L>Tofore dassed Ban, þe king, <MILESTONE N="9270"/></L>
<L>Al, þat in his way stode, <MILESTONE N="254a." UNIT="f."/></L>
<L>He bihoueded he<HI REND="italic">m</HI> &amp; lete he<HI REND="italic">m</HI> blode,</L>
<L>So þat þurch his miȝt gode</L>
<L>Þider he com, þer Arthour stode;</L>
<L><PB N="259" REF="256"/>
"Arthour," he seyd, "þi kinde it nis, <MILESTONE N="9275"/> <NOTE PLACE="foot">9275) Arth.] <HI REND="italic">danach</HI> he, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>To stond o fot, for soþe ywis!"</L>
<L>An geaunt he tok anon</L>
<L>&amp; cleued hi<HI REND="italic">m</HI> to þe brest bon</L>
<L>&amp; brouȝt on hors Arthour, ywis,</L>
<L>Par fors among his enemis, <MILESTONE N="9280"/> <NOTE PLACE="foot">9280) forþ (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat so þo dede, verrament,</L>
<L>Þat non no miȝt stond his dent.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þo Arthour was vp, so y finde,</L>
<L>Comen his felawes, .vi. þousinde,</L>
<L>&amp; ich of hem on þer hitt, <MILESTONE N="9285"/></L>
<L>Oþer heued ofsmot o<HI REND="italic">r</HI> bodi þurch kitt.</L>
<L>Þer was defoiled king Rion</L>
<L>Vnder stedes fet mani on</L>
<L>&amp; drawe &amp; totore vilainliche,</L>
<L>Ac he him defended orpedliche; <MILESTONE N="9290"/></L>
<L>Wiþ gret pine, naþelas,</L>
<L>Vp to hors couered he was</L>
<L>&amp; smot wiþ mace al about</L>
<L>&amp; mani slouȝ of our rout.</L>
<L>Ac an fewe of our best <MILESTONE N="9295"/></L>
<L>In al þat pres to gider þrest:</L>
<L>Arthour &amp; Ban &amp; Bohort, his amis,</L>
<L>Naciens &amp; Agraueins &amp; Heruis,</L>
<L>Lucans, Griflet, Vlfin &amp; Kay</L>
<L>&amp; her feren so fouȝten þat day, <MILESTONE N="9300"/></L>
<L>Þat in þe cuntre ran heþen blod,</L>
<L>So in þe riuer doþ þe flod,</L>
<L>&amp; so fouȝten wiþ dintes hard,</L>
<L>Þat felled was king Rion standard</L>
<L>&amp; þe four olyfaunce yslawe, <MILESTONE N="9305"/></L>
<L>Baners &amp; castels adoun yþrawe.</L>
<L>Þo fleiȝe Riones folk here &amp; ter,</L>
<L>Non durst leue no wher;</L>
<L>Ac king Rion þan was so wo,</L>
<L>Þat <HI REND="italic">he</HI> nist, what he miȝt do; <MILESTONE N="9310"/> <NOTE PLACE="foot">9310) <HI REND="italic">hs] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ his swerd scharp &amp; briȝt</L>
<L><PB N="260" REF="257"/>
.xx. cristen he slouȝ doun riȝt;</L>
<L>Ac his men, þat were hi<HI REND="italic">m</HI> midde,</L>
<L>Wiþ strengþe oway wiþ hi<HI REND="italic">m</HI> ride,</L>
<L>Ac fram his men he dassed sone <MILESTONE N="254b." UNIT="f."/> <MILESTONE N="9315"/></L>
<L>Bi a wode oway al one,</L>
<L>Makeand, ful sikerly,</L>
<L>Swiþe michel diol &amp; cri.</L>
<L>Swiche noyse ros in þe bataile, <NOTE PLACE="foot">9319) Swiche] che <HI REND="italic">auf rasur von späterer hand geschrieben.</HI></NOTE></L>
<L>Þat, þei it hadde þondred, saunfaile, <MILESTONE N="9320"/></L>
<L>No schuld men it yhere,</L>
<L>Þe paiens made so rewely bere,</L>
<L>&amp; our gred: "Sle, lay on,</L>
<L>Kepe þere, kepe here, lete passe non!"</L>
<L>Þus þai slouȝ in litel stounde <MILESTONE N="9325"/></L>
<L>Mani þousand to þe grounde,</L>
<L>&amp; euer þai ben tohewe &amp; smite,</L>
<L>So schepe, þat were wiþ wolues ybite.</L>
</LG>
<LG>
<L>Leodegan &amp; Cleodalis, his steward,</L>
<L>Folwed al on Goionard, <MILESTONE N="9330"/></L>
<L>Riones nevou, þat hadde wiþ hi<HI REND="italic">m</HI></L>
<L>Fele Sarrazins wroþ &amp; grim.</L>
<L>Ban &amp; Bohort vertuous,</L>
<L>Þai todriuen four kinges orgulous,</L>
<L>Þat hete Gloiant &amp; Minados, <MILESTONE N="9335"/> <NOTE PLACE="foot">9335) Gloiant] <HI REND="italic">über</HI> o <HI REND="italic">eine rasur.</HI></NOTE></L>
<L>Calufer &amp; Sinargos;</L>
<L>Þe oþer &amp; þo of þe table rounde</L>
<L>Bi .v., bi .vi. of gret mounde</L>
<L>Were departed her &amp; tar,</L>
<L>To folwe þe paiens eu<HI REND="italic">er</HI> ay whar; <MILESTONE N="9340"/></L>
<L>Naciens, Adrageins &amp; ek Herui</L>
<L>.VI. heþen kinges driuen hardi,</L>
<L>Þat hete Ma<HI REND="italic">u</HI>taile &amp; Fernicans, <NOTE PLACE="foot">9343) mantaile <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Bant<HI REND="italic">ri</HI>nes &amp; Kehamans,</L>
<L>Forcoars &amp; Troimadac, <MILESTONE N="9345"/></L>
<L>For to ȝeuen hem her mat.</L>
<L>Alone, certes, king Arthour</L>
<L>Drof king Rion wiþ gret vigour;</L>
<L><PB N="261" REF="258"/>
Arthour otok hi<HI REND="italic">m</HI> wiþ drawe sward</L>
<L>&amp; seyd: "Aȝeld þe now, traitour coward!" <MILESTONE N="9350"/></L>
<L>Arthour on þe helme hi<HI REND="italic">m</HI> smot,</L>
<L>Þe dent sanke þurch, god it wot,</L>
<L>Þurch þe pelet to þe panne;</L>
<L>Ac dedli dent no hadde he nanne.</L>
<L>Rion oȝain smot a dent, <MILESTONE N="9355"/></L>
<L>Ac Arthour hi<HI REND="italic">m</HI> couered, verrament;</L>
<L>Of his scheld he carf a corner <NOTE PLACE="foot">9357) corner] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; of his helme a quarter;</L>
<L>Þe dint swarf &amp; flei for bi, <MILESTONE N="254c." UNIT="f."/></L>
<L>Þer fore was non sori; <MILESTONE N="9360"/></L>
<L>Arthour smot oȝainward</L>
<L>Vnder Riones scheld a dint hard</L>
<L>&amp; smot Rion þurch armes alle,</L>
<L>Þurch þe side neiȝe to þe ȝalle;</L>
<L>King Rion so feld him hert <MILESTONE N="9365"/></L>
<L>&amp; gan fle ful swiþe, cert;</L>
<L>Arthour wald after sue, <NOTE PLACE="foot">9367) after] r <HI REND="italic">mit dunklerer tinte nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Ac sex king gun on hi<HI REND="italic">m</HI> hewe, <NOTE PLACE="foot">9368) him] <HI REND="italic">danach</HI> hne, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>Wiche y nemde tofore ȝou to,</L>
<L>Þat Herui drof &amp; his feren al so; <MILESTONE N="9370"/></L>
<L>Þai grad: "Abide, traitour, on heiȝe,</L>
<L>Wroþer hole þou Rion seiȝe!"</L>
<L>Þo lete Arthour Rion scape;</L>
<L>Kehenans com wiþ gret rape</L>
<L>&amp; ȝaf king Arthour swiche a las, <MILESTONE N="9375"/></L>
<L>Þat Arthour al astoned was;</L>
<L>Arthour smot þat geant oȝan</L>
<L>A dint, þat fro main cam,</L>
<L>He smot his schulder wiþ arm &amp; scheld,</L>
<L>Þat it fleiȝe in þe feld. <MILESTONE N="9380"/></L>
<L>Kehenans dede his stede forþ steppe</L>
<L>&amp; king Arthour wald bicleppe</L>
<L>About his swere wiþ his riȝt arm,</L>
<L>Þat þe oþer miȝt don him harm;</L>
<L>Ac bitven his hond &amp; elbowe <MILESTONE N="9385"/></L>
<L>Arthour him ȝaue a dint of howe</L>
<L><PB N="262" REF="259"/>
Wiþ his swerd, þat his hond</L>
<L>Amidward þe feld wond.</L>
<L>Þe stede hi<HI REND="italic">m</HI> bar here &amp; tere,</L>
<L>Criand, so wode he were, <MILESTONE N="9390"/></L>
<L>Ac sone þer after ded doun he þrewe,</L>
<L>His soule to þe deuel blewe.</L>
<L>Þe oþer dasched on Arthour al fiue,</L>
<L>For to reuen him his liue,</L>
<L>Ac Arthour king Ferican smot <MILESTONE N="9395"/></L>
<L>To þe hert, god it wot;</L>
<L>Forcoars bi þe side he hitt,</L>
<L>Þat ribbes &amp; þi he ofslit.</L>
<L>Þo com Naciens, Herui &amp; Ad<HI REND="italic">ra</HI>gein,</L>
<L>Rideand to Arthour wiþ gret main, <MILESTONE N="9400"/></L>
<L>Wiþ his to feren king Ma<HI REND="italic">u</HI>taile <NOTE PLACE="foot">9401) mantaile <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Fram Arthour gan swiþe fle;</L>
<L>Arthour wiþ his feren þo liȝt, <MILESTONE N="254d." UNIT="f."/></L>
<L>Her hors girten &amp; sadles riȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>Now seiþ here þis romans <MILESTONE N="9405"/></L>
<L>Of king Bohort &amp; king Bans,</L>
<L>So driuen king Minados <NOTE PLACE="foot">9407) Minados] os <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ his þre feren of proude los;</L>
<L>Þai metten wiþ ten heþen kniȝtes,</L>
<L>Strong geauntes fel &amp; wiȝt, <MILESTONE N="9410"/></L>
<L>Alle þritten þai smiten þo</L>
<L>On our cristen kinges to</L>
<L>&amp; perced boþe scheld &amp; armes</L>
<L>&amp; dede hem wel gret harmes.</L>
</LG>
<LG>
<L>Ac Ban hit king Calufer <MILESTONE N="9415"/></L>
<L>&amp; cleued his heued in to þe swere,</L>
<L>After he tok so Sinargos,</L>
<L>His heued fram þe bodi was los.</L>
</LG>
<LG>
<L>Bohort hit king Glorion</L>
<L>His riȝt schulder anouen on, <MILESTONE N="9420"/></L>
<L>Þat al þe schulder &amp; ek þe scheld</L>
<L>Wiþ þe ribbes fleiȝe in þe feld.</L>
<L><PB N="263" REF="260"/>
Sornigrens &amp; Pinnogras,</L>
<L>Gaidon &amp; king Margaras</L>
<L>Wiþ .vii. heþen, sikerliche, <MILESTONE N="9425"/></L>
<L>Ban asailed wodeliche.</L>
<L>Ac Ban, so noble kniȝt &amp; hende,</L>
<L>Wiȝtliche gan him defende;</L>
<L>Pinogras he feld of hors</L>
<L>&amp; foiled al his cursed cors; <MILESTONE N="9430"/></L>
<L>Sornigrens he smot wiþ main</L>
<L>Þurch out helme in to þe brain.</L>
<L>King Bohort seiȝe his broþer fiȝt</L>
<L>Al on oȝain ten kniȝt;</L>
<L>Þe stede wiþ þe spors he dust, <MILESTONE N="9435"/></L>
<L>To þe grounde a paien he frust,</L>
<L>Anoþer, þurch helme &amp; bacin</L>
<L>Þurch out he clef him to þe chin.</L>
<L>Þo þre paiens wiþ wiȝt bones</L>
<L>On þe helme him smiten at ones, <MILESTONE N="9440"/></L>
<L>Þat he nei hadde, wiþ outen balau<HI REND="italic">n</HI>ce,</L>
<L>Ylorn hors &amp; contenaunce;</L>
<L>Ac he akeuered wiþ hert liȝt</L>
<L>&amp; smite hem on wiþ main wiȝt; <NOTE PLACE="foot">9444) smiten (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ac in þat ich toilinge <MILESTONE N="9445"/></L>
<L>Fram Arthour com Rion þe king,</L>
<L>Fleand, his sw<HI REND="italic">erde drain</HI> . . . . . . . <MILESTONE N="254A a." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">9447) Fleand his sw <HI REND="italic">lautet der custos. Ein blatt ist ausgefallen.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; Kay &amp; Griflet &amp; Lucan <MILESTONE N="255a." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; Merangis &amp; Craddoc &amp; G<HI REND="italic">er</HI>uan</L>
<L>&amp; Belchin þe broun &amp; Bleoberiis <MILESTONE N="9625"/></L>
<L>&amp; Galescounde &amp; Lectargis, <MILESTONE N="9460"/></L>
<L>Kalogrenant &amp; Kehedins,</L>
<L>Folweden &amp; slowen þe Sarrazins</L>
<L>Her &amp; ter, so seyt þe boke,</L>
<L>&amp; a compeinie oftoke, <MILESTONE N="9630"/></L>
<L>To hundred paiens, ful of grame,</L>
<L>For her ler &amp; for her schame</L>
<L>&amp; for king Rion was oway,</L>
<L>Her hert was ful of ten &amp; tray;</L>
<L><PB N="264" REF="261"/>
Ich on oþer þer gan smite <MILESTONE N="9635"/></L>
<L>Wiþ swerdes egge, þat sore gan bite; <MILESTONE N="9470"/></L>
<L>Þai weren arwe &amp; our hardy</L>
<L>&amp; hem todriuen, sikerly,</L>
<L>&amp; wenten oȝain to Danbleys,</L>
<L>&amp; wiþ outen þe gates, iuel at ayse, <MILESTONE N="9640"/></L>
<L>Bileueden þer for her king, <NOTE PLACE="foot">9641) Bil.] d. <HI REND="italic">corr. aus</HI> i.</NOTE></L>
<L>For to han of him tiding;</L>
<L>Þai no hadde of Merlin no <HI REND="italic">con</HI>seiling,</L>
<L>For he was went, wiþ outen lesing,</L>
<L>After king Galat of miȝti hond, <MILESTONE N="9645"/></L>
<L>Lord ouer Herdene lond, <MILESTONE N="9480"/> <NOTE PLACE="foot">9646) ouer] <HI REND="italic">danach</HI> of, <HI REND="italic">unr., ms.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ ten þousand, þat was aschape</L>
<L>Sarrazins, wiþ gret rape,</L>
<L>For to make enchauntement,</L>
<L>Hem tofore, verrament. <MILESTONE N="9650"/></L>
<L>He made alle a valaye</L>
<L>Al so it were a brod leye,</L>
<L>Þat Galaþ no non of his</L>
<L>Þat niȝt no miȝt oway, ywis:</L>
<L>Her after sone in þis write, <MILESTONE N="9655"/></L>
<L>Whi he it dede, ȝe schul it wite. <MILESTONE N="9490"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Now telleþ þis romau<HI REND="italic">n</HI>ce, þ<HI REND="italic">at</HI> king Arthour</L>
<L>Com driueand gode scour</L>
<L>&amp; bar Marandois in his hond,</L>
<L>Worþ al þe swerdes of Inglond, <MILESTONE N="9660"/></L>
<L>Þat he hadde of Rion wonne;</L>
<L>He bad þe king, þat made sonne,</L>
<L>For his swete moder loue,</L>
<L>He most þat niȝt his swerd proue.</L>
<L>Auentours to seke, his stede he smot, <MILESTONE N="9665"/></L>
<L>King Ban rode after, god it wot, <MILESTONE N="9500"/></L>
<L>Bohort al so &amp; Nacien, <MILESTONE N="255b." UNIT="f."/></L>
<L>Herui de Riuel &amp; A<HI REND="italic">dra</HI>gein, <NOTE PLACE="foot">9668) ag<HI REND="italic">ra</HI>gein <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; com dasseand al bi cas, <NOTE PLACE="foot">9669) al] a <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Whar Goionar &amp; Salinas <MILESTONE N="9670"/></L>
<L><PB N="265" REF="262"/>
Wiþ a kniȝt of þe table rounde</L>
<L>To .lix. bataile founde.</L>
<L>Þese four smot on he<HI REND="italic">m,</HI> certes,</L>
<L>So þe lyoun doþ on þe hertes;</L>
<L>Arthour tauȝt on a lessou<HI REND="italic">n</HI> of howe <MILESTONE N="9675"/></L>
<L>&amp; cleued him to þe sadel bowe; <MILESTONE N="9510"/></L>
<L>Anoþer he biheueded, þe þridde he hit, <NOTE PLACE="foot">9677) þridde] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Vnto þe girdel he him slit;</L>
<L>Þe ferþ he tok on þe chine</L>
<L>&amp; carf him ato, biliue; <MILESTONE N="9680"/></L>
<L>Ten, for soþe, in litel þrawe</L>
<L>Þer he brouȝt o liue dawe</L>
<L>Wiþ his swerd Marandoise,</L>
<L>Þat carf doun riȝt wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> noise.</L>
<L>King Ban smot about al so <MILESTONE N="9685"/></L>
<L>&amp; cleued a geant atvo; <MILESTONE N="9520"/></L>
<L>Anoþer he schare of al þe side,</L>
<L>Þe þridde he dede of þe heued glide</L>
<L>&amp; biheueded þre oþer þer to,</L>
<L>&amp; þe seuend he smot ato; <MILESTONE N="9690"/></L>
<L>&amp; Bohort boþe þi &amp; arm</L>
<L>Schare <HI REND="italic">on</HI> of &amp; dede him harm; <NOTE PLACE="foot">9692) <HI REND="italic">on] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Anoþer he cleued to þe toþ,</L>
<L>Þe þridde he biheueded, for soþ;</L>
<L>Þe ferþ &amp; fift al so, <MILESTONE N="9695"/></L>
<L>To helle grounde he <HI REND="italic">de</HI>de hem go; <MILESTONE N="9530"/> <NOTE PLACE="foot">9696) he <HI REND="italic">de</HI>de] hede (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þe gode kniȝt Ad<HI REND="italic">ra</HI>gein</L>
<L>Þurch smot on wiþ gret main; <NOTE PLACE="foot">9698) þurch] <HI REND="italic">danach</HI> hem, <HI REND="italic">unr.</HI> on] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Anoþer he cleued to þe brest</L>
<L>&amp; of þe þridde þe heued he daste; <MILESTONE N="9700"/></L>
<L>Þus he binam þer fiue</L>
<L>Al arowe day o liue.</L>
<L>Nacien dede ful wel:</L>
<L>Wiþ scharp swerd of broun stiel</L>
<L>On he cleued doun riȝt <MILESTONE N="9705"/></L>
<L>&amp; anoþer þer to, a pliȝt; <MILESTONE N="9540"/></L>
<L>Þe þridde to þe brest he cleued</L>
<L>&amp; of þe ferþe þe heued ofweued,</L>
<L><PB N="266" REF="263"/>
&amp; þre al so þer to he slouȝ.</L>
<L>Herui al so it made touȝ, <MILESTONE N="9710"/></L>
<L>To þe chine he on slitt <MILESTONE N="255c." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; of to þe heued ofkitt.</L>
</LG>
<LG>
<L>Goiomar &amp; Balinas</L>
<L>&amp; þe þridde, þat wiþ hem was,</L>
<L>Seiȝen her noble socour <MILESTONE N="9715"/></L>
<L>&amp; leyden on wiþ gret vigour; <MILESTONE N="9550"/></L>
<L>Ich of hem þo orpedeliche</L>
<L>Four slouȝ, sikerliche; <NOTE PLACE="foot">9718) Four] <HI REND="italic">danach</HI> ti, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Þo þan leued þ<HI REND="italic">er</HI> bot niȝe</L>
<L>Of al þat iche companie, <MILESTONE N="9720"/></L>
<L>&amp; þo flowen anon riȝt,</L>
<L>Al so swiþe so þai miȝt,</L>
<L>Gredeand, it ner non men,</L>
<L>Ac deuelen, þat þai fouȝte<HI REND="italic">n</HI> oȝen;</L>
<L>Our hem suwed as men kene, <MILESTONE N="9725"/></L>
<L>Til þai herden michel dene; <MILESTONE N="9560"/></L>
<L>Boþe on helmes &amp; ysen hatten</L>
<L>Þe dintes of swordes flatten.</L>
<L>Þo seyd Ban: "We moten heye</L>
<L>Al niȝt &amp; wiþ swerd die!" <MILESTONE N="9730"/> <NOTE PLACE="foot">9730) duie (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Quaþ king Arthour: "Þat haue y loued,</L>
<L>Al what ichaue mi swerd proued!"</L>
<L>Quaþ Ban: "Ȝe no haue it nouȝt deleid,</L>
<L>Þat ȝe no haue it wele aseyd!"</L>
<L>"Nay, sir," quaþ Arthour, "þat folk was lite, <MILESTONE N="9735"/> <NOTE PLACE="foot">9735) was] s <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat y no miȝt to wille smite, <MILESTONE N="9570"/></L>
<L>&amp; to ek þat ȝe slouȝ so fele,</L>
<L>Þat half no miȝt y me bistere."</L>
<L>Þo seyden our oþer hem bitvene:</L>
<L>"Most he libben &amp; ythen, <MILESTONE N="9740"/></L>
<L>Bitvene Breteine &amp; Costentinenoble</L>
<L>No worþ anoþer kniȝt so noble!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Now seyt þe boke, þat sir Antore</L>
<L>Wiþ his feren, y nemd bifore,</L>
<L><PB N="267" REF="264"/>
At Danebleise Arthour þai no fou<HI REND="italic">n</HI>de; <MILESTONE N="9745"/></L>
<L>Oȝain þai went in þat stounde <MILESTONE N="9580"/></L>
<L>Wiþ drawen swerd, to sechen him;</L>
<L>An hundred geau<HI REND="italic">n</HI>tes wroþ &amp; grim</L>
<L>Wiþ fauchou<HI REND="italic">n</HI>s &amp; wiþ swerdes stett, <NOTE PLACE="foot">9749) <HI REND="italic">unten auf der seite mit verweisungszeichen nachgetragen.</HI></NOTE></L>
<L>Ich oþer sone mett; <MILESTONE N="9750"/></L>
<L>Antore was feld among þat floc <NOTE PLACE="foot">9751) floc] oc <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; Goruain &amp; Gales þe calu &amp; Craddoc</L>
<L>&amp; Blioberis &amp; Blichardis,</L>
<L>Þat hem defended a fot, ywis,</L>
<L>&amp; bi help of her feren seuen <MILESTONE N="255d." UNIT="f."/> <MILESTONE N="9755"/></L>
<L>Oȝain an hundred: þ<HI REND="italic">at</HI> was vneuen. <MILESTONE N="9590"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Arthour com rideinde in þis cas,</L>
<L>For sir Antour desmaied was;</L>
<L>He smot amidward þe pres,</L>
<L>So grehounde doþ out of les; <MILESTONE N="9760"/></L>
<L>A geaunt sone he tok anne <NOTE PLACE="foot">9761) geaunt] au <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Þurch out helme &amp; heued pa<HI REND="italic">n</HI>ne</L>
<L>&amp; þurch þe side &amp; þe hert; <NOTE PLACE="foot">9763) <HI REND="italic">f. umgestellt, aber durch zeichen richtig angeordnet.</HI></NOTE></L>
<L>Of anoþer þe heued he girt;</L>
<L>Ȝete he tok þe þridde <MILESTONE N="9765"/></L>
<L>&amp; cleued hi<HI REND="italic">m</HI> to þe midde; <MILESTONE N="9600"/></L>
<L>In þe swere he toke þe ferþ,</L>
<L>Þat þe heued fleiȝe to þe erþe.</L>
<L>Fiue &amp; sex, seuen &amp; eiȝte,</L>
<L>Orawe he biseiȝe so riȝt. <MILESTONE N="9770"/></L>
<L>Þo gan king Arthour Marmidois,</L>
<L>His swerd, to king Ban praise</L>
<L>&amp; seyd, it carf so wel, men miȝt delite,</L>
<L>Þat witeþ þe geau<HI REND="italic">n</HI>ce of þis smite.</L>
<L>Hem fiue a fot on hors he lift. <MILESTONE N="9775"/></L>
<L>King Ban aside glift, <MILESTONE N="9610"/></L>
<L>On a paien wiþ main he girt</L>
<L>Þurch out þe heued in to þe hert;</L>
<L>Anoþer he schar þe side of;</L>
<L>Þe þridde þe heued he al todrof; <MILESTONE N="9780"/></L>
<L><PB N="268" REF="265"/>
Þus her &amp; tar he leyd adoun, <NOTE PLACE="foot">9781) tar] <HI REND="italic">danach</HI> þai, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>So it were a wode lyoun.</L>
</LG>
<LG>
<L>Bohort als a geaunt laiste</L>
<L>&amp; þe heued al todaiste;</L>
<L>Anoþer to þe chine he karf; <MILESTONE N="9785"/></L>
<L>Þe þridde he hit, þat he starf; <MILESTONE N="9620"/></L>
<L>Al abouten he leyd on</L>
<L>&amp; slouȝ to grounde mani on.</L>
</LG>
<LG>
<L>Adragein wiþ wille fre</L>
<L>Arawe biheueded geau<HI REND="italic">n</HI>tes þre <MILESTONE N="9790"/></L>
<L>&amp; oþer mo feld to grounde,</L>
<L>Þat neuer more ner sounde.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þe gode kniȝt also, Herui,</L>
<L>Slouȝ so fele, it was ferly.</L>
<L>Nacien, so seyt þe boke, <MILESTONE N="9795"/></L>
<L>Of a geaunt þat heued he tok; <MILESTONE N="9630"/></L>
<L>Anoþer to þe chine he luȝste;</L>
<L>Þe schulder of þe þridde he duȝste.</L>
<L>Þus þai laiden her &amp; tar <MILESTONE N="256a." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; her heuedes fram þe bodi schar. <MILESTONE N="9800"/> <NOTE PLACE="foot">9800) bodi] d <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>Þe .xii. feren, þat hye þ<HI REND="italic">er</HI> founde,</L>
<L>Non no hadde dedli wounde,</L>
<L>Ac þo þai seiȝen þis fair socour,</L>
<L>Þai laiden on wiþ gret vigour;</L>
<L>Ich of hem þre oþer to <MILESTONE N="9805"/></L>
<L>Of þe paiens biheueded þo; <MILESTONE N="9640"/></L>
<L>Þer was noble main ysene;</L>
<L>Of an hundred, wiþ outen wene,</L>
<L>No leued paiens bot fourtene,</L>
<L>Þe oþer lay dede opon þe grene, <MILESTONE N="9810"/></L>
<L>&amp; þe .xiiii. flowen swiþe,</L>
<L>So her stedes miȝten driue;</L>
<L>Our sueden wiþ wille fin</L>
<L>&amp; metten þe clerk M<HI REND="italic">er</HI>lin,</L>
<L>Þat hem wiþstode &amp; dede hem liȝt, <MILESTONE N="9815"/></L>
<L>Her stedes girten, her sadles riȝt; <MILESTONE N="9650"/></L>
<L><PB N="269" REF="266"/>
So þai dede &amp; blisse made,</L>
<L>Ich of oþers helpe was glade.</L>
<L>Whiles hye hem graiþeþ, resteþ &amp; riȝteþ, <NOTE PLACE="foot">9819) hem] e <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>Listneþ, hou Leodegan fiȝteþ! <MILESTONE N="9820"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Hou Leodegan now vnder an oke <NOTE PLACE="foot">9821) anoke <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Fiȝteþ, so seiþ þis boke,</L>
<L>Wiþ his steward Cleodalis,</L>
<L>Gentil kniȝt &amp; trewe, ywis,</L>
<L>Oȝain seuen &amp; tventi fouȝte<HI REND="italic">n</HI> hye to, <MILESTONE N="9825"/></L>
<L>Certes, þat was michel wo. <MILESTONE N="9660"/></L>
<L>On fot was Cleodalis,</L>
<L>So ich ȝou seyd er þis;</L>
<L>Leodegan on his hors was,</L>
<L>Cleodalis fauȝt on þe gras; <MILESTONE N="9830"/></L>
<L>Wiþ michel sorwe &amp; gret pine</L>
<L>Þai werd hem oȝain þo Sarrazine.</L>
<L>Colocauln<HI REND="italic">us,</HI> an hoge man,</L>
<L>Smot so to Leodegan,</L>
<L>Þat he aplat fel of his stede; <MILESTONE N="9835"/></L>
<L>Boþe mouþe &amp; nose gan blede, <MILESTONE N="9670"/></L>
<L>For feblenis oþer wounde <NOTE PLACE="foot">9837) febl.] <HI REND="italic">danach</HI> of, <HI REND="italic">unr.</HI></NOTE></L>
<L>Streiȝt he lay on þe grounde;</L>
<L>Þe Sarrazins to him come</L>
<L>&amp; þo hi<HI REND="italic">m</HI> wold han ynome, <MILESTONE N="9840"/></L>
<L>Ac Cleodalis her of nam kepe,</L>
<L>He bistride his lord &amp; wepe;</L>
<L>Abouten he leyd wiþ his sword <MILESTONE N="256b." UNIT="f."/></L>
<L>&amp; defended his lord,</L>
<L>So he smot to his wiþþerwine, <MILESTONE N="9845"/></L>
<L>Þat non miȝt his lord winne; <MILESTONE N="9680"/></L>
<L>Þai hi<HI REND="italic">m</HI> þrewe wiþ kniues &amp; stones <NOTE PLACE="foot">9847) &amp;] <HI REND="italic">corr. aus</HI> s.</NOTE></L>
<L>&amp; ȝauen hi<HI REND="italic">m</HI> woundes for þe nones.</L>
<L>Vp stirt Leodegan, þe king,</L>
<L>Þo passed was his swoninge; <MILESTONE N="9850"/></L>
<L>His steward miȝt stond vnneþe,</L>
<L>For he hi<HI REND="italic">m</HI> forfauȝt al to deþe;</L>
<L>He seiȝe his steward so ful of treuþe,</L>
<L><PB N="270" REF="267"/>
His hert was ful of sorwe &amp; reuþe;</L>
<L>He biþouȝt hi<HI REND="italic">m,</HI> wiþ wrong <MILESTONE N="9855"/></L>
<L>His wiif he hadde helden long <MILESTONE N="9690"/></L>
<L>Oȝaines riȝt þurch iniquite;</L>
<L>A word he seyd of gret pite:</L>
<L>"Hay," he seyd, "Cleodalis,</L>
<L>Trewe kniȝt wiþ oute<HI REND="italic">n</HI> feintis, <MILESTONE N="9860"/></L>
<L>Þurch mi sinne &amp; mi desray</L>
<L>Icham comen to mi last day:</L>
<L>Haue on me pite, gentil man,</L>
<L>&amp; rewe on me, Leodegan!</L>
<L>Ich was þi lord, now am y knaue, <MILESTONE N="9865"/></L>
<L>On me pite &amp; merci haue, <MILESTONE N="9700"/></L>
<L>Forȝiue me now þe trespas, <NOTE PLACE="foot">9867) tresppas <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat y þe haue don, allas!</L>
<L>Y pray þe, þat neu<HI REND="italic">er</HI> mi misdede</L>
<L>Mi soule in to helle lede!" <MILESTONE N="9870"/></L>
<L>A knowe he sat &amp; seyd: "Merci,</L>
<L>Mine owen swerd take, bel ami,</L>
<L>Mine heued smite of for mi misdede,</L>
<L>Crist me wil þe better rede!"</L>
<L>Cleodalis wepe for pite, <MILESTONE N="9875"/></L>
<L>He seiȝe his lord humilite, <MILESTONE N="9710"/></L>
<L>He lift hi<HI REND="italic">m</HI> vp in his arm</L>
<L>&amp; forȝaf him al þat harm,</L>
<L>Þat he hi<HI REND="italic">m</HI> hadde don, &amp; schame,</L>
<L>&amp; bad hi<HI REND="italic">m</HI> fiȝt, on godes name; <MILESTONE N="9880"/></L>
<L>So þai deden &amp; fouȝten boþe,</L>
<L>Þe paiens þ<HI REND="italic">er</HI> of weren wroþe;</L>
<L>Þo com rideand a geau<HI REND="italic">n</HI>t, ywis,</L>
<L>&amp; smot to grounde Cleodalis;</L>
<L>Þer he lay streiȝt along, <MILESTONE N="9885"/></L>
<L>Leodegan to him sprong <MILESTONE N="9720"/></L>
<L>&amp; him wered al about <MILESTONE N="256c." UNIT="f."/></L>
<L>Fram al þat ich curssed route;</L>
<L>So long he fauȝt, he was weri</L>
<L>&amp; fel adoun wel dreri. <MILESTONE N="9890"/></L>
<L>Cleodalis þo vp made a stert,</L>
<L>As he nere nouȝt yhert,</L>
<L><PB N="271" REF="268"/>
&amp; wiþ main fair &amp; hende</L>
<L>His lord, <HI REND="italic">þe</HI> king, he gan defende. <NOTE PLACE="foot">9894) <HI REND="italic">þe] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þus þai ferd oft, when fel þat on, <MILESTONE N="9895"/></L>
<L>Þe oþer vp stert þo anon <MILESTONE N="9730"/></L>
<L>&amp; him defended wiþ alle his miȝt;</L>
<L>Þus þai fouȝten til midniȝt;</L>
<L>Þo were þai wounded so strong,</L>
<L>Þat þai no miȝt doure long. <MILESTONE N="9900"/></L>
<L>To Cleodalis þo seyd Leodegan:</L>
<L>"Help now þe self, gentilman,</L>
<L>For, to lese &amp; winne al þis lond,</L>
<L>Y no may lenger stond!"</L>
<L>Often þai made dounfalleing, <MILESTONE N="9905"/></L>
<L>&amp; when þai miȝt, vpriseing, <MILESTONE N="9740"/></L>
<L>&amp; halp Cleodalis him, to were &amp; fiȝt,</L>
<L>Al so wele so he miȝt.</L>
</LG>
<LG>
<L>In þis time hadde M<HI REND="italic">er</HI>lin</L>
<L>To Arthour &amp; Ban teld her pine, <MILESTONE N="9910"/></L>
<L>&amp; þo hadde Leodegan ben ynome,</L>
<L>Ȝif Arthour no had ycome</L>
<L>Wiþ his sextene, þat on hem plat,</L>
<L>&amp; euerich a paien to deþ flat.</L>
<L>Merlin rode out in a stounde <MILESTONE N="9915"/></L>
<L>&amp; þider brouȝt .vii. of þe table rounde, <MILESTONE N="9750"/></L>
<L>Þat dede wiþ strengþe her swerd baþen</L>
<L>In bodi &amp; blod of þe haþen.</L>
<L>King Arthour &amp; Bohort &amp; Ban</L>
<L>Keuered on hors Leodegan, <MILESTONE N="9920"/></L>
<L>&amp; Nacien, þat kniȝt of p<HI REND="italic">ri</HI>s,</L>
<L>On hors keuered Cleodalis,</L>
<L>Þat al so wele yfouȝten, cert,</L>
<L>So þai ner þat day yhert.</L>
<L>Merlin, he tauȝt to four geau<HI REND="italic">n</HI>tes, sau<HI REND="italic">n</HI> ail, <MILESTONE N="9925"/></L>
<L>Þat sustend þat bataile; <MILESTONE N="9760"/></L>
<L>Naciens rod Ancaln<HI REND="italic">us</HI> to,</L>
<L>Þe side he schar his bodi fro;</L>
<L>Arthour cleued king Maulas,</L>
<L>&amp; Ban ato girt king Ridras; <MILESTONE N="9930"/></L>
<L><PB N="272" REF="269"/>
Bohort biheueded king Dorilan, <MILESTONE N="256d." UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">9931) bih.] eded <HI REND="italic">fast verloschen.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; ich of þe oþer slouȝ a paien þan.</L>
<L>Þe oþer paiens flowe swiþe,</L>
<L>&amp; our went oȝain biliue</L>
<L>In to þe cite of Carohaise, <MILESTONE N="9935"/></L>
<L>Wiþ her feren hem made at aise; <MILESTONE N="9770"/></L>
<L>Þai maden gret blis &amp; fest</L>
<L>&amp; after ȝeden hem to rest.</L>
</LG>
</DIV1>
<DIV1 TYPE="supplement">
<PB REF="270"/>
<HEAD>II. DIE JÜNGERE VERSION.</HEAD>
<DIV2 TYPE="version">
<PB REF="271"/>
<HEAD>L.</HEAD>
<LG>
<L>He, þat made wiþ his hond <MILESTONE N="13a" UNIT="f."/></L>
<L>Wynd and water, wode and lond, <NOTE PLACE="foot">2) Both winde <HI REND="italic">P.</HI> and w. w.] wode water <HI REND="italic">H;</HI> water <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝeue heom alle good endyng, <NOTE PLACE="foot">3) them <HI REND="italic">PH u. so stets.</HI></NOTE></L>
<L>Þat wolon listne þis talkyng! <NOTE PLACE="foot">4) wol. l.] lystynyth <HI REND="italic">H.</HI> þis] to my <HI REND="italic">HP; danach ein buchst. ausradirt, L.</HI></NOTE></L>
<L>And y schal telle ȝow byfore, <MILESTONE N="5"/> <NOTE PLACE="foot">5) telle ȝow b.] you informe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>How Merlyn was geten and bore,</L>
<L>And of his wisdoms al so <NOTE PLACE="foot">7) wisdome <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And oþre happes mony mo, <NOTE PLACE="foot">8) And] of <HI REND="italic">add. H.</HI></NOTE></L>
<L>Sum whyle byfeol in Engelonde, <NOTE PLACE="foot">9) Sum wh.] Which then <HI REND="italic">P.</HI> That sume tyme felle <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝe, þat wol þis vndurstonde. <MILESTONE N="10"/> <NOTE PLACE="foot">10) He <HI REND="italic">P.</HI> þis] here &amp; <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>In Engelond þer was a kyng, <NOTE PLACE="foot">11) þer was] was sume tyme <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>A noble mon in al thyng,</L>
<L>In weorre he was war and wyȝht. <NOTE PLACE="foot">13) was] bothe <HI REND="italic">add. H.</HI></NOTE></L>
<L>Kyng Constaunce, for soþe, he hyȝt; <NOTE PLACE="foot">14) Kyng] <HI REND="italic">om. P.</HI> Co∣stantyne <HI REND="italic">H;</HI> Constantine <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>A douȝhty mon he was of dede <MILESTONE N="15"/> <NOTE PLACE="foot">15) was he <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>And ryȝt wys he was of rede. <NOTE PLACE="foot">16) ryȝt—was] allso a wyse man <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>Kyng he was of gret honour <NOTE PLACE="foot">17) <HI REND="italic">f. om. H.</HI></NOTE></L>
<L>And holden prynce and con∣querour; <NOTE PLACE="foot">18) emperour <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For kyng Angys of Denemark <NOTE PLACE="foot">19) For] <HI REND="italic">om. H.</HI> An∣guish <HI REND="italic">P;</HI> Anquysh H.</NOTE></L>
<L>And many a Sarsyn stout and stark <NOTE PLACE="foot">20) Sarazen <HI REND="italic">P;</HI> Sarazyn <HI REND="italic">H.</HI></NOTE> <MILESTONE N="20"/></L>
<L>Weorred on him, wiþ owte faile, <NOTE PLACE="foot">21) outen <HI REND="italic">PH.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="276" REF="272"/>
And he ouercom heom in batayle</L>
<L>And drof heom owt of his lond þat tyde, <NOTE PLACE="foot">23) the londe <HI REND="italic">H;</HI> feild <HI REND="italic">P.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">23) <HI REND="italic">gestellt in P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þey neo durste him nouȝt abyde. <NOTE PLACE="foot">24) neo] <HI REND="italic">om. P.</HI> þat þ. n.] Ther was none <HI REND="italic">H.</HI> nouȝt] <HI REND="italic">om. H.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">24) <HI REND="italic">vor</HI></NOTE></L>
<L>Þanne hadde þeo kyng sones þreo, <MILESTONE N="25"/></L>
<L>Þeo faireste childre þat myȝht beo;</L>
<L>Þeo eldest sone, þat schold beo kyng, <NOTE PLACE="foot">27) some (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Was cleped Moyne, wiþ oute lesyng, <NOTE PLACE="foot">28) called <HI REND="italic">P.</HI> Was c. M.] Moyen he hight <HI REND="italic">H.</HI> oute] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þis oþre weore of gret renoun, <NOTE PLACE="foot">29) The <HI REND="italic">H.</HI> oþreo, e <HI REND="italic">verklext, L;</HI> othe (!) <HI REND="italic">P.</HI> weore] tweyne <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>Boþe Vter and Pendragon: <MILESTONE N="30"/> <NOTE PLACE="foot">30) *Hyght <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>Þus men heore names alle calliþ, <NOTE PLACE="foot">31) men] dyd <HI REND="italic">add. H.</HI> alle c.] calle <HI REND="italic">H.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">31) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo Bruyt witnessiþ heom alle. <NOTE PLACE="foot">32) As ther brutes <HI REND="italic">H.</HI> heom] <HI REND="italic">om. H.</HI></NOTE></L>
<L>On þat tyme, we fyndiþ in boke, <NOTE PLACE="foot">33) *In <HI REND="italic">P; om. H.</HI> fyndiþ] i <HI REND="italic">ausradirt, L.</HI></NOTE></L>
<L>A gret seknesse þeo kyng toke, <NOTE PLACE="foot">34) kyng] he <HI REND="italic">add. H.</HI></NOTE></L>
<L>Þat out of þis world he most wende, <MILESTONE N="35"/> <NOTE PLACE="foot">35) wende] go <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>And after his barouns he dude sende. <NOTE PLACE="foot">36) dude s.] sent tho <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þey weore comen euerilkon, <NOTE PLACE="foot">37) whan] þat <HI REND="italic">add. H.</HI> echeone <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>Þe kyng seide to heom anon: <NOTE PLACE="foot">38) them <HI REND="italic">H.;</HI> then (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="277" REF="273"/>
"Lordynges," he saide, "lasse and more, <NOTE PLACE="foot">39) Lords <HI REND="italic">P.</HI> lasse a. m.] to then (!) anon <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Out of þis world y schal fare: <MILESTONE N="40"/> <NOTE PLACE="foot">40) y sch. f.] must I gon <HI REND="italic">P.</HI> I must die, myn hart is sore <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For godis loue and p<HI REND="italic">ar</HI> charite <NOTE PLACE="foot">41) par] <HI REND="italic">om. P.</HI> and p. ch.] in trenite <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And for þe loue, ȝe owen to me, <NOTE PLACE="foot">42) that faviowr (!) <HI REND="italic">H.</HI> owen] have <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Whan y am ded and lokyn in clay, <NOTE PLACE="foot">43) locked <HI REND="italic">P;</HI> leyde <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>Helpiþ my childre þat ȝe may <NOTE PLACE="foot">44) þat] all that <HI REND="italic">H;</HI> in *what <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And takiþ Moyne, myn eldest sone, <MILESTONE N="45"/></L>
<L>And makiþ him kyng and ȝeueþ him corowne; <NOTE PLACE="foot">46) him] yowr <HI REND="italic">add. H.</HI> &amp; g. h.] with <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>Holdiþ him ȝoure lord for euer mo!" <NOTE PLACE="foot">47) And hold <HI REND="italic">H.</HI> him] for <HI REND="italic">add. P.</HI> ȝoure] your <HI REND="italic">P;</HI> oure (!) <HI REND="italic">L.</HI> for e. m.] said hee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Alle þay graunted, hit scholde beo so. <NOTE PLACE="foot">48) And all <HI REND="italic">H.</HI> soe bee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þan hadde þe kyng a styward feyr, <NOTE PLACE="foot">49) a] <HI REND="italic">danach</HI> stwy, <HI REND="italic">ausgest., L.</HI> feyr] <HI REND="italic">om. H.</HI></NOTE></L>
<L>Þat was cleped sir Fortager; <MILESTONE N="50"/> <NOTE PLACE="foot">50) called <HI REND="italic">P.</HI> Vortiger <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<PB N="278" REF="274"/>
<L>His treowthe to þe kyng he plyȝt,</L>
<L>To helpe his chyldre at his myȝt, <NOTE PLACE="foot">52) at] with all <HI REND="italic">P.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">50)—52) That was falce and froward <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote sone þat traitour was for∣swore, <NOTE PLACE="foot">53) Fwll <HI REND="italic">H.</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He brak his treowþe and was forlore. <NOTE PLACE="foot">54) He] *&amp; <HI REND="italic">P; om. H.</HI> &amp; w. f.] he had made beforne <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>So þat þe kyng of þis world went <MILESTONE N="55"/> <NOTE PLACE="foot">55) So þat] For <HI REND="italic">P;</HI> And whan <HI REND="italic">H.</HI> kyng] out <HI REND="italic">add. PH.</HI> þe <HI REND="italic">H.</HI> world] was <HI REND="italic">add. H.</HI></NOTE></L>
<L>And faire was buryed, verray∣ment, <NOTE PLACE="foot">56) And f.] He <HI REND="italic">H.</HI> bur.] than <HI REND="italic">add. H.</HI></NOTE></L>
<L>At Wynchestre, wiþ oute lesyng,</L>
<L>Was mad his burying. <NOTE PLACE="foot">58) There was <HI REND="italic">PH.</HI></NOTE></L>
<L>Eorles and barouns sone anon</L>
<L>Tok heom to gedre euerychon, <MILESTONE N="60"/> <NOTE PLACE="foot">60) Gadiry <HI REND="italic">H.</HI> heom] all <HI REND="italic">add. H.</HI> echeone <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ outyn any more dwellyng <MILESTONE N="13b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">61) out <HI REND="italic">PH.</HI></NOTE></L>
<L>Heo maden Moyne lord and kyng. <NOTE PLACE="foot">62) They <HI REND="italic">P u. so stets.</HI> *To *make <HI REND="italic">H.</HI> M.] *theyr <HI REND="italic">add. H.</HI></NOTE></L>
<L>Bote þe styward, sir Fortager,</L>
<L>Was ful wroþ, as ȝe may here, <NOTE PLACE="foot">64) wyckyd <HI REND="italic">H.</HI> shall <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>And was þer aȝeyn wiþ al his myȝt, <MILESTONE N="65"/> <NOTE PLACE="foot">65) was] stoode <HI REND="italic">P.</HI> agaynst <HI REND="italic">H.</HI></NOTE></L>
<L>Boþe by dayȝes and by nyȝht, <NOTE PLACE="foot">66) day <HI REND="italic">PH.</HI> and] also <HI REND="italic">add. H;</HI> eke <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>For he þouȝt him seolue wiþ treson <NOTE PLACE="foot">67) wiþ] by <HI REND="italic">H. Mit diesem verse schliesst H.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="279" REF="275"/>
Beo lord and kyng wiþ croun. <NOTE PLACE="foot">68) *To be <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So sone as Moyne was chose kyng, <NOTE PLACE="foot">69) As <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Into Denemark þe word gon spryng. <MILESTONE N="70"/> <NOTE PLACE="foot">70) can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Kyng Aungys hit herde sayn, <NOTE PLACE="foot">71) hit h. s.] hard it then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer of he was boþe glad and fayn; <NOTE PLACE="foot">72) *&amp; th. <HI REND="italic">P.</HI> he] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Messangeris þat ilke tyde <NOTE PLACE="foot">73) Soone <HI REND="italic">add. P.</HI> mess.] *in <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Wente ouer al his lond wyde <NOTE PLACE="foot">74) Wente] *He *sent <HI REND="italic">P.</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>After mony Sarsyn stout &amp; stark <MILESTONE N="75"/> <NOTE PLACE="foot">75) Sarazens <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Of Saxoyne and of Denemark, <NOTE PLACE="foot">76) &amp; of Saxons <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>An hundred þousand and ȝet moo</L>
<L>On horse and on fote al so <NOTE PLACE="foot">78) horse] backe <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Come þydir wiþ oute ensoyne, <NOTE PLACE="foot">79) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>For to weorre on kyng Moyne. <MILESTONE N="80"/></L>
<L>Þeo kyng wolde no lengur byde, <NOTE PLACE="foot">81) Þeo k. w.] Then wold they <HI REND="italic">P.</HI> abyde. <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote dyȝt him to schip þat tyde <NOTE PLACE="foot">82) them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And brouȝt in to Engelond afyn <NOTE PLACE="foot">83) af.] I saine <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Mony a douȝty Sarsyne.</L>
<L>Bote Engelond was clepid þan <MILESTONE N="85"/> <NOTE PLACE="foot">85) called them (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Mukyl Breotayne of vche man. <NOTE PLACE="foot">86) euery <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne þe word wyde sprong,</L>
<L>How þe Denys kyng wiþ wrong <NOTE PLACE="foot">88) Danish <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Gan worche Engelond muche woo; <NOTE PLACE="foot">89) Gan w.] Wrought in <HI REND="italic">P.</HI> mickle <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="280" REF="276"/>
Kyng Moyne herde, þat hit was soo, <MILESTONE N="90"/></L>
<L>He went him to sir Fortager <NOTE PLACE="foot">91) him to] vnto <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And preyȝed him wiþ mouþ and cher <NOTE PLACE="foot">92) mouþ and] lowlye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And bysouȝte him wiþ gret vygour, <NOTE PLACE="foot">93) wiþ gr. v.] of his honor <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He scholde beo his gouernour, <NOTE PLACE="foot">94) He sch.] For to <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Aȝeyn his fomen for to fyȝt; <MILESTONE N="95"/> <NOTE PLACE="foot">95) Against <HI REND="italic">P.</HI> for] <HI REND="italic">om P.</HI></NOTE></L>
<L>And he onswerede anon ryȝt <NOTE PLACE="foot">96) And] <HI REND="italic">om. P.</HI> onsw.] him <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And brayd him self seek as traytour strong <NOTE PLACE="foot">97) fained <HI REND="italic">P.</HI> self] <HI REND="italic">mit dunklerer tinte ü. d. z. nach∣getr., L.</HI> seek] sicke <HI REND="italic">P; om. L.</HI></NOTE></L>
<L>And saide, wiþ ryȝt and nouȝt wiþ wrong,</L>
<L>Neo wold he neuere come in batayle, <NOTE PLACE="foot">99) He wold <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For his streynthe bygan to fayle; <MILESTONE N="100"/> <NOTE PLACE="foot">100) When <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And al he dude for nyþe and onde: <NOTE PLACE="foot">101) For all this he said afore∣hand <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He þouȝte to beo kyng of þis londe. <NOTE PLACE="foot">102) For he <HI REND="italic">P.</HI> that <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo kyng him wolde no more pray, <NOTE PLACE="foot">103) him w.] he wold him <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote tok his leue and went a way. <NOTE PLACE="foot">104) a] *his <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Messangeris he sent þat tyde <MILESTONE N="105"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Ouer al his lond on ylk a syde <NOTE PLACE="foot">106) To <HI REND="italic">P.</HI> the lands <HI REND="italic">P.</HI> ylka] euery <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To eorl, baroun and to knyȝt, <NOTE PLACE="foot">107) For *erles, *barons &amp; *knights <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To helpe him for to fyȝt; <NOTE PLACE="foot">108) To] *come *&amp; <HI REND="italic">add. P.</HI> for to f.] *in his *fights P.</NOTE></L>
<L><PB N="281" REF="277"/>
And whan þay weore al ycome</L>
<L>And heore armes hadde ynome, <MILESTONE N="110"/> <NOTE PLACE="foot">110) hadde y.] done vpon <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey prikyden forþ, wiþ oute faile,</L>
<L>To ȝeue þe Denys kyng batayle.</L>
<L>Þer was clowen mony a scheld</L>
<L>And mony a knyȝt feld in þe feld. <NOTE PLACE="foot">114) a] <HI REND="italic">om. P.</HI> fallen <HI REND="italic">P.</HI> þe] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Al þat þey metten at þat stounde, <MILESTONE N="115"/> <MILESTONE N="2a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">115) at þ. st.] *in strond <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Mon and hors þey slowe to grounde; <NOTE PLACE="foot">116) *Horsse *&amp; *man *fell to the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So Englysch men, for soþ to say, <NOTE PLACE="foot">117) So] Soone the <HI REND="italic">P.</HI> for] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Weore discomfyȝt and fledde away;</L>
<L>To Wynchestre þay fledde þo,</L>
<L>Syngand allas and weylawo. <MILESTONE N="120"/> <NOTE PLACE="foot">120) With much sorrow, care &amp; woe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote þe Denys kyng by fore <NOTE PLACE="foot">121) Danish <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Mukil of his folk hadde ylore; <NOTE PLACE="foot">122) *Much <HI REND="italic">P.</HI> folk] he <HI REND="italic">add. P.</HI> *for∣lore <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al so swyþe he sent his sonde <NOTE PLACE="foot">123) Al so s.] &amp; then forthe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Hom aȝeyn to his owne londe, <NOTE PLACE="foot">124) Some (!) into <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>To al, þat myȝhte wepne beore, <MILESTONE N="125"/> <NOTE PLACE="foot">125) weapons <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Schold come to Englond, him to weore. <NOTE PLACE="foot">126) to—weore] &amp; helpe him in this warre <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="282" REF="278"/>
Of weorre wolde he neuer blynne,</L>
<L>Cytees and castels he gan wynne, <NOTE PLACE="foot">128) he gan] for *to <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>In Engelond he dude mukil wo, <NOTE PLACE="foot">129) dude m. w.] warrd full sore <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Half a ȝer and sumdel moo. <MILESTONE N="130"/> <NOTE PLACE="foot">130) *more <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Alle þe barouns of Engelond <NOTE PLACE="foot">131) of] in <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Tokyn heom to gedre on honde, <NOTE PLACE="foot">132) on h.] *in that stond <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>What heom weore best to done, <NOTE PLACE="foot">133) heom—best] was best for them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To avenge heom of heore fone. <NOTE PLACE="foot">134) For to <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þay weore come alle, y ȝow telle, <MILESTONE N="135"/> <NOTE PLACE="foot">135) And] <HI REND="italic">om. P.</HI> y ȝ. t.] arright <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Eorles, barouns, þat weore feolle, <NOTE PLACE="foot">136) Eorles] *&amp; <HI REND="italic">add. P.</HI> þat w. f.] lords &amp; knights <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Heo seiden, þat Moyne, heore kyng, <NOTE PLACE="foot">137) The <HI REND="italic">P.</HI> þat] <HI REND="italic">om. P.</HI> heore] their young <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Was nouȝt bote a broþelyng, <NOTE PLACE="foot">138) nouȝt] <HI REND="italic">om. P.</HI> brotherlinge <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seyden: "Ȝef Fortager kyng ware,</L>
<L>He schulde ous brynge out of care!" <MILESTONE N="140"/> <NOTE PLACE="foot">140) *wold bring them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide anon, olde and ȝyng, <NOTE PLACE="foot">141) They <HI REND="italic">P.</HI> anon] *both <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey wolde, Fortager weore kyng. <NOTE PLACE="foot">142) Þey w.] That <HI REND="italic">P.</HI> weore] shold be their <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þay haddyn spoke of þis, <NOTE PLACE="foot">143) of] all <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Twolue barons þey sente ywis</L>
<L>To sir Fortager þeo bolde, <MILESTONE N="145"/></L>
<L>To wite, why þat he neo wolde <NOTE PLACE="foot">146) why þ.] whether <HI REND="italic">P.</HI> nay <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="283" REF="279"/>
Aȝeyn heore fomen for to fonde, <NOTE PLACE="foot">147) Against <HI REND="italic">P.</HI> for] <HI REND="italic">om. P.</HI> stand <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To dryue heom out of Engelonde.</L>
<L>And þo þeo barounes alle yfere <NOTE PLACE="foot">149) *when <HI REND="italic">P.</HI> in fere <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Waren come to sir Fortager, <MILESTONE N="150"/></L>
<L>Wel hendeliche he heom grette <NOTE PLACE="foot">151) Wel] &amp; <HI REND="italic">add. P.</HI> *they *him greete <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And on þe deys by him sette <NOTE PLACE="foot">152) deys] dske (!) <HI REND="italic">P.</HI> him] they <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And bad heom wiþ wordes ille, <NOTE PLACE="foot">153) still <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To sayȝe, what weore heore wille; <NOTE PLACE="foot">154) For to <HI REND="italic">P.</HI> was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þey onswerde faire aȝeyn <MILESTONE N="155"/></L>
<L>And baden, þat he scholde heom seyn,</L>
<L>W[hy] he wolde nouȝt wiþ heom gon</L>
<L>[For to a]venge heom apon heore foon. <NOTE PLACE="foot">158) apon] of <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[And s]eide: "Syþe Constaunce was ded,</L>
<L>[We ha]n had a sory red, <MILESTONE N="160"/></L>
<L>[We ha]n had mony sory happes <NOTE PLACE="foot">161) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>[And of] hys men wel harde clappes!"</L>
<L>[And bade,] he scholde take on honde, <NOTE PLACE="foot">163) bade] that <HI REND="italic">add. P.</HI> in <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[To warr]e heom out of Enge∣londe.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þen ans]werde sir Fortager <MILESTONE N="165"/></L>
<L>[As a man of] gret power:</L>
<L>["I was neu]er ȝet ȝoure kyng <NOTE PLACE="foot">167) yett neuer <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="284" REF="280"/>
[Why pray]e ȝe me of such helpynge? <NOTE PLACE="foot">168) help.] *a *thinge <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>No neuer ȝet her by fore <MILESTONE N="2b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">157)—169) <HI REND="italic">Ein stück vom rande des blattes ist abgerissen und da∣durch diese zeilen verletzt; das fehlende ist in eckigen klammern, soweit möglich, nach P ergänzt.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">169) Nor yett neuer <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To ȝow no was y nouȝt yswore, <MILESTONE N="170"/> <NOTE PLACE="foot">170) To—nouȝt] Nor to you was neuer <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For to helpe ȝow at ȝoure neode;</L>
<L>And þer fore, so god me spede,</L>
</LG>
<LG>
<L>Wendiþ hom to ȝoure kyng <NOTE PLACE="foot">173) vnto <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And preyeþ him in al thyng,</L>
<L>Þat he ȝow helpe aȝeyn ȝoure foon, <MILESTONE N="175"/> <NOTE PLACE="foot">175) To helpe you against <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For of me neo gete ȝe noon!" <NOTE PLACE="foot">176) of—ȝe] *helpe of me gett you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne onswerde a bold baroun:</L>
<L>"Oure kyng nys bote a kouioun, <NOTE PLACE="foot">178) *is <HI REND="italic">P.</HI> k.] younge one <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For, whan he siþ a sweord ydrawe,</L>
<L>Anon he wenyþ to beon yslawe; <MILESTONE N="180"/> <NOTE PLACE="foot">180) Anon] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>He ne doþ vs non oþir good, <NOTE PLACE="foot">181) ne] <HI REND="italic">om. P.</HI> noe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote fleoþ awey, as he weore wod:</L>
<L>Hadestow beon among vs alle, <NOTE PLACE="foot">183) amongst <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat chaunce neo hadde neuer byfalle, <NOTE PLACE="foot">184) neo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat we lore þis asauȝt; <MILESTONE N="185"/> <NOTE PLACE="foot">185) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>For soþe, in him was al þeo defauȝt:</L>
<L>Þus seyn alle oure peris."</L>
<L>"Y tro wel," seide sire Fortagers, <NOTE PLACE="foot">188) sire] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>"Certes, hit was gret deol, <NOTE PLACE="foot">189) Certaine <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To make ȝoure kyng of a fool; <MILESTONE N="190"/> <NOTE PLACE="foot">190) ȝoure] *a <HI REND="italic">P.</HI> of] such <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Hadde ȝe mad a mon ȝoure kyng,</L>
<L><PB N="285" REF="281"/>
He hadde ȝow saued in al thyng; <NOTE PLACE="foot">192) *saved *you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote, certaynly, sikir ȝow beo, <NOTE PLACE="foot">193) cert.] sithen <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Help neo haue ȝe non of me, <NOTE PLACE="foot">194) neo h. ȝ.] gett you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote if ȝoure kyng weore ded, aplyȝt, <MILESTONE N="195"/> <NOTE PLACE="foot">195) if] <HI REND="italic">so P; om. L.</HI></NOTE></L>
<L>I wolde ȝow helpe wiþ al my myȝt." <NOTE PLACE="foot">196) *helpe *you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne saide þeo barouns ilkon: <NOTE PLACE="foot">197) eche one <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Woltow, þat we oure kyng slone?" <NOTE PLACE="foot">198) Will yee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Nay," he seide, "wiþ outyn stryf,</L>
<L>Whiles ȝowre kyng is olyue, <MILESTONE N="200"/> <NOTE PLACE="foot">200) While <HI REND="italic">P.</HI> ȝowre] younge <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Help no gete ȝe non, ywis!" <NOTE PLACE="foot">201) no] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo barons toke leue wiþ þis;</L>
<L>To Wynchestre þey went alle,</L>
<L>Þere þeo kyng was in his halle, <NOTE PLACE="foot">204) his] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And, als he sat at þe mete, <MILESTONE N="205"/> <NOTE PLACE="foot">205) þe] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey rowned to him wiþ gret hete, <NOTE PLACE="foot">206) run <HI REND="italic">P.</HI> wiþ] in <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And, als he sat at þe bord,</L>
<L>Or euer he spak any word,</L>
<L>Þey rowned alle to him anon <NOTE PLACE="foot">209) run <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And smyten of his hed wel sone. <MILESTONE N="210"/> <NOTE PLACE="foot">210) full <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þe kyng þus was slawe, <NOTE PLACE="foot">211) *was *thus <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Eorles, barons, hyȝhe and lawe</L>
<L>Tokyn heom alle to rede,</L>
<L>Kyng þey mosten haue nede, <NOTE PLACE="foot">214) That *a k. <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Engelond for to weore <MILESTONE N="215"/> <NOTE PLACE="foot">215) All E. <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Aȝeyns heore foon, þat wolde heom dere. <NOTE PLACE="foot">216) Against them that will or darre <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="286" REF="282"/>
Þanne hade þe kyng breþere two, <NOTE PLACE="foot">217) þe k.] kyng. <HI REND="italic">om.</HI> (!) <HI REND="italic">L;</HI> Moyne <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝonge childre þay weore boo, <NOTE PLACE="foot">218) boo] alsoe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þay weore so ȝonge wiþ ynne elde, <NOTE PLACE="foot">219) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þey myȝte non armes welde; <MILESTONE N="220"/></L>
<L>Þat on was Vter, and Pendragon. <NOTE PLACE="foot">221) The <HI REND="italic">P.</HI> hight <HI REND="italic">P.</HI> and] the other <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þan saide þe barons euerilkon, <NOTE PLACE="foot">222) euerye one <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þey neo scholde neuer spede, <NOTE PLACE="foot">223) neo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote ȝef a douȝhty mon of dede</L>
<L>Weore chose to beon emp<HI REND="italic">er</HI>ere, <MILESTONE N="225"/> <NOTE PLACE="foot">225) em∣pere (!) <HI REND="italic">L.</HI> *their *king in fere <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And sworen, þat sir Fortagere <NOTE PLACE="foot">226) sweren <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Was a douȝhty mon of dede,</L>
<L>Stout and stark apon a stede, <NOTE PLACE="foot">228) stark] stale∣worth (le <HI REND="italic">zweimal geschr.) P.</HI> of (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>A<HI REND="italic">nd</HI> sweore þer to gedre vchon, <MILESTONE N="3a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">229) A <HI REND="italic">L;</HI> *The <HI REND="italic">P.</HI> *then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat oþir kyng no wold þey non. <MILESTONE N="230"/> <NOTE PLACE="foot">230) now. þ.] they wold *haue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þo nas þer neyþir knyȝt no sweyn, <NOTE PLACE="foot">231) Then *was <HI REND="italic">P.</HI> nor <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat durste speke þer aȝeyn, <NOTE PLACE="foot">232) þer] them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote graunted alle, olde and ȝonge, <NOTE PLACE="foot">233) alle] it *both <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To make Fortager heore kynge. <NOTE PLACE="foot">234) make] sir <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>A mury tyme is in Auerel, <MILESTONE N="235"/> <NOTE PLACE="foot">235) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat muche schewiþ monnes wil.</L>
<L>So in þat tyme, as ȝe may here, <NOTE PLACE="foot">237) the <HI REND="italic">P.</HI> tyme] of Aprill <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Twolfue barouns come to For∣tagere <NOTE PLACE="foot">238) Tw.] <HI REND="italic">abgeschnitten, P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="287" REF="283"/>
And seiden, þat Engelondes ryȝt</L>
<L>Was lorn þourȝ heore kyng, aplyȝt, <MILESTONE N="240"/></L>
<L>And he was ded, wiþ oute lesyng,</L>
<L>And his two breþere weore to ȝyng, <NOTE PLACE="foot">242) brothers <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To holde þe kyndom in honde;</L>
<L>"Þer fore, þeo comyn of þis londe, <NOTE PLACE="foot">244) comm∣ons <HI REND="italic">P.</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Haþ þe chosen wiþ honour, <MILESTONE N="245"/> <NOTE PLACE="foot">245) Haue you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For to beon heore emp<HI REND="italic">er</HI>our."</L>
<L>Blyþe and glad was Fortager,</L>
<L>Anon was kyng, wiþ oute dawnger. <NOTE PLACE="foot">248) &amp; anon <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>At þe feste of his corounement, <NOTE PLACE="foot">249) the turna∣ment <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Two barons, þat weore gent, <MILESTONE N="250"/> <NOTE PLACE="foot">250) *The <HI REND="italic">P. Danach</HI> At whych p<HI REND="italic">ar</HI>lement þey hadyn tyȝt, <HI REND="italic">ausgestr., L.</HI></NOTE></L>
<L>Þat al þe treson vndurstode</L>
<L>And hadde reuþthe of heore blode, <NOTE PLACE="foot">252) They <HI REND="italic">P.</HI> heore] the right <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þey scholde beo do to ded, <NOTE PLACE="foot">253) Þey] children <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer fore þey tok anoþir red</L>
<L>And tokyn Vter and Pendragon <MILESTONE N="255"/></L>
<L>And passed ouer þeo see anon. <NOTE PLACE="foot">256) seas <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Of heore passage wiste no mo,</L>
<L>Bote þe hende barons two.</L>
<L><PB N="288" REF="284"/>
And whan þeo feste was yholde, <NOTE PLACE="foot">259) was] all <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Fortager, þat traitur bolde, <MILESTONE N="260"/> <NOTE PLACE="foot">260) *the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Let make a compacement <NOTE PLACE="foot">261) a. c.] accompackement <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Of eorles and of barouns gent, <NOTE PLACE="foot">262) of] <HI REND="italic">om. P.</HI> bar.] that were <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>At wych p<HI REND="italic">ar</HI>lement þey hadyn tyȝt, <NOTE PLACE="foot">263) hight <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For to a slayn þeo childre ryȝt. <NOTE PLACE="foot">264) a] haue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Fortager comaunded anon, <MILESTONE N="265"/></L>
<L>To fechche Vter and Pendragon. <NOTE PLACE="foot">266) For to <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Swyþe anon men heom souȝt, <NOTE PLACE="foot">267) Swyþe—heom] Fast about all they <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote þey neo myȝhte fynde heom nouȝt. <NOTE PLACE="foot">268) neo m.] cold <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Whan Fortager þis vndurstod,</L>
<L>Þanne at furst he wax al wod <MILESTONE N="270"/> <NOTE PLACE="foot">270) at f. <HI REND="italic">om. P.</HI> waxed almost <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þouȝte, ȝef þey come to lyue, <NOTE PLACE="foot">271) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>To vyl deþ þey schold him dryue.</L>
</LG>
<LG>
<L>Bote noþeles sire Fortager <NOTE PLACE="foot">273) neuer the lesse <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Dude comaunde fer and ner, <NOTE PLACE="foot">274) com.] giue comandment <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Boþe to baroun and to knyȝt, <MILESTONE N="275"/> <NOTE PLACE="foot">275) Boþe] <HI REND="italic">om. P.</HI> to] *duke *erle <HI REND="italic">add. P.</HI> to] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>[To make h]eom redy for to fyȝt.</L>
<L><PB N="289" REF="285"/>
[And soone the<HI REND="italic">y]</HI> dyȝhte heom, ywis</L>
<L>[Wi<HI REND="italic">th</HI> armes] and wiþ hors of prys. <NOTE PLACE="foot">278) horsses <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>[And when they] weore al redy dyȝt, <NOTE PLACE="foot">279) al] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>[Forsooth, it] was a semely syȝt, <MILESTONE N="280"/> <NOTE PLACE="foot">280) is <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[With helme] on hed and bryȝt baner</L>
<L>[All went forth] wiþ sir Fortager. <NOTE PLACE="foot">282) sir] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>[The k<HI REND="italic">ing</HI> of] Denemark wiþ pryde</L>
<L>[Brought his] ost by his syde;</L>
<L>[Either host ca]n oþir assaylle, <MILESTONE N="285"/></L>
<L>[There might y]ou seo stark bataile, <NOTE PLACE="foot">276-86) <HI REND="italic">Die anfänge dieser zeilen sind abgerissen und hier in eckigen klammern aus P ergänzt.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">286) stark] *a strong <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Sweordes drawen and arwes schoten, <MILESTONE N="3b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">287) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Mony a quarel þoruȝh þeo þrote.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þeo Englysch folk, for soþe to say, <NOTE PLACE="foot">289) folkes <HI REND="italic">P.</HI> for] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Fouȝhten so wel þat ilke day, <MILESTONE N="290"/> <NOTE PLACE="foot">290) They f. <HI REND="italic">P.</HI> ilke] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þat kyng Aungys in þat tyde</L>
<L>Was apon þeo worse syde</L>
<L>And fleyȝh awey, as he weore wood, <NOTE PLACE="foot">293) *fledd <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Into a castel strong and good, <NOTE PLACE="foot">294) strong] faire <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And mukil of his host al so, <MILESTONE N="295"/> <NOTE PLACE="foot">295) manye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="290" REF="286"/>
Faste awey þay gon to go; <NOTE PLACE="foot">296) þay—go] can they goe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And Fortager wiþ his rowte</L>
<L>Bysette þe castel al abowte;</L>
</LG>
<LG>
<L>And whan þay hadde longe by leyn, <NOTE PLACE="foot">299) b. l.] laine <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Kyng Aungys sent heom for to seyn, <MILESTONE N="300"/> <NOTE PLACE="foot">300) Kyng A.] Vortiger (!) <HI REND="italic">P.</HI> sent] to <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝef he in pes passe most, <NOTE PLACE="foot">301) in] <HI REND="italic">om.</HI> (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He wolde take al his ost</L>
<L>And wende to his owne contray, <NOTE PLACE="foot">303) into <HI REND="italic">P.</HI> owne] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And neuer after þat day</L>
<L>Wolde he passe þeo see stronde <MILESTONE N="305"/></L>
<L>Neo come to weorre in Enge∣londe;</L>
<L>And whan þis couenaunt was al don,</L>
<L>Þat þey neo wolde in Engelond come, <NOTE PLACE="foot">308) wold not into <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Fortager tok his counsail</L>
<L>And let heom passe hol and hayl. <MILESTONE N="310"/> <NOTE PLACE="foot">310) hol a. h.] cer∣taine (!) <HI REND="italic">P.</HI> &amp; soe they went to the sea &amp; passed to their owne countrye <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Fortager þo tok his host <NOTE PLACE="foot">311) then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And went þennes wiþ gret bost <NOTE PLACE="foot">312) wiþ] a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And heold feste many day <NOTE PLACE="foot">313) And] He <HI REND="italic">P.</HI> many] *a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ mukil solas and wiþ play. <NOTE PLACE="foot">314) much salace (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þe feste was yholde, <MILESTONE N="315"/> <NOTE PLACE="foot">315) was] all <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="291" REF="287"/>
Þat twolf barouns, þat ich of tolde, <NOTE PLACE="foot">316) *The <HI REND="italic">P.</HI> ich] *erst <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat hadde slawe Moyne þe kyng,</L>
<L>Byþouȝhten heom of a wondur thyng, <NOTE PLACE="foot">318) They b. <HI REND="italic">P.</HI> wonderous <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þey wolde wende to Fortager</L>
<L>And aske him mede and heore lower, <MILESTONE N="320"/> <NOTE PLACE="foot">320) h. l.] liverr <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>And seiden: "Fortager, now þow art abowe, <NOTE PLACE="foot">321) þow art] you bee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þenk, what we dude for þy loue: <NOTE PLACE="foot">322) Þenk—dude] Now yeelde vs meede <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>We slowe oure ryȝte kyng of kynde; <NOTE PLACE="foot">323) of] by <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Now beo sene, ȝef þow beo hende: <NOTE PLACE="foot">324) beo s.] will wee *see <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For we brouȝte þe in þy power, <MILESTONE N="325"/> <NOTE PLACE="foot">325) in þy p.] to thine aboue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝeld vs oure mede and oure lower!" <NOTE PLACE="foot">326) Thinke, what wee did for your loue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Kyng Fortager onswerde ageyn</L>
<L>Wiþ egre mod and gan to seyn: <NOTE PLACE="foot">328) and gan to] he can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"By þe lower, þat god made, <NOTE PLACE="foot">329) law <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝe schal haue as ȝe bade, <MILESTONE N="330"/></L>
<L>For ȝe arn traytours stronge <NOTE PLACE="foot">331) trayt.] starke &amp; <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And han slayn ȝoure kyng wiþ wronge,</L>
<L>And ȝef y may, so mot y theo, <NOTE PLACE="foot">333) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝe neo schal nouȝt so serue me!</L>
<L><PB N="292" REF="288"/>
For ȝe han wrouȝt aȝeyn þeo lawe, <MILESTONE N="335"/> <NOTE PLACE="foot">335) For] &amp; <HI REND="italic">P.</HI> against <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝe schul beon hongyd and todrawe!" <NOTE PLACE="foot">336) &amp; therfore yee shall both hang &amp; draw <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He dude take horses sket <NOTE PLACE="foot">337) fleete <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And trayed heom to heore feet, <NOTE PLACE="foot">338) traysed (!) <HI REND="italic">L;</HI> tyed <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; then drew them on a pauement <MILESTONE N="150" UNIT="P p."/></L>
<L>&amp; sithen hanged them, vera∣ment. <MILESTONE N="340"/></L>
<L>Then many an erle &amp; barron hynde,</L>
<L>That were of the barrons kinde,</L>
<L>To Vortiger they ran anon,</L>
<L>As his most deadlye fone;</L>
<L>Hard on him can they fight, <MILESTONE N="345"/></L>
<L>For to slay him the<HI REND="italic">y</HI> thought right. <NOTE PLACE="foot">346) the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Vortiger w<HI REND="italic">ith</HI> might &amp; maine,</L>
<L>He w<HI REND="italic">ith</HI> his host went them againe;</L>
<L>A strong battell there was dight</L>
<L>&amp; many a head ther of smitt, <MILESTONE N="350"/></L>
<L>Soe th<HI REND="italic">at</HI> Vortiger th<HI REND="italic">at</HI> day</L>
<L>Was glad for to scape away.</L>
<L>Anon the barrons send their sonde</L>
<L>Wyde ou<HI REND="italic">er</HI> all England</L>
<L>To all their freinds, sibb &amp; couthe, <MILESTONE N="355"/></L>
<L>East, west, north &amp; southe,</L>
<L>&amp; told them th<HI REND="italic">at</HI> sooth tyde,</L>
<L>How Vortiger w<HI REND="italic">ith</HI> great des∣pighte,</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> great treason &amp; w<HI REND="italic">ith</HI> wrong</L>
<L>Their kinred had drawen &amp; honge. <MILESTONE N="360"/></L>
<L><PB N="293" REF="289"/>
Wrath then was many a man,</L>
<L>&amp; al together swarren then,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> they wold not assunder breake,</L>
<L>Till they were on him wreake.</L>
<L>Eu<HI REND="italic">er</HI>ye man on other besought, <MILESTONE N="365"/></L>
<L>A great host on him they brought</L>
</LG>
<LG>
<L>&amp; foughten w<HI REND="italic">ith</HI> s<HI REND="italic">ir</HI> Vortiger</L>
<L>9 monthes of this yeere,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> many a lady fayre &amp; free</L>
<L>Lost her lo<HI REND="italic">rd</HI> &amp; her meanye. <MILESTONE N="370"/></L>
<L>Then the warr endured long,</L>
<L>&amp; the barrons waxed strong,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> Vortiger had not power,</L>
<L>Against them longer to endure.</L>
</LG>
<LG>
<L>Messengers anon hee tooke <MILESTONE N="375"/></L>
<L>And made them sworne vpon a booke,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> they shold his arrand gone,</L>
<L>&amp; letters he tooke to them anon</L>
<L>&amp; sent them ou<HI REND="italic">er</HI> the seas iwis</L>
<L>To Denmarke vnto k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis, <MILESTONE N="380"/></L>
<L>&amp; th<HI REND="italic">at</HI> hee shold come att neede</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> all the power, th<HI REND="italic">at</HI> he might lead,</L>
<L>Against his foemen for to fight,</L>
<L><PB N="294" REF="290"/>
Th<HI REND="italic">at</HI> wold depriue him of his right.</L>
</LG>
<LG>
<L>Then was k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis blythe <MILESTONE N="385"/></L>
<L>&amp; messengers hee sent swithe</L>
<L>To duke, erle, barron &amp; k<HI REND="italic">night</HI></L>
<L>&amp; to all, th<HI REND="italic">at</HI> weapon beare might.</L>
<L>Then to shipp they went blithe</L>
<L>And ou<HI REND="italic">er</HI> the sea can they driue. <MILESTONE N="390"/> <MILESTONE N="151" UNIT="p."/></L>
</LG>
<LG>
<L>&amp; when they came to Vortiger,</L>
<L>He welcomed them w<HI REND="italic">ith</HI> merry cheere</L>
</LG>
<LG>
<L>&amp; seazed there into his hands</L>
<L>Halfe the realme of England,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> he had or haue might, <MILESTONE N="395"/></L>
<L>For to helpe him in his right.</L>
<L>When this couenant was made fast,</L>
<L>All they dighten them in hast,</L>
<L>Into battelle for to wend</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> the barrons, th<HI REND="italic">at</HI> were hende. <MILESTONE N="400"/></L>
<L>Besids Salsbury a lyte,</L>
<L>There the battell can the<HI REND="italic">y</HI> smite. <NOTE PLACE="foot">402) the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="295" REF="291"/>
. . . . . . . . . . . <NOTE PLACE="foot">403) <HI REND="italic">in</HI> P <HI REND="italic">übersprungen.</HI></NOTE></L>
<L>Many a bold champion,</L>
</LG>
<LG>
<L>&amp; many a 1000 in th<HI REND="italic">at</HI> stonde <MILESTONE N="405"/></L>
<L>Were slaine &amp; brought to ground.</L>
</LG>
<LG>
<L>Many a ladye &amp; damsell</L>
<L>Can weepe th<HI REND="italic">at</HI> day w<HI REND="italic">ith</HI> teares fell.</L>
<L>Then had Vortiger 10</L>
<L>Against one of the barrons men; <MILESTONE N="410"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Discomffitted they were th<HI REND="italic">at</HI> day,</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> great sorrow the<HI REND="italic">y</HI> fled away;</L>
<L>&amp; Vortiger, th<HI REND="italic">at</HI> wold not spare,</L>
<L>But hunted them, as hound doth hare,</L>
<L>Them, th<HI REND="italic">at</HI> he did ou<HI REND="italic">er</HI>take, <MILESTONE N="415"/></L>
<L>Noe other peace did he make,</L>
<L>But did them all todraw &amp; hange,</L>
<L>But sithen all th<HI REND="italic">at</HI> was wrong;</L>
<L>Many a barron hynde &amp; free</L>
<L>Fled out of his owne countrye <MILESTONE N="420"/></L>
</LG>
<LG>
<L>&amp; dwelled out many a yeere,</L>
<L>For loue of s<HI REND="italic">ir</HI> Vortiger.</L>
<L>Then Vortiger ceazed into his hands</L>
<L><PB N="296" REF="292"/>
The lands &amp; rents of all the barrons,</L>
<L>&amp; both wiffe, chyld &amp; swaine <MILESTONE N="425"/></L>
<L>He droue out of the lannd, certaine.</L>
</LG>
<LG>
<L>K<HI REND="italic">ing</HI> Anguis had, verament,</L>
<L>A daughter, th<HI REND="italic">at</HI> was faire &amp; gent,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> was heathen Sarazen;</L>
<L>&amp; Vortiger for loue fine <MILESTONE N="430"/></L>
<L>Vndertooke her for his wiffe</L>
<L>&amp; liued in cursing all his liffe,</L>
<L>For he did make the christen men</L>
<L>To marry the heathen women,</L>
</LG>
<LG>
<L>Soe th<HI REND="italic">at</HI> nighe all England <MILESTONE N="435"/></L>
<L>Was fallen into the devills hand. <NOTE PLACE="foot">339)—436) <HI REND="italic">ist in L verloren; hier ergänzt nach P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="297" REF="293"/>
Þus þey lyuede mony a ȝer, <MILESTONE N="14a" UNIT="L f."/> <NOTE PLACE="foot">437) *&amp; thus <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So on a day sire Fortager</L>
<L>Byþouȝhte him of þeo childre two, <NOTE PLACE="foot">439) of] on <HI REND="italic">P.</HI> ch.] <HI REND="italic">danach</HI> þo, <HI REND="italic">ausgestr. und ver∣klext.</HI></NOTE></L>
<L>Þat owt of londe weore flemed þo, <MILESTONE N="440"/> <NOTE PLACE="foot">440) of] the <HI REND="italic">add. P.</HI> fledden</NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>And al so he byþouȝte him þan</L>
<L>Of mony anoþir douȝhty man,</L>
<L>Þat he hadde flemed out of þeo land, <NOTE PLACE="foot">443) land] <HI REND="italic">so P; verl. in L.</HI></NOTE></L>
<L>And in his heorte gan vndur∣stond,</L>
<L>Þat hit was a sory hap, <MILESTONE N="445"/></L>
<L>And douted him of after-clap. <NOTE PLACE="foot">446) <HI REND="italic">P.</HI> of] an <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Anon he sente messangeris</L>
<L>Ouer al his lond for carpenters <NOTE PLACE="foot">448) his] the <HI REND="italic">P.</HI> carp.] <HI REND="italic">so P;</HI> rs <HI REND="italic">verl. in L.</HI></NOTE></L>
<L>And for gode masons al so,</L>
<L>Þeo beste, þat weoren in londe þo. <MILESTONE N="450"/> <NOTE PLACE="foot">450) Þo] thoe <HI REND="italic">P; verl. in L.</HI></NOTE></L>
<L>Mony þousand þer cam anon. <NOTE PLACE="foot">451) Mony] *a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat wel couþe worche lym and stone; <NOTE PLACE="foot">452) wel] <HI REND="italic">om. P.</HI> &amp; stone <HI REND="italic">P; bis auf</HI> an <HI REND="italic">verl. in L.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þey weore comen all, <NOTE PLACE="foot">453) all] <HI REND="italic">so P; bis auf</HI> a <HI REND="italic">verl. in L.</HI></NOTE></L>
<L>Þe kyng anon to heom gon call <NOTE PLACE="foot">454) call] <HI REND="italic">so P;</HI> cal <HI REND="italic">erh. in L.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="298" REF="294"/>
And seide: "Lordynges, y am byþouȝt, <MILESTONE N="455"/> <NOTE PLACE="foot">455) b.] ouȝt <HI REND="italic">verl. in L;</HI> *haue *thought <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>A castel y wol haue ywrouȝt <NOTE PLACE="foot">456) A *strong castle to be wrought <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Of strong tymber, lym and ston, <NOTE PLACE="foot">457) str.] bigge <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat such anoþir beo nowher non,</L>
<L>For my men, þat arn olyue, <NOTE PLACE="foot">459) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat y can out of londe dryue; <MILESTONE N="460"/></L>
<L>Ȝef y euere haue nede, <NOTE PLACE="foot">461) euer I <HI REND="italic">P.</HI> haue] any <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>My lif þer yn y may lede: <NOTE PLACE="foot">462) yn] that <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat castel ȝe schal make mury <NOTE PLACE="foot">463) The <HI REND="italic">P.</HI> surlye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Vp on þe pleyn of Salesbury:</L>
<L>Goþ and doþ als y ow bad, <MILESTONE N="465"/></L>
<L>Þat hit beo trusty and wel ymad,</L>
<L>And ȝe schule haue to ȝoure huyre</L>
<L>Al so mukil as ȝe wol desyre." <NOTE PLACE="foot">468) As much <HI REND="italic">P.</HI> shall <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo werkmen wente forþ þo,</L>
<L>Fyftene þousand and wel mo, <MILESTONE N="470"/> <NOTE PLACE="foot">470) wel] yett <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Heowen tymber, coruen ston <NOTE PLACE="foot">471) caruing <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And leiden a fondement anon; <NOTE PLACE="foot">472) fond.] foundation there <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So<HI REND="italic">m</HI>me leyde and so<HI REND="italic">m</HI>me bere, <NOTE PLACE="foot">473) bore <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So<HI REND="italic">m</HI>me þat werk gonne arere. <NOTE PLACE="foot">474) &amp; some can the worke arreare <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þat seolue day, wiþ owte doute, <MILESTONE N="475"/> <NOTE PLACE="foot">475) ilke <HI REND="italic">P.</HI> wiþ o. d.] round about <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Breost-hyȝh hit was abowte; <NOTE PLACE="foot">476) Itt was br. <HI REND="italic">P.</HI> ab.] without doubt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="299" REF="295"/>
When hit was come to þe nyȝt, <NOTE PLACE="foot">477) *When] <HI REND="italic">so P; om. L.</HI> was c.] came <HI REND="italic">P.</HI> wright (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To heore bed heo wente aryȝt</L>
<L>And come aȝeyn apon þe morwe</L>
<L>And fonde þyng of mukil sorwe; <MILESTONE N="480"/> <NOTE PLACE="foot">480) fonde] a <HI REND="italic">add. P.</HI> *much <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al heore fondement heo founde <NOTE PLACE="foot">481) Al—heo] For all the fondation the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Lyggand abrod apon þeo grounde,</L>
<L>And al totorn lym and ston: <NOTE PLACE="foot">483) tot.] both <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Gret wondur þey hadden vchon.</L>
<L>Beter red neo couþe þey non, <MILESTONE N="485"/> <NOTE PLACE="foot">485) neo] *then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote to bygynne a neowe anon, <NOTE PLACE="foot">486) to byg. a] *began it <HI REND="italic">P.</HI> an.] againe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And speddyn al so wel, for soþe to say, <NOTE PLACE="foot">487) al so] as <HI REND="italic">P.</HI> for] *the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Als þey dude þeo furste day,</L>
<L>Fro morwe til hit was nyȝt, <NOTE PLACE="foot">489) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And al so swyþe as þey myȝt. <MILESTONE N="490"/></L>
<L>And whan þe euenyng was come,</L>
<L>To reste wente alle and so<HI REND="italic">m</HI>me. <NOTE PLACE="foot">492) The went to *bedd all soone <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>On morwe þey cam aȝeyn anon <NOTE PLACE="foot">493) aȝeyn] <HI REND="italic">om. P. Von hier ab bis v.</HI></NOTE></L>
<L>[&amp; found it] cast boþe lym and ston <MILESTONE N="14b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">494) boþe] downe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[&amp; was spr]ad boþe here and þer, <MILESTONE N="495"/> <NOTE PLACE="foot">495) þer] thee (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[&amp; thus they] ferdyn half a ȝer. <NOTE PLACE="foot">496) faren <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="300" REF="296"/>
[When the k<HI REND="italic">ing</HI> heard] of þis,</L>
<L>[Great wonder h]e hadde, ywis,</L>
<L>[&amp; oft asked both] ȝonge and olde,</L>
<L>. . . . . . it myȝte beo holde <MILESTONE N="500"/> <NOTE PLACE="foot">500) <HI REND="italic">nicht ergänzbar durch P:</HI> &amp; of the wonder wold be told.</NOTE></L>
<L>[&amp; why the work]e myȝhte noȝht stonde.</L>
<L>[There was none] in al þat londe. <NOTE PLACE="foot">502) in al] . . . l <HI REND="italic">L;</HI> within <HI REND="italic">P.</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[Highe nor lowe], lewed no clerk, <NOTE PLACE="foot">503) lewed] . . wed <HI REND="italic">L;</HI> learned <HI REND="italic">P.</HI> nor <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[Th<HI REND="italic">at</HI> cold tell hi]m of þat werk. <NOTE PLACE="foot">504) the P.</NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>[K<HI REND="italic">ing</HI> Vortiger sate], in his halle <MILESTONE N="505"/></L>
<L>[Amongst his barrons &amp;] knyȝhtes alle <NOTE PLACE="foot">506) his] <HI REND="italic">so P; ich las noch</HI> e <HI REND="italic">vor</HI> sonde <HI REND="italic">in L.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>[&amp; sware, he wold] neuer spare,</L>
<L>[Vntill he wist, why] hit ware;</L>
<L>[&amp; anon he sent his]e sonde</L>
<L>[Ou<HI REND="italic">er</HI> al England]e <MILESTONE N="510"/></L>
<L>[After clerkes old] and ȝyng, <NOTE PLACE="foot">511) younges (.!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[Th<HI REND="italic">at</HI> cold tell hi]m of wondur thyng. <NOTE PLACE="foot">512) of w.] wonderous things <HI REND="italic">D.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>[The messengers] forþ went <NOTE PLACE="foot">513) mess.] <HI REND="italic">so P; ich las</HI> ion <HI REND="italic">vor</HI> forþ <HI REND="italic">in L.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="301" REF="297"/>
[And did the k]ynges comaun∣dement,</L>
<L>[Many a wise cler]k þey sowȝt, <MILESTONE N="515"/></L>
<L>[Before the ki]ng alle weore brouȝt; <NOTE PLACE="foot">516) king] they <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>[King Vortiger] aposed heom alle, <NOTE PLACE="foot">517) opposed them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[Why his worke] was so doun falle; <NOTE PLACE="foot">518) was so] *did <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[But there was no] mon, þat couþe him telle. <NOTE PLACE="foot">519) no m.] *none <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[Then he sw]are, he wolde hem quelle, <MILESTONE N="520"/> <NOTE PLACE="foot">520) hem] *them <HI REND="italic">P;</HI> him(!) <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>[But if they wo]lde seyȝe in hast,</L>
<L>[Why this wo]rk was so doun cast. <NOTE PLACE="foot">522) so] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>[10 mast]res he lette take anon, <NOTE PLACE="foot">523) lette t.] tooke <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>[The wisest] of heom euerychon,</L>
<L>[Into a chambre þey weore do, <MILESTONE N="525"/></L>
<L>[That no] mon myȝhte come heom to,</L>
</LG>
<LG>
<L>[Þat] heo hadde socour of no thyng, <NOTE PLACE="foot">527) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>[Bot]e vnneþes mete and dryng.</L>
<L>[S]o on a day, verrament, <NOTE PLACE="foot">529) on a] one (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">529) <HI REND="italic">sind in L. nur die zweiten hälften resp. schlüsse der verse erhalten; die ergänzungen sind nach P gegeben.</HI></NOTE></L>
<L>Þay lokid in to þeo firmament, <MILESTONE N="530"/></L>
<L>And vndur þeo weolkyn þey sawe a sky, <NOTE PLACE="foot">531) þey s.] their shewed <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="302" REF="298"/>
Þat schewed heom witerly,</L>
<L>Þat fyue wynter þer by fore <NOTE PLACE="foot">533) Þat] in <HI REND="italic">add. P.</HI> winters <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>A knaue child þer was ybore,</L>
<L>Byȝeten wiþ owtyn ony monnes mon; <MILESTONE N="535"/> <NOTE PLACE="foot">535) Begotten without any man <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And ȝef þey hadde þat child anon <NOTE PLACE="foot">536) anon] then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And slowe him hastely þan, <NOTE PLACE="foot">537) sley <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Er he speke to any man, <NOTE PLACE="foot">538) spoke <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And smeored þeo werk wiþ his blod, <NOTE PLACE="foot">539) smeere <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þenne schulde hit worthe stark and god. <MILESTONE N="540"/> <NOTE PLACE="foot">540) hit w. st.] that worke be sure <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þus þeo sky schewed heom þere</L>
<L>And passed awey wiþ owte more.</L>
<L>Þan weore þeo clerkes glad and blyþe</L>
<L>And come to Fortager al swyþe <NOTE PLACE="foot">544) al sw.] sithe (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>And tolde him, wiþ owte les, <MILESTONE N="545"/></L>
<L>A knawe child bore þer was <NOTE PLACE="foot">546) Of a <HI REND="italic">P.</HI> bore þ. w.] that was gotten iwis <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><HI REND="italic">All</HI> wiþ owten monnes streone, <NOTE PLACE="foot">547) All] <HI REND="italic">durch einen riss im pergamente zerstört in L.</HI> Without seede of any man <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þey seiden al by dene <NOTE PLACE="foot">548) And] <HI REND="italic">sehr zweifelhaft in L;</HI> Thus <HI REND="italic">P.</HI> al b. d.] euerye * one <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; seyd: "Do <HI REND="italic">seke</HI> þat child, <NOTE PLACE="foot">549) &amp; s.] <HI REND="italic">om. P.</HI> seke] <HI REND="italic">schwer lesbar in L;</HI> send &amp; feitch <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="303" REF="299"/>
Wheþer he beo in towne or feld, <MILESTONE N="550"/> <NOTE PLACE="foot">550) Wheþer] heþe <HI REND="italic">fast unlesbar in L.</HI></NOTE></L>
<L>And doþ him sle hastely <MILESTONE N="15a" UNIT="f."/></L>
<L>And tak þeo blod of his body</L>
<L>And smeore þy werk abowte þer wiþ, <NOTE PLACE="foot">553) the <HI REND="italic">P.</HI> ab. þ. w.] rond about <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And hit schal stonde euer in gryþ!" <NOTE PLACE="foot">554) euer in g.] without doubt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bliþe and glad was Fortagers, <MILESTONE N="555"/> <NOTE PLACE="foot">555) Glad &amp; blithe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He lette clepe twolf messangeres <NOTE PLACE="foot">556) He l. c.] *&amp; called *to *him <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And lette departen heom, so mote y theo, <NOTE PLACE="foot">557) heom so m.] <HI REND="italic">mit dunklerer tinte auf rasur geschr. in L.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">557) <HI REND="italic">f.:</HI> &amp; parted them in veritye, That neuer a one might other see <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat non neo scholde wiþ oþir beo.</L>
<L>He sente heom forþ vp on his sonde</L>
<L>On foure half of Engelonde <MILESTONE N="560"/> <NOTE PLACE="foot">560) Vnto <HI REND="italic">P.</HI> parts <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And comaunded, þat þey neo stynt nouȝt, <NOTE PLACE="foot">561) neo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Til he weore to fore him brouȝt. <NOTE PLACE="foot">562) he] <HI REND="italic">so P;</HI> þey (!) <HI REND="italic">L.</HI> to f.] befor <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Anon þeo messangeres forþ went</L>
<L>And duden þeo kynges comaun∣dement;</L>
<L>And sir Fortager þeo bolde <MILESTONE N="565"/></L>
<L>Comaunded þeo clerkes to beo holde, <NOTE PLACE="foot">566) Caused <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Til þeo messangeres comen aȝeyn, <NOTE PLACE="foot">567) came <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To wite, what þey wolde seyn,</L>
<L>And swar by Jhesu, heouene kyng,</L>
<L>Ȝef þey lowen any lesyng, <MILESTONE N="570"/> <NOTE PLACE="foot">570) lowen] made <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="304" REF="300"/>
No raunson scholde for heom gon,</L>
<L>Þat þey neo scholde dyȝe euerychon. <NOTE PLACE="foot">572) But <HI REND="italic">P.</HI> neo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Now lete we þis maistres beon <NOTE PLACE="foot">573) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And of þis clerkes al by dene,</L>
</LG>
<LG>
<L>And telle of þis messangeres, <MILESTONE N="575"/> <NOTE PLACE="foot">575) Now let vs tell <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat wenten fro sire Fortageres, <NOTE PLACE="foot">576) from <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For to seke þeo child so ȝyng,</L>
<L>And ȝe schal here a wondur thyng: <NOTE PLACE="foot">578) wonderous <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝef ȝe wolon a stounde dwelle, <NOTE PLACE="foot">579) &amp; if <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Of þat child y wol ȝow telle, <MILESTONE N="580"/> <NOTE PLACE="foot">580) shall <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>On what manere þe messangeres <NOTE PLACE="foot">581) messenger <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Brouȝte him to sire Fortageres, <NOTE PLACE="foot">582) Vortiger <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And what he hyȝhte, wiþ owte les,</L>
<L>And of what kynde þat he was, <NOTE PLACE="foot">584) Þat] <HI REND="italic">om. P.</HI> is <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat ȝe schule vndurstonde and wite. <MILESTONE N="585"/> <NOTE PLACE="foot">585) may <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þoruȝ what skile he was byȝete. <NOTE PLACE="foot">586) gett <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Dauid þeo p<HI REND="italic">ro</HI>fete and Moyses</L>
<L>Witnesseþ and seiþ, how hit wes:</L>
<L>Þo god hadde mad þoruȝ his myȝt <NOTE PLACE="foot">589) That <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Heouene ful of aungelis bryȝt, <MILESTONE N="590"/></L>
<L><PB N="305" REF="301"/>
Þeo fairhod, þat þey hadde þan, <NOTE PLACE="foot">591) fairh.] ioy <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Nis no tonge, þat telle kan, <NOTE PLACE="foot">592) *For∣sooth <HI REND="italic">P.</HI> þat] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Til Lucifer hit forgult wiþ pryde, <NOTE PLACE="foot">593) hit f. w.] with guilt of <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Alle, þat heold wiþ him þat tyde; <NOTE PLACE="foot">594) *&amp; all <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Such veniaunce god on heom gon take, <MILESTONE N="595"/></L>
<L>Þat þey arn now feondes blake</L>
<L>And, as y fynde in holy wryt, <NOTE PLACE="foot">597) as] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey felle fro heouene to helle put <NOTE PLACE="foot">598) from <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Sixe daiȝes and seoue nyȝt, <NOTE PLACE="foot">599) nights <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>As þikke as hayl in þondur lyȝt. <MILESTONE N="600"/> <NOTE PLACE="foot">600) lights <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>And when þay weore ut of heouene, <NOTE PLACE="foot">601) when] <HI REND="italic">mit späterer hand ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">601) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Oure lord seide wiþ mylde steuene</L>
<L>And heouene lowked aȝeyn ful stille, <NOTE PLACE="foot">603) <HI REND="italic">f.:</HI> &amp; when it was our ladyes will, Heauen closed againe full still <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Als hit was his owne wille.</L>
</LG>
<LG>
<PB N="306" REF="302"/>
<L>Feole of þe feondes, þat y tolde er, <MILESTONE N="605"/> <NOTE PLACE="foot">605) Feole of] <HI REND="italic">om. P.</HI> tolde] of <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Felleon out of heouene wiþ Lucifer.</L>
<L>Þo, þat wonen in þe eyr an hyȝh, <NOTE PLACE="foot">607) Those <HI REND="italic">P.</HI> bidden on <HI REND="italic">P.</HI> haight <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Felle þey beon, stronge and slyȝh <NOTE PLACE="foot">608) sleight <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And of þeo eyr takeþ heore lyȝt <MILESTONE N="15b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">609) And] <HI REND="italic">om. P.</HI> þeo] they <HI REND="italic">P.</HI> eyr] *the <HI REND="italic">add. P.</HI> their <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And han heore streynthe and heore myȝt, <MILESTONE N="610"/> <NOTE PLACE="foot">610) heore] great <HI REND="italic">P.</HI> heore] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>After mon to make h<HI REND="italic">eo</HI>m body, <NOTE PLACE="foot">611) him <HI REND="italic">L.;</HI> a <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Fair of colour and rody,</L>
<L>Dessenden doun among mon kynne, <NOTE PLACE="foot">613) Discen∣ding <HI REND="italic">P.</HI> mankind <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To tyse men to dedly synne.</L>
<L>Alle þey wiste wel by fore, <MILESTONE N="615"/></L>
<L><PB N="307" REF="303"/>
Þat Jhesus was of Marie bore; <NOTE PLACE="foot">616) was of] wold on <HI REND="italic">P.</HI> Marie] be <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer to þeo feondes hadden onde <NOTE PLACE="foot">617) *enuye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide, þat þey wolde fonde, <NOTE PLACE="foot">618) þat—fonde] to the earth the wolden hye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To neyȝhe in eorþe a maide mylde <NOTE PLACE="foot">619) on <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And byȝete on hire a childe, <MILESTONE N="620"/></L>
<L>Such a child, þey seide þo,</L>
<L>Þat schal worþe þeo world ful wo</L>
<L>And acombre al so feole,</L>
<L>Als Jhesus had brouȝt in to weole. <NOTE PLACE="foot">621)—624) <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þus þey wende þeo world afyled, <MILESTONE N="625"/> <NOTE PLACE="foot">625) world] *to *haue <HI REND="italic">add. P.</HI> af.] a <HI REND="italic">unvollst. in P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="308" REF="304"/>
Bote atte laste þey weore by∣gyled.</L>
<L>Y schal telle ȝow, how hit was: <NOTE PLACE="foot">627) *you *tell <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Now may ȝe here a wondur cas. <NOTE PLACE="foot">628) yee may <HI REND="italic">P.</HI> wonderous <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>In þat tyme, y vndurstonde,</L>
<L>A riche man was in Engelonde <MILESTONE N="630"/></L>
<L>And hadde a good wo<HI REND="italic">m</HI>man to wyue, <NOTE PLACE="foot">631) to] *his <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And lyued to gedre in clene lyue. <NOTE PLACE="foot">632) in] a <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>A sone þey hadde and douȝhtre þreo, <NOTE PLACE="foot">633) daughters <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo fairest childre, þat myȝhte beo.</L>
<L>Anon þeo feond, þat y of tolde, <MILESTONE N="635"/> <NOTE PLACE="foot">635) þeo] a <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat wonede in þe eyr so bolde, <NOTE PLACE="foot">636) woonen(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>In to þeo eorþe he lyȝhte þan <NOTE PLACE="foot">637) In—lyȝhte] He light on the earth <HI REND="italic">P.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">637) <HI REND="italic">f. umgestellt in LP.</HI></NOTE></L>
<L>And tempted so þat gode wo<HI REND="italic">m</HI>man, <NOTE PLACE="foot">638) tempted so] for to tempt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat in hire body he hadde gret myȝt, <NOTE PLACE="foot">639) &amp; <HI REND="italic">P.</HI> he] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And brouȝhte hire in chest and fyȝt, <MILESTONE N="640"/> <NOTE PLACE="foot">640) in ch.] into striffe <HI REND="italic">P.</HI> fyȝt] ȝ <HI REND="italic">auf rasur geschr. in L.</HI></NOTE></L>
<L>And made hire ofte wiþ egre mood <NOTE PLACE="foot">641) ofte] after <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Corse hire children, as heo weore wod. <NOTE PLACE="foot">642) *To cursse <HI REND="italic">P.</HI> child <HI REND="italic">P.</HI> shee was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So apon a day an euen late <NOTE PLACE="foot">643) So] <HI REND="italic">om. P.</HI> att <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þoruȝ þeo feond wiþ gret hate <NOTE PLACE="foot">644) gret] <HI REND="italic">danach</HI> debate, <HI REND="italic">durch∣gestr. L.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ hire sone heo gan to grame, <MILESTONE N="645"/></L>
<L><PB N="309" REF="305"/>
Corsed him harde by his name, <NOTE PLACE="foot">646) &amp; curst <HI REND="italic">P.</HI> harde] fast <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And to þeo deouel heo him bitauȝht <NOTE PLACE="foot">647) bihight <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ al þeo power, þat heo auȝht. <NOTE PLACE="foot">648) þeo] her <HI REND="italic">P.</HI> þat h. a.] &amp; her might <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne was þeo feond glad and bliþe</L>
<L>And þouȝte to do heom schame swyþe, <MILESTONE N="650"/> <NOTE PLACE="foot">650) *him <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þo hit was come to þeo nyȝt, <NOTE PLACE="foot">651) Þo] *when <HI REND="italic">P.</HI> þeo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>In to hire hous he com ful ryȝt <NOTE PLACE="foot">652) The feende *went to her house right <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And strangled heore sone, þere he lay; <NOTE PLACE="foot">653) where <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo wif ros vp, when hit was day,</L>
<L>And fond hire sone ded at morwe <MILESTONE N="655"/></L>
<L>And went and hong hire seolf for sorwe; <NOTE PLACE="foot">656) hong] strangled <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan hire lord herde þis,</L>
<L>Anon swiþe for sorwe ywis</L>
<L>Sodeynly he deȝed þo</L>
<L>Wiþ outen schryft and hosol al so. <MILESTONE N="660"/> <NOTE PLACE="foot">660) out <HI REND="italic">P.</HI> and] or <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo folk of þat contre þat tyde, <NOTE PLACE="foot">661) þat] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat wonede þer nyȝh by syde, <NOTE PLACE="foot">662) neere <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Come þidre, heom to seo, <NOTE PLACE="foot">663) þidre h.] together then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And hadden reuthe and gret pyte, <MILESTONE N="16a" UNIT="f."/></L>
<L>Þat mony a mon þat day <MILESTONE N="665"/> <NOTE PLACE="foot">665) &amp; <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Weop and seide weylaway <NOTE PLACE="foot">666) Weeped <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For þat godemon and his wif,</L>
<L>Þat hadden lyued so good lif. <NOTE PLACE="foot">668) good] a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>An heremyte wonede þer by syde <NOTE PLACE="foot">669) her.] that <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="310" REF="306"/>
And com for to seo þat tyde; <MILESTONE N="670"/> <NOTE PLACE="foot">670) And] <HI REND="italic">om. P.</HI> for] <HI REND="italic">om. P.</HI> seo] *them there <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Blasy, for soþe, his name was,</L>
<L>And ofte he seide: allas, allas, <NOTE PLACE="foot">672) ofte] te <HI REND="italic">später nachgetr. in L.:</HI> *for *them <HI REND="italic">add. P.</HI> allas] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat hit was byfalle soo,</L>
<L>In his heorte him was ful woo <NOTE PLACE="foot">674) he <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide, hit was, verrament, <MILESTONE N="675"/></L>
<L>Þoruȝ þeo feondes comburment. <NOTE PLACE="foot">676) incomberment <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo douȝhtres he fond þer on lyue, <NOTE PLACE="foot">677) aliue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat godman þo can heom schryue, <NOTE PLACE="foot">678) Þat g. þo] The hermitt hee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><HI REND="italic">Of</HI> al þat þey couþe þenke or mene, <NOTE PLACE="foot">679) Of] <HI REND="italic">om. L.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">679) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And seothen asoyled heom ful clene; <MILESTONE N="680"/></L>
<L>And whan þey hadden doon and seid, <NOTE PLACE="foot">681) he had <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Fair penaunce on heom he leyd.</L>
</LG>
<LG>
<L>And whan he had tauȝt heom soo, <NOTE PLACE="foot">683) *had] <HI REND="italic">so P; om. L.</HI> tauȝt h.] done <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Hom aȝeyn he wente þoo, <NOTE PLACE="foot">684) he w. þoo] can he goe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þanne þeo maydenes al yfere <MILESTONE N="685"/> <NOTE PLACE="foot">685) And] <HI REND="italic">om. P.</HI> in fere <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Seruedyn god wiþ bliþe chere.</L>
</LG>
<LG>
<L>In al Engelond þo was vsage, <NOTE PLACE="foot">687) Þo] *then <HI REND="italic">P.</HI> was] the <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝef any wo<HI REND="italic">m</HI>man dude outrage,</L>
<L><PB N="311" REF="307"/>
Bote ȝef hit weore in spousyng, <NOTE PLACE="foot">689) sp.] her spousage <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Or anymon old or ȝyng <MILESTONE N="690"/> <NOTE PLACE="foot">690) If <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Myȝhte hit wite of þat contre,</L>
<L>Al quuyk heo scholde doluen bee, <NOTE PLACE="foot">692) shold <HI REND="italic">P;</HI> schol∣den (!) <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Bote heo weore lyȝt wo<HI REND="italic">m</HI>man told <NOTE PLACE="foot">693) heo] if it <HI REND="italic">P.</HI> were] *a <HI REND="italic">add. P.</HI> called <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To alle, þat hire aske wold. <NOTE PLACE="foot">694) alle] men <HI REND="italic">add. P.</HI> þat] to <HI REND="italic">add.</HI> (!) <HI REND="italic">L.</HI> h. a.] aske her <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So þeo feond, þat hadde myȝt, <MILESTONE N="695"/></L>
<L>Þat wonede in þe eyr lyȝt,</L>
</LG>
<LG>
<L>Into þeo eorþe he lyȝte doun þan</L>
<L>And wente him til an old wo<HI REND="italic">m</HI>man <NOTE PLACE="foot">698) him t.] vn*to <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And hyȝhte hire boþe gold and fee,</L>
<L>To wende to þeo sustreon þreo, <MILESTONE N="700"/></L>
<L>Þeo eldest maiden to enchaunte,</L>
<L>Som ȝong monnes body for to haunte, <NOTE PLACE="foot">702) for] <HI REND="italic">om. P.</HI> enfante <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And, ȝef heo myȝhte brynge hit þer to, <NOTE PLACE="foot">703) ȝef] <HI REND="italic">om. P.</HI> *her <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He hette hire gold for euere mo. <NOTE PLACE="foot">704) more (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þat olde quene was ful glad <MILESTONE N="705"/></L>
<L><PB N="312" REF="308"/>
And dude, als þeo deouel hire bad,</L>
<L>And wente hire to þeo sustreon þreo; <NOTE PLACE="foot">707) wente] weste, <HI REND="italic">ausgestr. und</HI> wente <HI REND="italic">übergeschr. L.</HI> hire] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>So sone as heo myȝhte heom seo, <NOTE PLACE="foot">708) So] As <HI REND="italic">P; danach</HI> s, <HI REND="italic">verklext, L.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>To þeo eldeste suster heo seide: <NOTE PLACE="foot">709) suster] soone <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>"Allas, my swete, dure maide: <MILESTONE N="710"/> <NOTE PLACE="foot">710) deere sweete <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þow hast faire feet and honde,</L>
<L>Gentil body for to fonde, <NOTE PLACE="foot">712) A gentle <HI REND="italic">P.</HI> sounde (?) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Whyt swyre and long arm: <NOTE PLACE="foot">713) sw.] hayre <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ywis, hit is muche harm,</L>
<L>Þat þy body neo myȝte asay, <MILESTONE N="715"/> <NOTE PLACE="foot">715) might not <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ som ȝong mon for to play,</L>
<L>Þat þe myȝte fynde in euery cas <NOTE PLACE="foot">717) þe] yee <HI REND="italic">P.</HI> place <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Gamen and murthe and gret solas!" <NOTE PLACE="foot">718) and] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>"Certes," seide þe maide þan, <NOTE PLACE="foot">719) Certaine <HI REND="italic">P.</HI> maiden <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Ȝef þat y tok now anyman, <MILESTONE N="720"/> <NOTE PLACE="foot">720) tok now] take <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote ȝef hit weore in spousyng, <MILESTONE N="16b" UNIT="f."/></L>
<L>And anymon old or ȝyng</L>
<L>Myȝhte hit wite of þis contre, <NOTE PLACE="foot">722) And an.] Any man either <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al qwyk y scholde dolue beo." <NOTE PLACE="foot">723) Myȝhte—of] &amp; itt were knowen in <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Nay, certes," seide þat olde quene, <MILESTONE N="725"/> <NOTE PLACE="foot">725) cer∣taine <HI REND="italic">P.</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Þow may hit do wiþ owte dene <NOTE PLACE="foot">726) Yee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝer and oþir in boure, in bedde, <NOTE PLACE="foot">727) Ȝer a. o.] Both <HI REND="italic">P.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">727) boure] &amp; <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo whiles nomon þar þe wedde. <NOTE PLACE="foot">728) Þeo wh.] Although <HI REND="italic">P.</HI> doe you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="313" REF="309"/>
And þer fore neo dred þe nouȝt, <NOTE PLACE="foot">729) neo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Ne þar hit neuere be forþer brouȝt; <MILESTONE N="730"/> <NOTE PLACE="foot">730) Ne þ. h.] For it needs <HI REND="italic">P.</HI> be] <HI REND="italic">so P; om. A.</HI> forth <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And ȝef þow wolt do by my red,</L>
<L>Þow neo dudest neuer better dede!" <NOTE PLACE="foot">732) neo] <HI REND="italic">om. P.</HI> neuer] a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>So þoruȝ þeo qwenes enchaun∣tement</L>
<L>And þeo feondes comburment <NOTE PLACE="foot">734) in∣cumberment <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo eldest suster, soþ to say, <MILESTONE N="735"/> <NOTE PLACE="foot">735) suster] the <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Lette a ȝong mon wiþ hire play,</L>
<L>And whan hire liked best þe game,</L>
<L>Hit turnde hire to muche schame, <NOTE PLACE="foot">737) hire] shee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For heo was taken and forþ ydrawe, <NOTE PLACE="foot">739) ydr.] y, <HI REND="italic">danach</HI> brouȝt, <HI REND="italic">unterpunktet und ausgestr.,</HI> drawe, <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>And of hire game heo was knowe, <MILESTONE N="740"/></L>
<L>And for þat werk doluen heo was; <NOTE PLACE="foot">741) for] <HI REND="italic">mit d. t. ü. d. z. nachgetr. in L.</HI> heo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Mony mon seide for hire allas. <NOTE PLACE="foot">742) Mony] a<HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo feond, ȝet anoþir while</L>
<L>Þat oþir suster he con bygyle <NOTE PLACE="foot">744) The <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And made hire loue a fair ȝong man, <MILESTONE N="745"/> <NOTE PLACE="foot">745) hire] <HI REND="italic">mit d. t. ü. d. z. nachgetr., L.,</HI> to <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And was his le<HI REND="italic">m</HI>man after þan, <NOTE PLACE="foot">746) And] after <HI REND="italic">add. P.</HI> after] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Al hire wille to him heo let; <NOTE PLACE="foot">747) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Hit was parceyued ful sket,</L>
<L>Heo was taken forþ, ywis, <NOTE PLACE="foot">749) forth wise (?) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And brouȝt by fore þeo justis, <MILESTONE N="750"/> <NOTE PLACE="foot">750) þeo] hye <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Hire juggement to vndurfonge, <NOTE PLACE="foot">751) vnderstand <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>As hit was lawe of londe. <NOTE PLACE="foot">752) was] the <HI REND="italic">add. P.</HI> of] the <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo justice hire aposede þo, <NOTE PLACE="foot">753) opposed her <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wher fore heo hadde do so;</L>
<L>Heo onswerede, as hire was tauȝt, <MILESTONE N="755"/> <NOTE PLACE="foot">755) hire] shee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide, heo neo forsok hit nouȝt, <NOTE PLACE="foot">756) neo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Heo swor, heo was a lyȝt wo<HI REND="italic">m</HI>man <NOTE PLACE="foot">757) &amp; said, shee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To alle, þat wolde hire body han, <NOTE PLACE="foot">758) hire b. h.] come to her common.</NOTE></L>
<L>And þer skapeode heo away, <NOTE PLACE="foot">759) þer] soe shee <HI REND="italic">P.</HI> heo] them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="314" REF="310"/>
So þat hire folewed al þat day <MILESTONE N="760"/></L>
<L>Of harlotes a gret haras, <NOTE PLACE="foot">761) haras] race <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To fyle hire body for þat cas.</L>
<L>Ȝet þeo feond, in þat while</L>
<L>Þe þridde suster he can bygyle. <NOTE PLACE="foot">764) he] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þenne was þe ȝongest suster so wo, <MILESTONE N="765"/> <NOTE PLACE="foot">765) youngest <HI REND="italic">P;</HI> ȝonge <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Þat nyȝh hire heorte brastin two, <NOTE PLACE="foot">766) burst <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For hire modur hong hire seolue <NOTE PLACE="foot">767) hong] had hangd <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And hire sustur men qwyk dolue, <NOTE PLACE="foot">768) hire] one <HI REND="italic">add. P.</HI> quicke was delfe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And for hire fadir dyȝed amys <NOTE PLACE="foot">769) for] that <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And hire broþir was strangled, ywis, <MILESTONE N="770"/> <NOTE PLACE="foot">770) was] <HI REND="italic">so P; om. L.</HI></NOTE></L>
<L>Hire oþir sustur an hore strong,</L>
<L>Þat wiþ harlotes made hire mong. <NOTE PLACE="foot">772) wiþ—mong] harlotts was euer among <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al most for sorwe and þouȝt <NOTE PLACE="foot">773) and] for <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Yn wanhope heo was nyȝh brouȝt. <NOTE PLACE="foot">774) nyȝh] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>To þeo hermyte heo wente þan, <MILESTONE N="775"/></L>
<L>Þat hyȝhte Blasy, þat gode man, <NOTE PLACE="foot">776) To that <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And tolde him al þeo soþe by fore, <MILESTONE N="17a" UNIT="f."/></L>
<L>How al hire kynrade was forlore. <NOTE PLACE="foot">778) kindred were <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo hermyte hadde wondur gret,</L>
<L>On godes halue he hire het: <MILESTONE N="780"/> <NOTE PLACE="foot">780) het] besett <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Y bydde þe, haue god in mynde <NOTE PLACE="foot">781) in] thy <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And let beo þeo lore of þe feonde!"</L>
<L>He bad hire forsake in alle wise <NOTE PLACE="foot">783) &amp; <HI REND="italic">P.</HI> alle] any <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Pruyde, hate and couetyse,</L>
<L>Nyþe and onde and envye <MILESTONE N="785"/> <NOTE PLACE="foot">785) N. a. o.] Alsoe sloth <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And monnes flechs in lecherye,</L>
<L>Alle such werkes he bad hire fleo <NOTE PLACE="foot">787) he b. h.] for to <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And godes seruaunt for to beo, <NOTE PLACE="foot">788) And] bade her <HI REND="italic">add. P.</HI> for to] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Bad hire, heo schulde nyme kepe, <NOTE PLACE="foot">789) &amp; bade <HI REND="italic">P.</HI> heo sch. n.] to take good <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat heo neo leyde hire nouȝt to slepe, <MILESTONE N="790"/> <NOTE PLACE="foot">790) heo neo] shee <HI REND="italic">P.</HI> nouȝt] not downe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And nameliche nouȝt on nyȝt, <NOTE PLACE="foot">791) n. on] not in the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote heo hadde candel lyȝt <NOTE PLACE="foot">792) Vnlesse <HI REND="italic">P.</HI> hadde] a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="315" REF="311"/>
And wyndowes and dores in þat stounde</L>
<L>Waren sperd by rof and grounde, <NOTE PLACE="foot">794) Waren] To be <HI REND="italic">P.</HI> spurred to <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And make þer aȝeyn wiþ good voys <MILESTONE N="795"/> <NOTE PLACE="foot">795) noyce (?) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo signe of þe holy croys: <NOTE PLACE="foot">796) crosse <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bid him, þat he warant beo <NOTE PLACE="foot">797) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Aȝeyn þeo feond and his pouste!"</L>
<L>And whan he hadde tauȝt hire so,</L>
<L>Hom aȝeyn heo can go <MILESTONE N="800"/> <NOTE PLACE="foot">800) can shee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seruede god wiþ heorte glad;</L>
<L>Heo dude, as þe hermyte hire bad, <NOTE PLACE="foot">802) &amp; <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And ȝet þeo feond wiþ enuye <NOTE PLACE="foot">803) wiþ] thorrow <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bygyled hire wiþ tricherye</L>
<L>And brouȝte hire in wel dreory chere: <MILESTONE N="805"/> <NOTE PLACE="foot">805) in wel] into a <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Y schal ȝow telle, in what manere.</L>
</LG>
<LG>
<L>Apon a day, verrament, <NOTE PLACE="foot">807) Vpon <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ neyȝhebours to þe ale heo went; <NOTE PLACE="foot">808) þe] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Longe heo sat and dude mys, <NOTE PLACE="foot">809) amisse <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat heo was dronkyn, ywis; <MILESTONE N="810"/> <NOTE PLACE="foot">810) drunken shee was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Hire oþir sustur, þat y of tolde,</L>
<L>Þat was an hore stowt and bolde,</L>
<L>Com hire þider þat ilke day <NOTE PLACE="foot">813) hire] <HI REND="italic">om. P.</HI> same <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ mony an harlot, and made deray <NOTE PLACE="foot">814) an—deray] harlotts for to play <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And mysseide hire, as heo weore wod, <MILESTONE N="815"/> <NOTE PLACE="foot">815) hire] sister <HI REND="italic">add. P.</HI> shee was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And calde hire oþir þan good,</L>
<L>And heo was dronkyn, soþ to seyn, <NOTE PLACE="foot">817) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And mysseide hire aȝeyn.</L>
<L>So longe heo chidde, wiþ oute les, <NOTE PLACE="foot">819) wiþ o. l.] in a resse <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo hore start vp in a res <MILESTONE N="820"/> <NOTE PLACE="foot">820) in a r.] without lesse <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And wiþ hire fust in outrage <NOTE PLACE="foot">821) &amp; went to her sister in a rage <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Smot hire in þe visage, <NOTE PLACE="foot">822) &amp; smote <HI REND="italic">P.</HI> on <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Drouȝh hire her and rente hire cloþ <NOTE PLACE="foot">823) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="316" REF="312"/>
And beot hire boþe eouele and wroþ;</L>
<L>Hom to hire chaumbre heo fledde þo <MILESTONE N="825"/> <NOTE PLACE="foot">825) Then home <HI REND="italic">P.</HI> heo fl. þo] shee can goe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And stak þeo dore by tweone heom þo <NOTE PLACE="foot">826) stak] made to <HI REND="italic">P.</HI> dores <HI REND="italic">P.</HI> them tow <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And cryȝed out, and neyȝhe∣bours come,</L>
<L>And þe hore anon þey nome <NOTE PLACE="foot">828) anon] soone <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And dryuen hire away anon,</L>
<L>And þeo harlotes euerychon. <MILESTONE N="830"/></L>
<L>Whan þay weore dryuen alle away. <NOTE PLACE="foot">831) weore] e <HI REND="italic">corr. aus</HI> h, <HI REND="italic">L.</HI> alle] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo mayden in þe chaumbur lay <NOTE PLACE="foot">832) maid <HI REND="italic">P;</HI> that <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Al mad and couþe no good, <MILESTONE N="17b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">833) and—good] as shee were woode <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wepte al day, as heo weore wood; <NOTE PLACE="foot">834) al day] &amp; fared <HI REND="italic">P.</HI> wood] with ill moode <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan hit was come to þe nyȝt, <MILESTONE N="835"/> <NOTE PLACE="foot">835) þe] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Apon hire bed heo feol doun ryȝt; <NOTE PLACE="foot">836) hire] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al yschod and yclad <NOTE PLACE="foot">837) yschod] d <HI REND="italic">auf rasur geschr. in L.;</HI> both shodd <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Heo fel on slepe and was al mad <NOTE PLACE="foot">838) all was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And forȝat hire hows vnblessed,</L>
<L>As þe hermyte hire hadde wissed. <MILESTONE N="840"/> <NOTE PLACE="foot">840) had her <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne was þeo feond glad and bliþe</L>
<L>And þouȝte to don hire schame swyþe;</L>
<L>Ouer al wel in he myȝt, <NOTE PLACE="foot">843) in] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>For þer was mad no crois þat nyȝt; <NOTE PLACE="foot">844) noe crosse made <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And to þe maiden anon he went <MILESTONE N="845"/> <NOTE PLACE="foot">845) mayd <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þouȝte al cristendam to haue schent:</L>
<L>A streone of a child he putte in hire þo <NOTE PLACE="foot">847) traine, <HI REND="italic">corr. in</HI> braine, <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And passed awey þer he com fro. <NOTE PLACE="foot">848) where <HI REND="italic">P.</HI> com] cann (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þat wo<HI REND="italic">m</HI>man was awaked,</L>
<L>Heo fond hirebody ly al naked, <MILESTONE N="850"/> <NOTE PLACE="foot">850) &amp; <HI REND="italic">P.</HI> ly al] lying <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="317" REF="313"/>
And heo gropede wiþ hire honde, <NOTE PLACE="foot">851) grope <HI REND="italic">P.</HI> hands (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And in a stude þer heo fonde, <NOTE PLACE="foot">852) in a st.] some seed <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wher by heo wende witerly,</L>
<L>Þat som mon hadde leyȝen hire by.</L>
<L>Þanne heo ros vp in hast <MILESTONE N="855"/></L>
<L>And fond hire dore sperred fast,</L>
<L>And whan heo fond, þat hit was so, <NOTE PLACE="foot">857) And] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>In hire heorte heo was ful wo</L>
<L>And þouȝte, hit was sum wikkyd þynge,</L>
<L>Þat wolde hire to schame brynge. <MILESTONE N="860"/> <NOTE PLACE="foot">860) br.] bright (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al þat nyȝt heo made gret sorwe, <NOTE PLACE="foot">861) the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And to þe hermyte heo wente on morwe <NOTE PLACE="foot">862) on] att <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And tolde him al þat cas; <NOTE PLACE="foot">863) the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo hermyte seide: "Alas, alas!"</L>
<L>Þat heo hadde brokyn hire penaunce, <MILESTONE N="865"/></L>
<L>And seide, his was þe feondes combraunce.</L>
<L>"A, gode fadir," heo seide þo, <NOTE PLACE="foot">867) said shee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"What, ȝef hit byfalle so, <NOTE PLACE="foot">868) be fallen <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat a child beo on me geten <NOTE PLACE="foot">869) gotten <HI REND="italic">B.</HI></NOTE></L>
<L>And anymon hit may witen, <MILESTONE N="870"/> <NOTE PLACE="foot">870) may it <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þenne schal y beo doluen anon</L>
<L>Al qwyk, boþe body and bon!" <NOTE PLACE="foot">872) bon] bome (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Certes," seide þe gode man, <NOTE PLACE="foot">873) Certaine <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"My leoue douȝter, after þan, <NOTE PLACE="foot">874) deere <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And y may þe soþe yseo, <MILESTONE N="875"/> <NOTE PLACE="foot">875) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat a child is geten on þe,</L>
<L>Y schal hit helpe wiþ al my myȝt, <NOTE PLACE="foot">877) hit] you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Til y þer of may haue a syȝt, <NOTE PLACE="foot">878) y—may] of itt I <HI REND="italic">P.</HI> a] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Go now hom, douȝter myn, <NOTE PLACE="foot">879) now] <HI REND="italic">om. P.</HI> douȝ.] now <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And haue Cristes blessyng and myn, <MILESTONE N="880"/> <NOTE PLACE="foot">880) gods <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For he may, ȝef his wille beo, <NOTE PLACE="foot">881) ȝef] and <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Out of þy sorwe brynge þe!"</L>
<L>Hom heo wente wiþ dreory mod</L>
<L>And serued god wiþ herte good,</L>
<L>And euery day after þan <MILESTONE N="885"/></L>
<L><PB N="318" REF="314"/>
Hire wombe wel gret bycam, <NOTE PLACE="foot">886) will greater began (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So heo neo myȝhte hit nouȝt hyde; <NOTE PLACE="foot">887) So] that <HI REND="italic">add. P.</HI> neo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Hit was parceyued in þat tyde, <NOTE PLACE="foot">888) But itt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Heo was taken forþ, ywis,</L>
<L>And brouȝt by fore þe justice. <MILESTONE N="890"/> <NOTE PLACE="foot">890) by f.] afore <HI REND="italic">P.</HI> þe] hye <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo justice hire apposede þo, <MILESTONE N="18a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">891) opposed her <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Why heo hadde ydo so,</L>
<L>And, for heo wrouȝte aȝeyn þe lawe, <NOTE PLACE="foot">893) against, a <HI REND="italic">corr. aus</HI> b, <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He jugged hire to beon yslawe; <NOTE PLACE="foot">894) her] for <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And heo onswerde and seide: "Nay, <MILESTONE N="895"/></L>
<L>Y ne wrouȝte neuer aȝeyn þelay!" <NOTE PLACE="foot">896) ne] <HI REND="italic">om. P.</HI> against <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And swor: "By him, þat dyȝed on treo,</L>
<L>Nas neuer mon, þat neyȝhed me</L>
<L>Wiþ flesch lust neo lecherye <NOTE PLACE="foot">899) fleshly <HI REND="italic">P.</HI> neo] or <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Neo kuste my body wiþ vilenye!" <MILESTONE N="900"/> <NOTE PLACE="foot">900) my] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr., L.</HI> body] <HI REND="italic">so P;</HI> mon (!) <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Þe justice onswerde anon:</L>
<L>"Dame, þou lyest, by seynt Jon;</L>
<L>Þy wordes buþ false and wilde,</L>
<L>When men may seo, þou art wiþ childe:</L>
<L>In þis world nas neuer child born, <MILESTONE N="905"/> <NOTE PLACE="foot">905) was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote monnes flesch weore by forn, <NOTE PLACE="foot">906) seede there was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Saue Jhesu Crist þoruȝ his myȝt</L>
<L>Was born of a maide bryȝt: <NOTE PLACE="foot">908) mayden <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>How myȝhtow hit forsake þan, <NOTE PLACE="foot">909) myȝt. h. f.] may thou for shame <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þow neo haddest part of man, <MILESTONE N="910"/> <NOTE PLACE="foot">910) Say <HI REND="italic">P.</HI> neo h.] had neuer <HI REND="italic">P.</HI> of] any <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Whan my seolf þeo soþe may seo, <NOTE PLACE="foot">911) Whan] I <HI REND="italic">add. P.</HI> þeo] they P.</NOTE></L>
<L>Þat a child is geten on þe?" <NOTE PLACE="foot">912) of <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Certes, sire," heo saide þan, <NOTE PLACE="foot">913) Certaine <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Y go wiþ childe wiþ owte man; <NOTE PLACE="foot">914) owte] any <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>By him," heo seide, "þat made þis day, <MILESTONE N="915"/></L>
<L>Neuere mon by me lay, <NOTE PLACE="foot">916) N. m.] There was neuer that <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="319" REF="315"/>
Bote, as y slepte on a nyȝt, <NOTE PLACE="foot">917) on a] one <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>By me lay a selcouþ wyȝt,</L>
<L>Bote y ne wist, what hit was: <NOTE PLACE="foot">919) ne w.] wist neuer <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer fore y do me in þy grace." <MILESTONE N="920"/></L>
<L>Þeo justice seide, wiþ oute faile, <NOTE PLACE="foot">921) outen <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He ne herde neuer of such merueille: <NOTE PLACE="foot">922) He—such] I neuer hard of such a <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"To day neo schal þeo wo<HI REND="italic">m</HI>mon beo dolue, <NOTE PLACE="foot">923) neo] nay (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Til y haue jugged wyues twolue, <NOTE PLACE="foot">924) asked <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝef any child may beo mad <MILESTONE N="925"/></L>
<L>Wiþ owte getyng of monhed,</L>
<L>And ȝef þey say, hit may beo so, <NOTE PLACE="foot">927) soe bee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al qwyt and freo þan schal∣tow go; <NOTE PLACE="foot">928) and—go] shalt thou goe &amp; free <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And ȝef þey say, þat hit neo may, <NOTE PLACE="foot">929) neo m.] may nay <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al qwyk men deluen þe to day." <MILESTONE N="930"/> <NOTE PLACE="foot">930) men] shall <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>On twolf wyues heo dude hire anon,</L>
<L>And þey onswerede euerychon,</L>
<L>Þat neuer child was born of mayde, <NOTE PLACE="foot">933) maiden <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote Jhesu Crist, alle þey saiden. <NOTE PLACE="foot">934) they all <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Blasy þe hermyte vp sterte þan <MILESTONE N="935"/></L>
<L>And þe justice onswere bygan: <NOTE PLACE="foot">936) And—onsw.] To answer the iustice he <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Sire justice," he seide þo,</L>
<L>"Here me of a word or two! <NOTE PLACE="foot">938) of] in <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þis wo<HI REND="italic">m</HI>mon haþ told vche del,</L>
<L>Certes, al y leue hit wel, <MILESTONE N="940"/> <NOTE PLACE="foot">940) al y l.] I beleeue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And ȝe ne leuen hire ryȝt noȝt: <NOTE PLACE="foot">941) ne l.] beleeven <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>By god, þ<HI REND="italic">a</HI>t al þis world haþ wrouȝt, <NOTE PLACE="foot">942) þat] &amp; (!) <HI REND="italic">P.</HI> haþ] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Y haue hire schryuen and tawȝt þeo lawe,</L>
<L>To me was heo hit neuer aknowe, <NOTE PLACE="foot">944) was] wold <HI REND="italic">P.</HI> hit <HI REND="italic">add. L.</HI> aknow <HI REND="italic">P;</HI> of knowe <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Þat anymon wiþ word or dede <MILESTONE N="945"/> <NOTE PLACE="foot">945) wiþ—dede] for any meede <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="320" REF="316"/>
Nyȝhed hire body wiþ fleschly dede;</L>
<L>Þer fore hit is aȝeyn þeo lawe, <NOTE PLACE="foot">947) against <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat heo scholde beo dolue þis dawe: <NOTE PLACE="foot">948) doluen shold be <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Siþen heo had serued to beo spilt, <MILESTONE N="18b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">949) Giff <HI REND="italic">P.</HI> haue <HI REND="italic">P.</HI> to beo] for to (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo child in hire wombe haþ no gilt; <MILESTONE N="950"/> <NOTE PLACE="foot">950) not <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer fore, sire, do by my red,</L>
<L>Þow neo schalt nouȝt do hire to ded, <NOTE PLACE="foot">952) Þow—hire] &amp; put her not this time <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote do hire in warde by fore,</L>
<L>Til þe child beo ybore,</L>
<L>And þanne," he seide, "god hit wot, <MILESTONE N="955"/></L>
<L>Two ȝer kepe hit heo mot,</L>
<L>And let hire kepe hire child hire seolue; <NOTE PLACE="foot">957) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>By þan myȝhtow here telle,</L>
<L>And p<HI REND="italic">ar</HI> auenture," he seide, "þan,</L>
<L>Þeo child may beo a wel god man!" <MILESTONE N="960"/> <NOTE PLACE="foot">960) beo a wel] proue a <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þan onswerde þe justice: <NOTE PLACE="foot">961) said <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Hermyte, þy wordes arn wel wise; <NOTE PLACE="foot">962) wel] full <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer fore by þe don y wil: <NOTE PLACE="foot">963) þe d.] thy doome <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To day neo schal hire noman spille!" <NOTE PLACE="foot">964) To—noman] Noe man to day shall her <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe justice comaunded anon, <MILESTONE N="965"/></L>
<L>To lede hire to a tour of ston,</L>
<L>Þat no wyȝt schulde wiþ hire go, <NOTE PLACE="foot">967) &amp; that <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote a medwif, and nomo;</L>
<L>Þe tour was strong and swiþe hyȝh, <NOTE PLACE="foot">969) swiþe] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Nomon myȝte come hire nyȝh. <MILESTONE N="970"/> <NOTE PLACE="foot">970) That n. <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>A wyndow þer was mad þo</L>
<L>And a corde tyȝed þer to,</L>
<L>To drawe þer wiþ al thyng, <NOTE PLACE="foot">973) þer w.] therein <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Fuyr and water, mete and dryng.</L>
<L><PB N="321" REF="317"/>
And whan þe time of hire was come, <MILESTONE N="975"/> <NOTE PLACE="foot">975) of h.] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Heo hadde born a selcouþ sone: <NOTE PLACE="foot">976) hadde b.] bare <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ryȝt fair forme hit hadde þan, <NOTE PLACE="foot">977) faire shape he <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al þe schap, þat feol to man; <NOTE PLACE="foot">978) forme <HI REND="italic">P.</HI> to] for a <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Blak he was, wiþ owte les,</L>
<L>And rouȝh as a swyn he wes. <MILESTONE N="980"/></L>
<L>Þeo medwif, anon ryȝt <NOTE PLACE="foot">981) Then they <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Heo was agrisen of þat syȝt, <NOTE PLACE="foot">982) Heo] <HI REND="italic">om. P.</HI> afeard <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And for he was rowȝh of hyde, <NOTE PLACE="foot">983) was] soe <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Al so swiþe heo þouȝte þat tyde, <NOTE PLACE="foot">984) Full well shee wist <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat he nas neuer geten of man, <MILESTONE N="985"/> <NOTE PLACE="foot">985) was <HI REND="italic">P.</HI> of] by my (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And ful fayn heo wolde þan,</L>
<L>In helle he hadde beon hire fro, <NOTE PLACE="foot">987) helle] that <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat neuer mon hadde seyȝe him mo.</L>
<L>Þe hermyte, þat hyȝht Blasy,</L>
<L>Wiste ful wel, sikerly, <MILESTONE N="990"/></L>
<L>Þat tyme, þeo child schold be bore, <NOTE PLACE="foot">991) The <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And to þe tour he com amorwe <NOTE PLACE="foot">992) tower <HI REND="italic">P.</HI> att morne <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And cleped vpward to heom þare, <NOTE PLACE="foot">993) called <HI REND="italic">P.</HI> them yare <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Asked heom, how þey hadde fare. <NOTE PLACE="foot">994) *&amp; a. <HI REND="italic">P.</HI> hadde] did <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe medwif seide, wiþ owte les, <MILESTONE N="995"/></L>
<L>A knawe child bore þer wes. <NOTE PLACE="foot">996) there borne <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<PB N="322" REF="318"/>
<L>"Tak him me," he seide þan,</L>
<L>"And y schal make him cristen∣man: <NOTE PLACE="foot">998) him] *a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Wheþir he dyȝe or lif abyde,</L>
<L>Þeo fairer grace him may by∣tide!" <MILESTONE N="1000"/> <NOTE PLACE="foot">1000) he <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ful glad was þo þe medwif <NOTE PLACE="foot">1001) þo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And tok þeo child al so blyue, <NOTE PLACE="foot">1002) caught <HI REND="italic">P.</HI> al so] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And by a corde heo let him doun,</L>
<L>And Blasy ȝaf him his benesoun</L>
<L>And bar him hom wiþ drery mod <MILESTONE N="1005"/> <MILESTONE N="19a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1005) dreri] merry <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And baptized him in þe holy flod</L>
<L>And cleped him to his cristen∣dam <NOTE PLACE="foot">1007) called <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Merlyn in godes name, <NOTE PLACE="foot">1008) &amp; named him M. <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þat þoruȝ þe name, y ȝow telle, <NOTE PLACE="foot">1009) Þat] <HI REND="italic">om. P.</HI> þe] that <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Alle þeo feo<HI REND="italic">n</HI>des, þat weoren in helle, <MILESTONE N="1010"/> <NOTE PLACE="foot">1010) *ffeends <HI REND="italic">P;</HI> feodes (!) <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Weore agramed þer of ful sore, <NOTE PLACE="foot">1011) agreeved <HI REND="italic">P.</HI> þer of] &amp; that <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer þoruȝ was heore pouste lore. <NOTE PLACE="foot">1012) Þer] <HI REND="italic">danach</HI> þouȝ, <HI REND="italic">ausgestr. L.</HI> þoruȝ] fore <HI REND="italic">P.</HI> their power bore (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="323" REF="319"/>
And whan he hadde cristened him so,</L>
<L>Hom aȝeyn he bar him þo</L>
<L>And in þe corde he can him leyn; <MILESTONE N="1015"/></L>
<L>Þe medwif drouȝ him vp aȝeyn,</L>
<L>And he bad hire, wiþ owte blame,</L>
<L>Clepe him Merlyn by his name. <NOTE PLACE="foot">1018) Call <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe medwif anon ryȝt <NOTE PLACE="foot">1019) medw.] bare him <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Bar him to a fuyr bryȝt, <MILESTONE N="1020"/> <NOTE PLACE="foot">1020) Bar—fuyr] To the fyer that was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And as heo warmed him by þe fuyr,</L>
<L>Heo byhuld his lodly chere: <NOTE PLACE="foot">1022) his] this <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Alas," heo seide, "artow Merlyn? <NOTE PLACE="foot">1023) said shee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wheþen art þow and of what kyn?</L>
<L>Who was þy fadir by nyȝt or day, <MILESTONE N="1025"/></L>
<L>Þat nomon wite neo may? <NOTE PLACE="foot">1026) iwitt <HI REND="italic">P.</HI> neo] itt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Hit is gret reuþe, þou foule thyng, <NOTE PLACE="foot">1027) þou f. þ.] by heauens king <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat for þy loue, by heouene kyng, <NOTE PLACE="foot">1028) by h. k.] thou foule thinge <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þy modur schal beo slayn wiþ wo:</L>
<L>Allas, þat stounde schal falle so! <MILESTONE N="1030"/> <NOTE PLACE="foot">1030) Alas the time it shalbe soe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Y wolde, þow ware feor in þe see,</L>
<L>Wiþ þat þy modur myȝht scape freo!" <NOTE PLACE="foot">1032) Wiþ] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Whan he herde hire speke so, <NOTE PLACE="foot">1033) he] Merlyn <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He brayd vp his eyȝne two <NOTE PLACE="foot">1034) bradde open <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And lodly on hire gon loke, <MILESTONE N="1035"/> <NOTE PLACE="foot">1035) gon] can hee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And his hed on hire he schok</L>
<L>And gan to crye wiþ loud deone:</L>
<L>"Þou lyȝest," he seide, "olde quene! <NOTE PLACE="foot">1038) olde] thou foule <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="324" REF="320"/>
My modur schal nomon qwelle, <NOTE PLACE="foot">1039) mod.] he sayd <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>For no þyng, þat men may telle, <MILESTONE N="1040"/> <NOTE PLACE="foot">1040) *can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Whyl þat y may speke or gon, <NOTE PLACE="foot">1041) Whilest <HI REND="italic">I P.</HI></NOTE></L>
<L>Mawgre heom euerychon: <NOTE PLACE="foot">1042) Mauger them that wold her slone <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Y schal saue hire lif for þis,</L>
<L>Þat þow schalt seo and here ywis!" <NOTE PLACE="foot">1044) you shall <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þeo medwif herde þat, <MILESTONE N="1045"/></L>
<L>Almost heo fel doun, þer heo sat; <NOTE PLACE="foot">1046) Alm.] <HI REND="italic">om. P.</HI> þar h. s.] almost flatt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Heo gan to quake, as heo ware wod,</L>
<L>And hadde leouere þan any good, <NOTE PLACE="foot">1048) leouere] rather <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat heo hadde beon feor away,</L>
<L>So hadde his modur, þer heo lay; <MILESTONE N="1050"/> <NOTE PLACE="foot">1050) where <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So sore þey weore of him agast,</L>
<L>Þey blessedyn heom in hast <NOTE PLACE="foot">1052) heom in h.] them &amp; that *full *fast <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And coniured him in godes name, <NOTE PLACE="foot">1053) con.] cryed on <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He ne scholde do heom no worldes schame, <NOTE PLACE="foot">1054) He ne] *That he <HI REND="italic">P.</HI> worldes] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And faste on him þey gan to crye, <MILESTONE N="1055"/> <NOTE PLACE="foot">1055) to] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>In godes nome and seynte Marie,</L>
<L>He scholde heom telle, what he weore</L>
<L>And what mesanter brouȝte him þore. <NOTE PLACE="foot">1058) misad∣uenture <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He gan him leyȝe and halde him stille <NOTE PLACE="foot">1059) He did lye &amp; held <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And let heom cryȝe al heore wille; <MILESTONE N="1060"/> <MILESTONE N="19b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1060) their *fill <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="325" REF="321"/>
And þouȝh þey hadden slayn him þo, <NOTE PLACE="foot">1061) þouȝh] if <HI REND="italic">P.</HI> hadden] shold haue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>A word neo wolde he speke mo. <NOTE PLACE="foot">1062) He wold not speake a word moe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þus þey þreo lyuede þare <NOTE PLACE="foot">1063) þus] <HI REND="italic">om. P.</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ muche sorwe and wiþ care,</L>
<L>And þer after half a ȝer, <MILESTONE N="1065"/> <NOTE PLACE="foot">1065) þer] for (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>As heo heold him by þe fuyr,</L>
<L>Reouþfully heo gan to grete <NOTE PLACE="foot">1067) Rufullye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide to him: "My sone swete,</L>
<L>For þy loue, wiþ oute wene, <NOTE PLACE="foot">1069) outen <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al qwyk schal y dolue beon." <MILESTONE N="1070"/> <NOTE PLACE="foot">1070) dolue shall I <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He onswerde and seide: "Nay. <NOTE PLACE="foot">1072) gables (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Dame, þow gabbest, by þis day: <NOTE PLACE="foot">1073) is neithe (!) <HI REND="italic">P.</HI> nor <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer nys no mon no justice, <NOTE PLACE="foot">1074) yee <HI REND="italic">P.</HI> noe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat schal þe deme in none wyse, <NOTE PLACE="foot">1075) Then whilest <HI REND="italic">P.</HI> may] either <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo whiles y may go or speke, <MILESTONE N="1075"/></L>
<L>Yn eorþe þy body for to wreke."</L>
<L>Þanne was his modur bliþe wo<HI REND="italic">m</HI>man, <NOTE PLACE="foot">1077) mod.] *a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And euery day after þan</L>
<L>He gladed hire wiþ his tale <NOTE PLACE="foot">1079) <HI REND="italic">f.:</HI> He made her gladd &amp; bold, &amp; maruelous tales to her he told <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And tolde hire merueyles feole; <MILESTONE N="1080"/></L>
<L>And whan he couþe speke and gon, <NOTE PLACE="foot">1081) And] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="326" REF="322"/>
Þe justice was redy anon</L>
<L>And eode him forþ anon þan, <NOTE PLACE="foot">1083) And e. h.] &amp; bade bring <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He let brynge tofore him þat wo<HI REND="italic">m</HI>mon, <NOTE PLACE="foot">1084) Hetof.] Befor <HI REND="italic">P.</HI> þat] ilke <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>For to resceyue hire juggement; <MILESTONE N="1085"/></L>
<L>And whan heo cam in present,</L>
<L>Þeo justice forȝat hit nouȝt,</L>
<L>And egrely he saide his þouȝt <NOTE PLACE="foot">1088) But <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And swor anon by heouene quene,</L>
<L>Al qwyk heo schulde doluen beone. <MILESTONE N="1090"/> <NOTE PLACE="foot">1090) shold <HI REND="italic">P;</HI> schuldyn <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Heo neo onswerde good no harm, <NOTE PLACE="foot">1091) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote heold þe child stille in hire arm.</L>
<L>Þeo child onswerde wiþ wordes bolde, <NOTE PLACE="foot">1093) *Then the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He ne was bote two ȝer olde,</L>
<L>He seide to þe justice wiþ egre mod: <MILESTONE N="1095"/></L>
<L>"Sire justice, þou konst litel god, <NOTE PLACE="foot">1096) konst] but <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>To do my modur to þeo ded,</L>
<L>And neo wost by hire no qued, <NOTE PLACE="foot">1098) &amp; wotts not, by what reade <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Saue a chaunce, þat hire byfeol, <NOTE PLACE="foot">1099) hire b.] to her fell <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þer fore þou dost nouȝt wel, <MILESTONE N="1100"/> <NOTE PLACE="foot">1100) And] <HI REND="italic">om. P.</HI> nouȝt] to her <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>For euery man may wite by þan, <NOTE PLACE="foot">1101) may w. b.] will wott * well <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat aȝeyn chaunce may beo nomon: <NOTE PLACE="foot">1102) against <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="327" REF="323"/>
Þoruȝ chaunce and þoruȝ grace <NOTE PLACE="foot">1103) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Into þis world brouȝt y was;</L>
<L>And whan y was þoruȝ chaunce byȝete, <MILESTONE N="1105"/> <NOTE PLACE="foot">1105) whan y w.] <HI REND="italic">om. P.</HI> byȝ.] I was begott <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Euery man may wel wite, <NOTE PLACE="foot">1106) Therfore ev. <HI REND="italic">P.</HI> wott <HI REND="italic">P.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">1106) ought <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat my modur oweþ nouȝt</L>
<L>For my loue to deþe beo brouȝt."</L>
<L>Gret wondur þo hadden boþe olde and ȝynge <NOTE PLACE="foot">1109) þo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Of þe childes onswerynge, <MILESTONE N="1110"/></L>
<L>And þe justice was ful wroþ, <NOTE PLACE="foot">1111) Then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And al alowd he swor his oþ, <NOTE PLACE="foot">1112) al] <HI REND="italic">om. P.</HI> on loud <HI REND="italic">P.</HI> he] <HI REND="italic">om. P.</HI> his] an <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al qwyk heo scholde dolue beo.</L>
<L>"Nay," seide Merlyn, "so mote y theon,</L>
<L>Þow schalt hit neuer brynge þer to, <MILESTONE N="1115"/> <NOTE PLACE="foot">1115) hit] her <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For al þat euer þow canst do, <MILESTONE N="20a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1116) al] *ought <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Hit schal nouȝt gon as þow wolt,</L>
<L>For heo neo hadde þer to gult, <NOTE PLACE="foot">1118) neo—to] hath done *no <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þat y schal preoue þoruȝ skyl, <NOTE PLACE="foot">1119) þat] <HI REND="italic">om. P.</HI> preoue] itt <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Mawgrey heom, þat wolen hire spyl: <MILESTONE N="1120"/> <NOTE PLACE="foot">1120) Maug.] of <HI REND="italic">add. P.</HI> wold <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>My fadir, þat byȝat me,</L>
<L>Ys a feond of gret poustee <NOTE PLACE="foot">1122) potencye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And wonyþ in þe eyr aboue þe lyȝt <NOTE PLACE="foot">1123) wonyþ] is <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And tempteþ men boþe day and nyȝt,</L>
<L>And þer fore to my modur he wende <MILESTONE N="1125"/></L>
<L><PB N="328" REF="324"/>
And wende al cristendam to haue schende;</L>
<L>He gat me on hire, wiþ owte lesyng, <NOTE PLACE="foot">1127) &amp; <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat heo neo wiste þer of no thyng; <NOTE PLACE="foot">1128) *&amp; <HI REND="italic">P.</HI> neo—of] therof wist <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And for heo no wiste, whenne hit was, <NOTE PLACE="foot">1129) wist not <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Y preoue, þat heo is gultles, <MILESTONE N="1130"/></L>
<L>For alle þe feondes wende, wiþ me <NOTE PLACE="foot">1131) wiþ] by <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To haue schent al cristiaunte</L>
<L>And hadde of me a wicked fode,</L>
<L>Bote god haþ me now turned to gode; <NOTE PLACE="foot">1134) turned me <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And now y am a godes sonde, <MILESTONE N="1135"/> <NOTE PLACE="foot">1135) For <HI REND="italic">P.</HI> of god sende <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For to helpe al Engelonde,</L>
<L>And þoruȝ my fadir," he seide þan, <NOTE PLACE="foot">1137) þor. my f.] forsoothe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Alle thyng y ȝow telle kan, <NOTE PLACE="foot">1138) Pardie tell you I can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat euere was and now ys, <NOTE PLACE="foot">1139) All that <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Y kan yow telle wel ywis; <MILESTONE N="1140"/></L>
</LG>
<LG>
<L>And þow neo wost, justice, þan, <NOTE PLACE="foot">1141) And—wost] Thou dost not wott <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Who was þeo fadir, þat þe wan; <NOTE PLACE="foot">1142) þeo] thy <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þer fore y preoue, modur þyn <NOTE PLACE="foot">1143) preoue] *that <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Raþer to beo doluen þen myn!"</L>
</LG>
<LG>
<L>Herkeneþ now al þe stryue, <MILESTONE N="1145"/></L>
<L>How Merlyn saued his modur lyf!</L>
<L><PB N="329" REF="325"/>
Þo was þe justice in heorte wo <NOTE PLACE="foot">1147) Then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And to Merlyn he saide þo:</L>
<L>"þow lyȝest, þow blake couioun! <NOTE PLACE="foot">1149) lyȝ.] *he *sayd <HI REND="italic">add. P.</HI> bl. c.] glutton <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>My fadir was a good baroun <MILESTONE N="1150"/></L>
<L>And my modur a leuedy freo:</L>
<L>Ȝet o lyue þow may hire seo."</L>
</LG>
<LG>
<L>"Sire," he seide, "hold þy mowþ, <NOTE PLACE="foot">1153) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Or y schal make hit wide couþ:</L>
<L>Do a mon after hire to gon, <MILESTONE N="1155"/> <NOTE PLACE="foot">1155) <HI REND="italic">f.:</HI> Sir, said Merlyne then, anon Said (!) after her full soone <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And al so swiþe my seolf al on</L>
<L>Y schal hire don anon beo knowe, <NOTE PLACE="foot">1157) And I <HI REND="italic">P.</HI> hire d. a.] *make her to <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Elles anhong me and todrawe!" <NOTE PLACE="foot">1158) Or else hange me on(!) to drawen <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe justice after his modur sent,</L>
<L>And whan heo was comen in p<HI REND="italic">re</HI>sent, <MILESTONE N="1160"/> <NOTE PLACE="foot">1160) in] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo justice byfore heom alle</L>
<L>To Merlyn þo gan he calle; <NOTE PLACE="foot">1162) þo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>He seide to him: "Belamy, <NOTE PLACE="foot">1163) belanye(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Beo now so bold and hardy,</L>
<L>To preoue þy tale, ȝef þou can, <MILESTONE N="1165"/></L>
<L>Þat þow seydest of þis wo<HI REND="italic">m</HI>man!"</L>
<L>Merlyn onswerde to þe justice: <NOTE PLACE="foot">1167) onsw.] *said <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Sire, þy dedes buþ nouȝt wyse: <NOTE PLACE="foot">1168) *wordes <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝef y telle þis folk by fore,</L>
<L>How þat þow ware gete and bore, <MILESTONE N="1170"/> <NOTE PLACE="foot">1170) þat] <HI REND="italic">om. P.</HI> was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="330" REF="326"/>
Þanne schal hit sprynge wide and brode, <NOTE PLACE="foot">1171) shold <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þen hastow lore þy manhod; <NOTE PLACE="foot">1172) &amp; thou shold lose <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne schal þy modur dolue beo, <MILESTONE N="20b" UNIT="f."/></L>
<L>And þat weore for þe loue of þe!" <NOTE PLACE="foot">1174) þat] all <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo justice þan vndurstod, <MILESTONE N="1175"/></L>
<L>Þat Merlyn kouþe muche good; <NOTE PLACE="foot">1176) mikle <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Into a chaumbre he ladde him þo, <NOTE PLACE="foot">1177) Then to <HI REND="italic">P.</HI> he—þo] can they goo <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He and Merlyn, wiþ owte mo; <NOTE PLACE="foot">1178) wiþ o. m.] &amp; noe moe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Merlyn," he seide, "now preiȝe y þe: <NOTE PLACE="foot">1179) now p. y] I pray <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>What was þe man, þat byȝat me?" <MILESTONE N="1180"/> <NOTE PLACE="foot">1180) that <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Sire," he seide, "by seynt Symoun,</L>
<L>Hit was þe person of þis toun; <NOTE PLACE="foot">1182) þis] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He byȝat þe, by seynt Jame, <NOTE PLACE="foot">1183) thee gott <HI REND="italic">P.</HI> Jane (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Apon þis wo<HI REND="italic">m</HI>mon, þat is þy dame!" <NOTE PLACE="foot">1184) Vpon <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe leuedy seide: "Þow foule thyng, <MILESTONE N="1185"/></L>
<L>Þow hast lowen a stark lesyng: <NOTE PLACE="foot">1186) low.] made <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>His fadir was a noble baroun</L>
<L>And holden a mon of gret renoun, <NOTE PLACE="foot">1188) a man holden <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þow art a mysbyȝete wreche:</L>
<L>Y pray to god, þeo deo<HI REND="italic">ve</HI>l þe feche; <MILESTONE N="1190"/> <NOTE PLACE="foot">1190) to] thee(!) <HI REND="italic">P.</HI> þeo] <HI REND="italic">om. P.</HI> devill <HI REND="italic">P.;</HI> deol(!) <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Yn wilde fuyr þow schuldust beo brent, <NOTE PLACE="foot">1191) shalt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For wiþ wronge þow hast me schent!" <NOTE PLACE="foot">1192) me] my(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Dame," seide Merlyn, "hold þe stille,</L>
<L>For hit weore boþe ryȝt and skille, <NOTE PLACE="foot">1194) and] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>For y wot, wiþ owte wene, <MILESTONE N="1195"/> <NOTE PLACE="foot">1195) outen <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þow owes qwyk to dolue beone; <NOTE PLACE="foot">1196) owes—dolue] deserue doluen to <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="331" REF="327"/>
For, siþen þou weore to þis world brouȝt, <NOTE PLACE="foot">1197) sithe <HI REND="italic">P.</HI> was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al þe werk, þat þou hast wrouȝt,</L>
<L>Y con þe telle ilke a word, <NOTE PLACE="foot">1199) þe] <HI REND="italic">om. P.</HI> ilke] it euerye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Better þan þow, by oure lord, <MILESTONE N="1200"/></L>
<L>How þy sone was byȝeten;</L>
<L>Dame, ȝef þow hast forgeten, <NOTE PLACE="foot">1202) haue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Y can telle þe al þe cas, <NOTE PLACE="foot">1203) þe] you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>How and where and whenne hit was, <NOTE PLACE="foot">1204) *when <HI REND="italic">P.;</HI> whence, c <HI REND="italic">verklext, L.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þat þou schalt beo aschamed sore: <MILESTONE N="1205"/> <NOTE PLACE="foot">1205) Þat] &amp; <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe weore betre speke namore!"</L>
<L>Þe leuedy was sore amayed, <NOTE PLACE="foot">1207) dismayd <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And Merlyn forþ his tale said:</L>
<L>"Dame," he saide, "verrament,</L>
<L>Þat tyme þy lord to Cardoyl went, <MILESTONE N="1210"/> <NOTE PLACE="foot">1210) Carlile <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Hit was by nyȝt and nouȝt by day,</L>
<L>Þe person in þy bed lay,</L>
<L>At þy chaumbre dore þy lord gon knocke,</L>
<L>And þou dudust on þy smok</L>
<L>And weore sore aferd þat tyde <MILESTONE N="1215"/> <NOTE PLACE="foot">1215) was <HI REND="italic">P.</HI> afrayd <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And vndudest a wyndow wyde,</L>
<L>And þer þe person þow out lette,</L>
<L>And he ran awey ful sket: <NOTE PLACE="foot">1218) þow] þorw, <HI REND="italic">corr. aus</HI> þow, <HI REND="italic">L.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">1218) sket] tyte <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="332" REF="328"/>
"Dame," he seide, "þat ilke nyȝt</L>
<L>Was byȝete þy sone, þe knyȝt. <MILESTONE N="1220"/></L>
<L>Dame," he seide, "lyȝe ich ouȝt?"</L>
<L>And heo stod stille and seide nouȝt. <NOTE PLACE="foot">1222) And] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne was þe justice wroþ and wo,</L>
<L>And to his modur he seide þo:</L>
<L>"Dame," he seide, "how goþ þis?" <MILESTONE N="1225"/> <NOTE PLACE="foot">1225) he] shee (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Sone," heo seide, "al soþ ywis:</L>
<L>Þauȝ þow me honge by a corde, <NOTE PLACE="foot">1227) For if thou hang me with <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He neo lyȝeþ of me no maner worde!" <NOTE PLACE="foot">1228) ne—maner] belyeth me *neuer *a <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo justice for schame wax al red <MILESTONE N="21a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1229) wax al] waxes <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And on his modur schok his hed <MILESTONE N="1230"/></L>
<L>And bad hur in haste wende hom <NOTE PLACE="foot">1231) hur] <HI REND="italic">so P; om. L.</HI></NOTE></L>
<L>In muche mawgre, as heo com. <NOTE PLACE="foot">1232) With <HI REND="italic">P.</HI> shame <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Blyue," seid Merlyn, "send after a spye,</L>
<L>For to þe person heo wol hire hyȝe</L>
<L>And al þe soþe heo wol him seyn, <MILESTONE N="1235"/></L>
<L>How y haue heom bywryȝen: <NOTE PLACE="foot">1236) How] that <HI REND="italic">add. P.</HI> them betraine <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þeo person haþ herd þis,</L>
<L>Anon for schame and sorwe, ywis,</L>
<L>To a brugge he wol fleo,</L>
<L>Þat neuer mon after schal him seo; <MILESTONE N="1240"/> <NOTE PLACE="foot">1240) &amp; after noe man <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Into þe water starte he wol,</L>
<L>His lif and sowle for to spyl, <NOTE PLACE="foot">1242) His] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And bot hit beo soþ, þat y say, <NOTE PLACE="foot">1243) beo] <HI REND="italic">om.</HI>(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="333" REF="329"/>
Baldely do me honge to day!" <NOTE PLACE="foot">1244) do me h.] hang me <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo justice, wiþ owte faile, <MILESTONE N="1245"/> <NOTE PLACE="foot">1245) outen <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Dude after Merlyns counsaile;</L>
<L>He sent after a spye bold,</L>
<L>He fond ryȝt as Merlyn told. <NOTE PLACE="foot">1248) &amp; <HI REND="italic">P.</HI> ryȝt] itt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne þe justice sat and louȝh, <NOTE PLACE="foot">1249) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Him þouȝt, þat Merlyn was wys ynouȝh, <MILESTONE N="1250"/></L>
<L>And þer fore, for Merlyns sake, <NOTE PLACE="foot">1251) And þ.] &amp; the justice <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Him and his modur he lette take</L>
<L>And let heom boþe go qwyt and freo <NOTE PLACE="foot">1253) boþe] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>By fore þeo folk of þat contre.</L>
<L>And whan Merlyn was seoue ȝer old, <MILESTONE N="1255"/></L>
<L>He was of dede swiþe bold: <NOTE PLACE="foot">1256) of d. sw.] both stout &amp; <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>His modur he dude a nonne make</L>
<L>A blak abyte he dude hire take, <NOTE PLACE="foot">1258) &amp; <HI REND="italic">P.</HI> let <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And fro þat tyme, verrament,</L>
<L>Heo serued god wiþ good entent. <MILESTONE N="1260"/></L>
<L>Now lete we at his modur beon <NOTE PLACE="foot">1261) <HI REND="italic">f.:</HI> Now let vs of his mother fayle &amp; turne vs to another tale <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And to owre tale we turne aȝeyn,</L>
<L>And speke we of þo messangeres, <NOTE PLACE="foot">1263) the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat wenten fro sire Fortageres, <NOTE PLACE="foot">1264) from <HI REND="italic">P.</HI> Vortiger <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For to seche Merlyn þe bolde, <MILESTONE N="1265"/></L>
<L>To haue his blod, as y ow tolde.</L>
<L>So þreo of heom com by cas <NOTE PLACE="foot">1267) chance <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>In a place, þer Merlyn was, <NOTE PLACE="foot">1268) Into the <HI REND="italic">P.</HI> where <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>On playȝyng as he can gon</L>
<L>Wip oþre childre mony mo; <MILESTONE N="1270"/></L>
<L>And als þey pleyȝed in þat stede, <NOTE PLACE="foot">1271) stede] t <HI REND="italic">corr. aus? L.</HI></NOTE></L>
<L>On of his felawes him myssede <NOTE PLACE="foot">1272) myssede] mysande <HI REND="italic">oder</HI> myfande <HI REND="italic">L.;</HI> misdeed <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And gon cryȝe on Merlyn þo: <NOTE PLACE="foot">1273) gon] to <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>"Þow blake schrewe, þow go ows fro: <NOTE PLACE="foot">1274) blake] cursed <HI REND="italic">P.</HI> srow(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þow art a foul þyng, geten amys, <MILESTONE N="1275"/></L>
<L>Nomon wot, who þy fadir is, <NOTE PLACE="foot">1276) what <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="334" REF="330"/>
Bote sum deouel þe byȝat, y wene, <NOTE PLACE="foot">1277) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>To don ows boþe treyȝe and teone!"</L>
<L>Þeo messangers come faste by</L>
<L>And herdyn wel þe childre cry; <MILESTONE N="1280"/> <NOTE PLACE="foot">1280) child <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Sone anon þey weore byþouȝt,</L>
<L>Þat was þeo child, þat þey souȝt, <NOTE PLACE="foot">1282) Þat] it <HI REND="italic">add. P.</HI> þat þ.] they after <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And vchon owt his sweord drouȝh, <NOTE PLACE="foot">1283) his sword out <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And Merlyn schok his hed and louȝh:</L>
<L>"Now eouel thryft haue þow, couioun, <MILESTONE N="1285"/> <MILESTONE N="21b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1285) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þow spak so hyȝh þy rown:</L>
<L>Here comen þe kynges messan∣geres,</L>
<L>Þat han me souȝt fer and neor, <NOTE PLACE="foot">1288) souȝt] both <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>For to haue myn heorte blod;</L>
<L>Ryȝt now þey þenkyn in heore mod, <MILESTONE N="1290"/> <NOTE PLACE="foot">1290) Ryȝt] <HI REND="italic">om. P.</HI> þen.] thinke itt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For to sle me þis day,</L>
<L>Bote, by my trowthe, ȝef þat y may,</L>
<L>Or þey departe awey fro me, <NOTE PLACE="foot">1293) Or] that <HI REND="italic">add. P.</HI> part <HI REND="italic">P.</HI> from <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wel gode freondes schal we beo!"</L>
<L>Merlyn anon to heom ran, <MILESTONE N="1295"/></L>
<L>He grette heom faire, as he wel kan, <NOTE PLACE="foot">1296) greetes <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide: "Welcom beo ȝe, messangeres: <NOTE PLACE="foot">1297) &amp; welcomed the messenger <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝe comen fro sir Fortageres; <NOTE PLACE="foot">1298) &amp; sayes: yee <HI REND="italic">P.</HI> from <HI REND="italic">P.</HI> Vortiger <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Me to sle is al ȝoure þouȝt,</L>
<L>Þer of schule ȝe spede nouȝt, <MILESTONE N="1300"/></L>
<L>For to beore ȝoure kyng my blod; <NOTE PLACE="foot">1301) &amp; for <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat neuer schal do him good,</L>
<L>For þey, þat tolde him þat tydyng,</L>
<L>Þey lowen on me a strong lesyng, <NOTE PLACE="foot">1304) Lyed of <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat seide, my blod, wiþ owte wrong, <MILESTONE N="1305"/> <NOTE PLACE="foot">1305) &amp; <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="335" REF="331"/>
Schuld make his castel styf and strong:</L>
<L>Þauȝh al þe werk þer on was set, <NOTE PLACE="foot">1307) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Neo schulde hit stande neuer þe bet."</L>
<L>Þeo messangeres had dyn wondur ilkon <NOTE PLACE="foot">1309) ilkon] then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seiden to Merlyn þanne anon: <MILESTONE N="1310"/> <NOTE PLACE="foot">1310) þanne] <HI REND="italic">om. P.</HI> anon] o <HI REND="italic">auf rasur geschr., in L.</HI></NOTE></L>
<L>"Hou konstow telle such priuete? <NOTE PLACE="foot">1311) such], vs this <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Tel vs þe soþe, we praieþ þe, <NOTE PLACE="foot">1312) we pr.] I pray <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat we may haue verray toke∣nyng, <NOTE PLACE="foot">1313) verray] <HI REND="italic">om. P.</HI> tokeinge <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To avowe owr tale by fore þe kyng!" <NOTE PLACE="foot">1314) þe] our <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Merlyn ladde heom a good pas, <MILESTONE N="1315"/></L>
<L>Til he cam, þer his modur was; <NOTE PLACE="foot">1316) where <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Heo tolde heom al þe soþe byfore,</L>
<L>How Merlyn was geten and bore,</L>
<L>And of his wisdam and of his red,</L>
<L>How he saued hire fro ded. <MILESTONE N="1320"/> <NOTE PLACE="foot">1320) &amp; how <HI REND="italic">P.</HI> from <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo messangeres, as y ȝow telle,</L>
<L>Al þat nyȝt þey conne þer dwelle; <NOTE PLACE="foot">1322) þat] <HI REND="italic">om. P.</HI> þey c. þ.] there did <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Amorwe, sone as hit was day, <NOTE PLACE="foot">1323) Att morrow <HI REND="italic">P.</HI> as] when <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey token leue to wende away,</L>
<L>And also Merlyn þat tide <MILESTONE N="1325"/> <NOTE PLACE="foot">1325) And] <HI REND="italic">om. P.</HI> þat] ilke <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Rod on a palfray heom by syde,</L>
<L>And wentyn forþ al yfere <NOTE PLACE="foot">1327) in fere <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Toward þe kyng, sir Fortagere. <NOTE PLACE="foot">1328) Tow.—sir] Towards king <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>As þey þoruȝ þe contre nam, <NOTE PLACE="foot">1329) came <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>In a chepyng toun þey cam, <MILESTONE N="1330"/> <NOTE PLACE="foot">1330) chep.] <HI REND="italic">om. P.</HI> þey c.] their inne they tane <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So þat Merlyn, as y þe telle, <NOTE PLACE="foot">1331) þe] you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Com, þer schon ware to selle. <NOTE PLACE="foot">1332) þer] as <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>A gret lawynȝg vp he nam; <NOTE PLACE="foot">1333) laughter <HI REND="italic">P.</HI> tooke <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo messangeres þo to him cam, <NOTE PLACE="foot">1334) þo to] fast on <HI REND="italic">P.</HI> cam] can lokee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Sone askeden him þo, <MILESTONE N="1335"/> <NOTE PLACE="foot">1335) &amp; full s. <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="336" REF="332"/>
Wher fore þat he lowȝ so. <NOTE PLACE="foot">1336) laughed <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þan seide Merlyn: "Seo ȝe nouȝt <NOTE PLACE="foot">1337) ar. in] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat ȝong mon, þat haþ schon bouȝt <NOTE PLACE="foot">1338) The <HI REND="italic">P.</HI> haþ sch.] the shoone hath <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And strong leþer, to do heom clowte, <NOTE PLACE="foot">1339) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And gres, to smeore heom al <MILESTONE N="1340"/> abowte: <MILESTONE N="22a" UNIT="f."/></L>
<L>He wenyþ to lyue, heom to weore, <NOTE PLACE="foot">1341) wendes <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote, by my sowle, y dar wel sweore, <NOTE PLACE="foot">1342) sowle] hood <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>His wreched lif he schal forlete, <NOTE PLACE="foot">1343) forgoe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Er he come to his owne gate." <NOTE PLACE="foot">1344) Or that he is one gate come to.</NOTE></L>
<L>Þeo messangeres, at þat tide <MILESTONE N="1345"/></L>
<L>After þat man gon þey ryde <NOTE PLACE="foot">1346) man] <HI REND="italic">so P; om. L.</HI> can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And fond him ded as any ston,</L>
<L>Er he hadde a forlong gon. <NOTE PLACE="foot">1348) Or that he <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>In þat town þey dwelled al nyȝt;</L>
<L>On morwe, whan hit was day lyȝt, <MILESTONE N="1350"/></L>
<L>Þey dyȝt heore hors and made heom ȝare, <NOTE PLACE="foot">1351) horsses <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>In heore weye for to fare, <NOTE PLACE="foot">1352) On theire journey <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And, as þey wente in heore jornay <NOTE PLACE="foot">1353) on <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þoruȝ a town of þat contray, <NOTE PLACE="foot">1354) of] in <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He com by a chirche ȝard; <MILESTONE N="1355"/></L>
<L>He mette a cors þyderward <NOTE PLACE="foot">1356) course(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ preostes, clerkes, syngynge by fore; <NOTE PLACE="foot">1357) pr.] &amp; <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo cors was on a bere bore; <NOTE PLACE="foot">1358) corpes were (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Mony mon þer wiþ can gon. <NOTE PLACE="foot">1359) Mony] a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Merlyn byheold heom euer ilkon, <MILESTONE N="1360"/></L>
<L>A gret lauȝhyng vp he nam, <NOTE PLACE="foot">1361) laughter he vptooke <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo messangeres to him cam; <NOTE PLACE="foot">1362) to h. c.] on him can looke <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo messangeres to him rod,</L>
<L>Askeden him wiþ heorte good,</L>
<L>Why he louȝh so schrylle. <MILESTONE N="1365"/></L>
<L>Merlyn seide: "By godes wille,</L>
<L>Ȝef heo wiste, why hit weore, <NOTE PLACE="foot">1363-67) &amp; asked him with hart free, Why he laughed soe hartilye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Heo wolde þer fore lauhȝ wel more;</L>
<L><PB N="337" REF="333"/>
Among þis folk," he seide þan, <NOTE PLACE="foot">1369) He said: Amongst these folkes then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Y seo anold sely man, <MILESTONE N="1370"/> <NOTE PLACE="foot">1370) silly <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat doþ sore weope: <NOTE PLACE="foot">1371) sore] &amp; fast <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Him war betre skippe and lepe; <NOTE PLACE="foot">1372) He ought <HI REND="italic">P.</HI> bet.] to <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Anoþir y seo her go and synge: <NOTE PLACE="foot">1373) An.—her] &amp; others here <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He auȝhte betre his hondes wrynge; <NOTE PLACE="foot">1374) That <HI REND="italic">P.</HI> their <HI REND="italic">P.</HI> hon.] to <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Y schal telle ȝow, for why, <MILESTONE N="1375"/> <NOTE PLACE="foot">1375) telle—why] you tell certainlye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat ȝe schal haue god rybawdy: <NOTE PLACE="foot">1376) ȝe—ryb.] you may know the cause whye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat cors, þat ded is and cold, <NOTE PLACE="foot">1377) is] <HI REND="italic">so P; om.</HI> (!) <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Hit was a child of ten ȝer old; <NOTE PLACE="foot">1378) Hit] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat ilke preost," he seide þo,</L>
<L>"Þat goþ by fore and syngeþ so, <MILESTONE N="1380"/></L>
<L>He was þe fadir, þeo child byȝat; <NOTE PLACE="foot">1381) fadir] that <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And ȝef he weore byþouȝt of þat,</L>
<L>He scholde his hondes wrynge sore <NOTE PLACE="foot">1383) wold <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And for þat synne sorewe more, <NOTE PLACE="foot">1384) synne] child <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>And now he syngeþ with ioye and blis, <MILESTONE N="1385"/> <NOTE PLACE="foot">1385) And] <HI REND="italic">om. P.</HI> syn.] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausrad, L.</HI> with] <HI REND="italic">so P; om. L.</HI></NOTE></L>
<L>As hit neuer hadde beon his. <NOTE PLACE="foot">1386] As the chyld had neuer <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And ȝe seon þe sely housbonde <NOTE PLACE="foot">1387) ȝe s.] to see <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For sorwe and care wrynge his hondes,</L>
<L>He no auhȝt heom nouȝt to wrynge, <NOTE PLACE="foot">1389) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>For ioye he auȝht skyppe and synge; <MILESTONE N="1390"/></L>
<L>Þer fore he is a muche fool, <NOTE PLACE="foot">1391) mickle <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat for his foman makiþ deol, <NOTE PLACE="foot">1392) foomen <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For he is ded, þe prestes fode, <NOTE PLACE="foot">1393) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat neuer no scholde do him gode."</L>
<L>Þeo messangeres euerilkon, <MILESTONE N="1395"/></L>
<L>To þe childes modur heo ȝeoden anon, <MILESTONE N="22b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1396) heo ȝ.] went <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And Merlyn in a litel þrowe</L>
<L>Made hire al to beon yknowe, <NOTE PLACE="foot">1398) hire al] the mother <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="338" REF="334"/>
Wher fore heo neo couþe nouȝt say nay, <NOTE PLACE="foot">1399) neo] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote euer heo preyȝed him nouȝt to say. <MILESTONE N="1400"/> <NOTE PLACE="foot">1400) heo] <HI REND="italic">om. P.</HI> them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þenne weore þe messangeres bliþe</L>
<L>And in heore weyȝe ryde swiþe; <NOTE PLACE="foot">1402) in—ryde] on their iourney ridden <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And as heo ryden in heore way, <NOTE PLACE="foot">1403) And] <HI REND="italic">om. P.</HI> on <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Hit feol apon þe þridde day, <NOTE PLACE="foot">1404) was <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Whan hit was abowte hyȝh pryme, <MILESTONE N="1405"/> <NOTE PLACE="foot">1405) hyȝh] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þan lowȝ Merlyn þe þridde tyme.</L>
<L>Þan axed þey alle yfere, <NOTE PLACE="foot">1407) in fere <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Why he made þo lauȝhwynge chere. <NOTE PLACE="foot">1408) þo] such <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Merlyn seide þo: "Ywis, <NOTE PLACE="foot">1409) Merl s. þo] Then said M. <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þauhȝ y lawȝe, no wondur is, <MILESTONE N="1410"/> <NOTE PLACE="foot">1410) There of <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For siþþe þe time, þ<HI REND="italic">a</HI>t ȝe ware bore,</L>
<L>Such wondur herde ȝe neuer ore; <NOTE PLACE="foot">1412) beforne <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Y schal ȝow telle, wiþ owte oþ,</L>
<L>Þat ȝe schule fynde treowe and soþ;</L>
<L>Herkneþ alle, wiþ owte wouȝh, <MILESTONE N="1415"/> <NOTE PLACE="foot">1415) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Y schal ȝow telle, why y louȝh!</L>
<L>Þis ilke day, by my treowþe,</L>
<L>In þe kynges court is mukil reouþe <NOTE PLACE="foot">1418) court] house <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Of þe kynges chaumburleyn,</L>
<L>For þe quene, soþ to sayn, <MILESTONE N="1420"/></L>
<L>Haþ lowen on hire a lesyng strong, <NOTE PLACE="foot">1421) He haþ (!) <HI REND="italic">L.</HI> lyed <HI REND="italic">P.</HI> him <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Men wolen do hire to deþ wiþ wrong; <NOTE PLACE="foot">1422) Men—deþ] Therfore shee shall be dead <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>His chaumburleyn is a wo<HI REND="italic">m</HI>man <NOTE PLACE="foot">1423) For his <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And goþ in cloþyng as a man, <NOTE PLACE="foot">1424) in] the <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And for heo is fair &amp; bryȝt of heowe, <MILESTONE N="1425"/></L>
<L>Þeo false quene, þat is vntreowe,</L>
<L><PB N="339" REF="335"/>
Bysouȝte hire, to beon hire le<HI REND="italic">m</HI>man derne, <NOTE PLACE="foot">1427) beon] <HI REND="italic">om.</HI> (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And heo onswerde and can hire werne;</L>
<L>Nede heo moste þat game forsake, <NOTE PLACE="foot">1429) Nede] &amp; sayd <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For heo no hadde takil forþ to take, <MILESTONE N="1430"/> <NOTE PLACE="foot">1430) For noe comfort shee wold her make <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For to make hire no counfort, <NOTE PLACE="foot">1431) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>For hire takil was to schort.</L>
<L>Þer fore þe quene was a fool;</L>
<L>For, hadde heo wist of hire tol, <NOTE PLACE="foot">1434) witt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And how schort hit was wrouȝt, <MILESTONE N="1435"/></L>
<L>Heo neo hadde of hire loue souȝt. <NOTE PLACE="foot">1436) Shee wold of loue asked her nought <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe quene, for soþe, was amayed, <NOTE PLACE="foot">1437) for s.] forth∣with <HI REND="italic">P.</HI> affrayd <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þouȝte wel, heo scholde beo wryed, <NOTE PLACE="foot">1438) &amp; wend <HI REND="italic">P.</HI> heo—wr.] to have beene bewrayd <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And wende wel to haue beo schent; <NOTE PLACE="foot">1439) wende—haue] &amp; thought that shee shold <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Anon by fore þe kyng heo went <MILESTONE N="1440"/> <NOTE PLACE="foot">1440) &amp; <HI REND="italic">P.</HI> kyng] anon <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide, þat his chaumbur∣leyn <NOTE PLACE="foot">1441) his] <HI REND="italic">so P;</HI> hire <HI REND="italic">A.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ streynþe hire wolde haue forleyn. <NOTE PLACE="foot">1442) Wiþ] <HI REND="italic">danach</HI> streny, <HI REND="italic">ausgestr., P.</HI> wold haue her <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe kyng, for soþe, is wondur∣wroþ, <NOTE PLACE="foot">1443) for—wondur] therof was wonderous <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And anon he swor his oþ, <NOTE PLACE="foot">1444) anon—his] swore many a great <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat heo scholde beo drawe and honge, <MILESTONE N="1445"/> <NOTE PLACE="foot">1445) shee <HI REND="italic">P.</HI> beo—honge] both hang &amp; draw <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote, certes, hit is al wiþ wronge; <NOTE PLACE="foot">1446) &amp; that were against the law <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer fore on of ȝow wend hom blywe <NOTE PLACE="foot">1447) on—wend] wend you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al so swiþe as ȝe may dryue, <NOTE PLACE="foot">1448) As fast <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And sey to Fortager þe kyng:</L>
<L>"Þe quene haþ lowen a strong lesyng <MILESTONE N="1450"/> <NOTE PLACE="foot">1450) lowen] made <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="340" REF="336"/>
Apon hire chaumburleyn for hate, <MILESTONE N="23a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1451) Vpon his <HI REND="italic">P.</HI> chaumburleyn, y <HI REND="italic">corr. aus</HI> l, <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Þer fore bid we, þat heo beo take, <NOTE PLACE="foot">1452) we] wē (!) <HI REND="italic">L; om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And serche al abowte hire þan, <NOTE PLACE="foot">1453) al ab. h.] the chamberlaine <HI REND="italic">P,</HI></NOTE></L>
<L>And ȝe schal fynde hire a wo<HI REND="italic">m</HI>man, <NOTE PLACE="foot">1454) he <HI REND="italic">P.</HI> hire] shee is <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And sey, y sent him so bode, <MILESTONE N="1455"/> <NOTE PLACE="foot">1455) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>He schal hit fynde soþ, for gode!"</L>
<L>A knyȝt þer was stowt and fer, <NOTE PLACE="foot">1457) was] both <HI REND="italic">add. P.</HI> fer] stearne <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Gan to prike on his destrer, <NOTE PLACE="foot">1458) &amp; pricked forth the truth to learne <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat he no made no targyng, <NOTE PLACE="foot">1459) &amp; <HI REND="italic">P.</HI> no] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Til he cam by fore þe kyng. <MILESTONE N="1460"/></L>
<L>Whan he com in to þe halle,</L>
<L>Doun on kneos he gon to falle <NOTE PLACE="foot">1462) on] his <HI REND="italic">add. P.</HI> he g. to] can he <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide, as y fynde in boke: <NOTE PLACE="foot">1463) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>"My lord þe kyng, god þe loke!</L>
<L>Mony a contre we han went <MILESTONE N="1465"/> <NOTE PLACE="foot">1465) &amp; said thorrow many <HI REND="italic">P.</HI> we han] he <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>On þy message, þer þou ows sent, <NOTE PLACE="foot">1466) þer] as <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To seke a child of selcouþ mounde, <NOTE PLACE="foot">1467) mounde] land <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And such on we han yfounde, <NOTE PLACE="foot">1468) such] a <HI REND="italic">add. P.</HI> haue wee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat nis bote fyf wynter old; <NOTE PLACE="foot">1469) is <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þow no herdest neuer of non so bold; <MILESTONE N="1470"/> <NOTE PLACE="foot">1470) Þow no h.] You heard <HI REND="italic">P.</HI> of] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>He is cleped child Merlyng, <NOTE PLACE="foot">1471) Merline <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He kan telle al maner thyng, <NOTE PLACE="foot">1472) man.] of <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Of al, þat was and now is,</L>
<L>He kan ȝow telle wel, ywis, <NOTE PLACE="foot">1474) tell you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And he kan telle ȝou ful wel, <MILESTONE N="1475"/> <NOTE PLACE="foot">1475) And] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>What destourbeþ ȝoure castel, <NOTE PLACE="foot">1476) dest.] thing troubles <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Why hit may not stonde on pleyn,</L>
<L>And al so of þy chaumburleyn, <NOTE PLACE="foot">1478) your <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>þat þow hast mynt to drawe and honge, <NOTE PLACE="foot">1479) yee haue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He seiþ, for soþe, hit is wiþ wronge, <MILESTONE N="1480"/> <NOTE PLACE="foot">1480) wiþ] for <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="341" REF="337"/>
For to sle a wo<HI REND="italic">m</HI>man,</L>
<L>Þat goþ in cloþyng as a man;</L>
<L>Þer fore do, as we þe sayn: <NOTE PLACE="foot">1483) &amp; th. <HI REND="italic">P.</HI> we þe s.] I you fayne (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Let do take þy chaumburleyn <NOTE PLACE="foot">1484) &amp; <HI REND="italic">P.</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And of hire bondes hire vnbynde: <MILESTONE N="1485"/> <NOTE PLACE="foot">1485) bondes] yee <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>A wo<HI REND="italic">m</HI>man fair þow schalt hire fynde; <NOTE PLACE="foot">1486) yee shall <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And bote hit beo so, wiþ ryȝt lawe</L>
<L>Do me honge and siþþe to∣drawe!" <NOTE PLACE="foot">1488) me] to <HI REND="italic">add. P.</HI> siþþe to-] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Fortager awondred was,</L>
<L>And alle, þat herden of þat cas; <MILESTONE N="1490"/></L>
<L>He comaunded hise men alle,</L>
<L>His chaumburleyn brynge in halle, <NOTE PLACE="foot">1492) chamb.] to <HI REND="italic">add. P.</HI> all (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Anon hire serchede in þat stounde, <NOTE PLACE="foot">1493) hire] the <HI REND="italic">P.</HI> serch.] r <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr., L.</HI> in] her <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And a wo<HI REND="italic">m</HI>man heo was founde.</L>
<L>Wroþ was þanne Fortager <MILESTONE N="1495"/> <NOTE PLACE="foot">1495) was þ.] then was sir <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And asked of þat messanger,</L>
<L>Who him tolde, heo was wo<HI REND="italic">m</HI>man. <NOTE PLACE="foot">1497) told him he <HI REND="italic">P.</HI> was] a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>"For gode, sire," he seide þan, <NOTE PLACE="foot">1498) gode] sooth <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Merlyn was, þat þis gan say, <NOTE PLACE="foot">1499) Merl.] it <HI REND="italic">add. P.</HI> can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Ryȝt as we came by þe way, <MILESTONE N="1500"/> <NOTE PLACE="foot">1500) Ryȝt] <HI REND="italic">om. P.</HI> rydden <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For he kan telle, and gabbe nouȝt, <NOTE PLACE="foot">1501) gabbe] lye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al þe þyng, þat euer was wrouȝt: <NOTE PLACE="foot">1502) þe þ.] things <HI REND="italic">P.</HI> were <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al þat euer þow konst him frayne, <NOTE PLACE="foot">1503) &amp; all <HI REND="italic">P.</HI> you can <HI REND="italic">P.</HI> saine <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He wol telle þe soþ, certayne!" <NOTE PLACE="foot">1504) þe] you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Fortager was glad and bliþe <MILESTONE N="1505"/></L>
<L>And seide to þe messanger swiþe:</L>
<L>"Y schal þe ȝeue lond and plowȝ <MILESTONE N="23b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1507) þe] yee <HI REND="italic">P.</HI> ȝeue] both <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And make þe riche man ynowȝh; <NOTE PLACE="foot">1508) þe r. m.] yee a man right good <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer fore y comaunde now ryȝt, <NOTE PLACE="foot">1509) now] anon <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Duyk, baroun, eorl and knyȝt <MILESTONE N="1510"/> <NOTE PLACE="foot">1510) erle, barron <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="342" REF="338"/>
Dyȝhte heore hors and make heom ȝare, <NOTE PLACE="foot">1511) To d. <HI REND="italic">P.</HI> horsses <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Forþ wiþ Fortager to fare!" <NOTE PLACE="foot">1512) fare] <HI REND="italic">so P;</HI> haue <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>He no wolde no lenger byde, <NOTE PLACE="foot">1513) Then wold he <HI REND="italic">P.</HI> longer abyde <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote leop to hors and gan to ryde, <NOTE PLACE="foot">1514) leapt <HI REND="italic">P.</HI> gan to] forth gan <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To speke wiþ Merlyn þe ȝonge; <MILESTONE N="1515"/></L>
<L>So glad he was of his comyng, <NOTE PLACE="foot">1516) For <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat, whan hit was come to þe nyȝt, <NOTE PLACE="foot">1517) But <HI REND="italic">P.</HI> þe] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ Merlyn he mette ryȝt;</L>
<L>So sone as he him can mete, <NOTE PLACE="foot">1519) As <HI REND="italic">P.</HI> can him <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ faire wordes he can him grete; <MILESTONE N="1520"/></L>
<L>Of mony thynges heo spaken þan, <NOTE PLACE="foot">1521) he spoke <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Sum þer of telle y can. <NOTE PLACE="foot">1522) þer of] of them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ muche ioye, verrament, <NOTE PLACE="foot">1523) ioye] &amp; <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>To þe kynges court þey went,</L>
<L>Warn mad wel at ese þat nyȝt. <MILESTONE N="1525"/> <NOTE PLACE="foot">1525) Warn m. w.] &amp; were <HI REND="italic">P.</HI> ese] all <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>On morwe, whan hit was day lyȝt, <NOTE PLACE="foot">1526) *&amp; on the <HI REND="italic">P.</HI> day] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>To þat steode þey went bydene,</L>
<L>Þer þey scholde þeo castel seone. <NOTE PLACE="foot">1528) *Where the castle shold haue beene <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"Sone," he seide to Merlyn þan,</L>
<L>"Tel me, child, ȝef þow can, <MILESTONE N="1530"/></L>
<L>Why my castel in þis stounde</L>
<L>Ys euery nyȝt falle to grounde,</L>
<L>And why hit may stande nouȝt,</L>
<L>Of so strong thyng as hit is wrouȝt!" <NOTE PLACE="foot">1534) things <HI REND="italic">P.</HI> rought(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne seide Merlyn to þe kyng: <MILESTONE N="1535"/></L>
<L><PB N="343" REF="339"/>
"Sire, þow schalt here a wond∣ur-thyng: <NOTE PLACE="foot">1536) Yee shall <HI REND="italic">P.</HI> wonderous <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Here in þis ground arered in deop</L>
<L>A water þer is strong and steop; <NOTE PLACE="foot">1538) *Is a water <HI REND="italic">R.</HI></NOTE></L>
<L>Vndur þe water arn stones two,</L>
<L>Muchele and brode and longe al so, <MILESTONE N="1540"/> <NOTE PLACE="foot">1540) *Much &amp; strong &amp; broad alsoe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>By neoþe þeo stones vndur þe molde</L>
<L>Two dragons lyggen yfolde; <NOTE PLACE="foot">1542) yf.] *there fould <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat on is whyt so mylkes rem, <NOTE PLACE="foot">1543) The <HI REND="italic">P.</HI> as milke <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat oþir is red so fuyres glem, <NOTE PLACE="foot">1544) The <HI REND="italic">P.</HI> is] <HI REND="italic">om. P.</HI> so f.] as any <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wel grisly þey arn of syȝt boþe <MILESTONE N="1545"/> <NOTE PLACE="foot">1545) Wel] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And fareþ to gedre, as þey weore wroþe; <NOTE PLACE="foot">1546) þey w. wr.] the wrothe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And euery day, when hit is nyȝt,</L>
<L>Þey bygynnen a stark fyȝt, <NOTE PLACE="foot">1548) strong <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þoruȝ þeo streynthe of heore blast</L>
<L>Þy werk con þey doun cast; <MILESTONE N="1550"/> <NOTE PLACE="foot">1550) The <HI REND="italic">P.</HI> the can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And ȝef þat dragons weore away, <NOTE PLACE="foot">1551) the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þan myȝhte þy werkmen vche day <NOTE PLACE="foot">1552) þy] they (!) <HI REND="italic">P.</HI> werkm.] worke <HI REND="italic">add. P.</HI> *euerye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Make þy werk ryȝt at þy wille, <NOTE PLACE="foot">1553) &amp; make <HI REND="italic">P.</HI> ryȝt—wille] both stronge and still <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To stonde boþe strong and stille: <NOTE PLACE="foot">1554) *&amp; to <HI REND="italic">P.</HI> boþe—stille] att thy owne will <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Do now loke, and þow schalt seo, <MILESTONE N="1555"/></L>
<L>Þat hit beo soþ, y telle þe!" <NOTE PLACE="foot">1556) *is <HI REND="italic">P.</HI> soþ] *that <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="344" REF="340"/>
Fortager comaunded anon</L>
<L>To his werkmen euerychon, <NOTE PLACE="foot">1558) All <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Fiftene þousand and ȝet mo,</L>
<L>He bad heom alle loke, ȝef hit ware so, <MILESTONE N="1560"/> <NOTE PLACE="foot">1560) alle] <HI REND="italic">om. P.</HI> ȝef] whether <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Anon þey doluen in þe grounde, <MILESTONE N="24a" UNIT="f."/></L>
<L>And a water þer þey fonde,</L>
<L>Among heom alle, soþ to telle, <NOTE PLACE="foot">1563) alle] the <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey maden two deope welles; <NOTE PLACE="foot">1564) two d. w.] a full deepe well <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al þe water þey brouȝt out þo; <MILESTONE N="1565"/> <NOTE PLACE="foot">1565) &amp; <HI REND="italic">P.</HI> so ydo] done soe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þey hadden so ydo,</L>
<L>By neoþen at þeo watres grounde <NOTE PLACE="foot">1567) By—watres] Beneath the watter in the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Two grete stones þey founde; <NOTE PLACE="foot">1568) stones] there <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Mony men redy þer weoren, <NOTE PLACE="foot">1569) redy þ.] there they <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo two stones vp to reren; <MILESTONE N="1570"/></L>
<L>And whan þat þey weoren vp yrent, <NOTE PLACE="foot">1571) þat] <HI REND="italic">om. P.</HI> hent <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Two dragons þer weoren ybent</L>
<L>Wiþ longe tailes feole fold, <NOTE PLACE="foot">1573) Foule they were for to behold <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And fond ryȝt as Merlyn told: <NOTE PLACE="foot">1574) fond] itt <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat on dragon was red so fuyr, <MILESTONE N="1575"/> <NOTE PLACE="foot">1575) The <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ bryȝes of eyȝne as basyn cler; <NOTE PLACE="foot">1576) br. of] bright <HI REND="italic">P.</HI> bason <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>His tayl was gret and noþyng smal,</L>
<L><PB N="345" REF="341"/>
His body was vnruyde wiþ al.</L>
<L>His schaft may nomon telle, <NOTE PLACE="foot">1579) shape <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He loked as a feond of helle. <MILESTONE N="1580"/> <NOTE PLACE="foot">1580) as] like <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe whyte dragoun lay him by,</L>
<L>Steorne of lok and grysly,</L>
</LG>
<LG>
<L>His mouþ and þrote ȝonede wide,</L>
<L>Þeo fuyr barst owt on ilk a side; <NOTE PLACE="foot">1584) ilk a] *euery <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>His tayl was ragged as a feond, <MILESTONE N="1585"/> <NOTE PLACE="foot">1585) as] *like <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And apon his tayles ende</L>
<L>Þer was schaped a grysly hed,</L>
<L>To fyȝte wiþ þe dragoun red; <NOTE PLACE="foot">1588) that <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For Merlyn seide, for soþe aplyȝt, <NOTE PLACE="foot">1589) I plight <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So grysly weore þey boþe of syȝt, <MILESTONE N="1590"/> <NOTE PLACE="foot">1590) they were <HI REND="italic">P.</HI> of] in <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Whan þey scholde vp aryse, <NOTE PLACE="foot">1591) That when <HI REND="italic">P.</HI> vprise <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Mony a mon þer schal agryse. <NOTE PLACE="foot">1592) þer] they <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Anon þey rysen of heore den, <NOTE PLACE="foot">1593) ryssden, d <HI REND="italic">ü. d. z. geschr. P;</HI> *out <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer weore ferd mony men; <NOTE PLACE="foot">1594) Then was <HI REND="italic">P.</HI> many a man <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Al þat folk, þer was þat tide, <MILESTONE N="1595"/> <NOTE PLACE="foot">1595) Of all the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer dorste non lengor abide. <NOTE PLACE="foot">1596) Þer <HI REND="italic">om. P.</HI> non l.] not one of them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="346" REF="342"/>
Some fellen for ferd in s<HI REND="italic">w</HI>owȝ, <NOTE PLACE="foot">1597) slowȝ <HI REND="italic">L.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">1597) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And Merlyn clapte his hond and lowȝ.</L>
<L>Þe rede dragoun and þeo white,</L>
<L>Harde to gedre gon þay smyte <MILESTONE N="1600"/></L>
<L>Wiþ mouth, powe and wiþ tayl, <NOTE PLACE="foot">1601) *Both with <HI REND="italic">P.</HI> powe] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>By tweone heom was ful hard batayl, <NOTE PLACE="foot">1602) ful] *a<HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þeo eorþe donede þo <NOTE PLACE="foot">1603) don.] quaked <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And lodly weder wax þer þo. <NOTE PLACE="foot">1604) weder] d <HI REND="italic">corr. aus? L.</HI> þer þo] *alsoe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So strong fuyr þey casten anon, <MILESTONE N="1605"/></L>
<L>Þat þe pleynes þer of schon,</L>
<L>And sparklede abowte bryȝt, <NOTE PLACE="foot">1607) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>As doþ þe fuyr from þondur lyȝt.</L>
<L>So þey fouȝhte, for soþe to say,</L>
<L>Al þe longe somores day; <MILESTONE N="1610"/></L>
<L>Þey no stynten neuere of fyȝh∣tyng,</L>
<L>Til þe euesong con rynge. <NOTE PLACE="foot">1612) Þe] men to <HI REND="italic">P.</HI> con] did <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>So in þat tyme, as y ȝow telle, <NOTE PLACE="foot">1613) as] <HI REND="italic">so P;</HI> al <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Þe rede dragoun, þat was so felle,</L>
<L>Drof þeo white feor adoun <MILESTONE N="1615"/> <NOTE PLACE="foot">1615) feor a.] from a downe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>In to þe pleynes a gret vyroun, <MILESTONE N="24b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1616) verome <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Til þey come to a valeye, <NOTE PLACE="foot">1617) into <HI REND="italic">P.</HI> *&amp; there <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þere þey rested heom boþe tweye,</L>
<L>Wel þe montaunce of a whyle, <NOTE PLACE="foot">1619) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="347" REF="343"/>
Þat a mon myȝte gon a myle, <MILESTONE N="1620"/></L>
<L>And þer þe whyte couered his flyȝt <NOTE PLACE="foot">1621) recouered <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And wax egre for to fyȝt, <NOTE PLACE="foot">1622) waxed <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And egrely, wiþ owte fayle,</L>
<L>Þeo rede dragoun he gon assaille</L>
<L>And drof þeo rede ryȝt aȝeyn, <MILESTONE N="1625"/> <NOTE PLACE="foot">1625) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Til he cam in to þe pleyn,</L>
<L>And þer þeo whyte anon ryȝt, <NOTE PLACE="foot">1627) whte(!) <HI REND="italic">P.</HI> r.] with all his might <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Hente þe rede wiþ al his myȝt, <NOTE PLACE="foot">1628) anon wiþ—myȝt] anon right <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And to þeo grounde he him cast</L>
<L>And wiþ þe fuyr of his blast <MILESTONE N="1630"/></L>
<L>Al to gedre brente þe rede, <NOTE PLACE="foot">1631) gedre] he <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat neuere of him was founden schrede, <NOTE PLACE="foot">1632) of h.] after <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote dost vp on þe ground lay;</L>
<L>And þe white went away,</L>
<L>Þat neuer siþen after þan <MILESTONE N="1635"/> <NOTE PLACE="foot">1635) &amp;<HI REND="italic">P.</HI> after] that time <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Neo herde mon, wher he by cam. <NOTE PLACE="foot">1636) Heard noe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þenne seide Merlyn þe ȝynge</L>
<L>Among heom alle by fore þe kynge,</L>
<L>And seide to him wiþ wordes bolde:</L>
<L>"Now is hit soþ, þat y ȝow tolde, <MILESTONE N="1640"/></L>
<L>Hit is soþ, þow may hit seo, <NOTE PLACE="foot">1641) Þow] *yee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer fore for loue y prayȝe þe, <NOTE PLACE="foot">1642) for l.] *sir king <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Do now þe clerkes by fore me brynge, <NOTE PLACE="foot">1643) now] yee <HI REND="italic">P.</HI> by f.] afore <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat lowen on me þat lesynge, <NOTE PLACE="foot">1644) laid <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And y schal aske heom by forn, <MILESTONE N="1645"/> <NOTE PLACE="foot">1645) y sch. a.] he asked <HI REND="italic">P.</HI> heom] the king <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="348" REF="344"/>
Why þey wolde, my blod war lorn. <NOTE PLACE="foot">1646) my] his <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey onswerde wiþ wordes mylde <NOTE PLACE="foot">1647) &amp; the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Dredfully to þat childe <NOTE PLACE="foot">1648) to þat] before the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seiden, þey sawe witerly,</L>
<L>By neoþen þeo weolkene þey sawe a sky, <MILESTONE N="1650"/> <NOTE PLACE="foot">1650) Beneath <HI REND="italic">P.</HI> þey s.] <HI REND="italic">om. P.</HI> weolk.] <HI REND="italic">danach</HI> asyȝt, <HI REND="italic">ausgestr., P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat schewed heom al his byȝate, <NOTE PLACE="foot">1651) &amp; <HI REND="italic">P.</HI> him <HI REND="italic">P.</HI> begott <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>How he was in eorþe ylaten, <NOTE PLACE="foot">1652) on <HI REND="italic">P.</HI> lote <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þoruȝ his blod þe kynges castel</L>
<L>Scholde stonde strong and wel; <NOTE PLACE="foot">1654) stonde] both <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>"So wende we, verrament: <MILESTONE N="1655"/> <NOTE PLACE="foot">1655) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Do now wiþ ows ȝoure talent!"</L>
<L>Þanne onswerde Merlyn þo: <NOTE PLACE="foot">1657) onsw.] said <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>"He was a schrewe, þat sche∣wed so! <NOTE PLACE="foot">1658) schewed] told you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat sky," he seide, "þat sche∣wed ȝow þat,</L>
<L>He was þeo fader, þat me byȝat, <MILESTONE N="1660"/></L>
<L>And for y serue him nouȝt at wille,</L>
<L>He wolde do my blod to spille; <NOTE PLACE="foot">1662) Therfore he <HI REND="italic">P.</HI> do] <HI REND="italic">om. P.</HI> to] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And for he haþ so bygyled ȝow, <NOTE PLACE="foot">1663) for] that <HI REND="italic">add. P.</HI> beguiled you soe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Sire Fortager, now preyȝ y ȝow, <NOTE PLACE="foot">1664) now—ȝow] I pray you thoe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat ȝe graunten heom to lyue, <MILESTONE N="1665"/> <NOTE PLACE="foot">1665) grant <HI REND="italic">P.</HI> to] their <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And al my wraþþe y heom forgyue." <NOTE PLACE="foot">1666) And] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe kyng heom graunted al so blyue, <NOTE PLACE="foot">1667) heom—bl.] his ask∣ing granted *swithe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þo weore þe clerkes glad and blyþe; <NOTE PLACE="foot">1668) Then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="349" REF="345"/>
Forþ heo wenten to heore yn, <NOTE PLACE="foot">1669) to h. yn] both more &amp; mynne <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And wiþ heom wente child Merlyn. <MILESTONE N="1670"/> <NOTE PLACE="foot">1670) child] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Merlyn was wiþ Fortager <MILESTONE N="25a" UNIT="f."/></L>
<L>To his counsail al þat ȝer;</L>
<L>Þoruȝ his wisdam and his coun∣sail <NOTE PLACE="foot">1673) and his] &amp; <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo castel was strong, wiþ owte fayle. <NOTE PLACE="foot">1674) strong—f.] built strong &amp; well <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þe castel was al wrouȝt, <MILESTONE N="1675"/></L>
<L>Eorles and barouns þe kyng bysouȝt,</L>
<L>Þat heo scholde wite at Mer∣lyn þo,</L>
<L>Why þat þeo dragouns fouȝ∣ten so; <NOTE PLACE="foot">1678) Þat] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Hit was sum tokenyng, þey seiden alle,</L>
<L>Of sum auenture, þat scholde byfalle. <MILESTONE N="1680"/> <NOTE PLACE="foot">1680) That <HI REND="italic">P.</HI> þat] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Merlyn was brouȝt by fore þe kyng,</L>
<L>He him asked, wiþ owte lesyng, <NOTE PLACE="foot">1682) &amp; he <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>What þat tokenyng myȝte beone, <NOTE PLACE="foot">1683) beone] meane <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo fyȝtyng of þeo dragouns kene.</L>
<L>Merlyn stod and made daunger, <MILESTONE N="1685"/></L>
<L>Þenne byspak him Fortager <NOTE PLACE="foot">1686) him] *sir <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide: "Merlyn, bote þow me telle,</L>
<L>Anon y schal þe quelle!" <NOTE PLACE="foot">1688) þe q.] cause thee to be quell <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne onswerde Merlyn, aplyȝt,</L>
<L>Wiþ gret wrathþe anon ryȝt <MILESTONE N="1690"/></L>
<L>And seide: "Sire, wiþ owte wene, <NOTE PLACE="foot">1691) Sire] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="350" REF="346"/>
Þat day schaltow neuer seone, <NOTE PLACE="foot">1692) shall <HI REND="italic">P.</HI> neuer] *be <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þauȝh þow take þy sweord in honde, <NOTE PLACE="foot">1693) If <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Me to sle or brynge in bonde:</L>
<L>Ȝet may þow faile of al þy fare, <MILESTONE N="1695"/></L>
<L>As doþ þe grehound of þe hare! <NOTE PLACE="foot">1696) As the hound doth <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Y warne þe wel, sire Fortager, <NOTE PLACE="foot">1697) you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Y no ȝeue no thyng of þy daunger;</L>
<L>Bote ȝef þow wolt me fynde borwe, <NOTE PLACE="foot">1699) me f.] find me a <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þow schalt do me no sorwe, <MILESTONE N="1700"/></L>
<L>Þan wol y telle þe al by dene, <NOTE PLACE="foot">1701) you <HI REND="italic">P.</HI> by] <HI REND="italic">danach</HI> d, <HI REND="italic">ver∣klext, L.</HI></NOTE></L>
<L>Þe fyȝhtyng of þeo dragouns kene;</L>
<L>And bote þow so wolt, by oure lord,</L>
<L>Y no wol þe telle neuer a word!"</L>
<L>Alle þe barouns and þe kyng <MILESTONE N="1705"/></L>
<L>Hadden wondur of his onswer∣yng;</L>
<L>Two barouns þe kyng him fond,</L>
<L>Þeo beste, þat weoren in þe lond,</L>
<L>And þer to sworen on a bok,</L>
<L>Þat men schulde him non harme loke. <MILESTONE N="1710"/> <NOTE PLACE="foot">1710) men] <HI REND="italic">danach</HI> s, <HI REND="italic">verklext, L.</HI></NOTE></L>
<L>Þan he tolde al by dene</L>
<L>Þe fyȝhtyng of þeo dragouns kene, <NOTE PLACE="foot">1703-12) <HI REND="italic">om.</HI> (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne seide Merlyn to þe kyng:</L>
<L>"Sire, vndurstond my sayȝyng: <NOTE PLACE="foot">1714) vndurst.] well <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe red dragoun, so foul of syȝt, <MILESTONE N="1715"/></L>
<L>Bytokenyþ þy seolue and þy myȝt, <NOTE PLACE="foot">1716) and] all <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And þoruȝ þy false p<HI REND="italic">ro</HI>curyng <NOTE PLACE="foot">1717) For <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Moyne was slayn, þe ȝonge kyng.</L>
<L><PB N="351" REF="347"/>
Þow sawe, þe rede þe whyte drof <MILESTONE N="25b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1719) see <HI REND="italic">P.</HI> rede] dragon <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Feor doun in to þe groff: <MILESTONE N="1720"/></L>
<L>Þat bytokenyþ þeo ayres, þow dudest fleme <NOTE PLACE="foot">1721) ayres] that <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ wronge owt of heore ryȝt rewme, <NOTE PLACE="foot">1722) heore r.] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And al þe folk, þat wiþ heom heold, <NOTE PLACE="foot">1723) Soe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Boþe in towne and in feld.</L>
<L>Þeo whyte dragoun doþ signefyȝe <MILESTONE N="1725"/> <NOTE PLACE="foot">1725) doth signiefie <HI REND="italic">P;</HI> signefyȝeþ <HI REND="italic">A.</HI></NOTE></L>
<L>Þe ryȝhte heires han gret envye,</L>
<L>Þat þow holdust al heore lond</L>
<L>Wiþ wronge in þyn owne hond; <NOTE PLACE="foot">1728) Against them with much wronge <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And al so þe whyte, þow say, <NOTE PLACE="foot">1729) And] <HI REND="italic">om. P.</HI> þow s.] can you well say <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Kouorede his flyght in þe valay <MILESTONE N="1730"/> <NOTE PLACE="foot">1730) flyght] flym <HI REND="italic">L.</HI> Recovered his flyght into <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And drof þe rede dragoun agayn,</L>
<L>Til he com in to þe playn, <NOTE PLACE="foot">1732) in] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And to grounde he him kast <NOTE PLACE="foot">1733) to] the <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And wiþ þe fuyr of his blast</L>
<L>Al to powder brente þe rede, <MILESTONE N="1735"/> <NOTE PLACE="foot">1735) pow.] he <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat neuere of him was founde schrede: <NOTE PLACE="foot">1736) founde] a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat bytokenyþ þeo heires by ȝonden, <NOTE PLACE="foot">1737) by ȝ.] soe younge <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat arn waxen and socour founden <NOTE PLACE="foot">1738) Þat a.] Are now <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And arn redy, wiþ mony a knyȝt</L>
<L>Aȝeyns þe to holde fyȝt; <MILESTONE N="1740"/> <NOTE PLACE="foot">1740) Against <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>In to þis castel þey schule þe dryue</L>
<L>Wiþ þy childre and wiþ þy wyue, <NOTE PLACE="foot">1742) child <HI REND="italic">P.</HI> wiþ] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And alle, þat buþ wiþ þe þenne, <NOTE PLACE="foot">1743) þat] <HI REND="italic">om. P.</HI> beene <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>In to þe ground men schal ȝow brenne; <NOTE PLACE="foot">1744) men] <HI REND="italic">om. P.</HI> ȝow] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þe kyng, sire Aungys, <MILESTONE N="1745"/></L>
<L><PB N="352" REF="348"/>
Schal beo slayn and holde no pris;</L>
<L>His kynrade and þyn al so <NOTE PLACE="foot">1747) kingdome <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Schal don Engelond mukil wo.</L>
<L>Þe hed apon þe whytes tayl, <NOTE PLACE="foot">1749) vpon <HI REND="italic">P.</HI> whytes] white dragons <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat bytokenyþ, wiþ owte fayle, <MILESTONE N="1750"/></L>
<L>Þe heires, þat buþ treowe and gode,</L>
<L>Schal distryen al þy blode.</L>
<L>Sire Fortager, þis is þe tokenyng</L>
<L>Of þe dragouns fyȝhtyng:</L>
<L>As y þe seyȝe, wiþ owten oþ, <MILESTONE N="1755"/></L>
<L>þow schalt hit fynde siker and soþ!" <NOTE PLACE="foot">1756) troth <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Stille him stod sire Fortager</L>
<L>And bot his lippe wiþ dreory cher</L>
<L>And seide to Merlyn: "Wiþ owte faile,</L>
<L>Þow most me telle sum coun∣saile, <MILESTONE N="1760"/> <NOTE PLACE="foot">1760) You <HI REND="italic">P.</HI> tell me <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ owte chest, wiþ owte stryf, <NOTE PLACE="foot">1761) chest w. o.] any more <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>How y may best saue my lif." <NOTE PLACE="foot">1762) leade <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þan Merlyn gan stande stille <NOTE PLACE="foot">1763) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And onswerede him wiþ wordes grylle</L>
<L>And seide: "Sire, wiþ owte wene, <MILESTONE N="1765"/> <NOTE PLACE="foot">1765) And] Then Merlyne <HI REND="italic">P.</HI> Sire] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þus hit moste nedes beone, <NOTE PLACE="foot">1766) must itt <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þer fore, so god ȝeue me rest, <NOTE PLACE="foot">1767) god ȝ. me] haue I <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Y no can no red, bote do þy best!" <NOTE PLACE="foot">1768) I can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Fortager seide: "Bote þow me telle, <MILESTONE N="26a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1769) þow] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Anon y schal do þe quelle!" <MILESTONE N="1770"/></L>
<L>He start vp and wolde haue him rawȝt, <NOTE PLACE="foot">1771) him haue wrought <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote, where he was, he no wiste nouȝt; <NOTE PLACE="foot">1772) no] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>So sone he was awayȝe þan, <NOTE PLACE="foot">1773) awayȝe] <HI REND="italic">sehr verlöscht in L.</HI></NOTE></L>
<L>Þat in þe halle wiste no man,</L>
<L><PB N="353" REF="349"/>
Hyȝh no lowȝh, sweyn ny grom, <MILESTONE N="1775"/> <NOTE PLACE="foot">1775) nor <HI REND="italic">P.</HI> nor <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat wiste, wher Merlyn bycom. <NOTE PLACE="foot">1776) Merl.] was <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þo wente Merlyn hastely <NOTE PLACE="foot">1777) Then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To þe hermyte, þat hyȝhte Blasy,</L>
<L>And tolde him, wiþ owte lesyng,</L>
<L>How he hadde serued þe kyng, <MILESTONE N="1780"/></L>
<L>And tolde him, wiþ owte wrong,</L>
<L>Þe fyȝhtyng of þe dragouns strong,</L>
<L>Of þe rede and of þe whyte;</L>
<L>He dude a gret bok sone wryte <NOTE PLACE="foot">1784) A great booke he did endite <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And tolde, þat þeo rede dragoun <MILESTONE N="1785"/></L>
<L>Bytokenyþ gret destruccioun <NOTE PLACE="foot">1786) much <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þoruȝ Fortageres kynde, ywis, <NOTE PLACE="foot">1787) kinred <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þe heþene kyng Aungys;</L>
</LG>
<LG>
<L>In Engelond schulde beo after∣ward</L>
<L>Strong bataile and happes hard. <MILESTONE N="1790"/> <NOTE PLACE="foot">1790) battailes <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Al þat Merlyn tolde and seide,</L>
<L>In scripture hit was leyde, <NOTE PLACE="foot">1792) scr.] good writting <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Of alle þe auentures, y vndur∣stonde,</L>
<L>Þat euer schal beo in Enge∣londe; <NOTE PLACE="foot">1794) shold fall <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote for hit is so derk þyng, <MILESTONE N="1795"/> <NOTE PLACE="foot">1795) derk] a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat Merlyn made in his seyȝyng,</L>
<L>Fewe men, wiþ owte w<HI REND="italic">e</HI>ne, <NOTE PLACE="foot">1797) Þat <HI REND="italic">add.</HI> (!) <HI REND="italic">LP.</HI> weene <HI REND="italic">P;</HI> wone <HI REND="italic">A.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="354" REF="350"/>
Konne vndurstonde, what hit may mene; <NOTE PLACE="foot">1798) may] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Bote, ȝef ȝe wolen a stounde dwelle, <NOTE PLACE="foot">1799) Ȝef] on <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Of oþir thyng y wol ȝow telle, <MILESTONE N="1800"/> <NOTE PLACE="foot">1800) things <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Of þe hende childre two,</L>
<L>Vter and Pendragon al so.</L>
<L>Y tolde yow, y vndurstonde, <NOTE PLACE="foot">1803) yow y] as I you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>How þey weore flemed owt of londe; <NOTE PLACE="foot">1804) of] the <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Now wol y telle ȝow for certayn, <MILESTONE N="1805"/> <NOTE PLACE="foot">1805) for] in <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>In what maner þey com agayn</L>
<L>Wiþ gret streynthe and power,</L>
<L>And how þey drof sire Fortager <NOTE PLACE="foot">1808) he draue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Forþ in to his castel strong</L>
<L>For his vnryȝt and his wrong, <MILESTONE N="1810"/> <NOTE PLACE="foot">1810) and] for <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And how þey brente him, flesch and bon,</L>
<L>And how þey can kyng Aun∣gys slon;</L>
<L>Y wol ȝow telle, in what manere:</L>
<L>Listenyþ now, and ȝe may here! <NOTE PLACE="foot">1814) you shall <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="355" REF="351"/>
A mury tyme hit is in May, <MILESTONE N="1815"/> <NOTE PLACE="foot">1815) The merryest <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Whan spryngyþ þe somores day <NOTE PLACE="foot">1816) Then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>And damyseles caroles lediþ, <NOTE PLACE="foot">1817) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>On grene wode fowles grediþ.</L>
<L>So in þat tyme, as ȝe may here,</L>
<L>Two barouns com to Fortagere <MILESTONE N="1820"/> <NOTE PLACE="foot">1820) The <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seiden: "My lord þe kyng,</L>
<L>We haue ȝow brouȝt an hard tydyng <NOTE PLACE="foot">1822) Ȝow br. an] brought you <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Of Pendragon, þat is þy fo,</L>
<L>And of Vter, his broþir, al so:</L>
<L>Þey arn come in to þis lond <MILESTONE N="1825"/></L>
<L>Wiþ mony a knyȝt douȝhty of hond; <MILESTONE N="26b" UNIT="f."/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þey no wolen stynte nouȝt, <NOTE PLACE="foot">1827) And they will <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Til þat þow beo to grounde brouȝt; <NOTE PLACE="foot">1828) Þat] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>Þey arn at Wynchestre al most,</L>
<L>Þer fore send abowte in hast <MILESTONE N="1830"/></L>
<L>To alle þy freondes, y þe rede,</L>
<L>For þow no haddest neuer so much nede!" <NOTE PLACE="foot">1832) no] <HI REND="italic">om. P.</HI> so much] <HI REND="italic">so P:</HI> er <HI REND="italic">L.</HI></NOTE></L>
<L>Vp him starte Fortageres</L>
<L>And clepede to him messangeres, <NOTE PLACE="foot">1834) called <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To Wynchestre he heom sent <MILESTONE N="1835"/></L>
<L>And bad heom, þoruȝ his com∣aundement,</L>
<L><PB N="356" REF="352"/>
Aȝeyn Vter and Pendragoun <NOTE PLACE="foot">1837) Against <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey schulde schutte þe ȝates anon,</L>
<L>As þey wolde his loue wynne,</L>
<L>Þey schold nouȝt lete heom come þer ynne, <MILESTONE N="1840"/> <NOTE PLACE="foot">1840) þer] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And he wolde come, wiþ owte ȝelp, <NOTE PLACE="foot">1841) wiþ o. ȝ.] anon right <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ mony a mon heom to helpe. <NOTE PLACE="foot">1842) To helpe them with all his might <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Oþir messangeres he sent, ywis, <NOTE PLACE="foot">1843) sent] <HI REND="italic">danach</HI> anon, <HI REND="italic">ausgestr., L.</HI> ywis] anon <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To þe heþene kyng Aungys <NOTE PLACE="foot">1844) þe h.] <HI REND="italic">om. P.</HI> A.] soone <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And bad him come to helpe at nede <MILESTONE N="1845"/></L>
<L>Wiþ al þe folk, he myȝhte owt lede, <NOTE PLACE="foot">1846) folk] that <HI REND="italic">add. P.</HI> owt] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>For to fyȝhte aȝeyn his fon, <NOTE PLACE="foot">1847) against <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat weore come him to slon.</L>
<L>Whan þe kyng Aungys was come, <NOTE PLACE="foot">1849) þe] <HI REND="italic">om. P.</HI> kyng] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr. in L.</HI></NOTE></L>
<L>And heore armes haddyn ynome, <MILESTONE N="1850"/> <NOTE PLACE="foot">1850) The way to Winchester they nume <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey prykedyn faste anon <NOTE PLACE="foot">1851) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Toward Wynchester euerychon;</L>
<L>Her þey haluendel com þare, <NOTE PLACE="foot">1853) &amp; or they were halfe way there <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Vter and Pendragon ware þare; <NOTE PLACE="foot">1854) ware þ.] comen weare <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey ware come Wynchestre so nyȝh, <MILESTONE N="1855"/> <NOTE PLACE="foot">1855) þey w. c.] To <HI REND="italic">P.</HI> W.] towne <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And heore baner heo reryd an hyȝh, <NOTE PLACE="foot">1856) heore—reryd] reard their bannors <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Armes heo schewed ryche ykore, <NOTE PLACE="foot">1857) the <HI REND="italic">P.</HI> yk.] there <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat hadde beon heore fadres by fore.</L>
<L>Þeo burgoys, þat þe baner kneow, <NOTE PLACE="foot">1859) Then the burgesse <HI REND="italic">P.</HI> they banners <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne at furst gon heom rewe <MILESTONE N="1860"/> <NOTE PLACE="foot">1860) þanne at] Att the <HI REND="italic">P.</HI> gon] he can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe deþ of Constaunce þe kyng, <NOTE PLACE="foot">1861) Constantine <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And þat Moyne was slawe so ȝyng, <NOTE PLACE="foot">1862) þat] of <HI REND="italic">P.</HI> M.] that <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide, Fortager was traytour in lym and lyth <NOTE PLACE="foot">1863) was] a <HI REND="italic">add. P.</HI> in—lyth] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And al, þat euer heold him wiþ, <NOTE PLACE="foot">1864) euer—wiþ] wold him succor <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And seiden, þey wolde lete in to þe toun <MILESTONE N="1865"/></L>
<L>Boþe Vter and Pendragon</L>
<L>And sese þer in to heore honde, <NOTE PLACE="foot">1867) hands <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For þey weore heyres of þat londe. <NOTE PLACE="foot">1868) weore] right <HI REND="italic">add. P.</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey setten open þe ȝates wyde</L>
<L>And letten Pendragon yn ryde, <MILESTONE N="1870"/></L>
<L>And Vter, his broþir, al so,</L>
<L><PB N="357" REF="353"/>
And alle, þat come wiþ heom þo; <NOTE PLACE="foot">1872) them 2 <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey ȝoldyn heom boþe toun and tour <NOTE PLACE="foot">1873) &amp; yeelden to them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And duden heom ful gret honour,</L>
<L>Þat euermore Wynchestre after þan <MILESTONE N="1875"/> <NOTE PLACE="foot">1875) euer after <HI REND="italic">P.</HI> after] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Gret þank and freodam of heom wan. <NOTE PLACE="foot">1876) of h.] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan Fortager, þat felle, <NOTE PLACE="foot">1877) When that <HI REND="italic">P.</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þe soþe tidyng herde telle, <NOTE PLACE="foot">1878) tydings <HI REND="italic">B.</HI></NOTE></L>
<L>Þat Vter and Pendragon</L>
<L>Ware leten in to Wynchestre toun, <MILESTONE N="1880"/></L>
<L>For wrathþe he was nyȝh owt of wit <NOTE PLACE="foot">1881) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And seide, hit scholde heom sowre sitte;</L>
<L>He comaunded his men fast, <MILESTONE N="27a" UNIT="L f."/> <NOTE PLACE="foot">1883) Then he <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>To pryke to Wynchestre in hast. <NOTE PLACE="foot">1884) goe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan Pendragon had vndurnomen, <MILESTONE N="1885"/> <NOTE PLACE="foot">1885) had vnd.] vndernome <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat Fortager was þider ycomen, <NOTE PLACE="foot">1886) was] did <HI REND="italic">P.</HI> come <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He comaunded anon þan <NOTE PLACE="foot">1887) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>To horse and armes ilke a man.</L>
<L>Þey casten open þe ȝates wide, <NOTE PLACE="foot">1889) He cast <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And alle þey gonne owt ryde <MILESTONE N="1890"/> <NOTE PLACE="foot">1890) can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And dyȝhten heom, wiþ owte faile,</L>
<L>To ȝeue sir Fortager bataile.</L>
<L>Bote þe Englysche barouns al yfere, <NOTE PLACE="foot">1893) in fere <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat war come wiþ Fortagere,</L>
<L>Whan þay conne þat folk seon, <MILESTONE N="1895"/> <NOTE PLACE="foot">1895) þat] they <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat som whyle hadde heore kynne beon, <NOTE PLACE="foot">1896) kynne] <HI REND="italic">mit dunklerer tinte ü. d. z. nachgetr., L.</HI> That were some time of their kine <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wiþ Fortager was mony a knyȝt,</L>
<L>Þat kneow þe baner anon ryȝt; <NOTE PLACE="foot">1898) banners <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wel a þowsand and mo, þer weore, <NOTE PLACE="foot">1899) þows. and mo] 100 <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat hadde serued heore fadir byfore, <MILESTONE N="1900"/> <NOTE PLACE="foot">1900) byf.] deere <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Seiden, Fortager was fals in felde <NOTE PLACE="foot">1901) &amp; s. <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And al, þat euer wiþ him heold. <NOTE PLACE="foot">1902) wiþ] <HI REND="italic">mit dunklerer tinte ü. d. z. nachgetr. in L.</HI></NOTE></L>
<L>To Fortager þey ran anon <NOTE PLACE="foot">1903) anon] soone <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And woldyn haue slayn him anon; <NOTE PLACE="foot">1904) woldyn] thought for to <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þey haddyn mynt a slayn him þere, <MILESTONE N="1905"/> <NOTE PLACE="foot">1905) a] to haue <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote al to litel was heore powere;</L>
<L>For aȝeyn on of heom <NOTE PLACE="foot">1907) against <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Fortager hadde twenty men,</L>
<L>Þat weore comen al to gedre,</L>
<L><PB N="358" REF="354"/>
Wiþ kyng Aungys þider. <MILESTONE N="1910"/> <NOTE PLACE="foot">1910) Aun.] come <HI REND="italic">add. L.</HI></NOTE></L>
<L>Kyng Fortager and kyng Aungys <NOTE PLACE="foot">1911) kyng] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>For wrathþe weore neor wode, ywis;</L>
<L>He comaunded al his rowte,</L>
<L>To bysette heom al abowte,</L>
<L>And swar, þer schulde askape non, <MILESTONE N="1915"/> <NOTE PLACE="foot">1915) scape <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat þey ne scholde beo slayn vchon. <NOTE PLACE="foot">1916) But <HI REND="italic">P.</HI> ne] <HI REND="italic">om. P.</HI> sch.] all <HI REND="italic">add. P.</HI> vchon] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Schaftes þey brak and launces drowen, <NOTE PLACE="foot">1917) Lance <HI REND="italic">P.</HI> laun. dr.] shafts the drew <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Monye of þe barouns þey slowen,</L>
<L>Bote þey weore so stronge and wyȝt <NOTE PLACE="foot">1919) so] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>And fouȝhten aȝeyn wiþ al heore myȝt, <MILESTONE N="1920"/></L>
<L>For noþyng wolde þey ȝelde heom þan, <NOTE PLACE="foot">1921) heom þ.] then <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote slowen mony an heþen man;</L>
<L>Faste on heom þey gon to hewe, <NOTE PLACE="foot">1923) him <HI REND="italic">P.</HI> to] <HI REND="italic">om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote, allas, þey weore to fewe,</L>
<L>For þoruȝ þat contek and þat stryf <MILESTONE N="1925"/> <NOTE PLACE="foot">1925) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Half an hundred laften heore lif.</L>
<L>Bote a baroun was so strong, <NOTE PLACE="foot">1927) Yett <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat askaped owt of þat þrong; <NOTE PLACE="foot">1928) ask.] he scaped <HI REND="italic">B.</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He priked his stede wiþ gret raundoun,</L>
<L>Til he com to Pendragon; <MILESTONE N="1930"/></L>
<L>He saide: "þow art kynde eyr of londe, <NOTE PLACE="foot">1931) kynde] <HI REND="italic">om. P.</HI> of] this <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>To my tale þow vndurstonde: <NOTE PLACE="foot">1932) þow] doe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For þe loue of þy broþir and þe <NOTE PLACE="foot">1933) For] o <HI REND="italic">ausradirt und nochmals übergeschr., L.</HI></NOTE></L>
<L>Hider y come, to helpe þe;</L>
<L>Þer fore arn we now yschent, <MILESTONE N="1935"/> <NOTE PLACE="foot">1935) &amp; therfor <HI REND="italic">P.</HI> now are wee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For we wiþ wille to þe went; <NOTE PLACE="foot">1936) we wiþ] our good <HI REND="italic">P.</HI> meant <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Kyng Fortager and kyng Aungys</L>
<L>Wiþ mony a Sarsyn of gret pris <MILESTONE N="27b" UNIT="f."/></L>
<L>Schal ows hewe doun to grounde, <NOTE PLACE="foot">1939) hew vs <HI REND="italic">P.</HI> to] the <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>Bote ȝe helpe ows in þis stounde; <MILESTONE N="1940"/> <NOTE PLACE="foot">1940) vs helpe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And for þat we arn schent for þe, <NOTE PLACE="foot">1941) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Go help ows now, par charite!"</L>
<L>Hit was no ned, to bydde heom ryde, <NOTE PLACE="foot">1943) reed <HI REND="italic">P.</HI> him(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þeo folk sprad owt on vche a side, <NOTE PLACE="foot">1944) spurred <HI REND="italic">P.</HI> vche a] euerye <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And whan þey weore to gedre met, <MILESTONE N="1945"/></L>
<L>Þer weore strokes wel byset;</L>
<L><PB N="359" REF="355"/>
Þer fauȝt Vter and Pendragouns, <NOTE PLACE="foot">1947) Pendragon <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>As þey weore wode lyouns,</L>
<L>And Vter þo nouȝt forȝat, <NOTE PLACE="foot">1949) <HI REND="italic">f. om. P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat he no ȝaf Sarsynes mony a flat; <MILESTONE N="1950"/></L>
<L>Mony Sarsynes hed anon <NOTE PLACE="foot">1951) Mony] a <HI REND="italic">add. P.</HI></NOTE></L>
<L>He strok of by þe nekke-bon. <NOTE PLACE="foot">1952) The <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Gret folk on boþe syde <NOTE PLACE="foot">1953) Many <HI REND="italic">P.</HI> on b. s.] that ilke tyde <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þer was slawe at þat tide. <NOTE PLACE="foot">1954) Were slaine on both syds <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Kyng Fortager, wiþ owte faile, <MILESTONE N="1955"/></L>
<L>Was ouercome in þat bataile,</L>
<L>And, mawgre him and alle his,</L>
<L>Þat weoren wiþ kyng Aungys,</L>
<L>Þey weore dryuen so nyȝh,</L>
<L>In to a castel þat þey fleyh, <MILESTONE N="1960"/> <NOTE PLACE="foot">1960) That into <HI REND="italic">P.</HI> þat þey] they can <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Þat was boþe god and mury, <NOTE PLACE="foot">1961) &amp; that <HI REND="italic">P.</HI> god] strong <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Apon þe pleyn of Salesbury. <NOTE PLACE="foot">1962) Vpon <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Pendragon and his broþir Vter</L>
<L>Prikeden after sir Fortager,</L>
<L>And whan þey to þat castel come, <MILESTONE N="1965"/> <NOTE PLACE="foot">1965) þat] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wilde fuyr anon þey nome <NOTE PLACE="foot">1966) anon þ.] soone them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And casten hit ouer þe wal wiþ gynne; <NOTE PLACE="foot">1967) ouer—wiþ] in with a <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And al so swiþe hit was wiþ ynne, <NOTE PLACE="foot">1968) al so s.] sas soone as <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Hit gan to brenne owt of wit,</L>
<L>Þat noman myȝhte staunchen hit; <MILESTONE N="1970"/></L>
<L>And Fortager wiþ child and wyf</L>
<L>And al, þat was þer ynne on lyue, <NOTE PLACE="foot">1972) That were theere in their liffe <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Best and mon, wiþ lym and lyth <NOTE PLACE="foot">1973) lymes <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Hit brente doun, wiþ owte gryth. <NOTE PLACE="foot">1974) Were brenned all forthwith <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Fortager regnede here <MILESTONE N="1975"/></L>
<L>Al fully seouen ȝere. <NOTE PLACE="foot">1976) Al f. Fullye the space of <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Now preyȝe we Je<HI REND="italic">s</HI>u, heouene kyng, <NOTE PLACE="foot">1977) J. h.] all the heauens <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>And his modur, þat swete þyng,</L>
<L>He blesse ows alle wiþ his hond</L>
<L>And sende ows pes in Engelond! <MILESTONE N="1980"/> <NOTE PLACE="foot">1980) Explicit Merlyn <HI REND="italic">add. L. Damit schliesst L.</HI></NOTE></L>
<L>Now when Vortiger was brent, <MILESTONE N="171" UNIT="P p."/></L>
<L>Vther &amp; Pendragon went,</L>
<L>For to beseege k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis</L>
<L>In his castle soe strong of price,</L>
<L>Wither he was fled for dread &amp; doubt; <MILESTONE N="1985"/></L>
<L>&amp; Pendragon w<HI REND="italic">ith</HI> all his rout</L>
<L><PB N="360" REF="356"/>
Besett him soe on euery side,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> noe man might scape th<HI REND="italic">at</HI> tyde.</L>
<L>But k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis w<HI REND="italic">ith</HI>in th<HI REND="italic">at</HI> castel <NOTE PLACE="foot">1989) castle <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Was bestowed soe wonderous well, <MILESTONE N="1990"/></L>
<L>&amp; soe stronglye itt was wrought,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> noe man might deere itt nought.</L>
<L>&amp; when they had beseeged him longe <NOTE PLACE="foot">1993) him] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>About the castle, th<HI REND="italic">at</HI> was soe stronge, <NOTE PLACE="foot">1994) the] they <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; when noe man might him deere, <MILESTONE N="1995"/></L>
<L>5 barrons comen there,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> had beene w<HI REND="italic">ith</HI> Vortiger,</L>
<L>&amp; told Pendragon &amp; Vther,</L>
<L>How Merlyne was begotten &amp; borne,</L>
<L>&amp; how he came the k<HI REND="italic">ing</HI> beforne, <MILESTONE N="2000"/></L>
<L>&amp; what words he him tolde</L>
<L>Of the dragons vnder the mould,</L>
<L>&amp; how the k<HI REND="italic">ing</HI> wold haue him slaine,</L>
<L>&amp; noe man wott, where he become,</L>
<L>&amp; said: "S<HI REND="italic">ir,</HI> verament, <MILESTONE N="2005"/></L>
<L>&amp; Merline were here p<HI REND="italic">re</HI>sent,</L>
<L>Throughe his councell you shall anon</L>
<L>Kinge Anguis ou<HI REND="italic">er</HI>come!"</L>
<L>Pendragon was wound<HI REND="italic">r</HI>ed thoe, <NOTE PLACE="foot">2009) wounded (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; soe was his brother Vther alsoe, <MILESTONE N="2010"/></L>
<L>&amp; sent anon the k<HI REND="italic">night</HI>s 5,</L>
<L>For to seeke Merlyn beliue,</L>
<L>&amp; bade them, if they found the child,</L>
<L>To pray him w<HI REND="italic">ith</HI> words milde,</L>
<L>To come &amp; speake w<HI REND="italic">ith</HI> Pendragon <MILESTONE N="2015"/></L>
<L>&amp; Vther in his pauillyon,</L>
<L><HI REND="italic">Them</HI> to wishe &amp; them to reade, <NOTE PLACE="foot">2017) <HI REND="italic">Them]</HI> Him <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp;, if hee might, helpe them att neede,</L>
<L>For to winne th<HI REND="italic">at</HI> strong hold,</L>
<L>&amp; he shold haue, what he wold. <MILESTONE N="2020"/></L>
<L>The messengers forth went,</L>
<L>To seeke Merlyn, w<HI REND="italic">ith</HI> good entent,</L>
<L>&amp; fare &amp; wyde they him sought,</L>
<L>But of him they heard right nought.</L>
<L>Soe on a day the messengers, <MILESTONE N="2025"/></L>
<L>As they were sett att their dinners</L>
<L>In a taverne in the west countrye, <NOTE PLACE="foot">2027) taberne ? <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> meate &amp; drinke great plentye,</L>
<L>An old churle, hee came in</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> a white beard vpon his chine, <MILESTONE N="2030"/></L>
<L>&amp; a staffe in his hand he had</L>
<L>&amp; shoone on feete full well made,</L>
<L>And begunn to craue more, <MILESTONE N="172" UNIT="p."/></L>
<L><PB N="361" REF="357"/>
&amp; said, he was anhungred sore,</L>
<L>&amp; praid them on the bench aboue, <MILESTONE N="2035"/></L>
<L>To giue him something for gods loue.</L>
<L>&amp; the<HI REND="italic">y</HI> then sayd, w<HI REND="italic">ith</HI> out leasinge, <NOTE PLACE="foot">2037) they] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> he shold haue of them nothinge,</L>
<L>&amp; sayd: "If that the churle be old,</L>
<L>He is a stronge man &amp; a bolde <MILESTONE N="2040"/></L>
<L>&amp; might goe worke for his meate,</L>
<L>If he itt wold w<HI REND="italic">ith</HI> truth gett!"</L>
<L>&amp; called to him eu<HI REND="italic">er</HI>eche one</L>
<L>&amp; bade him trusse &amp; away gone,</L>
<L>&amp; sware by the ruth, th<HI REND="italic">at</HI> god them gaue <MILESTONE N="2045"/></L>
<L>He shold drinke w<HI REND="italic">ith</HI> his owne staffe.</L>
<L>Then Merlyn answered yorne:</L>
<L>"Fellow," hee sayd, "I am noe churle,</L>
<L>I am an old man of this worlde <NOTE PLACE="foot">2049) this] <HI REND="italic">danach</HI> world, <HI REND="italic">ausgestr. P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; many wonders seene &amp; hearde, <MILESTONE N="2050"/></L>
<L>&amp; yee be wretches &amp; younge of blood,</L>
<L>&amp;, forsooth, can litle good;</L>
<L>&amp; if yee knew, as yee nay can,</L>
<L>Yee shold scorne noe old man:</L>
<L>Yee shold be in the k<HI REND="italic">ing</HI>s neede, <MILESTONE N="2055"/></L>
<L>For old men can <HI REND="italic">y</HI>ee wishe and reede, <NOTE PLACE="foot">2056) yee] thee <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Where yee shold find Merlyn the chylde;</L>
<L>Therfore the k<HI REND="italic">ing</HI> was full wilde,</L>
<L>To send madmen out off rage,</L>
<L>For to goe on such a message; <MILESTONE N="2060"/></L>
<L>For Merlyn is of such manner,</L>
<L>If he stood before you <HI REND="italic">h</HI>ere <NOTE PLACE="foot">2062) lere <HI REND="italic">P.; Percy hat</HI> here <HI REND="italic">am rande beigeschrieben.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; spake to you right att this dore,</L>
<L>You shold know him neu<HI REND="italic">er</HI> the more;</L>
<L>For 3<SUP>se</SUP> this day you haue him mett, <MILESTONE N="2065"/></L>
<L>&amp; yett yee know him neu<HI REND="italic">er</HI> the bett;</L>
<L>&amp; therfore wend home, by my reed,</L>
<L>For him to find you shall not speed,</L>
<L>&amp; bydd th<HI REND="italic">at</HI> prince take barrons 5</L>
<L>&amp; bydde come &amp; speake to Merlyn belyue, <MILESTONE N="2070"/></L>
<L>&amp; say, th<HI REND="italic">at</HI> he shall them abyde</L>
<L>Right here by this forrests side!"</L>
<L>&amp; when he had said to them this,</L>
<L>Anon he was away, iwisse,</L>
<L>&amp; there wist of them none, <MILESTONE N="2075"/> <NOTE PLACE="foot">2075) none of them <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Where this old man was become.</L>
<L>The messengers wondred all,</L>
<L>Where the churle was befall,</L>
<L>&amp; all about they him sought,</L>
<L>But of him they heard nought; <MILESTONE N="2080"/></L>
<L><PB N="362" REF="358"/>
For in story it is told,</L>
<L>The churle, th<HI REND="italic">at</HI> was soe stout &amp; bold,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> spake soe to the messengers,</L>
<L>As the<HI REND="italic">y</HI> sate att their dinners, <NOTE PLACE="foot">2084) they] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Forsooth, itt was Merline the younge, <MILESTONE N="2085"/></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> made to them this scorninge.</L>
<L>The messenger went soone anon</L>
<L>&amp; told Vther &amp; Pendragon,</L>
<L>&amp; how the churle to them had tolde</L>
<L>&amp; sware to them w<HI REND="italic">ith</HI> words bold, <MILESTONE N="2090"/></L>
<L>&amp; told them, how Merlyne the chylde</L>
<L>Was byding in the forrest wylde</L>
<L>&amp; bade them take barrons 5,</L>
<L>To come and speake w<HI REND="italic">ith</HI> him belyue,</L>
<L>&amp; sayd, Merlyn wold them abyde <MILESTONE N="2095"/></L>
<L>Att such a place by the forrest syde. <NOTE PLACE="foot">2096) a] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Pendragon had wonder thoe,</L>
<L>&amp; Vther, his brother, alsoe;</L>
<L>Pendragon bade his brother gent,</L>
<L>To the seege to take good tent, <MILESTONE N="2100"/></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> king Anguis scaped not away,</L>
<L>Neither by night nor yett by day,</L>
<L>Till they were of him wreake,</L>
<L>For he wold goe w<HI REND="italic">ith</HI> Merlyn speake.</L>
<L>Then Pendragon w<HI REND="italic">ith</HI> barrons 5 <MILESTONE N="2105"/></L>
<L>Went forth alsoe belyue;</L>
<L>And <HI REND="italic">when</HI> Pendragon was forth went, <MILESTONE N="173" UNIT="p."/> <NOTE PLACE="foot">2107) when] <HI REND="italic">om.</HI>(!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Merlyn anon, verament,</L>
<L>Wist full well, th<HI REND="italic">at</HI> he was gone,</L>
<L>&amp; to Vther he came anon; <MILESTONE N="2110"/></L>
<L>As itt were a stout garson, <NOTE PLACE="foot">2111) garrison(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He came to Vthers pauillyon</L>
<L>&amp; said: "Vther, listen to mee,</L>
<L>For of thy harme I will warne thee,</L>
<L>For I know well, w<HI REND="italic">ith</HI> outen fayle, <MILESTONE N="2115"/></L>
<L>All k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis counsaile, <NOTE PLACE="foot">2116) Angrius <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For he will come this ilke night</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> many a man full well dight</L>
<L>&amp; into the forrest slippe anon,</L>
<L>For to waite thee for to sloen; <MILESTONE N="2120"/></L>
<L>But her of haue thou noe dowbt,</L>
<L>But warne thy host all about,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> they be armed swithe &amp; weele,</L>
<L>Both in iron &amp; eke in steele,</L>
<L>&amp; gather together all thy host <MILESTONE N="2125"/></L>
<L>&amp; hold yee still w<HI REND="italic">ith</HI> outen bost,</L>
<L>Till th<HI REND="italic">at</HI> hee bee amonge ye co<HI REND="italic">m</HI>en, <NOTE PLACE="foot">2127) amonge] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI> conen <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>For he shalbe the first groome,</L>
<L><PB N="363" REF="359"/>
Th<HI REND="italic">at</HI> shall vpon thy pauillion ren;</L>
<L>&amp; looke, th<HI REND="italic">at</HI> thou be ready then, <MILESTONE N="2130"/></L>
<L>&amp; heard on him looke thow hewe</L>
<L>&amp; spare not that old shrewe,</L>
<L>For thou shalt slay him w<HI REND="italic">ith</HI> thy hand</L>
<L>&amp; wi<HI REND="italic">nn</HI>e the price from all this land!" <NOTE PLACE="foot">2134) wime(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; when he had told him all this case, <MILESTONE N="2135"/></L>
<L>He vanished away from th<HI REND="italic">at</HI> place.</L>
<L>Great wonder had Vther thoe,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> he was escaped soe,</L>
<L>&amp; thought, itt was gods sonde,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> warned him th<HI REND="italic">at</HI> stonde, <MILESTONE N="2140"/></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> had soe warned him of his fone</L>
<L>&amp; was soe lightlye from him gone.</L>
<L>&amp; when itt drew vnto the night,</L>
<L>K<HI REND="italic">ing</HI> Anguis anon right</L>
<L>Did arme his men wrath &amp; prest, <MILESTONE N="2145"/></L>
<L>3000 men of the best,</L>
<L>&amp; said, how a spye had tolde,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> Pendragon, the prince bold,</L>
<L>Forth into the country is gone</L>
<L>&amp; left his brother Vther att home; <MILESTONE N="2150"/></L>
<L>Therfore, he sayd, he will out breake,</L>
<L>&amp; on <HI REND="italic">V</HI>ther he wold him wreake, <NOTE PLACE="foot">2152) other (!)</NOTE></L>
<L>&amp; sware an othe by Mahound,</L>
<L>He wold kill him in his pauillyon.</L>
<L>&amp; soone they were ready dight; <MILESTONE N="2155"/></L>
<L>Then k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis, anon right</L>
<L>Forthe of the castle he can ryde</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> 3000 by his syde,</L>
<L>&amp; forthe he went w<HI REND="italic">ith</HI>out bost,</L>
<L>Vntill he came to Vthers host. <MILESTONE N="2160"/></L>
<L>&amp; when he was comen right,</L>
<L>Where Vthers pauillyon was pight,</L>
<L>K<HI REND="italic">ing</HI> Anguis, a fell felon,</L>
<L>He hyed him to the pauillyon <NOTE PLACE="foot">2164) him] <HI REND="italic">danach</HI> the, <HI REND="italic">ausgestr. P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; thought to slay Vther therin; <MILESTONE N="2165"/></L>
<L>But he was beguiled thorrow Merlyine, <NOTE PLACE="foot">2166) beguiled] guiled <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>For Merlyne had th<HI REND="italic">at</HI> ilke morrow</L>
<L>Warned Vther of all the sorrow,</L>
<L>How k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis was bethought;</L>
<L>Therfore in his pauillyon was he nought, <MILESTONE N="2170"/></L>
<L>But had taken the feild w<HI REND="italic">ith</HI> out</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> many a hardye man &amp; stout.</L>
<L>&amp; Vther was a hardy man;</L>
<L>Vpon king Anguis hee ran</L>
<L>&amp; smote him att the first blow, <MILESTONE N="2175"/></L>
<L><PB N="364" REF="360"/>
Th<HI REND="italic">at</HI> he cane him ou<HI REND="italic">er</HI>throwe;</L>
<L>&amp; Vther, w<HI REND="italic">ith</HI> his sword soe smart</L>
<L>He smote him thorrow the hart</L>
<L>&amp; hent him by the head anon</L>
<L>&amp; stroke itt from the necke-bone. <MILESTONE N="2180"/></L>
<L>And when the Sarazens this can see, <MILESTONE N="174" UNIT="p."/></L>
<L>Fast away can they flee</L>
<L>To the castle eu<HI REND="italic">er</HI>eche one</L>
<L>&amp; left their lord all alone;</L>
<L>But, or the<HI REND="italic">y</HI> might scape againe, <MILESTONE N="2185"/> <NOTE PLACE="foot">2185) the<HI REND="italic">y]</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>500 were all slayne</L>
<L>Of the stoutest, th<HI REND="italic">at</HI> were there,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> came w<HI REND="italic">ith</HI> their k<HI REND="italic">ing</HI> ifere.</L>
<L>Now let <HI REND="italic">we him</HI> be for a season, <NOTE PLACE="foot">2189) <HI REND="italic">we him]</HI> vs <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; let us turne to Pendragon, <MILESTONE N="2190"/></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> was gone to the forrest wilde,</L>
<L>To speake w<HI REND="italic">ith</HI> Merlyn the chylde.</L>
<L>The first time he asked for Merlyn,</L>
<L>He see a heardsman keeping swine,</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> an old hatt vpon his head, <MILESTONE N="2195"/></L>
<L>&amp; in gray russett was he cladd,</L>
<L>And a good staffe in his hand,</L>
<L>&amp; a white whelpe him followande;</L>
<L>Stalworth he seemed &amp; well made.</L>
<L>The prince anon to him roade <MILESTONE N="2200"/></L>
<L>&amp; well fayre he can him fraine,</L>
<L>Giff he heard ought of Merlyn,</L>
<L>&amp; whether hee cold tell him any tyth<HI REND="italic">inge,</HI> <NOTE PLACE="foot">2203) tythands (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Where was his most wininge.</L>
<L>"Yea, s<HI REND="italic">ir,</HI>" he sayd, "by s<HI REND="italic">ein</HI>t Marye, <MILESTONE N="2205"/></L>
<L>Right now was Merlyn here w<HI REND="italic">ith</HI> mee;</L>
<L>&amp; thou had comen eare, indeed,</L>
<L>Thou might haue found him in th<HI REND="italic">at</HI> stead;</L>
<L>&amp; if thou Merlyn ken can, <NOTE PLACE="foot">2209) can M. ken <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>He is not yett far gone; <MILESTONE N="2210"/></L>
<L>&amp; therfore ryde forth in this way,</L>
<L>As fast as eu<HI REND="italic">er</HI> thou may,</L>
<L>&amp; on thy right hand rathe</L>
<L>Thou shalt find a verry faire path,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> thorrow the faire forrest lyeth, <MILESTONE N="2215"/></L>
<L>&amp; in th<HI REND="italic">at</HI> way thou ryde swithe,</L>
<L>&amp;, seekerlye, w<HI REND="italic">ith</HI> outen weene,</L>
<L>Soone thou may Merlyn seene."</L>
<L>Then was the prince glad &amp; blythe</L>
<L>&amp; sped him forth swithe; <MILESTONE N="2220"/></L>
<L>&amp; as he hard, soe he itt found,</L>
<L>A well faire path on his right hand. <NOTE PLACE="foot">2222) his] <HI REND="italic">danach</HI> h, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="365" REF="361"/>
The<HI REND="italic">y</HI> turned their horsses eu<HI REND="italic">er</HI>eche one, <NOTE PLACE="foot">2223) The <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; in th<HI REND="italic">at</HI> path the<HI REND="italic">y</HI> rydden anon, <NOTE PLACE="foot">2224) the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; w<HI REND="italic">ith</HI> Merlyn they metten then, <MILESTONE N="2225"/></L>
<L>&amp;, as itt were a stout chap<HI REND="italic">m</HI>on, <NOTE PLACE="foot">2226) chapm.] champyon(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L><HI REND="italic">He</HI> bare a great packe on his backe; <NOTE PLACE="foot">2227) <HI REND="italic">He]</HI> &amp; <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; to him the prince full faire spake</L>
<L>&amp; asked him, if hee see Merlyn:</L>
<L>"Yea," said he, "by s<HI REND="italic">ein</HI>t Martin, <MILESTONE N="2230"/></L>
<L>A little heere before yo<HI REND="italic">ur</HI> sight;</L>
<L>He is not farr, I you plyght;</L>
<L>To you I say, by s<HI REND="italic">ein</HI>t John,</L>
<L>He is not yett far gone,</L>
<L>&amp; therfore ryde forth beliue, <MILESTONE N="2235"/></L>
<L>As fast as yo<HI REND="italic">ur</HI> horsses may driue,</L>
<L>&amp; yee shall find him in a wyle,</L>
<L>By then yee haue rydden a myle;</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> Merlyn yee shall meete then,</L>
<L>Or yee shall speake w<HI REND="italic">ith</HI> some other man, <MILESTONE N="2240"/></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> shall you tell full right,</L>
<L>Where you shall haue of Merlyn a sight!"</L>
<L>&amp; when he had thus sayd,</L>
<L>The<HI REND="italic">y</HI> pricked forth in a brayd; <NOTE PLACE="foot">2244) The <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; by they had rydden a stonde, <MILESTONE N="2245"/> <NOTE PLACE="foot">2245) had] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>As he him said, w<HI REND="italic">ith</HI> out wronge,</L>
<L>He mett w<HI REND="italic">ith</HI> Merlyn on the playne,</L>
<L>As he were a doughtye swaine,</L>
<L>All cloathed in robes soe gay,</L>
<L>As it had beene a monke gray, <MILESTONE N="2250"/> <NOTE PLACE="foot">2250) monkes <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; bare a gauelocke in his hand;</L>
<L>His speeche was of another land.</L>
<L>He, when the prince had him mett,</L>
<L>Faire &amp; hendlye he did him greete.</L>
<L>Then the prince was all heauye <MILESTONE N="2255"/></L>
<L>&amp; asked him of his curtesie,</L>
<L>If he mett by the way <MILESTONE N="175" UNIT="p."/></L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> chyld Merlyn th<HI REND="italic">at</HI> day.</L>
<L>"Yea, s<HI REND="italic">ir,</HI>" hee said," by s<HI REND="italic">ein</HI>t Michaell<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Merlyn I know verry well, <MILESTONE N="2260"/></L>
<L>For right now, sikerlye,</L>
<L>Merlyin was here fast by,</L>
<L>&amp; had yee rydden a litle bett,</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> Merlyn yee might haue mett;</L>
<L>But, s<HI REND="italic">ir,</HI> I say w<HI REND="italic">ith</HI> out othee, <MILESTONE N="2265"/></L>
<L>He is a quante boy, for soothe;</L>
<L>Soe well I know Merlyns thought:</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> out my helpe you find him nought;</L>
<L>&amp; if of him yee will haue speech,</L>
<L><PB N="366" REF="362"/>
Then must you doe, as I to you teache: <MILESTONE N="2270"/></L>
<L>Att the next towne here beside,</L>
<L>There you must Merlyn abyde</L>
<L>&amp; in the towne take yo<HI REND="italic">ur</HI> ine;</L>
<L>&amp;, certainly, then child Merlyn</L>
<L>Shall come to you this ilke night, <MILESTONE N="2275"/></L>
<L>&amp; there yee shall of him haue sight,</L>
<L>&amp; then yee may both lowed &amp; still</L>
<L>Speake w<HI REND="italic">ith</HI> Merlyn all th<HI REND="italic">at</HI> you will!"</L>
<L>Then was the prince blythe &amp; glad</L>
<L>&amp; pricked forth, as he were madd, <MILESTONE N="2280"/></L>
<L>&amp; tooke his inne in the towne,</L>
<L>As shold a lord of great renowne.</L>
<L>Now may you heare in this time,</L>
<L>How Merlyn came the 5<SUP>th</SUP> time,</L>
<L>&amp; how he the prince mett, <MILESTONE N="2285"/></L>
<L>&amp; on what manner he him grett</L>
<L>&amp; became to him as councellour:</L>
<L>Hearken to me, &amp; you shall heare!</L>
<L>When itt was w<HI REND="italic">ith</HI> in the night,</L>
<L>Merlyn came to the k<HI REND="italic">ing</HI> full right, <MILESTONE N="2290"/></L>
<L>Right in the guise of a swayne,</L>
<L>As he was in the forrest seene,</L>
<L>&amp; sayd, as I find in the booke:</L>
<L>"S<HI REND="italic">ir</HI> prince, god send you good lucke!</L>
<L>Loe, I am heere, th<HI REND="italic">at</HI> thou hast sought: <MILESTONE N="2295"/></L>
<L>Tell me, what is thy thought,</L>
<L>&amp; what thou wilt to me saine,</L>
<L>For I wold heare thee wonderous faine!"</L>
<L>Then vpstart Pendragon</L>
<L>&amp; into his armes he him nume; <MILESTONE N="2300"/></L>
<L>To bide w<HI REND="italic">ith</HI> him he did him craue,</L>
<L>&amp; what hee wold aske, he shold haue.</L>
<L>&amp; Merlyn sayd, verament,</L>
<L>He wold be att his com<HI REND="italic">m</HI>andement;</L>
<L>Ou<HI REND="italic">er</HI> all, where soe he were, <MILESTONE N="2305"/></L>
<L>He wold be att his bydding yare.</L>
<L>Then was the prince gladd &amp; blyth</L>
<L>&amp; thanked Merlyn many a sythe;</L>
<L>Then sayd Merlyn: "S<HI REND="italic">ir,</HI> will you heare?</L>
<L>I come from thy brother deere; <MILESTONE N="2310"/></L>
<L>For through my councell hee hath this night</L>
<L>Slaine k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis, I you plight." <NOTE PLACE="foot">2312) you] <HI REND="italic">am rande mit verweisungszeichen nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Then was the prince blythe &amp; gladd</L>
<L>&amp; great solace &amp; myrth made;</L>
<L>&amp; all, th<HI REND="italic">at</HI> were there, were full faine, <MILESTONE N="2315"/></L>
<L>&amp; on the morrow rod home againe</L>
<L><PB N="367" REF="363"/>
&amp; found k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis slaine,</L>
<L>His head sett vp, his body drawne.</L>
<L>Pendragon asked Vther, iwis,</L>
<L>Who had slaine k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis, <MILESTONE N="2320"/></L>
<L>&amp; he answered and can saine,</L>
<L>That he <HI REND="italic">was</HI> warned by a swayne. <NOTE PLACE="foot">2322) was] <HI REND="italic">om. P; von Percy am ende der zeile nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>When he had told all, how he did,</L>
<L>He thanked god in th<HI REND="italic">at</HI> steade.</L>
<L>Then bespake Pendragon <MILESTONE N="2325"/></L>
<L>&amp; sayd to Vther anon:</L>
<L>"Hee, th<HI REND="italic">at</HI> thee holpe att need thine, <MILESTONE N="176" UNIT="p."/></L>
<L>Forsooth, itt was child Merlyn,</L>
<L>That standeth now here by thee."</L>
<L>Vther him thanked w<HI REND="italic">ith</HI> hart free <MILESTONE N="2330"/></L>
<L>&amp; prayd him then, in all thing</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> he wold be att his bidding.</L>
<L>Then the<HI REND="italic">y</HI> wenten to the castle, w<HI REND="italic">ith</HI> out lesse, <NOTE PLACE="foot">2333) they] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Wherein many a Sarazen was,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> noe man might to them winne <MILESTONE N="2335"/></L>
<L>By noe manner of gynne;</L>
<L>&amp; therfore the oste still lay,</L>
<L>Till after vpon the 3<SUP>d</SUP> day</L>
<L>Word came from the Sarazen,</L>
<L>Where the<HI REND="italic">y</HI> lay in castle fine, <MILESTONE N="2340"/> <NOTE PLACE="foot">2340) the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> they wold yeeld vp the castel, <NOTE PLACE="foot">2341) castle <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>If they might passe well</L>
<L>To their land w<HI REND="italic">ith</HI> outen dere;</L>
<L>Vpon a booke the<HI REND="italic">y</HI> wold sweare, <NOTE PLACE="foot">2344) the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> they shold neu<HI REND="italic">er</HI> againe come. <MILESTONE N="2345"/></L>
<L>But Merlyn sent them word soone,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> they shold passe eache one</L>
<L>By leaue of <HI REND="italic">sir</HI> Pendragon. <NOTE PLACE="foot">2348) sir] his(!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; when they had all sworne &amp; some,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> they wold neu<HI REND="italic">er</HI> in this land come, <MILESTONE N="2350"/></L>
<L>They passed anon to the sea strond</L>
<L>&amp; went into their owne land.</L>
<L>Then to Pendragon the crowne they name,</L>
<L>&amp; k<HI REND="italic">ing</HI> of Englande he became,</L>
<L>&amp; in England he raigned k<HI REND="italic">ing</HI> <MILESTONE N="2355"/></L>
<L>But 3 yeere, w<HI REND="italic">ith</HI> out leasing,</L>
<L>&amp; after he was slaine rathe</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> Sarazens, &amp; th<HI REND="italic">at</HI> was scathe;</L>
<L>I shall you tell, in whatt manner:</L>
<L>Listen a while &amp; you shall heare! <MILESTONE N="2360"/> <NOTE PLACE="foot">2360) &amp; listen] &amp; <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> time in the land of Denmarke</L>
<L><PB N="368" REF="364"/>
2 Sarazens where stout &amp; starke,</L>
<L>&amp; were of k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis kinde,</L>
<L>Of his next blood, th<HI REND="italic">at</HI> was soe hynde;</L>
<L>The one was come of the brother, <MILESTONE N="2365"/></L>
<L>&amp; of the sister came the other.</L>
<L>Strong men the<HI REND="italic">y</HI> were &amp; fell, <NOTE PLACE="foot">2367) they] thew (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; theire names I can you tell:</L>
<L>The one was called s<HI REND="italic">ir</HI> Gamor,</L>
<L>&amp; the other s<HI REND="italic">ir</HI> Malador. <MILESTONE N="2370"/> <NOTE PLACE="foot">2370) Maladors <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Gamor came of the brother beforne,</L>
<L>The other was of the sister borne;</L>
<L>Great lo<HI REND="italic">rd</HI>s were they of land:</L>
<L>S<HI REND="italic">ir</HI> Malador held in his hand</L>
<L>2 duchyes, &amp; Gamor 3; <MILESTONE N="2375"/></L>
<L>Stowter men might none bee.</L>
<L>When they heard, how k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis</L>
<L>In England was slaine, iwis,</L>
<L>Altogether can they speake,</L>
<L>Theire vnckles death they wold wreake; <MILESTONE N="2380"/></L>
<L>&amp; soe great an oste together they brought,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> the number <HI REND="italic">I</HI> can tell nought; <NOTE PLACE="foot">2382) the] they <HI REND="italic">P. I]</HI> they <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>But vnto shipp they gone anon,</L>
<L>&amp; the sea to flowe began, <NOTE PLACE="foot">2384) seat (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>The winde soe well began to blow, <MILESTONE N="2385"/> <NOTE PLACE="foot">2385) blow] b <HI REND="italic">corr. aus</HI> f. <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> they landed att Bristowe.</L>
<L>Then Merlyn knew itt well anon</L>
<L>&amp; told itt Vther &amp; Pendragon,</L>
<L>How there was comen from Denmarke</L>
<L>A stronge oste, stout &amp; starke, <MILESTONE N="2390"/></L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> many Sarazens of price,</L>
<L>For to auenge k<HI REND="italic">ing</HI> Anguis.</L>
<L>"In England," sayd Merlyn then,</L>
<L>"Such an oste was neu<HI REND="italic">e</HI> seene;</L>
<L>I say to you, w<HI REND="italic">ith</HI> outen layne, <MILESTONE N="2395"/></L>
<L>The one of you shalbe slayne;</L>
<L>&amp; whether of you soe ere it is,</L>
<L>Shall haue to meede heauens blisse.</L>
<L>But for noe meede he wold not saine,</L>
<L>Whether of them shold be slaine; <MILESTONE N="2400"/></L>
<L>But neu<HI REND="italic">er</HI> the lesse yee shall heare,</L>
<L>Merlyn loued well Vther,</L>
<L>The least heere, th<HI REND="italic">at</HI> was on his crowne,</L>
<L>Then all the body of Pendragon.</L>
<L>Hee bade them dight them anon, <MILESTONE N="177" UNIT="p."/> <MILESTONE N="2405"/></L>
<L>Against their foemen for to gone,</L>
<L>&amp; sayd, Pendragon, w<HI REND="italic">ith</HI> out fayle,</L>
<L>Vppon the land shold them assayle:</L>
<L><PB N="369" REF="365"/>
&amp; Vther, alsoo I bidd thee,</L>
<L>Thou shalt wend by the sea <MILESTONE N="2410"/></L>
<L>&amp; looke, th<HI REND="italic">at</HI> theere scapen none,</L>
<L>Till they be slaine eu<HI REND="italic">er</HI>ye eche one!</L>
<L>Pendragon was a doughtye knight <NOTE PLACE="foot">2413) doughtye] <HI REND="italic">am rande mit verweisungszeichen nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; fell &amp; egar for to fight;</L>
<L>He neu<HI REND="italic">er</HI> for stroakes wold forbeare <MILESTONE N="2415"/></L>
<L>Against noe man, w<HI REND="italic">ith</HI> sheeld or speare,</L>
<L>Nor better did <HI REND="italic">non,</HI> w<HI REND="italic">ith</HI> outen fayle, <NOTE PLACE="foot">2417) <HI REND="italic">non] om. P.</HI></NOTE></L>
<L>&amp; th<HI REND="italic">at</HI> was seene in th<HI REND="italic">at</HI> battaile:</L>
<L>He tooke his oaste w<HI REND="italic">ith</HI> might &amp; mayne</L>
<L>&amp; went the Sarazens fast againe; <MILESTONE N="2420"/></L>
<L>&amp; when they were together mett,</L>
<L>There were strokes sadlye sett;</L>
<L>Many a heathen Sarazen</L>
<L>He cloue downe to the chin,</L>
<L>Many a man was sticked tho, <MILESTONE N="2425"/></L>
<L>&amp; many a good steed was slayne alsoe.</L>
<L>The booke saith, w<HI REND="italic">ith</HI> outen lye,</L>
<L>There was done such chiualrye,</L>
<L>Of the folke, th<HI REND="italic">at</HI> Pendragon fell,</L>
<L>Noe man can the number tell. <MILESTONE N="2430"/></L>
<L>&amp; Vther to the sea went,</L>
<L>&amp; Merlyn told him, verament,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> he shold not that day be slaine.</L>
<L>Then was Vther wonderous fayne</L>
<L>&amp; in his hart soe wonderous lyght, <MILESTONE N="2435"/></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> hee was feirce &amp; fell in fight,</L>
<L>&amp; egerlye, w<HI REND="italic">ith</HI> out fayle,</L>
<L>The Sarazens he can assayle</L>
<L>&amp; fast against them can stryde,</L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> many a Sarazen lost their liffe. <MILESTONE N="2440"/></L>
<L>Pendragon &amp; his folke, in hast</L>
<L>The Sarazens fast to ground they cast, <NOTE PLACE="foot">2442) the<HI REND="italic">y]</HI> the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>Th<HI REND="italic">at</HI> there were none, against them stoode,</L>
<L>But fledd away, as they were wood.</L>
<L>But Vther in th<HI REND="italic">at</HI> ilke tyde <MILESTONE N="2445"/></L>
<L>Kept them in on the other syde;</L>
<L>W<HI REND="italic">ith</HI> strong battayle &amp; strokes hard</L>
<L>He droue them all againe backward;</L>
<L>&amp; when th<HI REND="italic">at</HI> they noe further might,</L>
<L>On Pendragon can the<HI REND="italic">y</HI> light, <MILESTONE N="2450"/> <NOTE PLACE="foot">2450) the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>A 100 Sarazens on a rowte</L>
<L>Att once layd him all about.</L>
<L>Who soe had seene Pendragon then,</L>
<L>He might haue seene a doughtye man,</L>
<L><PB N="370" REF="366"/>
For all, th<HI REND="italic">at</HI> he might eu<HI REND="italic">er</HI> reach, <MILESTONE N="2455"/></L>
<L>Trulye, the<HI REND="italic">y</HI> need noe other leech. <NOTE PLACE="foot">2456) they] the <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>The Sarazens stout &amp; grim</L>
<L>Slew his steed vnder him;</L>
<L>&amp; when hee had lost his steed,</L>
<L>Great ruthe itt is in bookes to reede <MILESTONE N="2460"/></L>
<L>How th<HI REND="italic">at</HI> he on foote stood,</L>
<L>Till th<HI REND="italic">at</HI> he lost his harts bloode.</L>
<L>A 100 Sarazens att a brayd</L>
<L>All att once att him layd</L>
<L>&amp; broken him body &amp; arme <MILESTONE N="2465"/></L>
<L>&amp; slew him there, &amp; th<HI REND="italic">at</HI> was harme.</L>
<L>&amp; when th<HI REND="italic">at</HI> Vther vnde<HI REND="italic">r</HI>stoode, <NOTE PLACE="foot">2467) Vither (!) <HI REND="italic">P.</HI></NOTE></L>
<L>His brother was slaine, he waxt neere woode</L>
<L>&amp; bade his men fast fight,</L>
<L>&amp; he bestirrde him like a k<HI REND="italic">nigh</HI>t; <MILESTONE N="2470"/></L>
<L>Of all the Sarazens, th<HI REND="italic">at</HI> were left aliue,</L>
<L>There scaped noe more but 5;</L>
<L>Of the christian men were but slane</L>
<L>3031, certane;</L>
<L>&amp; in th<HI REND="italic">at</HI> ilke country thoe <MILESTONE N="2475"/></L>
<L>A mile might noe man goe,</L>
<L>Neither by dale nor by downe,</L>
<L>But he shold tread on a dead man.</L>
<L>And when itt was against the night, <MILESTONE N="178" UNIT="p."/></L>
<L>Vther had discomfited them in fight; <MILESTONE N="2480"/></L>
<L>He went home into his inne</L>
<L>&amp; asket councell of Merlyne.</L>
<L>Pendragon was out sought</L>
<L>&amp; to the church full fayre brought;</L>
<L>He was grauen &amp; layd full merrye <MILESTONE N="2485"/></L>
<L>In the towne of Glasenburye,</L>
<L>&amp; thus ended th<HI REND="italic">at</HI> doughtye k<HI REND="italic">nigh</HI>t:</L>
<L>God grant his soule to blisse soe bright,</L>
<L>&amp; all, th<HI REND="italic">at</HI> done soe for the right,</L>
<L>I pray Jesu for his might, <MILESTONE N="2490"/></L>
<L>He grant them heauens blisse aboue!</L>
<L>Amen, Amen, for his mothers loue!</L>
</LG>
</DIV2>
<DIV2 TYPE="version">
<PB REF="271"/>
<HEAD>D.</HEAD>
<LG>
<PB N="276" REF="272"/>
<L>. . . . . . . . . . .</L>
<L>Aft<HI REND="italic">er</HI> his fader deyng: <MILESTONE N="1a" UNIT="f."/></L>
</LG>
<LG>
<L>Soþe to say, w<HI REND="italic">i</HI>þ outen blame,</L>
<L>Moyne was þat childes name.</L>
<L>Þe oþ<HI REND="italic">er</HI> children wer<HI REND="italic">e</HI> of gret renoun, <MILESTONE N="5"/></L>
<L>Þat on hyȝte Vt<HI REND="italic">er,</HI> þ<HI REND="italic">a</HI>t oþ<HI REND="italic">er</HI> Pendragon:</L>
<L>Þus me gan her<HI REND="italic">e</HI> names calle,</L>
<L>Þe Brut hit wytnessed soþe w<HI REND="italic">iþ</HI> alle.</L>
<L>In þat tyme, as we fendeþ in book,</L>
<L>A gret syknesse þat kyng took, <MILESTONE N="10"/></L>
<L>Þat of þis world he sculde wende,</L>
</LG>
<LG>
<L>And aft<HI REND="italic">er</HI> his barons he gan sende.</L>
<L>And whanne þey weren come echon,</L>
<L>Kyng Constantyn seide anon:</L>
<L><PB N="277" REF="273"/>
"Lordyngys, lestneþ," he sayde, <MILESTONE N="15"/> "lasse &amp; mar<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>For out of þis world now y schal far<HI REND="italic">e;</HI> <NOTE PLACE="foot">16) of] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetragen.</HI></NOTE></L>
<L>Þarfore y p<HI REND="italic">ra</HI>y ȝow, for loue of me</L>
<L>Þat trewe ȝe be, pur charite,</L>
<L>And þat no treson be ȝow among</L>
<L>For his loue, þat suffrede deþ <MILESTONE N="20"/> on þe croys w<HI REND="italic">iþ</HI> wrong:</L>
<L>Wan y am ded &amp; loke in clay, <MILESTONE N="1b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">22) my] y <HI REND="italic">corrigirt aus</HI> i.</NOTE></L>
<L>Helpeþ my childryn what ȝe may;</L>
<L>Makeþ Moyne, myn eldest sone,</L>
<L>Of Englond to ber<HI REND="italic">e</HI> þe croune, <NOTE PLACE="foot">24) croune] e <HI REND="italic">mit dunklerer tinte corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>And, þat to hym trewe ye be, <MILESTONE N="25"/></L>
<L>I ȝow p<HI REND="italic">ra</HI>y pur charyte."</L>
<L>Þanne alle þe barons, boþe old &amp; ȝong, <NOTE PLACE="foot">27) alle <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Grauntede to þat sayd her<HI REND="italic">e</HI> kyng.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þanne sayd þe kyng, as ȝe may her<HI REND="italic">e,</HI> <NOTE PLACE="foot">29) kyng] g <HI REND="italic">corr. aus</HI> d.</NOTE></L>
<L>To his steward, syr<HI REND="italic">e</HI> Fortyger<HI REND="italic">e;</HI> <MILESTONE N="30"/></L>
<L>Strong he was &amp; ful wys,</L>
<L>But he was also ful of coueytys;</L>
<L>The kyng he haþ yserued ful long,</L>
<L>For he was bothe styf &amp; strong;</L>
<L>On hym was al his tryst at nede, <MILESTONE N="35"/></L>
<L>Þe kyng hym ȝaf both lond &amp; lede, <NOTE PLACE="foot">36) both] th <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>And ofte tymys he gan hy<HI REND="italic">m</HI> p<HI REND="italic">ra</HI>y, <NOTE PLACE="foot">37) hy<HI REND="italic">m] ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="278" REF="274"/>
To helpen his children wat he may.</L>
<L>He answerede &amp; swor<HI REND="italic">e,</HI> þ<HI REND="italic">a</HI>t he wold ywys,</L>
<L>But he was false &amp; coueytys, <MILESTONE N="40"/></L>
<L>For, whanne þe kyng hadde his lyfe ylor<HI REND="italic">e,</HI> <MILESTONE N="2a" UNIT="f."/></L>
<L>Sone þat fals t<HI REND="italic">ra</HI>ytor was for∣swor<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>And w<HI REND="italic">iþ</HI> falshede brak his trewþe</L>
<L>&amp; dude gret falsnesse &amp; wrong, &amp; þ<HI REND="italic">a</HI>t was rewþe.</L>
<L>Out of þis world<HI REND="italic">e</HI> þe kyng is went <MILESTONE N="45"/> <NOTE PLACE="foot">45) kyngis, <HI REND="italic">darüber</HI> kyng ys <HI REND="italic">mit hellerer tinte.</HI></NOTE></L>
<L>And was burred, verement,</L>
</LG>
<LG>
<L>At Wynchestr<HI REND="italic">e</HI> in þe tou<HI REND="italic">n,</HI></L>
<L>Þat of al Englon<HI REND="italic">d</HI> bar þe crou<HI REND="italic">n.</HI> <NOTE PLACE="foot">48) englong (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne þe barounage sone anon</L>
<L>Took hem to consayle eu<HI REND="italic">er</HI>ychon, <MILESTONE N="50"/> <NOTE PLACE="foot">50) hym, <HI REND="italic">corr. in</HI> hem.</NOTE></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> outyn eny mor<HI REND="italic">e</HI> tarying</L>
<L>To make Moyne her<HI REND="italic">e</HI> kyng. <NOTE PLACE="foot">52) make] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>But þat fals Fortiger</L>
<L>Þ<HI REND="italic">er</HI>fore was wroyþ in his man<HI REND="italic">er</HI>e, <NOTE PLACE="foot">54) was worþ, <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetragen,</HI> worþ <HI REND="italic">ausgestr. und</HI> wroyþ <HI REND="italic">am rands nachgetragen.</HI></NOTE></L>
<L>And w<HI REND="italic">iþ</HI> his myȝt was þar agayn, <MILESTONE N="55"/></L>
</LG>
<LG>
<L>But for fer<HI REND="italic">e</HI> he dorst noȝt sayn,</L>
<L>For eu<HI REND="italic">er</HI>e he þouȝte þoruȝ tresoun</L>
<L><PB N="279" REF="275"/>
Of Englon<HI REND="italic">d</HI> to ber<HI REND="italic">e</HI> þe crou<HI REND="italic">n.</HI> <NOTE PLACE="foot">58) englong (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>So þ<HI REND="italic">a</HI>t Moyne was crouned kyng,</L>
<L>In to Denmark hit dude spryng. <MILESTONE N="60"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þey of Denmark in þat day <MILESTONE N="2b" UNIT="f."/></L>
<L>Bileueden nouȝt yn C<HI REND="italic">ri</HI>st<HI REND="italic">es</HI> lay. <NOTE PLACE="foot">62) yn] on, o <HI REND="italic">corr. in</HI> y. Crist<HI REND="italic">es] es corr. aus</HI> on.</NOTE></L>
<L>Kyng Aungis þ<HI REND="italic">a</HI>t herde sayn</L>
<L>And of þat tidyng was ful fayn;</L>
<L>His messa<HI REND="italic">n</HI>geris he sente in þat tide <MILESTONE N="65"/></L>
<L>Ou<HI REND="italic">er</HI> al Denmark in to eu<HI REND="italic">er</HI>y syde</L>
<L>To many a Saracyn boþe stouȝt &amp; stark <NOTE PLACE="foot">67) Sar.] <HI REND="italic">das zweite</HI> a <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI> boþ] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Of Sisoyne &amp; of Denmark,</L>
<L>Syxty þousand &amp; ȝut mo</L>
<L>On hors w<HI REND="italic">iþ</HI> kyng Amygys comen tho, <MILESTONE N="70"/></L>
<L>And of foot-men a wel gret rowte,</L>
<L>Englond to makyn in dowte.</L>
<L>Þe kyng Amygys nold no lenger<HI REND="italic">e</HI> abide,</L>
<L>But in to schepe he wente in þat tyde, <NOTE PLACE="foot">74) in] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>And to Englond þey gan far<HI REND="italic">e,</HI> <MILESTONE N="75"/></L>
<L>To worchen hem moche car<HI REND="italic">e.</HI></L>
<L>Englond was yclepyd þo</L>
<L>Lityl Bretayne, þe Bruyt seyþ so.</L>
<L>Þat word in Englond wyde sprong,</L>
<L>Þat þe kyng of Denmark al <MILESTONE N="80"/> w<HI REND="italic">iþ</HI> wrong</L>
<L>Was come in to Englond <MILESTONE N="3a" UNIT="f."/></L>
<L>At þe rye vppon þe see strond.</L>
</LG>
<LG>
<L>The kyng herde, þat hit was so,</L>
<L><PB N="280" REF="276"/>
And in his herte hym was ful wo;</L>
<L>Þanne wente Moyne þe kynge to Fortiger <MILESTONE N="85"/></L>
<L>And gret hym w<HI REND="italic">iþ</HI> mornyng cher<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>And bad hym mekelich, w<HI REND="italic">iþ</HI> outen bost,</L>
<L>Þat he wold leden his ost</L>
<L>Aȝens his fomen forto fyȝt;</L>
<L>And Fortiger seyde, þat he ne myȝt; <MILESTONE N="90"/></L>
<L>He made hym seek, þat trey∣to<HI REND="italic">ur</HI> strong, <NOTE PLACE="foot">91) treyt.] y <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>He nold neu<HI REND="italic">er</HI>e come in batayle,</L>
<L>His strengthe, he sayd, dude hy<HI REND="italic">m</HI> fayle;</L>
<L>And al he dude for ang<HI REND="italic">ur</HI> &amp; for onde, <MILESTONE N="95"/></L>
<L>Þat he ne most be kyng of Englond.</L>
<L>Kyng Moyne nold hy<HI REND="italic">m</HI> no mor<HI REND="italic">e</HI> p<HI REND="italic">ra</HI>y,</L>
<L>But from Fortiger wente his way.</L>
<L>His massynger<HI REND="italic">e</HI> anon in þat tyde <MILESTONE N="3b" UNIT="f."/></L>
<L>He sente in to Englond ful wide <MILESTONE N="100"/></L>
<L>To erlys, barons &amp; knyȝtys,</L>
<L>To come &amp; helpen hym in fyȝttys;</L>
</LG>
<LG>
<PB N="281" REF="277"/>
<L>And wanne þey wer<HI REND="italic">e</HI> alle ycome</L>
<L>And ech man hadde hys harnes ynome, <NOTE PLACE="foot">104) yn.] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þey wenten fourþ, w<HI REND="italic">iþ</HI> outyn fayle, <MILESTONE N="105"/></L>
<L>To ȝeuen her<HI REND="italic">e</HI> fomen strong batayle.</L>
<L>Þar<HI REND="italic">e</HI> was ycloue many a scheld</L>
<L>And many knyȝt lay ded on þe feld;</L>
<L>Many a douȝti man in þat tyde</L>
<L>Lay þar ded w<HI REND="italic">iþ</HI> woundes wyde. <MILESTONE N="110"/></L>
<L>Þanne was þe Denmark<HI REND="italic">es</HI> ost so strong,</L>
<L>Þat þey fouȝtyn w<HI REND="italic">iþ</HI> axes &amp; w<HI REND="italic">iþ</HI> sperys long;</L>
<L>Al þat þey hytten in þat stounde,</L>
<L>Hors &amp; man, hit fyl to grounde;</L>
<L>The englysch folk in þat day <MILESTONE N="115"/></L>
<L>Weren dysconfyȝtyd &amp; flouȝen away;</L>
<L>To Wynchestr<HI REND="italic">e</HI> þey fledden þo, <MILESTONE N="4a" UNIT="f."/></L>
<L>Gredyng alas &amp; weylawo.</L>
</LG>
<LG>
<L>Amygys, kyng of Denmark þ<HI REND="italic">er</HI> by for<HI REND="italic">e</HI> <NOTE PLACE="foot">119) Am.] <HI REND="italic">die initiale ist weg∣gelassen und später klein nach∣getragen.</HI> by] <HI REND="italic">mit jüngerer hand und blasserer tinte ü. d. z. nach∣getr.</HI></NOTE></L>
<L>Hadde moch folk þ<HI REND="italic">er</HI> forlor<HI REND="italic">e,</HI> <MILESTONE N="120"/></L>
<L>And also swythe he sente hys sonde</L>
<L>In to Denmark, his oune londe, <NOTE PLACE="foot">122) londe] l <HI REND="italic">corr. aus</HI> h.</NOTE></L>
<L>Vppon forfetur<HI REND="italic">e</HI> of lyf &amp; leme</L>
<L>To Wenchestr<HI REND="italic">e</HI> þat þey schulden keme.</L>
<L>Al þat myȝtte armes ber<HI REND="italic">e,</HI> <MILESTONE N="125"/></L>
<L>Schulden come w<HI REND="italic">iþ</HI> schyld &amp; sper<HI REND="italic">e;</HI></L>
<L><PB N="282" REF="278"/>
For of his werr<HI REND="italic">e</HI> he nold noȝt blynne,</L>
<L>For he þouȝte Englond to wynne.</L>
<L>Townes he brende &amp; citees als</L>
<L>And beet a doun many castels <MILESTONE N="130"/></L>
<L>And wrouȝtte Englond moche car<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>Eyȝte mou<HI REND="italic">n</HI>thys and wel mar<HI REND="italic">e.</HI></L>
<L>Þanne al þe barons of Englond</L>
<L>Token hem alle to gederys in hond,</L>
<L>Wat best hem wer<HI REND="italic">e</HI> to don, <MILESTONE N="135"/></L>
<L>To awreken hem on her<HI REND="italic">e</HI> fon. <MILESTONE N="4b" UNIT="f."/></L>
<L>Þey comen to gederis, as y ȝow telle,</L>
<L>Erlis &amp; barons, þat weren ylle,</L>
<L>Þey seyden, ywys, þ<HI REND="italic">a</HI>t "Moyne, our<HI REND="italic">e</HI> kyng,</L>
<L>Is nouȝt wourþ a ferþyng!" <MILESTONE N="140"/></L>
<L>Þey seyden: "Yf Fortiger our<HI REND="italic">e</HI> kyng war<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>He wold vs brengen out of car<HI REND="italic">e</HI>!"</L>
<L>Þanne þouȝtte anon bothe old &amp; ȝyng,</L>
<L>Fortiger to maken kyng.</L>
<L>Wanne þey hadden spoken of þys, <MILESTONE N="145"/></L>
<L>Twelue barons þar wente ywys</L>
<L>To syr<HI REND="italic">e</HI> Fortiger þe bold,</L>
<L>For to weten, why he nold</L>
<L><PB N="283" REF="279"/>
Aȝens his fomen fyȝtte</L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> al þe strenth þat he myȝt. <MILESTONE N="150"/></L>
<L>And whanne þe barons al yfer<HI REND="italic">e</HI> <NOTE PLACE="foot">151) whanne] h <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Wer<HI REND="italic">e</HI> ycome to Fortiger<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Henliche þey hym grette, <MILESTONE N="5a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">153) Heulyche (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And he hem took &amp; bi hym hem sette</L>
<L>And askede he<HI REND="italic">m</HI> w<HI REND="italic">iþ</HI> wourdes ille, <MILESTONE N="155"/></L>
<L>Why þey come &amp; by what skylle.</L>
<L>Þey answerden hym agayn</L>
<L>And sayden: "Syr<HI REND="italic">e,</HI> we schul ȝow sayn:</L>
<L>Whi nelt þu, syr<HI REND="italic">e,</HI> w<HI REND="italic">iþ</HI> vs gon,</L>
<L>For to awreken vs vppon our<HI REND="italic">e</HI> fon? <MILESTONE N="160"/></L>
<L>We may," þei seiden, "haue no pes,</L>
<L>For þe kyng of Denmark, w<HI REND="italic">iþ</HI> outyn les,</L>
<L>He werreþ vppon vs boþe day &amp; nyȝt, <NOTE PLACE="foot">163) boþe] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þarfor<HI REND="italic">e</HI> we p<HI REND="italic">ra</HI>yen þe, syr<HI REND="italic">e,</HI> help vs to fyȝt, <NOTE PLACE="foot">164) þe] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>And take þ<HI REND="italic">a</HI>t to þyn honde, <MILESTONE N="165"/></L>
<L>To sauen al Englond,</L>
</LG>
<LG>
<L>Aȝens þe kyng of Denmark þat þu far<HI REND="italic">e,</HI> <NOTE PLACE="foot">167) kyng] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat werkeþ Englond moche car<HI REND="italic">e.</HI>"</L>
<L>Þanne answerd syr<HI REND="italic">e</HI> Fortiger</L>
<L>As a lord of gret power<HI REND="italic">e:</HI> <MILESTONE N="5b" UNIT="f."/> <MILESTONE N="170"/></L>
<L>"I was neu<HI REND="italic">er</HI>e makyd ȝowre kyng:</L>
<L><PB N="284" REF="280"/>
Whi p<HI REND="italic">ra</HI>ye ȝe me þanne of swych a þyng?</L>
<L>Ne neu<HI REND="italic">er</HI>e," he sayd, "her by forn</L>
<L>To non of ȝow y was ysworn,</L>
<L>For to helpe ȝow at nede, <MILESTONE N="175"/></L>
<L>An þ<HI REND="italic">ar</HI>for<HI REND="italic">e,</HI> so Cryst me spede,</L>
<L>Of me sch<HI REND="italic">a</HI>l ȝe helpe non, <NOTE PLACE="foot">177) schil (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ich ȝow swer<HI REND="italic">e</HI> by seynt John! <NOTE PLACE="foot">178) ȝow] <HI REND="italic">mit hellerer tinte ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>But wendyþ now hoom to Moyne, ȝowr<HI REND="italic">e</HI> kyng, <NOTE PLACE="foot">179) now] w <HI REND="italic">mit h. t. ü. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>And biddyþ hym in al þyng, <MILESTONE N="180"/></L>
<L>Þat he ȝow awreke of ȝour<HI REND="italic">e</HI> foon,</L>
<L>For of me ghete ȝe helpe non!"</L>
<L>Þanne answerde a bold baron:</L>
<L>"Syr<HI REND="italic">e,</HI> our<HI REND="italic">e</HI> kyng ys but a couion,</L>
<L>For, whanne he seeþ a swerd ydrawe, <MILESTONE N="185"/> <NOTE PLACE="foot">185) whanne] h <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>He weneþ anon to be slawe;</L>
<L>He doþ vs non oþ<HI REND="italic">er</HI> goud,</L>
<L>But flyky<HI REND="italic">r</HI> awey, as he wer<HI REND="italic">e</HI> woud: <NOTE PLACE="foot">188) flyky (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Haddest þu ben among vs alle, <MILESTONE N="6a" UNIT="f."/></L>
<L>Swych a cas hadde vs nouȝt byfalle; <MILESTONE N="190"/></L>
<L>Alle, þ<HI REND="italic">a</HI>t weren at þat sauȝt,</L>
<L>Seyden, þ<HI REND="italic">a</HI>t in our<HI REND="italic">e</HI> kyng was þ<HI REND="italic">a</HI>t defauȝt,</L>
<L>And so seyden al our<HI REND="italic">e</HI> per." <NOTE PLACE="foot">193) per] <HI REND="italic">dar∣über ein querstrich, ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>"I trowe hit wol," quaþ Fortiger,</L>
<L>"For, certis, it was a nyce þyng, <MILESTONE N="195"/></L>
<L>Of a fool to make a kyng;</L>
<L>Hadde ȝe makyd a man ȝowr<HI REND="italic">e</HI> hefd, <NOTE PLACE="foot">197) hefd] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="285" REF="281"/>
He schulde haue saued ȝow fro .dred;</L>
<L>But, certaynly, seker ȝe be,</L>
<L>Helpe schul ȝe haue non of me, <MILESTONE N="200"/></L>
<L>But yf ȝowr<HI REND="italic">e</HI> kyng wer<HI REND="italic">e</HI> ded, aplyȝt,</L>
<L>Þanne wolde ich helpen ȝow w<HI REND="italic">iþ</HI> al my myȝt." <NOTE PLACE="foot">202) wolden (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne seyd þe barons eu<HI REND="italic">er</HI>ychon:</L>
<L>"Sir<HI REND="italic">e,</HI> wolt þu, þ<HI REND="italic">a</HI>t we our<HI REND="italic">e</HI> kyng schul sloon?"</L>
<L>"Nay," he sayd, "w<HI REND="italic">iþ</HI> outyn stryue, <MILESTONE N="205"/></L>
<L>But, certis, whiles þ<HI REND="italic">a</HI>t he ys a lyfe,</L>
<L>Myn help ghete ȝe neu<HI REND="italic">er</HI> mo!" <NOTE PLACE="foot">207) help] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>The barons token her<HI REND="italic">e</HI> leue þo; <MILESTONE N="6b" UNIT="f."/></L>
<L>To Wenchestr<HI REND="italic">e</HI> þey wenten alle</L>
<L>And founden þe kyng in his halle, <MILESTONE N="210"/> <NOTE PLACE="foot">210) þe kyng] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>And, as he sat ryȝt at his mete,</L>
<L>Þey ronnen on hym w<HI REND="italic">iþ</HI> gret hete,</L>
<L>And, or þey spekyn eny wourd,</L>
<L>Ryȝt as þe kyng sat at his bord,</L>
<L>They gurdyn of his hede anon <MILESTONE N="215"/></L>
<L>And wenten hem out eu<HI REND="italic">er</HI>ychon.</L>
<L>And, whan þe kyng was þus aslawe, <NOTE PLACE="foot">217) whan] h <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Erlis, barons, both heyȝe &amp; lawe,</L>
<L>Anon þey tokyn hem to rede,</L>
<L>For a kyng þey most haue nede, <MILESTONE N="220"/></L>
<L>Englond for to wer<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Þat noman schulde he<HI REND="italic">m</HI> der<HI REND="italic">e.</HI></L>
<L><PB N="286" REF="282"/>
Þan hadde þe kyng bretheren two,</L>
<L>Þat ȝonghe childryn weren tho;</L>
<L>Þey weren so ȝong, w<HI REND="italic">iþ</HI> outen elde, <MILESTONE N="225"/> <NOTE PLACE="foot">225) elde] e <HI REND="italic">corr. aus</HI> o.</NOTE></L>
<L>Þat þey myȝt non armes aweld, <MILESTONE N="7a" UNIT="f."/></L>
<L>Noþ<HI REND="italic">er</HI> Vt<HI REND="italic">er</HI> ne Pendragon.</L>
<L>Þanne seyd þe barons eu<HI REND="italic">er</HI>ychon,</L>
<L>Þat þey schuld neu<HI REND="italic">er</HI>e spede,</L>
<L>But yf a douȝti man of dede <MILESTONE N="230"/></L>
<L>Wer<HI REND="italic">e</HI> chosyn, to ben her<HI REND="italic">e</HI> kyng;</L>
<L>"Þat ys soþe," seyden þey alle, "w<HI REND="italic">iþ</HI> oute lesyng,</L>
<L>Fortiger is douȝtyest man of honde,</L>
<L>Of eny man, þ<HI REND="italic">a</HI>t ys in Englond!" <NOTE PLACE="foot">234) ys] <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þan swor<HI REND="italic">e</HI> þey to gederys <MILESTONE N="235"/> eu<HI REND="italic">er</HI>ychon,</L>
<L>Þat oþ<HI REND="italic">er</HI> kyng wold þey haue non.</L>
<L>Þar was noþ<HI REND="italic">er</HI> knyȝt ne swayn,</L>
<L>Þat durst speke þar agayn,</L>
<L>But grauntedyn alle, both <HI REND="italic">old</HI> &amp; ȝyng, <NOTE PLACE="foot">239) old] <HI REND="italic">om.</HI> (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þat Fortiger schulde be her<HI REND="italic">e</HI> kyng. <MILESTONE N="240"/></L>
</LG>
<LG>
<L>And þanne anon, as ȝe may her<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Twelf barons we<HI REND="italic">n</HI>te to syr<HI REND="italic">e</HI> Fortiger<HI REND="italic">e</HI></L>
<L><PB N="287" REF="283"/>
And seyden, þ<HI REND="italic">a</HI>t al Englondys ryȝt <MILESTONE N="7b" UNIT="f."/></L>
<L>Was lost for her<HI REND="italic">e</HI> kyngys fyȝt,</L>
<L>And he was ded, w<HI REND="italic">iþ</HI> oute lesyng, <MILESTONE N="245"/></L>
<L>And his bretheryn wer<HI REND="italic">e</HI> to ȝyng,</L>
<L>Þat kyndom to holde;</L>
<L>"And þ<HI REND="italic">er</HI> for<HI REND="italic">e</HI> þe barons wold</L>
<L>Habbe loked þrouȝ alle þyng,</L>
<L>Þat þu, Fortiger, schalt be <MILESTONE N="250"/> our<HI REND="italic">e</HI> kyng."</L>
<L>Þanne swyth glad was Fortiger<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>For tidyngis, þ<HI REND="italic">a</HI>t he hurde þar<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Þat he kyng schulde be</L>
<L>Of Englond, þ<HI REND="italic">a</HI>t is so fre;</L>
<L>And þus he fenge þe croune <MILESTONE N="255"/></L>
<L>By assent of þe barons comune;</L>
<L>And at þe fest of his crounement</L>
<L>Þe twelf barons, þ<HI REND="italic">a</HI>t wer<HI REND="italic">e</HI> ful gent,</L>
<L>Gonnen to vnderstonde son</L>
<L>Of Vt<HI REND="italic">er</HI> &amp; of Pendragon, <MILESTONE N="260"/></L>
<L>Þat þey schulden be ded;</L>
<L>And þarfor<HI REND="italic">e</HI> þey token her<HI REND="italic">e</HI> reed</L>
<L>And token þe childryn, as we reed, <MILESTONE N="8a" UNIT="f."/></L>
<L>And ou<HI REND="italic">er</HI> þe see þey gonne h<HI REND="italic">e</HI>m lede, <NOTE PLACE="foot">264) hym (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>For to sauen þe children lyf, <MILESTONE N="265"/></L>
<L>Þat Englond schulde be in stryf.</L>
<L>Ful wel wyst þe barons, hyt schulde so be,</L>
<L>And þarfor<HI REND="italic">e</HI> þey brouȝtyn þe chyldren ou<HI REND="italic">er</HI> þe se;</L>
<L>So queyntliche þey token on, <NOTE PLACE="foot">269) queyntl.] t <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat noma<HI REND="italic">n</HI> wyste, whedur þey <MILESTONE N="270"/> wer<HI REND="italic">e</HI> gon.</L>
<L><PB N="288" REF="284"/>
And whanne þe fest was yholde,</L>
<L>Anon syr<HI REND="italic">e</HI> Fortiger þe bold</L>
<L>Let make a comoun parlement</L>
<L>Of erlys &amp; of barons ful gent;</L>
<L>In þat parlement he heet anon <MILESTONE N="275"/></L>
<L>To quellen Vt<HI REND="italic">er</HI> &amp; Pendragon,</L>
<L>And comaundede þe barons anon þer,</L>
<L>To seche Pendragon &amp; Vt<HI REND="italic">er;</HI></L>
<L>And þanne þe chyldren ful ȝerne þey souȝt <NOTE PLACE="foot">279) þey] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>And myȝt hem fynde nouȝt. <MILESTONE N="280"/></L>
<L>And whanne Fortyger Þat vnderstood, <MILESTONE N="8b" UNIT="f."/></L>
<L>For angur &amp; wreþe he was nyȝ wood</L>
<L>And þouȝte, yf þey weren a lyue,</L>
<L>Þat þey wolden hym out dryue</L>
<L>Of þe kyngdom of Englond <MILESTONE N="285"/></L>
<L>And holden hyt in her<HI REND="italic">e</HI> oune hond;</L>
<L>And þarfor<HI REND="italic">e</HI> hym was swythe woo,</L>
<L>Þat þe chyldryn wer<HI REND="italic">e</HI> ascaped soo,</L>
<L>But neuerles sir<HI REND="italic">e</HI> Fortiger</L>
<L>Comaundede bothe feer &amp; ner<HI REND="italic">e</HI> <MILESTONE N="290"/> <NOTE PLACE="foot">290) feer] r <HI REND="italic">später nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>To duyk<HI REND="italic">es,</HI> erlys, baron &amp; knyȝt,</L>
<L>To maken hem redy for to fyȝt,</L>
<L>Aȝens þe kyng of Denmark for to far<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L><PB N="289" REF="285"/>
Þat wrouȝte in Englond so moche car<HI REND="italic">e.</HI></L>
<L>Anon þey dyȝtyn hem, ywys, <MILESTONE N="295"/></L>
<L>For to asayle þe Denmarkys,</L>
<L>Some on palfray &amp; some on stede,</L>
<L>And many a man on foot ȝede.</L>
<L>And whanne þey weren al redy dyȝt, <MILESTONE N="9a" UNIT="f."/></L>
<L>Hit was ryȝt a wel fayr syȝt, <MILESTONE N="300"/></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> helm, basnet and baner,</L>
<L>Þat wenten w<HI REND="italic">iþ</HI> syr<HI REND="italic">e</HI> Fortyger<HI REND="italic">e.</HI></L>
<L>King Amygys of Denmark w<HI REND="italic">iþ</HI> moche p<HI REND="italic">ri</HI>de</L>
<L>Com w<HI REND="italic">iþ</HI> his ost al by hys syde;</L>
<L>Þar eyther other gonne asayle, <MILESTONE N="305"/></L>
<L>And þar bygan a gret batayle</L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> swerdys ydrawe &amp; arwes yschote,</L>
<L>And many a quarel þoruȝ þe þrote; <NOTE PLACE="foot">308) a] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Schaft<HI REND="italic">es</HI> tobroke &amp; helmes bryȝt,</L>
<L>Islawe þar was many a knyȝt. <MILESTONE N="310"/> <NOTE PLACE="foot">310) Islawe] sla <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>But þe englysch ost, soþ to say,</L>
<L>Fauȝt so wel þat same day,</L>
<L>Þat many a bold Saracyne</L>
<L>In þat batayle hadde hys fyne.</L>
<L>Kyng Amygys of Denmark in <MILESTONE N="315"/> þ<HI REND="italic">a</HI>t tyde</L>
<L>Sawȝ his men in þe worse syde</L>
<L>And fledde a wey, as he wer<HI REND="italic">e</HI> wood,</L>
<L>In to a castel, þat was strong &amp; good,</L>
<L><PB N="290" REF="286"/>
And For<HI REND="italic">t</HI>iger w<HI REND="italic">iþ</HI> al his þouȝte <MILESTONE N="9b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">319) forgiger (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Bysegede þat castel al abouȝte, <MILESTONE N="320"/></L>
<L>Þar þe kyng of Denmark was inne,</L>
<L>But he ne myȝt hym nouȝt wynne,</L>
<L>He hy<HI REND="italic">m</HI> bysegede mou<HI REND="italic">n</HI>thys ten,</L>
<L>But al was wast, he come nouȝt in.</L>
<L>And whanne he hadde so long <MILESTONE N="325"/> byforn hy<HI REND="italic">m</HI> leyn,</L>
<L>Kyng Amygys of Denmark hy<HI REND="italic">m</HI> sente to seyn, <NOTE PLACE="foot">326) hyn (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>If he in pes passe moste,</L>
<L>He wolde take al his oste <NOTE PLACE="foot">328) wolden (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And wendyn hom to hys contray,</L>
<L>And neuer mor<HI REND="italic">e</HI> after þat day <MILESTONE N="330"/></L>
<L>He nold passe þat stronde, <NOTE PLACE="foot">331) stronde] r <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>To maken werr<HI REND="italic">e</HI> in Englonde;</L>
<L>&amp; þat he swor &amp; hys men ylome,</L>
<L>Þat þey nolden neuer<HI REND="italic">e</HI> in Eng∣land come;</L>
<L>Þanne kyng Fortiger dede by consayle <MILESTONE N="335"/></L>
<L>And leet hym passe hom, san fayle.</L>
<L>And kyng Fortiger tok his ost</L>
<L>And wente hom w<HI REND="italic">iþ</HI> moche bost</L>
<L>And held fest many a day <MILESTONE N="10a" UNIT="f."/></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> gret delyȝt &amp; noblay. <MILESTONE N="340"/></L>
<L>And whanne þat fest was yhold,</L>
<L><PB N="291" REF="287"/>
The twelf barons, þ<HI REND="italic">a</HI>t y of ferst told,</L>
<L>Þat hadde yslawe Moyne þe kyng, <NOTE PLACE="foot">343) yslawe] sl <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Byþouȝten he<HI REND="italic">m</HI> on a wonder þyng,</L>
<L>And þat þey wolden wenden to kyng Fortiger <MILESTONE N="345"/></L>
<L>And asken of hym her<HI REND="italic">e</HI> lower<HI REND="italic">e.</HI></L>
<L>To Fortyger anon þey wente</L>
<L>And hym gretten w<HI REND="italic">iþ</HI> goud entente</L>
<L>And seyden: "Syr<HI REND="italic">e</HI> kyng, now þu art aboue,</L>
<L>Þenk, what we han don for þy loue, <MILESTONE N="350"/> <NOTE PLACE="foot">350) þy] þ <HI REND="italic">corr. aus</HI> l.</NOTE></L>
<L>How we slowen our<HI REND="italic">e</HI> kyng of kende;</L>
<L>Now lat vs see, yf þu art hende:</L>
<L>For we han brouȝt þe at þy power<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Ȝeld vs, syr<HI REND="italic">e</HI> kyng, now our<HI REND="italic">e</HI> lower<HI REND="italic">e</HI>!"</L>
<L>Kyng Fortiger answerde aȝen <MILESTONE N="355"/> <MILESTONE N="150" UNIT="P p."/></L>
<L>And w<HI REND="italic">iþ</HI> egremod gan to seyn:</L>
<L>"By hym, þat þis wordl haþ mad,</L>
<L>Ȝe schul haue ryȝt as ȝe bad; <MILESTONE N="10b" UNIT="f."/></L>
<L>For ȝe beþ treyto<HI REND="italic">ur</HI>is stronghe,</L>
<L>Ȝe slowe Moyne, ȝour<HI REND="italic">e</HI> kynge, <MILESTONE N="360"/> al w<HI REND="italic">iþ</HI> wronghe,</L>
<L>And ȝyf y may, so mot y þe,</L>
<L>So schul ȝe neuer<HI REND="italic">e</HI> me!</L>
<L><PB N="292" REF="288"/>
But, for ȝe dedyn aȝens þe lawe,</L>
<L>Ȝe schul be hongyd and todrawe!"</L>
<L>Anon he let taken hors ful gret <MILESTONE N="365"/></L>
<L>And tyde t<HI REND="italic">ra</HI>ye to þe barons feet <NOTE PLACE="foot">366) t<HI REND="italic">ra</HI>ye] c <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>And leet hem todrawe on þe pauement</L>
<L>And aft<HI REND="italic">er</HI> anhonghe hem, verrement.</L>
<L>Many erlys &amp; barons hende</L>
<L>Weren of þo barons kende; <MILESTONE N="370"/></L>
<L>Vppon kyng Fortiger þei <HI REND="italic">r</HI>enne anon, <NOTE PLACE="foot">371) þenne <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ryȝt as to here dedlych foon,</L>
<L>And hard on hym þei gonne to fyȝt,</L>
<L>To sleyn hym, yf þey myȝt.</L>
<L>But Fortiger w<HI REND="italic">iþ</HI> myȝt &amp; mayn <MILESTONE N="375"/></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> his ost fauȝt hem agayn,</L>
<L>And many a man deyde þar, aplyȝt, <MILESTONE N="11a" UNIT="f."/></L>
<L>Bothe barons, squieris &amp; also kn<HI REND="italic">y</HI>ȝt, <NOTE PLACE="foot">378) kn<HI REND="italic">y</HI>ȝt] knȝt (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And Fortiger<HI REND="italic">e</HI> þat same day</L>
<L>Vnnethe a lyue skapede a way. <MILESTONE N="380"/></L>
<L>Erlys &amp; barons þanne senten her<HI REND="italic">e</HI> sondes</L>
<L>Ouer al in to dyuers londes</L>
<L>To alle þe frendes, þat þey couthe,</L>
<L>Boþe eyst &amp; west, norþe &amp; southe, <NOTE PLACE="foot">384) eyst] e <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>And tolde hem alle al so tyde, <MILESTONE N="385"/></L>
<L>How kyng Fortiger w<HI REND="italic">iþ</HI> gret dispide</L>
<L>Hadde w<HI REND="italic">iþ</HI> treson &amp; al w<HI REND="italic">iþ</HI> wronghe</L>
<L>Her<HI REND="italic">e</HI> frendes todrawe &amp; anhonghe:</L>
<L><PB N="293" REF="289"/>
"And so," þei seyden, "he wold vs eke,</L>
<L>Þarfor<HI REND="italic">e</HI> on hym we wol ben <MILESTONE N="390"/> awreke!"</L>
<L>Eu<HI REND="italic">er</HI>ych man þanne þus oþ<HI REND="italic">er</HI> bysouȝt, <NOTE PLACE="foot">391) man] <HI REND="italic">danach</HI> þan, <HI REND="italic">aus∣gestr. und unterpunktet.</HI> þanne] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>And a gret ost ou<HI REND="italic">er</HI> þanne þe brouȝt,</L>
<L>Many an erl &amp; many a knyȝt, <NOTE PLACE="foot">393) a] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat egre weren of mood &amp; strong on fyȝt.</L>
<L>þey fouȝten harde aȝens Fortyger <MILESTONE N="395"/> <MILESTONE N="11b" UNIT="f."/></L>
<L>Many mou<HI REND="italic">n</HI>thys of the ȝer,</L>
<L>So that many a lady bothe hende &amp; fre</L>
<L>Loste hur<HI REND="italic">e</HI> lord &amp; hur<HI REND="italic">e</HI> maigne.</L>
<L>Þus þat werr<HI REND="italic">e</HI> laste ful longe</L>
<L>By twyxen þe kyng &amp; þe barons styfe &amp; strong; <MILESTONE N="400"/></L>
<L>Fortiger þat sawȝ ful ryȝt,</L>
<L>Þat he ne myȝte duren þat fyȝt,</L>
<L>For þe barons folk gan wexen ay</L>
<L>And þe kyng<HI REND="italic">es</HI> weren distroyd eche day.</L>
<L>The kyng messager<HI REND="italic">es</HI> anon took <MILESTONE N="405"/></L>
<L>And made hem swerye vppon a book,</L>
<L>Þat þey schulden in his arende gon,</L>
<L>And þanne letteris he took hem anon</L>
<L>And sente hem ou<HI REND="italic">er</HI> þe see, ywys,</L>
<L>To þe kyng of Denmark, sir<HI REND="italic">e</HI> Amygis, <MILESTONE N="410"/></L>
<L>And bad hy<HI REND="italic">m</HI> helpe hym at nede</L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> al hys ost, þat he myȝte out lede,</L>
<L>Aȝens his fomen for to fyȝte, <MILESTONE N="12a" UNIT="f."/></L>
<L><PB N="294" REF="290"/>
And þat he come w<HI REND="italic">iþ</HI> gret myȝte.</L>
<L>Fourþ þanne wente þe messageris þer <MILESTONE N="415"/></L>
<L>And dedyn þe hestys of syr<HI REND="italic">e</HI> Fortiger<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>And þar of þe kyng of Den∣mark was blythe</L>
<L>And messagerys he sente swythe</L>
<L>To douk, erl, baron &amp; knyȝt</L>
<L>And to alle, þat wepen ber<HI REND="italic">e</HI> myȝt. <MILESTONE N="420"/></L>
<L>And in to schepe þei wente<HI REND="italic">n</HI> blyþe,</L>
<L>And ou<HI REND="italic">er</HI> þe see þey come<HI REND="italic">n</HI> swythe. <NOTE PLACE="foot">419)—422) <HI REND="italic">mit verweisungs∣zeichen am rande der seite nach∣getr.</HI></NOTE></L>
<L>The schepis aryueden on þe stronde</L>
<L>At Southe-Hamptone in Eng∣londe</L>
<L>And comyn to Wynchestr<HI REND="italic">e</HI> wel a fyn <MILESTONE N="425"/></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> many a stouȝt Saracyn.</L>
<L>And þar he fond kyng Fortiger,</L>
<L>And he hem welcomede w<HI REND="italic">iþ</HI> fayr cher;</L>
<L>Of her<HI REND="italic">e</HI> comnaunt he was byknawe,</L>
<L>And he made kyng Amygis hys felawe <MILESTONE N="430"/> <NOTE PLACE="foot">430) kyng] <HI REND="italic">auf rasur ge∣schr.</HI></NOTE></L>
<L>And hym sesede on þe hond</L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> aluendel Englond,</L>
<L>Of þat he hadde &amp; haue myȝt,</L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> þat he hulpe hym to fyȝt.</L>
<L>And whanne her<HI REND="italic">e</HI> comnaunt was <MILESTONE N="435"/> made fast, <MILESTONE N="12b" UNIT="f."/></L>
<L>Þey raydyn hem þanne to in <HI REND="italic">h</HI>ast, <NOTE PLACE="foot">436) hem] <HI REND="italic">danach</HI> to, <HI REND="italic">ausgestr.</HI> hast] fast <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>In to þat batayle for to wende</L>
<L>Aȝens þe barons, þat weren ful hende.</L>
<L>By syden Saresbury a lite</L>
<L>Her<HI REND="italic">e</HI> batayle to gederys þey gonne smyte, <MILESTONE N="440"/></L>
<L><PB N="295" REF="291"/>
And þar was sone layd adown</L>
<L>Many a fayr gamfanoun,</L>
<L>Schaft<HI REND="italic">es</HI> tobroke &amp; schyldys torent</L>
<L>A<HI REND="italic">nd</HI> many a sper<HI REND="italic">e</HI> þoruȝ sydes went, <NOTE PLACE="foot">444) Amany (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And mayne a þousand in a stounde <MILESTONE N="445"/></L>
<L>Lay doun ded to þe grounde.</L>
<L>Þar men myȝt see anon</L>
<L>Many a dowȝty man slon, <NOTE PLACE="foot">448) dowȝty] ȝ <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI> man] to <HI REND="italic">add. ms.</HI></NOTE></L>
<L>And þe hefd from þe body lay,</L>
<L>A delful syȝt was þ<HI REND="italic">a</HI>t day. <MILESTONE N="450"/></L>
</LG>
<LG>
<L>Þar hadde kyng Fortige<HI REND="italic">r</HI> eu<HI REND="italic">er</HI> mor<HI REND="italic">e</HI> ten <NOTE PLACE="foot">451) Fortige (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Aȝens on of þe barons men,</L>
<L>Wharfor<HI REND="italic">e</HI> þe barons ne myȝt <MILESTONE N="13a" UNIT="f."/></L>
<L>Holden no lengor<HI REND="italic">e</HI> aȝens he<HI REND="italic">m</HI> fyȝt,</L>
<L>So þat þe barons on þat day <MILESTONE N="455"/></L>
<L>Al w<HI REND="italic">iþ</HI> sorwe fledden a way;</L>
<L>And Fortiger nold nouȝt spar<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>But on he<HI REND="italic">m</HI> leyd &amp; woundyd he<HI REND="italic">m</HI> sar<HI REND="italic">e,</HI> <NOTE PLACE="foot">458) he<HI REND="italic">m] ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>And al, þ<HI REND="italic">a</HI>t he myȝte o<HI REND="italic">uer</HI>take, <NOTE PLACE="foot">459 on take (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Non oþ<HI REND="italic">er</HI> pes ne most þey make, <MILESTONE N="460"/></L>
<L>But leet he<HI REND="italic">m</HI> todrawe &amp; an∣honghe,</L>
<L>But, c<HI REND="italic">er</HI>tayn, hit was al w<HI REND="italic">iþ</HI> wronghe;</L>
<L>And many a baron hende &amp; fr<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>Fledde out of his contr<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>And also many of Englonde <MILESTONE N="465"/></L>
<L>Fledden in to diu<HI REND="italic">er</HI>s londe</L>
<L>And wonede þar many a ȝer</L>
<L>For drede of syr<HI REND="italic">e</HI> Fortiger;</L>
<L>And whanne þey weren flow out of lond,</L>
<L><PB N="296" REF="292"/>
Fortyger seysyde on his honde <MILESTONE N="470"/> <NOTE PLACE="foot">470) seysyde] sy <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Londes, rentes, wode &amp; feld, <MILESTONE N="13b" UNIT="f."/></L>
<L>And drof a way bothe wyf &amp; chyld;</L>
<L>Þat by consayle of kyng Amygis</L>
<L>He ȝaf hit to Saracyns of gret prys.</L>
<L>The kyng of Denmark, verre∣ment, <MILESTONE N="475"/></L>
<L>Hadde a dowt<HI REND="italic">er</HI> fayr &amp; gent,</L>
<L>And ȝhe was an hethen womman,</L>
<L>And Fortiger hur<HI REND="italic">e</HI> to louy bigan,</L>
<L>So þat he wold han hur<HI REND="italic">e</HI> to wyf,</L>
<L>And þe kyng<HI REND="italic">es</HI> acorded weren fu<HI REND="italic">l</HI> blyue. <MILESTONE N="480"/> <NOTE PLACE="foot">480) fu(!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Fortiger was a c<HI REND="italic">ri</HI>ston man</L>
<L>And ȝhe a hethen womman,</L>
<L>And so her<HI REND="italic">e</HI> blood was medlyd yfer<HI REND="italic">e,</HI> <NOTE PLACE="foot">483) blood] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Of C<HI REND="italic">ri</HI>st no mor<HI REND="italic">e</HI> kepte þey her<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>So þat almost al Englond <MILESTONE N="485"/></L>
<L>Was t<HI REND="italic">ur</HI>ned in to hethene hond,</L>
<L>What þoruȝ þe kende of þe kyng<HI REND="italic">es</HI> blood</L>
<L>And þoruȝ þe blood of þe heþene mood;</L>
<L>For M<HI REND="italic">er</HI>lyn seide in his book, <MILESTONE N="14a" UNIT="f."/></L>
<L>Þat many a þousand other took, <MILESTONE N="490"/></L>
<L>As fader w<HI REND="italic">iþ</HI> þe dowt<HI REND="italic">er</HI></L>
<L>And sone w<HI REND="italic">iþ</HI> þe modyr,</L>
<L>And helden no beter<HI REND="italic">e</HI> C<HI REND="italic">ri</HI>st<HI REND="italic">es</HI> lawes,</L>
<L>Þan houndes doþ w<HI REND="italic">iþ</HI> her<HI REND="italic">e</HI> felawes;</L>
<L>In wey ne street sparede þei nouȝt, <MILESTONE N="495"/></L>
<L>No mor<HI REND="italic">e</HI> þan houndes, þ<HI REND="italic">a</HI>t buþ to gederis brouȝt,</L>
<L><PB N="297" REF="293"/>
And so þei leueden many a ȝer,</L>
<L>Tyl on a day syr<HI REND="italic">e</HI> Fortiger<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>Byþouȝt hym of the chyldren two,</L>
<L>Þat out of lond ascapeden so, <MILESTONE N="500"/> <NOTE PLACE="foot">500) asc.] a <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Pendragon and Vt<HI REND="italic">er,</HI></L>
<L>Þat out of Englond yfleed wer<HI REND="italic">e;</HI></L>
<L>And also he byþouȝte hym þan</L>
<L>Of many an oþ<HI REND="italic">er</HI> douȝty man,</L>
<L>Þat he hadde flemed out of Englond, <MILESTONE N="505"/></L>
<L>In his herte de bygan hit to vnderstond,</L>
<L>So þat hit was a sory happe, <MILESTONE N="14b" UNIT="f."/></L>
<L>And he was agast of aft<HI REND="italic">er</HI>∣clappe;</L>
<L>He þouȝte, yf Þey euer<HI REND="italic">e</HI> comen aȝen,</L>
<L>Þat al Englond wold be ful fayn, <MILESTONE N="510"/></L>
<L>Hym to schynde &amp; to slon: <NOTE PLACE="foot">511) slon] o <HI REND="italic">corr. aus</HI> e?</NOTE></L>
<L>He þouȝt, hyt schulde an oþ<HI REND="italic">er</HI> gon.</L>
<L>He sente anon hys messageris</L>
<L>Ou<HI REND="italic">er</HI> al Englond for carpenterys</L>
<L>And aft<HI REND="italic">er</HI> many a mason also, <MILESTONE N="515"/></L>
<L>For þe beest, þat in Englond wer<HI REND="italic">e</HI> þo,</L>
<L>And manye a þousand þar com anon,</L>
<L>Þat cowden legge boþe lym &amp; ston;</L>
<L>And wha<HI REND="italic">n</HI>ne þei weren comen alle, <NOTE PLACE="foot">519) wha<HI REND="italic">n</HI>ne] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Anon þe kyng leet hem calle <MILESTONE N="520"/></L>
<L>And seyde: "Lordyng<HI REND="italic">es</HI> hende &amp; fr<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L><PB N="298" REF="294"/>
Herkneþ alle now to me,</L>
<L>In myn herte ych haue a þouȝt:</L>
<L>A strong castel y wele haue wrouȝt</L>
<L>Of strong tymber &amp; lym &amp; <MILESTONE N="525"/> ston, <MILESTONE N="15a" UNIT="f."/></L>
<L>Þat swych an oþ<HI REND="italic">er</HI> be nawher non, <NOTE PLACE="foot">526) nawher] h <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>For myn fomen, þ<HI REND="italic">a</HI>t buþ alyue,</L>
<L>Þ<HI REND="italic">a</HI>t ych of lond gan out dryue,</L>
<L>Þat, yf nede eu<HI REND="italic">er</HI> come to me,</L>
<L>Þat þar ynne saf ych may be: <MILESTONE N="530"/> <NOTE PLACE="foot">530) ynne <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat castel schal stond ful mury</L>
<L>Vppon þe playn of Saresbury:</L>
<L>Doþ now swythe as y ȝow bad,</L>
<L>Þat my castel wer<HI REND="italic">e</HI> ymad,</L>
<L>And ȝe haue schul your<HI REND="italic">e</HI> hur<HI REND="italic">e</HI> <MILESTONE N="535"/></L>
<L>Ryȝt as ȝe wollyþ desyr<HI REND="italic">e.</HI>"</L>
<L>Þe werkmen wenten forþ þo,</L>
<L>Fyf þousand &amp; wel many mo,</L>
<L>For to hewe &amp; for to ber<HI REND="italic">e</HI> ston,</L>
<L>And some, for to leggen þe fundament anon; <MILESTONE N="540"/></L>
<L>Some drowe &amp; some ber<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Þey weren ful slyȝ, þat þ<HI REND="italic">er</HI>e wer<HI REND="italic">e;</HI></L>
<L>So þat werk was reryd an hyȝ <MILESTONE N="15b" UNIT="f."/></L>
<L>Of þo men, þ<HI REND="italic">a</HI>t wer<HI REND="italic">e</HI> so slye.</L>
<L>The furst day, w<HI REND="italic">iþ</HI> oute douȝte, <MILESTONE N="545"/></L>
<L>Gurdyl-stede heyȝ hit was abowte;</L>
<L><PB N="299" REF="295"/>
And whanne hit was come to nyȝt,</L>
<L>To her<HI REND="italic">e</HI> bed þey wenten a ryȝt</L>
<L>And come aȝen on þe morowe</L>
<L>And founde þyng of moche sorowe, <MILESTONE N="550"/></L>
<L>And al her<HI REND="italic">e</HI> werk þar þey founde</L>
<L>Al tosprad vppon þe grounde,</L>
<L>And al totorn lym &amp; ston:</L>
<L>Gret wounder<HI REND="italic">e</HI> þey hadde<HI REND="italic">n</HI> echon.</L>
<L>Other reede þanne cowde no man, <MILESTONE N="555"/> <NOTE PLACE="foot">555) gowde (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>But a newe werk þey byganne</L>
<L>And spedden also ryȝt þat oþ<HI REND="italic">er</HI> day, <NOTE PLACE="foot">557) ryȝt] as <HI REND="italic">add. ms.</HI></NOTE></L>
<L>Ryȝt as þe ferst, þe soþ to say.</L>
</LG>
<LG>
<L>And whanne þe day was al agon,</L>
<L>To bedden þey wenten eu<HI REND="italic">er</HI>∣ychon, <MILESTONE N="560"/></L>
<L>And come aȝen vppon þe morn <MILESTONE N="16a" UNIT="f."/></L>
<L>And founden her<HI REND="italic">e</HI> werk al totorn</L>
<L>And lay tosprad her<HI REND="italic">e</HI> &amp; þer<HI REND="italic">e;</HI> <NOTE PLACE="foot">563) lay <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>An so hit ferde half a ȝer<HI REND="italic">e;</HI></L>
<L><PB N="300" REF="296"/>
Al þat eu<HI REND="italic">er</HI>e þey wrouȝtyn a day, <MILESTONE N="565"/></L>
<L>A morowe tosprad hit lay.</L>
<L>And whanne þe kyng hurde þis,</L>
<L>Gret wounder he hadde, ywys,</L>
<L>And askede bothe of ȝong &amp; olde,</L>
<L>Why hys werk stonde nolde; <MILESTONE N="570"/></L>
</LG>
<LG>
<L>But þar nas noþ<HI REND="italic">er</HI> lewed ne clerk,</L>
<L>Þat wyste, why nolde stonde þ<HI REND="italic">a</HI>t werk.</L>
<L>Kyng Fortiger<HI REND="italic">e</HI> sat in his halle</L>
<L>And seide amongys his barons alle:</L>
<L>"Suþthe ych was man yborn her<HI REND="italic">e,</HI> <MILESTONE N="575"/></L>
<L>Of swyche a cas ne hurdy neu<HI REND="italic">er</HI>e ere,</L>
<L>As of my werk now ys yfounde,</L>
<L>Þat eu<HI REND="italic">er</HI>ych nyȝt ys yfeld to grounde."</L>
<L>And he swor, he nold no lengor<HI REND="italic">e</HI> spar<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Til he wyst, why hit war<HI REND="italic">e.</HI> <MILESTONE N="580"/> <MILESTONE N="16b" UNIT="f."/></L>
<L>Messager<HI REND="italic">es</HI> anon he sent <NOTE PLACE="foot">581) Mess.] <HI REND="italic">danach</HI> he sent, <HI REND="italic">unterpunktet.</HI></NOTE></L>
<L>Ou<HI REND="italic">er</HI> al Englond, verrement,</L>
<L>To wyse clerk<HI REND="italic">es</HI> old &amp; ȝong, <NOTE PLACE="foot">583) <HI REND="italic">Am rande ist mit kleinerer schrift</HI> Amen <HI REND="italic">beige∣fügt.</HI></NOTE></L>
<L>Þat cowden telle of wondryng,</L>
<L>For to come to hym anon, <MILESTONE N="585"/></L>
<L>As þey nolde to dethe gon.</L>
<L><PB N="301" REF="297"/>
And whanne þey weren bi for<HI REND="italic">e</HI> hym brouȝt,</L>
<L>Al þat weren so wyde ysouȝt,</L>
<L>Kyng Fortiger askede of hem alle,</L>
<L>Why hys werk dude so doun falle; <MILESTONE N="590"/></L>
<L>But þar was non, þat cowde telle.</L>
<L>Þe kyng swor hys oþ, he wold he<HI REND="italic">m</HI> quelle,</L>
<L>But yf þey wolden tellen in hast,</L>
<L>Why his werk was so doun cast.</L>
<L>Ten maistres he leet t<HI REND="italic">a</HI>ke anon, <MILESTONE N="595"/> <NOTE PLACE="foot">595) toke (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>The best clerkys of hem echon,</L>
<L>And in his p<HI REND="italic">re</HI>son he dude hem þo,</L>
<L>Þat no man myȝt come hem to; <MILESTONE N="17a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">598) hem] <HI REND="italic">mit blasserer tinte ü. d. z. nach∣getr.</HI></NOTE></L>
<L>And þe kyng swor hys oþ by seynt John,</L>
<L>Þat þey schulden neu<HI REND="italic">er</HI>e þens gon, <MILESTONE N="600"/></L>
<L>Tyl þat þey weren biknowe,</L>
<L>Why his werk was doun þrowe.</L>
<L>Astronymyanes alle þei weren,</L>
<L>Þe wysestemen, þatleueden <HI REND="italic">þere;</HI> <NOTE PLACE="foot">604) þat] in lond <HI REND="italic">add. ms. þere] om. ms.</HI></NOTE></L>
<L>In þat p<HI REND="italic">re</HI>son þey weren adyȝt, <MILESTONE N="605"/></L>
<L>Neyne dayes &amp; neyne nyȝt,</L>
<L>Þat no soc<HI REND="italic">ur</HI> þey hadde of no þyng,</L>
<L>But vnnethe mete &amp; dryng.</L>
<L>So vppon a day, verreme<HI REND="italic">nt,</HI></L>
<L>Þey lokedyn on þe fyrmament, <MILESTONE N="610"/></L>
<L>And vnder þe walkene þey sayn a sky,</L>
<L><PB N="302" REF="298"/>
Þat schewede hem ful wytterly,</L>
<L>Þat vyf ȝer þar by forn</L>
<L>In Englond was a child yborn</L>
<L>And bygetyn w<HI REND="italic">iþ</HI> out mannes mone; <MILESTONE N="615"/></L>
<L>And if þey myȝt þat chyld haue one <NOTE PLACE="foot">616) if] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>And sleyn hit hastly þan, <MILESTONE N="17b" UNIT="f."/></L>
<L>Er hit speke w<HI REND="italic">iþ</HI> eny man,</L>
<L>And tempr<HI REND="italic">e</HI> þe mort<HI REND="italic">er</HI> w<HI REND="italic">iþ</HI> his blood, <NOTE PLACE="foot">619) þe] <HI REND="italic">mit blasserer tinte ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þe castel schuld be strong &amp; good. <MILESTONE N="620"/></L>
<L>Þus þat sky schewede hem þo</L>
<L>And wente aȝen þer he com fro. <NOTE PLACE="foot">622) þer] <HI REND="italic">ausgestr. und</HI> he <HI REND="italic">übergeschr.</HI> he] þey <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne weren tho clerkys blyth</L>
<L>And gradden to kyng F. ful swyth <NOTE PLACE="foot">624) F.] <HI REND="italic">om.</HI> (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And prayden, to leten hem out in hast: <MILESTONE N="625"/></L>
<L>"We knowyþ," þey seiden, "why þy werk ys doun cast!"</L>
<L>The kyng leet þe dor<HI REND="italic">e</HI> vndo</L>
<L>And comaundede þe maystyrs to comen hym to. <NOTE PLACE="foot">628) maystyrs] yr <HI REND="italic">aus</HI> ry <HI REND="italic">corr. oder umgekehrt.</HI></NOTE></L>
<L>Þey seiden: "Syr<HI REND="italic">e</HI> kyng, w<HI REND="italic">iþ</HI> outen les,</L>
<L>A child in Englond yborn is <MILESTONE N="630"/></L>
<L>And byghete w<HI REND="italic">iþ</HI> outen mannes mone."</L>
<L>The clerkys seiden þus echone:</L>
<L>"Syr<HI REND="italic">e,</HI> secheþ aft<HI REND="italic">er</HI> þat same chyld <MILESTONE N="18a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">633) schycheþ (!) <HI REND="italic">ms. In f.</HI> 17b <HI REND="italic">steht die schrift vielfach auf rasur.</HI></NOTE> </L>
<L><PB N="303" REF="299"/>
Boþe in town &amp; in feld, <MILESTONE N="18a" UNIT="f."/></L>
<L>And quelliþ hit hastyly <MILESTONE N="635"/></L>
<L>And takyþ þe blood of his body</L>
<L>And leet wasch þar w<HI REND="italic">iþ</HI> ȝour<HI REND="italic">e</HI> werk,</L>
<L>And hit schal be goud &amp; eke sterk."</L>
<L>Blyþe &amp; glad þanne was For∣tiger</L>
<L>And clepede to hym hys massager <MILESTONE N="640"/></L>
<L>And leet hem dep<HI REND="italic">ar</HI>ty in þre &amp; þre,</L>
<L>So þat non schuld w<HI REND="italic">iþ</HI> oþer be,</L>
<L>And sente fourþ so his sonde <NOTE PLACE="foot">643) so] s <HI REND="italic">verklext.</HI></NOTE></L>
<L>In to four<HI REND="italic">e</HI> halues of Englonde</L>
<L>And bad, þei schuld stynte nouȝt, <MILESTONE N="645"/></L>
<L>Er þey þat child hadden ybrouȝt.</L>
<L>The messagerys, foruþ þey wente,</L>
<L>To don þe kyng<HI REND="italic">es</HI> comaun∣demente;</L>
<L>And ȝut syr<HI REND="italic">e</HI> For<HI REND="italic">t</HI>iger þe bold <NOTE PLACE="foot">649) for∣giger (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Leet do þe clerkys in to hold, <MILESTONE N="650"/></L>
<L>Tyl þe massager<HI REND="italic">es</HI> comen aȝen <MILESTONE N="18b" UNIT="f."/> as tyde,</L>
<L>To weten, yf hit wer<HI REND="italic">e</HI> soþ, þat þey han seyde;</L>
<L>And if hit be eny lesyng,</L>
<L>He swhor bi Je<HI REND="italic">s</HI>u heuene kyng,</L>
<L><PB N="304" REF="300"/>
Þat no raunsom schuld for hem gon, <MILESTONE N="655"/></L>
<L>Þey schuld be anhang &amp; todrawe echon.</L>
<L>Now lete we be þuse clerkys stylle</L>
<L>And speke we of þe kyng<HI REND="italic">es</HI> massager<HI REND="italic">es</HI> so snelle! <NOTE PLACE="foot">658) of] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Lestneþ, lordyngis, w<HI REND="italic">iþ</HI> goud entent,</L>
<L>And ȝe schul her<HI REND="italic">e,</HI> þe massa∣ger<HI REND="italic">es</HI> buþ went, <MILESTONE N="660"/></L>
<L>To sechen aft<HI REND="italic">er</HI> Merlyn, þat ys so ȝyng,</L>
<L>Lestneþ &amp; ȝe schul her<HI REND="italic">e</HI> a wonder þyng:</L>
<L>If ȝe wolleþ a while dwelle,</L>
<L>Of chyld M<HI REND="italic">er</HI>lyn y wyl ȝow telle,</L>
<L>Al how þe massager<HI REND="italic">es</HI> <MILESTONE N="665"/></L>
<L>Brouȝtyn hy<HI REND="italic">m</HI> to syr<HI REND="italic">e</HI> Fortigeris,</L>
<L>And of what kende þat he was, <MILESTONE N="19a" UNIT="f."/></L>
<L>I welle ȝow tellen al þat cas;</L>
<L>And also ȝe schullyþ ful wel ywete,</L>
<L>For what cause &amp; how he was byghete, <MILESTONE N="670"/></L>
<L>And also, what þ<HI REND="italic">a</HI>t child heet,</L>
<L>I schal ȝow telle also skeet:</L>
<L>Alle, þat holdeþ now stille hur<HI REND="italic">e</HI> steuene,</L>
<L>Cryst graunte hem þe blisse of heuene!</L>
<L>Dauyd þe p<HI REND="italic">ro</HI>phete &amp; Moyses <MILESTONE N="675"/></L>
<L>Þys wytnessyþ, and soþ hy<HI REND="italic">t</HI> ys: <NOTE PLACE="foot">676) hys(!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Whanne Cryst hadde made þourȝ hys myȝt <NOTE PLACE="foot">677) þou<HI REND="italic">r</HI>ȝ] þouȝt(!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Heuene ful of angelis bryȝt,</L>
<L><PB N="305" REF="301"/>
The nomber, þat þar<HI REND="italic">e</HI> was þanne,</L>
<L>Noman for soþ telle can; <MILESTONE N="680"/></L>
<L>Þanne Lucifer agulte in þat tyde</L>
<L>And alle, þat helden w<HI REND="italic">iþ</HI> hym in p<HI REND="italic">ri</HI>de;</L>
<L>Crist on hym vengeaunce gan take, <MILESTONE N="19b" UNIT="f."/></L>
<L>So þat alle þey bycomen deueles blake</L>
<L>And fylle adoun in to helle pyȝt; <MILESTONE N="685"/></L>
<L>Þus holy wryȝt wetnessyþ hyt.</L>
</LG>
<LG>
<L>The tenþe ordr<HI REND="italic">e</HI> &amp; no mo</L>
<L>Oute of heuene fyllen þo,</L>
<L>And whanne ynowe wer<HI REND="italic">e</HI> out of heuene,</L>
<L>Our<HI REND="italic">e</HI> lord þanne w<HI REND="italic">iþ</HI> mylde steuene <MILESTONE N="690"/></L>
<L>Heuene schette anon ful wel,</L>
<L>As hit was hys swete wyl.</L>
<L>And of þe fendes in þat tyde,</L>
<L>Þat fillen fro heuene for her<HI REND="italic">e</HI> pryde,</L>
<L>As þe book doþ vs telle, <MILESTONE N="695"/></L>
<L>Many þar fillen adoun to helle,</L>
<L>And some þar<HI REND="italic">e</HI> leften ellys whar<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Man to brynghe in moche car<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>And some in þe eorthe haue her<HI REND="italic">e</HI> wonying, <NOTE PLACE="foot">699) haue] &amp; <HI REND="italic">ausgestr. und</HI> haue <HI REND="italic">übergeschr.</HI></NOTE></L>
<L>And some in þe eyr, w<HI REND="italic">iþ</HI> oute lesyng, <MILESTONE N="700"/></L>
<L>And some in wat<HI REND="italic">er</HI> &amp; some in londe <MILESTONE N="20a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">701) some in l.] some in <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="306" REF="302"/>
And some among<HI REND="italic">es</HI> vs gonne w<HI REND="italic">iþ</HI>stonde.</L>
<L>Crist seyde to hem þo,</L>
<L>Þat so þey schulle byleuyn hedyr to,</L>
<L>&amp; so þey beþ, as y ȝow say, <MILESTONE N="705"/> <NOTE PLACE="foot">705) &amp;] <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>And schulleþ be in to domes day.</L>
<L>Þanne made Crist aft<HI REND="italic">er</HI> hys wylle</L>
<L>Man-kende, þat place to ful∣fylle;</L>
<L>Ferst he made Ad<HI REND="italic">a</HI>m, ywys,</L>
<L>And brouȝte hym into paradys, <MILESTONE N="710"/></L>
<L>And Eue god made also,</L>
<L>For to lybbe in joye for eu<HI REND="italic">er</HI>mo.</L>
<L>Alle ȝe herde tellen her by forn,</L>
<L>How Adam &amp; Eue wer<HI REND="italic">e</HI> forlorn:</L>
<L>No mor<HI REND="italic">e</HI> of Ad<HI REND="italic">a</HI>m now y nelle, <MILESTONE N="715"/></L>
<L>But of child M<HI REND="italic">er</HI>lyn y wyl ȝow telle. <NOTE PLACE="foot">716) ȝow] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Manye of þe fendes, hit telleþ her<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Þat fillen from heuene w<HI REND="italic">iþ</HI> Lu∣cifer,</L>
<L>And þey, þat dwelliþ on þe eyr an hyȝ, <MILESTONE N="20b" UNIT="f."/></L>
<L>Wel queynte þei buþ &amp; al so slyȝ, <MILESTONE N="720"/></L>
<L>And of þe eorthe þei mowen take lyȝt,</L>
<L>And þey han bothe strengthe &amp; myȝt,</L>
<L>Aft<HI REND="italic">er</HI> man to schapen here body,</L>
<L>Fayr &amp; gentel &amp; also rody,</L>
<L>And to lyȝten adoun among<HI REND="italic">es</HI> man kynnne <MILESTONE N="725"/></L>
<L>And to tempten hem, to don synne.</L>
<L>Ful wel þei wysten her<HI REND="italic">e</HI> by forn,</L>
<L><PB N="307" REF="303"/>
Þat Je<HI REND="italic">su</HI>s was of Mary born</L>
<L>And sethen deide vppon þe rood</L>
<L>And vs bouȝt w<HI REND="italic">iþ</HI> his blood. <MILESTONE N="730"/></L>
<L>Þarto þe fendes hadde envye &amp; onde;</L>
<L>Þan seide a fend, þat he wold fonde,</L>
<L>To lyggen by a mayden mylde</L>
<L>And on hur<HI REND="italic">e</HI> bygheten a chyld,</L>
<L>Swych a child, he seide þo, <MILESTONE N="735"/></L>
<L>Þat al cristondom schal vndo;</L>
<L>Al þat Crist brouȝt, vs hys to werch, <MILESTONE N="21a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">737) hys] <HI REND="italic">über</HI> vs <HI REND="italic">mit blasserer tinte geschr.</HI></NOTE></L>
<L>He schal hit vndo &amp; al so holy church.</L>
<L>"As Crist was born of a mayde,</L>
<L>Al man kende to sauen," þe feend seyde, <MILESTONE N="740"/></L>
<L>"And was conseyued by the holy gost,</L>
<L>For mannes soule ne schuld be lost,</L>
<L>And in eorth was yborn,</L>
<L>For man kende schuld nouȝt be forlorn,</L>
<L>So schal my chyld be born, w<HI REND="italic">iþ</HI> outen les, <MILESTONE N="745"/></L>
<L>Of a womman, þat ich wele ches,</L>
<L>And of me yghete schal be,</L>
<L>Þat al þis wordl schal make vnfr<HI REND="italic">e;</HI></L>
<L>Al, þat Crist makede in heuene to dwelle,</L>
<L>My sone schal turnen hem to helle." <MILESTONE N="750"/></L>
<L>Þus þe feend þouȝt to han schent vs alle,</L>
<L><PB N="308" REF="304"/>
And vppon hy<HI REND="italic">m</HI> sylf hit gon to falle,</L>
<L>For ich wele ȝow tellen, how hit was:</L>
<L>Ȝe schul heren of a delful cas. <NOTE PLACE="foot">754) a] <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Some tyme, as ich vnderstond, <MILESTONE N="755"/> <MILESTONE N="21b" UNIT="f."/></L>
<L>A rych man was in Englond</L>
<L>And hade a woman to his wyue,</L>
<L>Þe fayryst, þat men wyst a lyue.</L>
<L>A sone þey hadden &amp; douȝtren þre,</L>
<L>Þe fayryst children, þat myȝten be. <MILESTONE N="760"/></L>
<L>And þat feend, þatich ȝow of told,</L>
<L>Þat woneþ in þe eyr &amp; ys so bold, <NOTE PLACE="foot">762) eyr] erthe, <HI REND="italic">ausgestr. und</HI> eyr <HI REND="italic">überge∣schr.</HI></NOTE></L>
<L>In to eorthe he alyȝt þanne</L>
<L>And temptede þys goud wom∣manne,</L>
<L>For of hur<HI REND="italic">e</HI> he hadde gret myȝt: <MILESTONE N="765"/></L>
<L>He brouȝt hur<HI REND="italic">e</HI> in cheste &amp; in fyȝt,</L>
<L>He mad hur<HI REND="italic">e</HI> w<HI REND="italic">iþ</HI> egr<HI REND="italic">e</HI> mood</L>
<L>To cursen her<HI REND="italic">e</HI> children, as ȝhe wer<HI REND="italic">e</HI> wood, <NOTE PLACE="foot">768) cursen] r <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>So þat vppon an euenyng</L>
<L>Þrouȝt þe feendes entysyng <MILESTONE N="770"/></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> hur<HI REND="italic">e</HI> sone ȝhe bygan to grame,</L>
<L><PB N="309" REF="305"/>
And ȝhe cursede hym by his name,</L>
<L>And to þe feend ȝhe hym by∣tauȝt <MILESTONE N="22a" UNIT="f."/></L>
<L>As moche as ȝe of hym auȝt.</L>
<L>Þanne was þat feend ful blyth <MILESTONE N="775"/></L>
<L>And þouȝt hym to schynden swyth,</L>
<L>And whanne hit come to þe nyȝt,</L>
<L>To þat hows he wente ful ryȝt</L>
<L>And stra<HI REND="italic">n</HI>glede þat chyld, þar hit lay;</L>
<L>The moder aros, whanne hit was day, <MILESTONE N="780"/></L>
<L>And founde hur<HI REND="italic">e</HI> sone ded a morwe,</L>
<L>And ȝhe anheng her<HI REND="italic">e</HI> sylf for sorowe;</L>
<L>And whanne þe goud man herde al þys,</L>
<L>Anon for sorowe &amp; care, ywys,</L>
<L>Sodeynleche he deyde þo <MILESTONE N="785"/></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> outen hosel &amp; schryfte al so.</L>
</LG>
<LG>
<L>Moche folk come, þat hedows syȝt to see,</L>
<L>And hadden þ<HI REND="italic">er</HI> of gret pytee,</L>
<L>Many a man þat same day</L>
<L>Wrong &amp; weept &amp; seide wel a way. <MILESTONE N="790"/></L>
</LG>
<LG>
<L>An heremyte wonede þar by syde, <MILESTONE N="22b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">791) her.] þar <HI REND="italic">add.</HI> (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="310" REF="306"/>
He com, to seen hem in þat same tyde;</L>
<L>Blasye, ywys, his name was,</L>
<L>Ofte for hem he seide, allas:</L>
<L>For hit was myshapped so, <MILESTONE N="795"/></L>
<L>In his herte hym was ful wo;</L>
<L>He seyde þanne, verreme<HI REND="italic">n</HI>t,</L>
<L>Hit was þe feendes combreme<HI REND="italic">n</HI>t.</L>
<L>Þre douȝtren he fond a lyue,</L>
<L>Þat goud man hem gan schryue <MILESTONE N="800"/></L>
<L>Of al þat þey cowden mene,</L>
<L>And he asoyled hem ful clene</L>
<L>And penaunce on hem layede</L>
<L>And seide to hem: "My leue mayde, <NOTE PLACE="foot">804) hem] e <HI REND="italic">aus</HI> y <HI REND="italic">corr.</HI></NOTE></L>
<L>Lokeþ eu<HI REND="italic">er</HI>e w<HI REND="italic">iþ</HI> al ȝour<HI REND="italic">e</HI> myȝt in dede, <MILESTONE N="805"/></L>
<L>Þat ȝe seruen wel god almyȝty &amp; hym drede."</L>
<L>And whanne þe h<HI REND="italic">er</HI>emyte hadde tauȝt he<HI REND="italic">m</HI> so,</L>
<L>Hom to his hermytage he wente þo,</L>
<L>And anon þe douȝtren al yfer<HI REND="italic">e</HI> <MILESTONE N="23a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">809) al yf.] <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Gonnon to serue<HI REND="italic">n</HI> god w<HI REND="italic">iþ</HI> myld <MILESTONE N="810"/> cher<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>And our<HI REND="italic">e</HI> lady Marye, ywys,</L>
<L>Nyȝt &amp; day þey dedyn þys.</L>
<L>Þan was þar in Englond an vsage, <NOTE PLACE="foot">813) vsage] ge <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L><HI REND="italic">Y</HI>f eny womman dude outrage, <NOTE PLACE="foot">814) Of (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="311" REF="307"/>
But if hyt wer<HI REND="italic">e</HI> in clene wedlak, <MILESTONE N="815"/></L>
<L>Anon ryȝtis me wolden hur<HI REND="italic">e</HI> tak,</L>
<L>And þoruȝ þe dom men schulden hit se,</L>
<L>Al quyk ȝhe schulde bydoluen be, <NOTE PLACE="foot">818) schulden (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>But ȝhe wer<HI REND="italic">e</HI> a comon womman ytold <NOTE PLACE="foot">819) wher<HI REND="italic">e</HI> (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>To alle men, þat hur<HI REND="italic">e</HI> axen wold. <MILESTONE N="820"/></L>
<L>So þe feend, þat was ful of myȝt,</L>
<L>Þat was in þe eyr aboue ylyȝt,</L>
<L>Was abouȝten ful long wyle,</L>
<L>Þat eldeste mayden to beghyle,</L>
<L>And for nauȝt, þat he myȝt do þan, <MILESTONE N="825"/></L>
<L>He ne myȝt bygylen þys goud wouman;</L>
<L>For ȝhe was schreue of dede &amp; þouȝt <MILESTONE N="23b" UNIT="f."/></L>
<L>Þe feend myȝt do to hur<HI REND="italic">e</HI> ryȝt nouȝt.</L>
<L>Þanne wente þe feend in liknesse of man</L>
<L>To an old wyked womman <MILESTONE N="830"/></L>
<L>And byhyȝt hur<HI REND="italic">e</HI> gold &amp; fee,</L>
<L>To wenden to þes sustren þre</L>
<L>And þe eldest to byt<HI REND="italic">ra</HI>ye,</L>
<L>Þat som man hur<HI REND="italic">e</HI> haue maye:</L>
<L>"And if þu myȝte brenghen <MILESTONE N="835"/> hur<HI REND="italic">e</HI> þ<HI REND="italic">er</HI> to,</L>
<L>Þu schalt han catel ynow for eu<HI REND="italic">er</HI>mo!"</L>
<L>Þus þe feend to hur<HI REND="italic">e</HI> gan say,</L>
<L>And þanne þe feend wente a way.</L>
<L>Þat old quene was ful glad,</L>
<L><PB N="312" REF="308"/>
To don, as þe feend hur<HI REND="italic">e</HI> bad, <MILESTONE N="840"/></L>
<L>And wente to þe sostren þre;</L>
<L>And whanne ȝhe myȝt hem ysee, <NOTE PLACE="foot">842) myȝt <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Þat wicche made gret lamentac<HI REND="italic">i</HI> on &amp; car<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>For þe þre sostren far<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>And to þe eldest . . . . . . . <MILESTONE N="844a"/> <NOTE PLACE="foot">844a) <HI REND="italic">Diese vier worte sind als custos erhalten.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<PB N="321" REF="317"/>
<L>And þouȝt anon þanne, <MILESTONE N="24a" UNIT="f."/> <MILESTONE N="845"/></L>
<L>Þat hit was neu<HI REND="italic">er</HI>e byghete of man;</L>
<L>In helle, ȝhe wolde, hit hadde ybe, <NOTE PLACE="foot">847) schap] a <HI REND="italic">stark radirt.</HI></NOTE></L>
<L>Whar no man hyt myȝt se.</L>
<L>The h<HI REND="italic">er</HI>emyte, þat hyȝt Blasye, w<HI REND="italic">iþ</HI> outen lyȝe,</L>
<L>Wyste wel and sekerlyȝe, <MILESTONE N="850"/></L>
<L>Whyche tyme hit schulde be bore,</L>
<L>And to þat tour he com þarfor<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>And clepede to hem vp þar<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>And askede hem of her<HI REND="italic">e</HI> far<HI REND="italic">e,</HI> <NOTE PLACE="foot">854) ask.] of <HI REND="italic">add.</HI> (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And ȝhe answerde w<HI REND="italic">iþ</HI> wourdes mylde, <MILESTONE N="855"/></L>
<L>Þat þar was born a knaue childe:</L>
<L>"Wel fayr schap hit haþ, a plyȝt,</L>
<L>But fowl hit is in eche mannes syȝt,</L>
<L>For al his skynne ys ful of heer;</L>
<L>Suche a chyld seyȝe we neu<HI REND="italic">er</HI>e <MILESTONE N="860"/> <NOTE PLACE="foot">860) we] y, <HI REND="italic">ausgestr. und mit hellerer tinte</HI> we <HI REND="italic">übergeschr.</HI></NOTE> eer."</L>
<L><PB N="322" REF="318"/>
"Dame," he seyde, "þat þu me take,</L>
<L>A crysty<HI REND="italic">n</HI>man yche wele hit make: <NOTE PLACE="foot">862) crystyman (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Whather he deyeþ or lyf abydyþ, <MILESTONE N="24b" UNIT="f."/></L>
<L>The fayrer<HI REND="italic">e</HI> grace hym bytydeþ!"</L>
<L>Ful glad was þat mydwyf þanne, <MILESTONE N="865"/></L>
<L>Ȝhe took þe chyld to þ<HI REND="italic">a</HI>t holy manne</L>
</LG>
<LG>
<L>An he bar hit hom anon</L>
<L>And c<HI REND="italic">ri</HI>stniede hit in þe vant ston</L>
<L>And nempnede his name in þat plas</L>
<L>Merlyn þrouȝ god<HI REND="italic">es</HI> gras, <MILESTONE N="870"/></L>
<L>And anon as he was fulled so,</L>
<L>Al his heer from hym gan go,</L>
<L>Þat he hadde aȝens reson,</L>
<L>Wente a way þrouȝ hys c<HI REND="italic">ri</HI>sten∣dom,</L>
<L>And al þe blaknesse of his hyde <MILESTONE N="875"/></L>
<L>Went a way in þat tyde, <NOTE PLACE="foot">876) Went] <HI REND="italic">danach</HI> de, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>And he was as fayr of hewe,</L>
<L>As eny child, þat þey eu<HI REND="italic">er</HI>e knewe,</L>
<L>And þus þrouȝ his c<HI REND="italic">ri</HI>stendom, as y ȝow telle,</L>
<L>Alle þe feendes, þat beþ in helle, <MILESTONE N="880"/></L>
<L><PB N="324" REF="320"/>
<HI REND="italic">M</HI>y moder schal no man quelle, <MILESTONE N="25a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">881) hy (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>For nouȝt, þat alle me<HI REND="italic">n</HI> connen telle,</L>
<L>Þe whiles þat y may speke &amp; gon,</L>
<L>Mawgr<HI REND="italic">e</HI> her<HI REND="italic">e</HI> teeþ echon:</L>
<L>Hur<HI REND="italic">e</HI> lyf ych wele sauen for al þys, <MILESTONE N="885"/></L>
<L>And þ<HI REND="italic">a</HI>t þ<HI REND="italic">o</HI>u shalt see ywys!" <NOTE PLACE="foot">886) <HI REND="italic">am rande nachgetragen.</HI></NOTE></L>
<L>And whanne þe mydwyf hurde þa<HI REND="italic">t,</HI></L>
<L>Ȝhe felle a swowe, þar ȝhe sat,</L>
<L>And gan to grede, as ȝhe wer<HI REND="italic">e</HI> wood; <NOTE PLACE="foot">889) wer<HI REND="italic">e]</HI> w <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝhe hadde leuer þan eny good, <MILESTONE N="890"/></L>
<L>Þat he hadde be a deuel way þo, <NOTE PLACE="foot">891) deuel] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>And so wold his moder al so;</L>
<L>So sor<HI REND="italic">e</HI> of hym þey weren agast,</L>
<L>Þey bygonne to blesse þo ful fast</L>
<L>And hym þey coniurde in Crystis name, <MILESTONE N="895"/></L>
<L>Þat he schuld do to hem no schame,</L>
<L>And fast on hym þey bygonne to crye,</L>
<L>By þe v<HI REND="italic">er</HI>tu of Cryst &amp; of seynt Marye,</L>
<L>To tellen hem, what þat he wer<HI REND="italic">e</HI> <MILESTONE N="25b" UNIT="f."/></L>
<L>And what myschaunce he dude <MILESTONE N="900"/> þer<HI REND="italic">e;</HI></L>
<L>And he gan lawȝhe &amp; hold hym stille</L>
<L>And leet hem gredyn al her<HI REND="italic">e</HI> fille;</L>
<L><PB N="325" REF="321"/>
Wourd to hem wolde he speke non,</L>
<L>Tyl þat half ȝer wer<HI REND="italic">e</HI> agon.</L>
<L>His moder þer<HI REND="italic">e</HI> aft<HI REND="italic">er</HI> kepte hym <MILESTONE N="905"/> þer<HI REND="italic">e</HI></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> rewful hert &amp; sory cher<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>And aft<HI REND="italic">er</HI> þat half a ȝer,</L>
<L>As ȝhe hym held by þe feer,</L>
<L>Rewfullych ȝhe bygan to wepe</L>
<L>And seyde: "Allas, my sone swete, <MILESTONE N="910"/></L>
<L>For þy loue now, ych wot wel my selue,</L>
<L>Al quyk on þe eorthe men schul me bydelue."</L>
<L>Þe chyld answerd &amp; seyde: "Nay,</L>
<L>Þu schalt nowt be dede for me, by thys day:</L>
<L>Þ<HI REND="italic">er</HI> ys no steward, baylyf ne justyze, <MILESTONE N="915"/></L>
<L>Þat þe schal dampne in eny wyse;</L>
<L>No man schal þy body quyk breke, <MILESTONE N="26a" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">917) byreke (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Whyles þat y may go or ellys speke."</L>
<L>Þanne was ȝhe a glad wouman,</L>
<L>And eu<HI REND="italic">er</HI>ych day aft<HI REND="italic">er</HI> þan <MILESTONE N="920"/></L>
<L>He gladede hur<HI REND="italic">e</HI> w<HI REND="italic">iþ</HI> som tale</L>
<L>And told hur<HI REND="italic">e</HI> aventures many &amp; fale; <NOTE PLACE="foot">922) a ven∣tures (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And wha<HI REND="italic">n</HI>ne þe tyme was, þat he cowde gon, <NOTE PLACE="foot">923) wha<HI REND="italic">n</HI>ne] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L><PB N="326" REF="322"/>
The justyze was redy anon</L>
<L>And comaundede his men bi name, <MILESTONE N="925"/></L>
<L>To fechyn fourþ Merlyns dame,</L>
<L>To vnderfong hur<HI REND="italic">e</HI> juggement;</L>
<L>And whanne ȝhe was ycome yn p<HI REND="italic">re</HI>sent, <NOTE PLACE="foot">928) was] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>The justyze swor by heuene quene,</L>
<L>Þat ȝhe schuld ydolue bene. <MILESTONE N="930"/></L>
<L>Ȝhe answerd nother ȝe ne nay,</L>
<L>But stood stylle w<HI REND="italic">iþ</HI> hur<HI REND="italic">e</HI> sone al way.</L>
<L>Þan was þe chyld but two ȝer old,</L>
<L>and he answerde w<HI REND="italic">iþ</HI> wourdes bold</L>
<L>And seyde anon w<HI REND="italic">iþ</HI> egre mood: <MILESTONE N="935"/> <MILESTONE N="26b" UNIT="f."/></L>
<L>"Syr<HI REND="italic">e</HI> justyze, þu canst no good,</L>
<L>To dampne my moder to be ded,</L>
<L>And þu knowyst by hur<HI REND="italic">e</HI> no qued, <NOTE PLACE="foot">938) qued] quyd, <HI REND="italic">darüber mit dunklerer tinte</HI> e <HI REND="italic">nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Saue a chaunce, þat hur<HI REND="italic">e</HI> byfelle,</L>
<L>And þarfor<HI REND="italic">e,</HI> syr<HI REND="italic">e,</HI> þu dost nouȝt welle, <MILESTONE N="940"/></L>
<L>For wel ych woot on my þouȝt,</L>
<L>Aȝens þat chaunce ne myȝt ȝhe nouȝt:</L>
<L><PB N="327" REF="323"/>
For þoruȝ chaunce &amp; þoruȝ gras</L>
<L>In þys world beghetyn ych was;</L>
<L>And whanne ych was þoruȝ chaunce byghete, <MILESTONE N="945"/></L>
<L>Ech man may hit wel ywete,</L>
<L>Þat my moder ne auȝte nouȝt</L>
<L>For my loue to ded be brouȝt."</L>
<L>Gret wonder hadde þan bothe old &amp; ȝyng</L>
<L>Of Merlyns wyse answeryng, <MILESTONE N="950"/></L>
<L>And þe justyze was ful wroþ, <MILESTONE N="27a" UNIT="f."/></L>
<L>And deplych he swor his oþ,</L>
<L>Þat anon ȝhe schulde ydolue be.</L>
<L>"Nay," seyde Merlyn, "so mot y þe, <NOTE PLACE="foot">954) moty(!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>Þu schalt neu<HI REND="italic">er</HI>e brynghen hit þar to, <MILESTONE N="955"/></L>
<L>For nouȝt, þat þu myȝt do,</L>
<L>Hit schal nouȝt go as þu wylt, <NOTE PLACE="foot">957) schal] <HI REND="italic">danach ein buchst. ausradirt.</HI></NOTE></L>
<L>For ȝhe haþ þar on no gylt,</L>
<L>And þat y preue by þys skele,</L>
<L>And aft<HI REND="italic">er</HI> reson do þu, yf þu wele: <MILESTONE N="960"/></L>
<L>My fader," he seyde, "þat bygat me,</L>
<L>Is a feend of gret powste</L>
<L>And woneþ in þe eyr aboue þe lyȝt <NOTE PLACE="foot">963) Al c<HI REND="italic">ri</HI>styndom to haue yschent, <HI REND="italic">ausgestr. und v.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">963) <HI REND="italic">f. mit der ver∣weisung</HI> a) b) <HI REND="italic">am rande nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>And tempteþ men bothe day &amp; nyȝt;</L>
<L>To my moder he ys ywent, <MILESTONE N="965"/></L>
<L><PB N="328" REF="324"/>
Al c<HI REND="italic">ri</HI>styndom to haue yschent,</L>
<L>And he bygat me on hur<HI REND="italic">e,</HI> w<HI REND="italic">iþ</HI> out lesyng,</L>
<L>And she wyst þar of ryȝt no þyng;</L>
<L>And for ȝhe wyst nouȝt, whanne hit wes, <MILESTONE N="27b" UNIT="f."/></L>
<L>Ich preue, þat ȝhe ys gylteles, <MILESTONE N="970"/></L>
<L>For alle þe feendes wenden, þoruȝ me</L>
<L>Haue dystroyd al c<HI REND="italic">ri</HI>stente,</L>
<L>And þouȝten, þat y schuld haue be of lether mood,</L>
<L>But C<HI REND="italic">ri</HI>st hit haþ al turned to good;</L>
<L>And now ych am sent þrouȝ <MILESTONE N="975"/> C<HI REND="italic">ri</HI>stes sonde,</L>
<L>To helpen al Englond, <NOTE PLACE="foot">976) Englond] g <HI REND="italic">corr. aus</HI> l.</NOTE></L>
<L>And þrouȝ my fader," he seyde þanne,</L>
<L>"Alle þyngys telle ich can,</L>
<L>Þat ys go &amp; come schel,</L>
<L>Ich ȝow can telle eu<HI REND="italic">er</HI>yche del, <MILESTONE N="980"/></L>
<L>And ful wel y wot, ywys,</L>
<L>Ho þat myn owne fader is,</L>
<L>And so wost nauȝt þu, &amp; þat ys schame: <MILESTONE N="28a" UNIT="f."/></L>
<L>Whi woldest þu þanne dampne my dame?</L>
<L>And wel iche preue, þat moder þyn <MILESTONE N="985"/></L>
<L>Is worthyer to be bydoluen quek, þan myn!"</L>
<L>Now herkeneþ al to þys stryf,</L>
<L>How Merlyn sauede his moder lyf!</L>
<L>Gret wonder hadde many a man,</L>
<L><PB N="329" REF="325"/>
How þys chyld to answery bygan. <MILESTONE N="990"/></L>
<L>The justyze sat &amp; was ful wo</L>
<L>And to þat chyld he spak þo:</L>
<L>"Þu lyxt," he seyde, "þu feendes sone!</L>
<L>My fader was a noble baroune</L>
<L>And my moder a lady fre: <MILESTONE N="995"/></L>
<L>Ȝut a lyue, ych hope, ȝhe be;</L>
<L>And, as y trowe by our<HI REND="italic">e</HI> lady, <NOTE PLACE="foot">997) as] s <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Ȝhe dude neu<HI REND="italic">er</HI>e no lechery!"</L>
<L>"Syr<HI REND="italic">e,</HI>" quaþ Merlin, "hold þy mouþ,</L>
<L>Or hit schal be ryȝt wyde couþ: <MILESTONE N="1000"/> <MILESTONE N="28b" UNIT="f."/></L>
<L>Anon leet a man aft<HI REND="italic">er</HI> hur<HI REND="italic">e</HI> gon,</L>
<L>And ych my selue ryȝt anon</L>
<L>Schal maken hur<HI REND="italic">e</HI> selue soþ byknawe, <NOTE PLACE="foot">1003) selue] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>And ellys lat hanghe me &amp; to∣drawe!" <NOTE PLACE="foot">1004) todr.] t <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>The justyze anon aft<HI REND="italic">er</HI> his moder sent, <MILESTONE N="1005"/></L>
<L>And ȝhe come anon in p<HI REND="italic">re</HI>sent.</L>
</LG>
<LG>
<L>"Þu," seyde þe justyze, "þu bel∣amy,</L>
<L>Art þu now so bold &amp; so hardy,</L>
<L>To avowe þe wordes, speke, yf þu can,</L>
<L>Þat þu seydest by thys womman? <MILESTONE N="1010"/></L>
<L>Merlyn seyde þan: "Syr<HI REND="italic">e</HI>justyze,</L>
<L>Þyne wourdes beþ nouȝt wyse:</L>
<L>If y schal telle þys folk by forn,</L>
<L>How þu wer<HI REND="italic">e</HI> byghete &amp; born,</L>
<L><PB N="330" REF="326"/>
Þanne schal hit sprynghe ful brode, <MILESTONE N="1015"/></L>
<L>And þan moche þe lasse ys þyn manhode;</L>
</LG>
<LG>
<PB N="331" REF="327"/>
<L>Be<HI REND="italic">t</HI>t þan þu þy selue by our<HI REND="italic">e</HI> lord, <MILESTONE N="29a" UNIT="f."/></L>
<L>Dame, if þu hast forȝete, <NOTE PLACE="foot">1017) Beet(!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>How þy sone, þat her<HI REND="italic">e</HI> staunt, was byghete,</L>
<L>I can tellen þe al þat cas, <MILESTONE N="1020"/></L>
<L>How &amp; wer &amp; whanne hit was,</L>
<L>And yf þu wost forsake hit þanne,</L>
<L>I schalle tellen þe al þat y canne,</L>
<L>So þat þu schalt aschamed be sor<HI REND="italic">e:</HI></L>
<L>Dame, þu wer<HI REND="italic">e</HI> beter<HI REND="italic">e</HI> to speke <MILESTONE N="1025"/> no mor<HI REND="italic">e</HI>!"</L>
<L>The laydy þanne hym mys sayde,</L>
<L>And Merlyn his tale þan foruþ layde:</L>
<L>"Dame," he sayde, "verreme<HI REND="italic">n</HI>t,</L>
<L>Thy lord to Cardos was ywent</L>
<L>And come by nyȝt, soþ to say, <MILESTONE N="1030"/></L>
<L>And þe p<HI REND="italic">er</HI>son of ȝowr<HI REND="italic">e</HI> tou<HI REND="italic">n</HI> by the lay, <NOTE PLACE="foot">1031) tou<HI REND="italic">n] ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>A<HI REND="italic">t</HI> þy chambr<HI REND="italic">e</HI> dor<HI REND="italic">e</HI> þy lord gan knocke, <NOTE PLACE="foot">1032) A<HI REND="italic">t]</HI> And (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And þu stertust vp in þy smocke,</L>
<L>And þu wer<HI REND="italic">e</HI> agast in þat tyde; <MILESTONE N="29b" UNIT="f."/></L>
<L>Þu openedest a wyndowe, þat ys wyde, <MILESTONE N="1035"/></L>
<L>And ȝour<HI REND="italic">e</HI> p<HI REND="italic">er</HI>son þar<HI REND="italic">e</HI> þou out leet,</L>
<L>And he ran hom vppon hys feet:</L>
<L><PB N="332" REF="328"/>
"Dame," he seyde, "þe p<HI REND="italic">er</HI>son þat same nyȝt</L>
<L>Hadde bygheten þy sone, þat her<HI REND="italic">e</HI> ys knyȝt.</L>
<L>Dame," quaþ Merlyn, "lye yche auȝt?" <MILESTONE N="1040"/></L>
<L>And ȝhe stood stylle &amp; spak ryȝt nauȝt.</L>
<L>Þanne was þe justyze ful wo,</L>
<L>And to his moder he seyde þo:</L>
<L>"Dame," quaþ he, "how goþ þys?"</L>
<L>"Sone," ȝhe seyde, "soþ hit ys: <MILESTONE N="1045"/> <NOTE PLACE="foot">1045) ȝhe] ȝh <HI REND="italic">auf rasur geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þouȝt þu me hanghe by a corde,</L>
<L>Merlyn lyeþ neuer<HI REND="italic">e</HI> a worde!"</L>
<L>The justyze for schame þanne wax a<HI REND="italic">l</HI> red</L>
<L>And on his moder he schok his hed <NOTE PLACE="foot">1048) a<HI REND="italic">l</HI> r.] ared <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And bad hur v<HI REND="italic">er</HI> .... <MILESTONE N="1049a"/> <NOTE PLACE="foot">1049a) <HI REND="italic">als custos erhalten.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<PB N="342" REF="338"/>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> feyr speche &amp; myld; <MILESTONE N="30a" UNIT="f."/> <MILESTONE N="1050"/></L>
<L>Of many þyng<HI REND="italic">es</HI> þey spekyn þan,</L>
<L>Of mo þa<HI REND="italic">n</HI> ich now telle can. <NOTE PLACE="foot">1052) þan] <HI REND="italic">corr. aus</HI> þat. now] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Alle w<HI REND="italic">iþ</HI> joye, verreme<HI REND="italic">n</HI>t,</L>
<L>Aȝen to his castel þe kyng ys went,</L>
<L>Ful wel at eȝse þey weren þat nyȝt. <MILESTONE N="1055"/> <NOTE PLACE="foot">1055) eȝse] ȝ <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE> <NOTE PLACE="foot">1055) <HI REND="italic">gestellt.</HI></NOTE></L>
<L>And a morowe, wanne hit was day lyȝt, <NOTE PLACE="foot">1056) <HI REND="italic">vor</HI></NOTE></L>
<L>To a place þey ȝeden bydene,</L>
<L>Whar<HI REND="italic">e</HI> þey myȝtten þat castel sene.</L>
<L>The kyng sente so M<HI REND="italic">er</HI>lyn þanne: <NOTE PLACE="foot">1059) kyng] <HI REND="italic">ü. d. z. nach∣getr.</HI></NOTE></L>
<L>"Tel me now, syr<HI REND="italic">e,</HI> yf þu canne, <MILESTONE N="1060"/> <NOTE PLACE="foot">1060) now] <HI REND="italic">ü. d. z. geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Why my castel in þys place, þ<HI REND="italic">a</HI>t ys so fast,</L>
<L>Euereych nyȝt adoun ys cast,</L>
<L>And whi hit may stonde nouȝt,</L>
<L>Of so strong þyng as hit is wrouȝt!" <NOTE PLACE="foot">1064) as] þat, <HI REND="italic">darüber</HI> as <HI REND="italic">geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Þanne seyde M<HI REND="italic">er</HI>lyn to þe kyng: <MILESTONE N="1065"/></L>
<L><PB N="343" REF="339"/>
"Syr<HI REND="italic">e,</HI> w<HI REND="italic">iþ</HI> outen eny lesyng,</L>
<L>Her in þe grounde, a ȝerdes dep, <MILESTONE N="30b" UNIT="f."/></L>
<L>Is a wat<HI REND="italic">er</HI> strong &amp; step,</L>
<L>And vnder þe wat<HI REND="italic">er</HI> buþ stones twey,</L>
<L>Moche &amp; long, for soþ to sey; <MILESTONE N="1070"/></L>
<L>And vnder þe stones ryȝt at þe mold</L>
<L>Twey dragons þar lyggen yfold;</L>
<L>Þat on ys wyȝt as melk<HI REND="italic">es</HI> reme,</L>
<L>And þat other ys reed as feyr ys leme,</L>
<L>Grysly of syȝt þey buþ bothe, <MILESTONE N="1075"/></L>
<L>And þey to geder<HI REND="italic">es</HI> buþ swythe wrothe;</L>
<L>And euermo, whan hit ys nyȝt,</L>
<L>Þey byghynneþ harde to fyȝt,</L>
<L>And þrouȝt þe strenthe of her<HI REND="italic">e</HI> blast</L>
<L>Al þy werk ys ouer cast; <MILESTONE N="1080"/></L>
<L>And yf þe dragons weren a way,</L>
<L>Þan myȝt þy werkme<HI REND="italic">n</HI> eu<HI REND="italic">er</HI>ych day</L>
<L>Maken þy werk al to þy wylle, <NOTE PLACE="foot">1083) þy] þe, <HI REND="italic">von jüngerer hd. corr. in</HI> þy.</NOTE></L>
<L>And hit wolde stond bothe strong &amp; stylle: <MILESTONE N="31a" UNIT="f."/></L>
<L>Lat men loke, &amp; þu schalt seo, <MILESTONE N="1085"/></L>
<L>Þat hit ys soþ, þat ych telle þeo!"</L>
<L><PB N="344" REF="340"/>
Fortiger comaundede anon</L>
<L>Alle his werkmen eu<HI REND="italic">er</HI>ychon,</L>
<L>Vif þousand &amp; wel mo,</L>
<L>He bad hem loke, yf hit <MILESTONE N="1090"/> wer<HI REND="italic">e</HI> so.</L>
<L>And anon þey doluen in þe grounde,</L>
<L>And a fayr wat<HI REND="italic">er</HI> þar þey founde,</L>
<L>And anon among<HI REND="italic">es</HI> hem alle, w<HI REND="italic">iþ</HI> outen les,</L>
<L>Þey made twey depe welles,</L>
<L>And al þat wat<HI REND="italic">er</HI> þey brouȝten oute þo; <MILESTONE N="1095"/></L>
<L>And whanne þey hadde ydo so,</L>
<L>By nethen þe welles grounde</L>
<L>Twey gret stones þar þey fou<HI REND="italic">n</HI>de;</L>
<L>Many a man þan redy wer<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>Þo two stones for to arer<HI REND="italic">e,</HI> <MILESTONE N="1100"/></L>
<L>And whanne þe stones weren vp went, <MILESTONE N="31b" UNIT="f."/></L>
<L>Twey gret dragons þar þey founden ybent,</L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> long tayles fele fold,</L>
<L>And founden hit ryȝt as M<HI REND="italic">er</HI>lyn haþ told:</L>
<L>Þat on was red as eny feyr, <MILESTONE N="1105"/></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> eyȝen brod as a basyn cleer;</L>
<L>Powes he hadde gret &amp; longhe,</L>
<L>And feyr out of his mouþ spronghe.</L>
<L>His body was gret &amp; nothyng smal,</L>
<L><PB N="345" REF="341"/>
His tayle was wounder-row <MILESTONE N="1110"/> w<HI REND="italic">iþ</HI> al.</L>
<L>His strengthe ne myȝt noman telle,</L>
<L>And he lokede ryȝt as a feend of helle.</L>
<L>The whyte dragon lay by hym þo, <NOTE PLACE="foot">1113) lay] <HI REND="italic">danach</HI> by, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> longhe powes &amp; scharpe al so</L>
<L>And w<HI REND="italic">iþ</HI> gret tuskes, þat croked <MILESTONE N="1115"/> ber<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>And he made noyse &amp; a fowle ber<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>And w<HI REND="italic">iþ</HI> his mouþ he ȝenede wyde, <MILESTONE N="32a" UNIT="f."/></L>
<L>The feyr barst out in euereych syde; <NOTE PLACE="foot">1118) feyr] <HI REND="italic">ü. d. z. nachgetr.</HI></NOTE></L>
<L>Al glewyng was his wombe,</L>
<L>His tonghe brend ryȝt as a bronde; <MILESTONE N="1120"/></L>
<L>His tayl was raggud lych a feend,</L>
<L>And vppon þe tayles end</L>
<L>Þar<HI REND="italic">e</HI> was a gresly hed,</L>
<L>For to fyȝtten w<HI REND="italic">iþ</HI> þe reed;</L>
<L>For M<HI REND="italic">er</HI>lyn seyde, soþ ryȝt, <MILESTONE N="1125"/></L>
<L>So gresly þey weren of syȝt,</L>
<L>For whanne þey gonne for to aryse,</L>
<L>Manye a man schulde agryse.</L>
<L>Þe dragons resen vp out of her<HI REND="italic">e</HI> den,</L>
<L>And aferd wer<HI REND="italic">e</HI> þo manye men; <MILESTONE N="1130"/></L>
<L>And þe folk, þat was þar by syde,</L>
<L>No lengor<HI REND="italic">e</HI> dorsten þar<HI REND="italic">e</HI> abyde.</L>
<L><PB N="346" REF="342"/>
An hondred flowen at on hep,</L>
<L>So þat eche vp other<HI REND="italic">e</HI> bygonne to lep,</L>
<L>And some for dred fellyn a <MILESTONE N="1135"/> sowe; <MILESTONE N="32b" UNIT="f."/></L>
<L>Merlyn smot his gloue &amp; lowe.</L>
<L>Þe reed dragon &amp; þe white,</L>
<L>To gederys þey gonne for to smyte <NOTE PLACE="foot">1138) gonne] g <HI REND="italic">corr. aus?</HI></NOTE></L>
<L>Bothe w<HI REND="italic">iþ</HI> mouþ &amp; w<HI REND="italic">iþ</HI> tayle,</L>
<L>By twexen hem was a strong batayle, <MILESTONE N="1140"/></L>
<L>And al þe eorthe bygan to denyen þo <NOTE PLACE="foot">1141) deuyen <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And gastlych wedyr wax also.</L>
<L>So gret feyr þey casten vp anon,</L>
<L>Þat al þe playn þ<HI REND="italic">er</HI> of schon,</L>
<L>And þat sparclede abouȝten so bryȝt, <MILESTONE N="1145"/></L>
<L>Ryȝt as hit wer<HI REND="italic">e</HI> þonder lyȝt.</L>
<L>And so þey fouȝten, as ych ȝow say,</L>
<L>Al þe long somerys day,</L>
<L>Þat þey ne stenten of fyȝtyng, <MILESTONE N="33a" UNIT="f."/></L>
<L>Til euesong bygan to ryng. <MILESTONE N="1150"/></L>
<L>So þat tyme, as y ȝow telle,</L>
<L>The rede dragon was so felle</L>
<L>And drof þe white fer adoun,</L>
<L>Out of þe playn a gret vyroun,</L>
<L>Tyl he com to a valeye, <MILESTONE N="1155"/></L>
<L>And þar<HI REND="italic">e</HI> þey gonne to resten beye;</L>
<L>Þey ne resteden but a whyle,</L>
<L><PB N="347" REF="343"/>
Þe montaunce of a myle,</L>
<L>Þo þe white kudde his myȝt</L>
<L>And wax fel &amp; fresch to fyȝt, <MILESTONE N="1160"/></L>
<L>And egerlich, w<HI REND="italic">iþ</HI> outen fayle,</L>
<L>The rede dragon he bygan to asayle</L>
<L>And drof þe rede aȝeyn,</L>
<L>Tyl he com vppon þe playn,</L>
<L>And þar<HI REND="italic">e þe</HI> white ano<HI REND="italic">n</HI> ryȝt <MILESTONE N="33b" UNIT="f."/> <MILESTONE N="1165"/> <NOTE PLACE="foot">1165) ano<HI REND="italic">n] darüber mit hellerer tinte</HI> wiþ <HI REND="italic">geschr.</HI></NOTE></L>
<L>Hente þe rede wit strenthe of myȝt,</L>
<L>And sone to grounde he hym caste, <NOTE PLACE="foot">1167) sone] white, <HI REND="italic">ausgestr. und</HI> sone <HI REND="italic">mit hellerer tinte übergeschr.</HI></NOTE></L>
<L>For alle þe power of his fnaste <NOTE PLACE="foot">1168) For] <HI REND="italic">von jüngerer hd. hinzugef.</HI></NOTE></L>
<L>To dust brende þe dragon, þat was reed,</L>
<L>So þat neu<HI REND="italic">er</HI>e of hym was founde no schred, <MILESTONE N="1170"/></L>
<L>But dust on þe grounde lay;</L>
<L>And þanne þe white fley away,</L>
<L>Þat neu<HI REND="italic">er</HI>e ȝit wyst man,</L>
<L>Whar<HI REND="italic">e</HI> þe white bycom aft<HI REND="italic">er</HI> þan.</L>
</LG>
<LG>
<L>Þan seyde M<HI REND="italic">er</HI>lyn þe bold: <MILESTONE N="1175"/></L>
<L>"Syr<HI REND="italic">e</HI> kyng, þat tale, þat ich ȝow told,</L>
<L>Hit is soþ, as ȝe may se,</L>
<L>Þar for<HI REND="italic">e</HI> y p<HI REND="italic">ra</HI>ye, syr<HI REND="italic">e,</HI> for loue of me,</L>
<L>Lat þy clerkys by for me brynghe,</L>
<L>Þat lowen on me a gret lesynghe <MILESTONE N="1180"/></L>
</LG>
<LG>
<PB N="348" REF="344"/>
<L>Þat þu graunte hem me to leue, <MILESTONE N="34a" UNIT="f."/></L>
<L>And alle my wraþ iche hem forȝeue."</L>
<L>The kyng hit grauntede al so swythe,</L>
<L>Þanne wer<HI REND="italic">e</HI> þe clerk<HI REND="italic">es</HI> swythe blythe;</L>
<L><PB N="349" REF="345"/>
Þe kyng wente þan to his yn, <MILESTONE N="1185"/></L>
<L>And w<HI REND="italic">iþ</HI> hym wente chyld M<HI REND="italic">er</HI>lyn.</L>
<L>Merlyn was w<HI REND="italic">iþ</HI> Fortyger</L>
<L>Chef of his consayle al þat ȝer,</L>
<L>And þrouȝ his wysdom &amp; his rad</L>
<L>The castel of Salisbury was ymad. <MILESTONE N="1190"/></L>
<L>And whanne þe castel was ywrouȝt,</L>
<L>Erlis, barons hym bysouȝt,</L>
<L>Þat he schuld weten of M<HI REND="italic">er</HI>lyn þo,</L>
<L>Why þe dragons fouȝten so,</L>
<L>For hit <HI REND="italic">was</HI> som tokenyng, þey seyde alle, <MILESTONE N="1195"/> <MILESTONE N="34b" UNIT="f."/> <NOTE PLACE="foot">1195) was] <HI REND="italic">om.</HI>(!) <HI REND="italic">ms.</HI> seyde] <HI REND="italic">danach</HI> þan, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>Of wondres, þat schuld byfalle.</L>
<L>M<HI REND="italic">er</HI>lyn was brouȝt by forn þe kyng,</L>
<L>And he hym askede of þat þyng,</L>
<L>What tokenyng hit myȝte bene,</L>
<L>Þat þe dragons fyȝt was so kene. <MILESTONE N="1200"/></L>
<L>Merlyn stod &amp; made danger,</L>
<L>And þanne byspak syr<HI REND="italic">e</HI> Fortiger</L>
<L>And seyde: "Merlyn, but þu me telle,</L>
<L>Anon y schal don þe quelle!"</L>
<L>And Merlyn seyde þan, aplyȝt, <MILESTONE N="1205"/></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> gret wrethe anon ryȝt</L>
<L>He seyde: "Syr<HI REND="italic">e</HI> kyng, w<HI REND="italic">iþ</HI> outen oþ,</L>
<L><PB N="350" REF="346"/>
Þat wourd schal neu<HI REND="italic">er</HI>e be soþ:</L>
<L>Þouȝ þu take þy swerd an honde,</L>
<L>Me to sle or to brynghe on londe</L>
<L>Ȝit myȝt þu . . . . . . <MILESTONE N="1210a"/> <NOTE PLACE="foot">1210a) <HI REND="italic">als custos erhalten.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<PB N="353" REF="349"/>
<L>Of þe rede &amp; of þe white, <MILESTONE N="35a" UNIT="f."/></L>
<L>Anon þe heremyte a book dede wryte;</L>
<L>Merlyn tolde, þat þe rede dragon</L>
<L>Bytokenede gret dystruxion</L>
<L>Þoruȝ Fortiger is kende, ywys, <MILESTONE N="1215"/></L>
<L>And þoruȝ þe Denmark<HI REND="italic">es</HI> kyng Amygys:</L>
<L>Þorwȝ her<HI REND="italic">e</HI> kende, w<HI REND="italic">iþ</HI> outen wene,</L>
<L>Englond schal be brouȝt in moche tene,</L>
<L>Strong bataile &amp; happes hard,</L>
<L>Þat schul comen her afterward; <MILESTONE N="1220"/></L>
<L>Some schul fallen ryȝt sone, &amp; han byfallen al so, <NOTE PLACE="foot">1221) fallen] <HI REND="italic">danach eine ab∣kürzung für</HI> sir, <HI REND="italic">ausgestr.</HI></NOTE></L>
<L>And ȝut ys not Merlyns p<HI REND="italic">ro</HI>∣phecie al ydo,</L>
<L>For Merlyn tolde hit &amp; sayde,</L>
<L>And in þe Bruyt he hit layde,</L>
<L>Of alle þe auntres, ich vnder∣stonde, <MILESTONE N="1225"/></L>
<L>Þat eu<HI REND="italic">er</HI>e schul byfalle in Eng∣londe;</L>
<L>So derk hit ys &amp; so wonderful þyng,</L>
<L>Þat Merlyn seyde in his techyng,</L>
<L>Wel fewe clerkys, w<HI REND="italic">iþ</HI> outen wene, <MILESTONE N="35b" UNIT="f."/></L>
<L><PB N="354" REF="350"/>
Vnderstondyþ, what hit wold mene, <MILESTONE N="1230"/> <NOTE PLACE="foot">1230) Vnd.] nouȝt <HI REND="italic">add.</HI> (!) <HI REND="italic">ms.</HI></NOTE></L>
<L>And, for hit is so derk ywrouȝt,</L>
<L>Of þat book ne telle ich ryȝt nouȝt;</L>
<L>But, if ȝe wollyþ a while dwelle,</L>
<L>Of other auntres ich wolle ȝow telle.</L>
<L>Now herkeneþ boþe old &amp; ȝong, <MILESTONE N="1235"/></L>
<L>And ȝe schul heren a mery talkyng</L>
<L>Of þe heende children to,</L>
<L>Vt<HI REND="italic">er</HI> &amp; Pendragon al so.</L>
<L>Her<HI REND="italic">e</HI> by forn hit is ywrete, ich vnderstonde,</L>
<L>How þey wer<HI REND="italic">e</HI> flemyd out of Englonde; <MILESTONE N="1240"/></L>
<L>In to Garscoyne þey weren fled</L>
<L>And w<HI REND="italic">iþ</HI> her<HI REND="italic">e</HI> frendes þar<HI REND="italic">e</HI> yfed;</L>
<L>And whanne þey weren woxe of age,</L>
<L>Þey þouȝten to chalange her<HI REND="italic">e</HI> herytage,</L>
<L>And þarfor<HI REND="italic">e</HI> y wole ȝow sayn, <MILESTONE N="1245"/></L>
<L>How þey comen in to Englond agayn</L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> feyr strengthe &amp; gret power, <MILESTONE N="36a" UNIT="f."/></L>
<L>And how þey dreuen syr<HI REND="italic">e</HI> For∣tiger</L>
<L>In to his castel, þat was so strong,</L>
<L>For his treson &amp; for his wrong; <MILESTONE N="1250"/></L>
<L>And how þey hym brende w<HI REND="italic">iþ</HI> flesch &amp; bon,</L>
<L>And how þey bygonne kyng Aungis to slon;</L>
<L>Iche wele ȝow telle, in what man<HI REND="italic">er</HI>e:</L>
<L>Lesteneþ now, &amp; ȝe schul her<HI REND="italic">e</HI>!</L>
<L><PB N="355" REF="351"/>
A mery tyme is in May, <MILESTONE N="1255"/></L>
<L>Þanne bygynnyþ þe somer<HI REND="italic">es</HI> day,</L>
<L>Þanne spryngyþ boþe corn &amp; gras, &amp; leues wexyþ g<HI REND="italic">rene,</HI></L>
<L>Moche merthe &amp; solas in eu<HI REND="italic">er</HI>ych town schal bene. <NOTE PLACE="foot">1258) g<HI REND="italic">rene]</HI> ne <HI REND="italic">ist weggeschnitten.</HI></NOTE></L>
</LG>
<LG>
<L>In þat tyme, as ȝe may her<HI REND="italic">e,</HI></L>
<L>The barons come to syr<HI REND="italic">e</HI> For∣tiger <MILESTONE N="1260"/></L>
<L>And seyden: "My lord, syr<HI REND="italic">e</HI> kyng,</L>
<L>Whe brengheþ to þe an hard tydyng</L>
<L>Of Pendragon, þ<HI REND="italic">a</HI>t is þy fo, <MILESTONE N="36b" UNIT="f."/></L>
<L>And of his brother Vt<HI REND="italic">er</HI> also,</L>
<L>Þat buþ come in to Englond <MILESTONE N="1265"/></L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> many a douȝty knyȝt of hond;</L>
<L>So moche folk comeþ, soþ to say,</L>
<L>Þat noman hem nombr<HI REND="italic">e</HI> may,</L>
<L>W<HI REND="italic">iþ</HI> helme on hefd &amp; bronye bryȝt,</L>
<L>And comeþ hedurward, w<HI REND="italic">iþ</HI> þe to fyȝt. <MILESTONE N="1270"/></L>
<L>Þey sweryþ, þ<HI REND="italic">a</HI>t þei nellyþ stynte nouȝt,</L>
<L>Tyl þu be to deþe brouȝt;</L>
<L>For nouȝt þey wyllyþ abyde,</L>
<L>Nyȝt &amp; day þey wyllyþ ryde,</L>
<L>And buþ at Wynchestr<HI REND="italic">e</HI> al mast; <MILESTONE N="1275"/></L>
<L>Þar for<HI REND="italic">e</HI> sende aboute in gret hast</L>
<L>To al þy frendes fer &amp; ner,</L>
<L>Þe to helpen w<HI REND="italic">iþ</HI> al her<HI REND="italic">e</HI> power.</L>
</LG>
</DIV2>
</DIV1>
</BODY>
</TEXT>
</EEBO>
</ETS>
